Ts 123/21

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2023-02-21

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy art. 33 § 1 i § 2 rozporządzenia Prezydenta z 1934 r. – Prawo upadłościowe, w zakresie ograniczającym możliwość zaspokojenia odsetek za opóźnienie po ogłoszeniu upadłości wyłącznie dla wierzytelności zabezpieczonych, narusza prawo do sądu oraz zasadę równości wobec prawa?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny nadał skardze konstytucyjnej dalszy bieg, stwierdzając, że skarga spełnia wszystkie wymogi formalne i materialne przewidziane dla postępowania przed TK. Sformułowane zarzuty nie są oczywiście bezzasadne, co stanowi podstawę do wszczęcia kontroli merytorycznej kwestionowanych przepisów prawa upadłościowego pod kątem ich zgodności z Konstytucją.
Stan faktyczny
Skarżący K.P. złożył skargę konstytucyjną na art. 33 § 1 i § 2 rozporządzenia Prezydenta z 1934 r. – Prawo upadłościowe. W postępowaniu cywilnym Sąd Apelacyjny oddalił wniosek skarżącego o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi Sądu Okręgowego zasądzającemu odsetki za opóźnienie, powołując się na niedopuszczalność egzekucji przeciwko Syndykowi Masy Upadłości. Skarżący zarzucał, że kwestionowane przepisy naruszają jego prawo do sądu i zasadę równości, dyskryminując wierzycieli niezabezpieczonych rzeczowo w zakresie odsetek naliczanych po ogłoszeniu upadłości.
Rozstrzygnięcie
Nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 13 kwietnia 2023 r. Pozycja 86 POSTANOWIENIE z dnia 21 lutego 2023 r. Sygn. akt Ts 123/21 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Rafał Wojciechowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej K.P. w sprawie zgodności 1) art. 33 § 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 24 paź-dziernika 1934 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512, ze zm.) z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 33 § 2 rozporządzenia, o którym mowa w punkcie 1, w zakresie, w jakim ogranicza możliwość zaspokojenia z masy upadłości odsetek od wierzy-telności, należnych od upadłego, powstałych po dniu ogłoszenia upadłości za okres po dniu ogłoszenia upadłości wyłącznie do wierzytelności zabezpie-czonych hipoteką, wpisem w rejestrze, zastawem lub prawem zatrzymania, z art. 45 ust. 1 i 2 w związku z art. 2 i w związku z art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji, postanawia: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 4 maja 2021 r. (data nadania) K.P. (dalej: skarżący) wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniej-szego postanowienia na tle następującego stanu faktycznego. Sąd Apelacyjny w S. postanowieniem z 21 stycznia 2021 r. (sygn. akt […]) oddalił wniosek skarżącego o nadanie klauzuli wykonalności zapadłemu w jego sprawie wyrokowi Sądu Okręgowego w S. z 14 lipca 2017 r. (sygn. akt […]) z uwagi na niedopuszczalność pro-wadzenia egzekucji przeciwko pozwanemu Syndykowi Masy Upadłości […] spółki akcyjnej w upadłości w S. Klauzula wykonalności dotyczyć miała orzeczenia, którym zasądzono na rzecz skarżącego kwotę pieniężną z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 28 maja 2021 r. (doręczonym 7 czerwca 2021 r.) wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez: 1) udokumentowanie daty (podanej jako 5 lutego 2021 r.) doręczenia skarżącemu po-stanowienia Sądu Apelacyjnego w S. z 21 stycznia 2021 r. o sygn. akt […] (tj. przez doręcze- OTK ZU B/2023 Ts 123/21 poz. 86 2 nie potwierdzenia odbioru lub poświadczonej za zgodność z oryginałem koperty wraz z moni-toringiem przesyłki Poczty Polskiej); 2) doręczenie odpisu lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii wyroku Sądu Okręgowego w S. z 14 lipca 2017 r. (sygn. akt […]) wraz z czterema kopiami. W piśmie z 10 czerwca 2021 r. (data nadania) skarżący odpowiedział na powyższe wezwanie. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 15 grudnia 2021 r. (doręczonym 10 stycznia 2022 r.) skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi konsty-tucyjnej przez: 1) doręczenie pełnomocnictwa szczególnego do sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej, a także do reprezentowania skarżącego przed Trybunałem Konstytu-cyjnym (wraz z czterema kopiami); 2) wyjaśnienie, czy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w S. z 21 stycznia 2021 r. (sygn. akt […]) zostało złożone zażalenie; jeśli to nastąpiło, dorę-czenie odpisu lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii orzeczenia zapadłego w wyniku jego rozpoznania (wraz z czterema kopiami); 3) poinformowanie, czy wniesiono nadzwyczajny środek zaskarżenia od postanowienia Sądu Apelacyjnego z 21 stycznia 2021 r. W piśmie z 17 stycznia 2022 r. (data nadania) skarżący odpowiedział na powyższe wezwanie. Uzasadniając zarzuty stawiane kwestionowanym przepisom skarżący wskazał, że na-ruszenie prawa do sądu w niniejszej sprawie polegało na pozbawieniu skarżącego realnej możliwości wystąpienia ze skutecznym wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności na pra-womocny tytuł egzekucyjny – wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 14 lipca 2017 r. (sygn. akt […]), czyniąc niedostępną dla skarżącego drogę sądowej egzekucji z masy upadłości dłużnika wierzytelności z tytułu odsetek za opóźnienie w spełnieniu świadczenia naliczanych po dniu ogłoszenia upadłości dłużnika. Zdaniem skarżącego w sposób nieusprawiedliwiony różnicuje się przysługujące wierzycielom prawa do zaspokojenia z masy upadłości wierzytel-ności, o której mowa, i ogranicza ich skuteczną egzekucję wierzycielom niezabezpieczonym rzeczowo w porównaniu z wierzycielami, których wierzytelności zostały zabezpieczone hipo-teką, w rejestrze, zastawem lub prawem zatrzymania. Wskazał, że zaskarżone przepisy, mimo uchylenia, są nadal stosowane w jego sprawie na podstawie art. 536 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 1520, ze zm.). Mając na uwadze, że w takiej sytuacji przesłanką dopuszczalności orze-kania przez Trybunał w postępowaniu zainicjowanym skargą konstytucyjną jest okoliczność, by wydanie orzeczenia było konieczne dla ochrony konstytucyjnych wolności i praw skarżą-cego, podkreślił, iż w jego sprawie dopuszczalność ta nie budzi wątpliwości. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowa-nia przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeli-minowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmio-tem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o nadaniu skardze kon-stytucyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona określone przez prawo wymagania oraz gdy nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK. W ocenie Trybunału Konstytucyjnego skarga konstytucyjna spełnia przesłanki przeka-zania jej do merytorycznego rozpoznania, ponieważ: 1) została sporządzona w imieniu skarżącego przez umocowanego adwokata (art. 44 ust. 1 u.o.t.p.TK); OTK ZU B/2023 Ts 123/21 poz. 86 3 2) skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, ponieważ wskazane jako orzeczenie ostateczne postanowienie Sądu Apelacyjnego w S. z 21 stycznia 2021 r. (sygn. akt […]) jest prawomocne i nie przysługują od niego zwykłe środki zaskarżenia; 3) dochowany został przewidziany w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK trzymiesięczny termin wniesienia skargi, gdyż rozstrzygnięcie, o którym mowa powyżej, zostało doręczone skarżą-cemu 5 lutego 2021 r., zaś skargę konstytucyjną wniesiono do Trybunału Konstytucyjnego 4 maja 2021 r. (data nadania); 4) oznaczono przedmiot kontroli (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK); 5) wskazano, które konstytucyjne wolności lub prawa, i w jaki sposób – zdaniem skar-żącego – zostały naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK); 6) uzasadniono sformułowane w skardze zarzuty niezgodności kwestionowanych przepisów z Konstytucją (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK); 7) przedstawiono stan faktyczny sprawy (art. 53 ust. 1 pkt 4 u.o.t.p.TK); 8) udokumentowano datę doręczenia orzeczenia wskazanego jako ostateczne w rozu-mieniu art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK (art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p.TK); 9) poinformowano, że od orzeczenia wskazanego jako ostateczne nie został wniesiony nadzwyczajny środek zaskarżenia (art. 53 ust. 1 pkt 6 u.o.t.p.TK). W związku z powyższym i zważywszy na to, że sformułowane przez skarżącego za-rzuty nie są oczywiście bezzasadne (art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK), Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK – postanowił nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg.

Powołane przepisy

art. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RPart. 45 ust. 2 Konstytucji RPart. 32 ust. 1 Konstytucji RPart. 31 ust. 3 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło