Ts 119/25

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 9 października 2025 r. Pozycja 284 POSTANOWIENIE z dnia 3 lipca 2025 r. Sygn. akt Ts 119/25 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Piotrowicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej A.D. o zbadanie zgodności: 1) art. 5a § 1, § 10 i § 11 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), rozumianego w ten sposób, że „dopuszczalne jest rozpoznanie wniosku o zbadanie wymogów niezawi-słości i bezstronności sędziego przez sąd, który nie spełnia wymogów bez-stronności i niezawisłości, albowiem jego skład tworzą sędziowie: – powołani na urząd sędziego w procedurze nominacyjnej z udziałem Krajo-wej Rady Sądownictwa, której ukształtowanie nastąpiło z pominięciem statuowanej w art. 4 Konstytucji RP zasady, by każdy organ władzy posia-dał legitymację demokratyczną oraz działającej na podstawie przepisów, co do których brak zgodności z Konstytucją stwierdził Trybunał Konstytu-cyjny w wyrokach: SK 43/06, SK 7/06, K 25/07, K 40/07, SK 57/06, K 62/07, K 5/17 oraz – sędziowie, którzy kwestionują sposób ukształtowania składu Krajowej Ra-dy Sądownictwa na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 2017 r. oraz kwe-stionują status sędziów powołanych od marca 2018 r., a także są – jako członkowie Komisji Kodyfikacyjnej stanowiącej wewnętrzny organ Rady Ministrów – bezpośrednio podlegli Premierowi i Ministrowi Sprawiedli-wości”, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypo-spolitej Polskiej; 2) art. 5a § 10 i § 11 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, rozu-mianego w ten sposób, że „dopuszczalne jest rozpoznanie wniosku o zbada-nie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego bez zapewnienia sędziemu gwarancji procesowych przysługujących mu jako uczestnikowi po-stępowania o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności przez naru-szenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, naruszenie zasady jawności, transparentności w procedurze losowania składu orzekającego według jawnych przejrzystych kryteriów oraz zastosowanych metod; pozba-wienie możliwości wysłuchania, pozbawienie możliwości skorzystania z pro-cesowych środków ochrony, co prowadzi do naruszenia prawa do sądu”, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji; OTK ZU B/2025 Ts 119/25 poz. 284 2 3) art. 5a § 18 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, rozumianego w ten sposób, że „dopuszczalne jest rozpoznanie wniosku o zbadanie wymo-gów niezawisłości i bezstronności sędziego bez zapewnienia sędziemu gwa-rancji procesowych poprzez wyłączenie w postępowaniu odpowiedniego za-stosowana przepisów o zażaleniu”, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji; 4) art. 5a § 1, § 5 i § 6 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, ro-zumianego w ten sposób, że „dopuszczalne jest abstrakcyjne zbadanie wy-mogów niezawisłości i bezstronności sędziego z pominięciem konkretnych negatywnych przesłanek uwzględnienia wniosku tj. «okoliczności danej sprawy», «okoliczności dotyczących uprawnionego», «charakteru sprawy» oraz przyjęcie, że brak dowodów wpływu ewentualnego braku bezstronności i niezawisłości na «okoliczności niniejszej sprawy», «okoliczności dotyczą-cych uprawnionego» i «charakteru sprawy» nie stoi na przeszkodzie meryto-rycznemu rozpoznaniu wniosku”, z art. 60 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 oraz art. 178 ust. 1, art. 179 i art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji; 5) art. 5a § 1 w związku z art. 5a § 5 i § 6 w związku z art. 5 § 1c ustawy – Pra-wo o ustroju sądów administracyjnych, rozumianego w ten sposób, że „dopuszcza kwestionowanie niezawisłości i bezstronności sędziego sądu ad-ministracyjnego z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu, do-puszcza merytoryczną ocenę prawomocnej uchwały Krajowej Rady Sądow-nictwa, będącej podstawą powołania na urząd sędziego”, z art. 60 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 oraz art. 178 ust. 1, art. 179 i art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji; 6) art. 5a § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, rozumianego w ten sposób, że „dopuszcza kwestionowanie niezawisłości i bezstronności sędziego sądu administracyjnego wyłącznie na podstawie «okoliczności to-warzyszących powołaniu», dopuszcza merytoryczną ocenę prawomocnej uchwały Krajowej Rady Sądownictwa przez przyjęcie, że «okoliczności to-warzyszące powołaniu» są zawarte w prawomocnej uchwale Krajowej Rady Sądownictwa oraz dopuszcza kwestionowanie niezawisłości i bezstronności sędziego sądu administracyjnego wyłącznie na podstawie okoliczności przy-toczonych w uchwale, z pominięciem ustawowego obowiązku udowodnienia przez uprawnionego istnienia powyższych niedostatków i powiązania ich z konkretną sprawą i okolicznościami dotyczącymi Wnioskodawcy”, z art. 60 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 oraz art. 178 ust. 1, art. 179 i art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji; 7) art. 5a § 1, § 5 i § 6 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, rozumianego w ten sposób, że „dopuszcza w sprawie dotyczącej oceny bezstronności i niezawisłości sędziego sądu administracyjnego wykreowanie pozaustawowych warunków do objęcia urzędu sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego”, z art. 60 w związku z art. 32 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji; 8) art. 5a § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, rozumianego w ten sposób, że „dopuszcza w sprawie dotyczącej oceny bezstronności i nie-zawisłości sędziego sądu administracyjnego zbadanie aktu powołania przez Prezydenta RP na urząd sędziego”, z art. 60 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 oraz art. 178 ust. 1, art. 179 i art. 180 ust. 1 i 2 Konstytucji, OTK ZU B/2025 Ts 119/25 poz. 284 3 p o s t a n a w i a: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu. Po wstępnym rozpoznaniu skargi konstytucyjnej A.D. (sygn. Ts 119/25) Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że spełnia ona przesłanki nadania jej dalszego biegu (art. 61 u.o.t.p.TK).