Ts 126/22

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2025-07-10

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy termin trzy miesiące na wniesienie skargi konstytucyjnej ulega przywróceniu oraz czy Trybunał Konstytucyjny bada zgodność z Konstytucją postanowień organów administracji samorządowej, od których nie wniesiono skargi do WSA?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odrzucił wniosek o przywrócenie terminu wniesienia skargi konstytucyjnej, stwierdzając, że trzymiesięczny termin określony w art. 77 ust. 1 ustawy o TK ma charakter materialno-prawny i nie podlega przywróceniu. Ponadto, skarga została oddalona, ponieważ skarżący nie wyczerpał drogi prawnej, nie wnosząc skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego, co jest warunkiem koniecznym dla dopuszczalności skargi konstytucyjnej.
Stan faktyczny
Skarżący Z.J. wniósł skargę konstytucyjną, domagając się stwierdzenia niezgodności przepisów Ordynacji podatkowej, ustawy o podatkach lokalnych oraz uchwał Rady Miasta T. z art. 2 Konstytucji RP. Trybunał odmówił nadania skardze dalszego biegu, wskazując na niewyczerpanie drogi prawnej (brak skargi do WSA) oraz przekroczenie terminu. Skarżący wniósł zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu, powołując się na swoją nieobecność w Polsce.
Rozstrzygnięcie
Odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu i nieuwzględnienie zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 9 października 2025 r. Pozycja 287 POSTANOWIENIE z dnia 10 lipca 2025 r. Sygn. akt Ts 126/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Justyn Piskorski – przewodniczący Bogdan Święczkowski – sprawozdawca Michał Warciński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 20 grudnia 2023 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Z.J., p o s t a n a w i a: 1) odrzucić wniosek o przywrócenie terminu wniesienia skargi konstytucyjnej; 2) nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło większością głosów. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 9 czerwca 2022 r. (data nadania) Z.J. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wniósł o stwierdzenie niezgodności art. 13 § 1 pkt 1, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1967 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540), art. 2-7 ustawy z dnia 12 stycz-nia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170, ze zm.) oraz uchwał Rady Miasta T. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, na pod-stawie których ustalono wymiar podatku od nieruchomości skarżącego z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Postanowieniem Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 2023 r. skardze odmówiono nadania dalszego biegu. W pierwszej kolejności wskazano, że skarżący nie wyczerpał przy-sługującej mu drogi prawnej, ponieważ od żadnego ze wskazanych w skardze zapadłych w jego sprawie postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO) nie wniósł przysługującego mu środka odwoławczego, tj. skargi do Wojewódzkiego Sądu Admi-nistracyjnego. Dodano, że nawet jeśliby uznać, że powyższe postanowienia SKO są orzecze-niami o charakterze ostatecznym w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, to skarga została złożona z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 77 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. OTK ZU B/2025 Ts 126/22 poz. 287 2 z 2019 r. poz. 2393), zgodnie z którym skarga konstytucyjna może być wniesiona w ciągu trzech miesięcy od dnia doręczenia skarżącemu ostatecznego orzeczenia w sprawie. W zażaleniu z 15 stycznia 2024 r. (data nadania) skarżący podniósł, że wydane w jego sprawie postanowienia SKO mają charakter ostateczny. Podkreślił, że naruszają jego, jako podatnika, prawo do korzystania z nabytych przywilejów podatkowych w warunkach zaufania obywateli do prawa i bezpieczeństwa prawnego. Dodał, że organ orzekający nie podjął wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zała-twienia sprawy w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku. Skarżący wystąpił także z wnio-skiem o przywrócenie terminu złożenia skargi konstytucyjnej, uzasadniając powyższe jego nieobecnością w Polsce. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). 2. Przystąpiwszy do oceny wniesionego środka odwoławczego Trybunał Konstytucyj-ny stwierdził, że w piśmie z 15 stycznia 2024 r. nie podważono podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze, zawartych w uzasadnieniu postanowienia Trybunału z 20 grudnia 2023 r. 2.1. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że w złożonym zażaleniu skarżący wskazał na błędne – w jego ocenie – procedowanie organów administracyjnych w postępo-waniach, do których odnosi się w złożonej skardze. W związku z tym, że Trybunał Konstytu-cyjny nie jest sądem faktów, ale norm prawnych, zakres powyższy co do zasady nie może być przedmiotem badania jego konstytucyjności (zob. np. postanowienie pełnego składu TK z 11 grudnia 2023 r., sygn. SK 10/23, OTK ZU A/2024, poz. 76 i przywołane tam orzecznic-two). Co więcej, mając na uwadze charakter postępowania zażaleniowego przed Trybuna-łem Konstytucyjnym, również zawarte w piśmie z 15 stycznia 2024 r. odniesienia do przepi-sów, które zastosowano w sprawach skarżącego, pozostają bezcelowe. Jak bowiem wielo-krotnie w orzecznictwie Trybunału wskazywano, zażalenie na postanowienie o odmowie na-dania dalszego biegu skardze konstytucyjnej powinno dotyczyć podstaw, na których odmowa ta była oparta, a przedmiotem samego postępowania zażaleniowego jest jedynie ustalenie ich prawidłowości (zob. m.in. postanowienia z: 22 września 2021 r., sygn. Ts 184/19, OTK ZU B/2021, poz. 154; 15 lutego 2024 r., sygn. Ts 148/22, OTK ZU B/2024, poz. 117). 2.2. Trybunał przypomina, że wyczerpanie drogi prawnej jest, z punktu widzenia sub-sydiarności skargi konstytucyjnej, warunkiem koniecznym do spełnienia. Jednym z wyznacz-ników realizacji tego warunku jest wykorzystanie przez skarżącego dostępnych mu zwykłych środków prawnych (zob. np. postanowienia TK z: 7 listopada 2023 r., sygn. Ts 18/22, OTK ZU B/2024, poz. 6; 29 listopada 2017 r., sygn. Ts 40/17, OTK ZU B/2018, poz. 66). Tylko bowiem w ten sposób można dowieść, że na drodze postępowania sądowego w określonej sprawie skarżący nie jest w stanie uzyskać orzeczenia innego, niż przedstawione. Niewątpli-wie skarżący zaniechał powyższego, czemu nie zaprzeczył w złożonym zażaleniu. Dlatego też OTK ZU B/2025 Ts 126/22 poz. 287 3 argumenty podniesione w postanowieniu Trybunału o odmowie nadania skardze dalszego biegu w tym zakresie pozostają aktualne. 2.3. W odniesieniu do wniosku o przywrócenie terminu złożenia skargi konstytucyjnej Trybunał przypomina, że trzymiesięczny termin wniesienia skargi ma charakter materialno-prawny, niepodlegający przywróceniu (zob. m.in. postanowienia TK z: 4 kwietnia i 25 czerw-ca 2014 r., sygn. Ts 5/14, OTK ZU nr 3/B/2014, poz. 245 i 246; 5 kwietnia 2023 r., sygn. Ts 124/22, OTK ZU B/2023, poz. 228). W razie jego upływu uprawnienie skarżącego wyga-sa. Z tego powodu Trybunał Konstytucyjny odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie ter-minu wniesienia skargi konstytucyjnej. Na marginesie Trybunał przypomina, że również przywrócenie terminu o charakterze innym niż materialny – tj. urzędowym – następuje pod określonymi warunkami, niedopełnionymi w niniejszej sprawie. Mianowicie wniosek o jego przywrócenie należy wnieść w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia termi-nowi (art. 169 § 1 k.p.c.), a strona równocześnie powinna dokonać czynności procesowej, do której była zobowiązana (art. 169 § 3 k.p.c.). W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło