Ts 123/24

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 16 maja 2025 r. Pozycja 141 POSTANOWIENIE z dnia 5 grudnia 2024 r. Sygn. akt Ts 123/24 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Rafał Wojciechowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M.K. o zbadanie zgodności: 1) art. 27 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powsze-chnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 217, ze zm.) w zakresie, w jakim „udziela upoważnienia Ministrowi Sprawiedliwości do odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu bez opinii Krajowej Rady Sądownictwa w toku kadencji”; 2) art. 27 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w ja-kim „upoważnia kolegium właściwego sądu do wydania opinii w przedmiocie zamiaru odwołania, a Ministra Sprawiedliwości do odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu bez opinii Krajowej Rady Sądownictwa”; 3) art. 27 § 3 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w ja-kim „upoważnia Ministra Sprawiedliwości do zawieszenia prezesa albo wice-prezesa sądu w pełnieniu czynności”; 4) art. 27 § 5 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w ja-kim „upoważnia Ministra Sprawiedliwości do odwołania prezesa albo wice-prezesa sądu bez opinii Krajowej Rady Sądownictwa”; 5) art. 27 § 5a zdanie drugie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w jakim „dopuszcza niewiążący charakter negatywnej opinii Krajowej Rady Sądownictwa wydanej w przedmiocie zamiaru Ministra Sprawiedliwości odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu”, z art. 2, art. 10 ust. 1 i art. 186 ust. 1 w związku z art. 173 i art. 178 ust. 1 Konstytucji Rze-czypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 24 czerwca 2024 r. (data osobistego wniesienia) M.K. (dalej: skarżąca) wystąpiła z żądaniem przyto-czonym na tle następującego stanu faktycznego. OTK ZU B/2025 Ts 123/24 poz. 141 2 Minister Sprawiedliwości, w piśmie z 18 czerwca 2024 r. (sygn. akt nr: […]; […]; […]; […]; […]; […]) skierowanym do Kolegium Sądu Okręgowego w W., na podstawie art. 27 § 2 w związku z art. 27 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju są-dów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334; dalej: p.u.s.p.) poinformował Kolegium Sądu o zamiarze odwołania skarżącej z funkcji Wiceprezesa Sądu Okręgowego w W. i zwrócił się do Kolegium tego sądu o wyrażenie opinii w tym zakresie. Na podstawie art. 27 § 3 p.u.s.p. zawiesił skarżącą w pełnieniu czynności Wiceprezesa Sądu Okręgowego w W. ze skutkiem od 19 czerwca 2024 r. W piśmie z 26 czerwca 2024 r. (nr […]) Minister Sprawiedliwości poinformował skarżącą, że wobec m.in. negatywnej opinii Kolegium Sądu Okręgowego w W., na podstawie art. 27 § 2, 3 i 5a zdanie pierwsze p.u.s.p. z upływem 26 czerwca 2024 r. odstępuje od zamia-ru odwołania jej z funkcji Wiceprezesa Sądu Okręgowego w Warszawie i uchyla zawieszenie w pełnieniu czynności wiceprezesa tego sądu. Następnie w piśmie z 1 lipca 2024 r. (nr […]) Minister Sprawiedliwości ponownie, na podstawie art. 27 § 2 w związku z art. 27 § 1 pkt 2 p.u.s.p. poinformował Kolegium Sądu Okręgowego w W. o zamiarze odwołania skarżącej z funkcji Wiceprezesa Sądu Okręgowego w W. i zwrócił się do Kolegium tego sądu o wyrażenie opinii w tym zakresie. Na podstawie art. 27 § 3 p.u.s.p. zawiesił skarżącą w pełnieniu czynności Wiceprezesa Sądu Okręgowego w W. ze skutkiem od 1 lipca 2024 r. Sędzia Trybunału Konstytucyjnego, zarządzeniem z 25 lipca 2024 r. (doręczonym skarżącej 2 sierpnia 2024 r.), wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi przez: 1) sprecyzowanie wzorców kontroli dla zakwestionowanych w skardze przepisów, tj. wyja-śnienie, czy są nimi wskazane w petitum skargi art. 2, art. 10 ust. 1 i art. 186 ust. 1 w związku z art. 173 i art. 178 ust. 1 Konstytucji, czy przywołane w punkcie IV zatytułowanym „Wzorzec kontroli” art. 60 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 i art. 178 ust. 1 oraz art. 65 ust. 1 Konstytucji; 2) wskazanie, które wolności lub prawa skarżącej, i w jaki sposób, zostały naruszone przez zakwestionowane w skardze przepisy; 3) uzasadnienie zarzutu niezgodności zakwestionowanych w skardze przepisów z wolnościami lub prawami skarżącej, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie; 4) doręczenie odpisów (lub poświadczonych za zgodność z oryginałem kopii): a) pism Ministra Sprawiedliwości z: - 18 czerwca 2024 r. (nr […]; […]; […], […]; […]; […]), - 26 czerwca 2024 r. (nr […]), - 1 lipca 2024 r. (nr […]); b) wyciągu z protokołu z posiedzenia Kolegium Sądu Okręgowego w W. z: - 18 czerwca 2024 r., - 1 lipca 2024 r. W piśmie procesowym złożonym w Trybunale 7 sierpnia 2024 r. (data nadania) skar-żąca odniosła się do zarządzenia. Skarżąca zarzuciła, że określony w zakwestionowanych przepisach tryb odwoływania przez Ministra Sprawiedliwości prezesów i wiceprezesów sądów powszechnych narusza prawo do sądu, zasady: trójpodziału władzy, demokratycznego państwa prawnego, poprawnej legislacji, określoności prawa i jednoznaczności przepisów prawnych. Zakłóca bowiem ciągłość funkcjonowania kluczowych organów sądu, jakimi są prezes i wiceprezes. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Stosownie do art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań, jest oczywiście bezzasadna lub gdy braki formalne nie zostały usunięte w ustawowym terminie. OTK ZU B/2025 Ts 123/24 poz. 141 3 2. W myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji przedmiotem skargi konstytucyjnej może być ustawa lub inny akt normatywny, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o wolnościach lub prawach skarżącego albo o jego obowiązkach określo-nych w Konstytucji. W związku z tym art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK zobowiązuje skarżącego do określenia przedmiotu skargi, tj. do wskazania przepisu ustawy lub innego aktu norma-tywnego, na podstawie którego wydano w jego sprawie orzeczenie, o którym mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji i w stosunku do którego domaga się stwierdzenia niezgodności z ustawą zasadniczą. Zakwestionowany przepis musi więc być podstawą ostatecznego orzeczenia, a jego normatywna treść źródłem naruszenia wolności lub praw występującego ze skargą kon-stytucyjną. 3. Trybunał Konstytucyjny ustalił, że z przywołanych jednostek redakcyjnych ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 217, ze zm.; dalej: p.u.s.p) tylko art. 27 § 1 pkt 2 oraz art. 27 § 2 i § 3 p.u.s.p stanowiły podstawę rozstrzygnięcia co do meritum w sprawie skarżącej. Bezpodstawne było więc uczynienie przedmiotem kontroli pozostałych kwestionowanych przez skarżącą przepisów w niniejszej sprawie. W powyższym zakresie skarga konstytucyjna nie spełnia więc podstawowego warunku wynikającego z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanego w art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK. 4. Trybunał stwierdza, że skarga nie zawiera wskazania naruszonych wolności i praw, a w konsekwencji sposobu ich naruszenia. Żaden bowiem z przepisów ustawy zasadniczej przywołanych przez skarżącą jako jej podstawa nie wyraża wolności lub prawa, o których mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji i art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK. Wskazane okoliczności są – zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK – podstawami odmowy nadania dalszego biegu rozpatrywanej skardze konstytucyjnej. 5. Jednocześnie Trybunał zauważa, że wyrokiem z 16 października 2024 r. (sygn. K 2/24) orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisów zakwestionowanych przez wniosko-dawcę. Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji powyższe orzeczenie ma moc powszechnie obowiązującą i jest ostateczne. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącej przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.