Ts 129/24

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2025-01-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna podlega oddaleniu z powodu nieusunięcia braków formalnych wezwanych w zarządzeniu sędziego Trybunału?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmawia nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy skarżący nie usunie stwierdzonych w toku wstępnego rozpoznania braków formalnych w wyznaczonym terminie. Skarga konstytucyjna jest środkiem sformalizowanym, a jej merytoryczne rozpoznanie uzależnione jest od spełnienia ustawowych wymagań procesowych, których niezniesienie skutkuje oddaleniem sprawy bez rozpoznania merytorycznego.
Stan faktyczny
Skarżący, sędzia Sądu Okręgowego, zaskarżył konstytucyjność przepisów art. 27 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych dotyczących odwoływania prezesów sądów przez Ministra Sprawiedliwości. W toku postępowania sędzia Trybunału wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, w tym sprecyzowania wzorców kontroli i uzasadnienia zarzutów. Skarżący nie ustosunkował się do wezwania w wyznaczonym terminie.
Rozstrzygnięcie
odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 8 lipca 2025 r. Pozycja 192 POSTANOWIENIE z dnia 14 stycznia 2025 r. Sygn. akt Ts 129/24 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Rafał Wojciechowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej S.Ł. o zbadanie zgodności: 1) art. 27 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 217, ze zm.) w zakresie, w jakim „udziela upoważnienia Ministrowi Sprawiedliwości do odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu bez opinii Krajowej Rady Sądownictwa w toku kadencji”; 2) art. 27 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w jakim „upoważnia kolegium właściwego sądu do wydania opinii w przed-miocie zamiaru odwołania, a Ministra Sprawiedliwości do odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu bez opinii Krajowej Rady Sądownictwa”; 3) art. 27 § 3 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w ja-kim „upoważnia Ministra Sprawiedliwości do zawieszenia prezesa albo wice-prezesa sądu w pełnieniu czynności”; 4) art. 27 § 5 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w ja-kim „upoważnia Ministra Sprawiedliwości do odwołania prezesa albo wice-prezesa sądu bez opinii Krajowej Rady Sądownictwa”; 5) art. 27 § 5a zdanie drugie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych w zakresie, w jakim „dopuszcza niewiążący charakter negatywnej opinii Kra-jowej Rady Sądownictwa wydanej w przedmiocie zamiaru Ministra Sprawie-dliwości odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu”, z art. 2, art. 10 ust. 1 i art. 186 ust. 1 w związku z art. 173 i art. 178 ust. 1 Konstytucji Rzeczypo-spolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 26 czerwca 2024 r. (data osobistego wniesienia) S.Ł. (dalej: skarżący) wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia na tle następującej sprawy. OTK ZU B/2025 Ts 129/24 poz. 192 2 Minister Sprawiedliwości w piśmie z 18 czerwca 2024 r. (nr […]), skierowanym do Kolegium Sądu Okręgowego w W., na podstawie art. 27 § 2 w związku z art. 27 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334; dalej: p.u.s.p.) poinformował Kolegium Sądu o zamiarze odwołania skarżącego (sędziego Sądu Okręgowego w W.) z funkcji Prezesa Sądu Rejonowego dla w W. i zwrócił się do Kolegium o wyrażenie w tym zakresie opinii. Na podstawie art. 27 § 3 p.u.s.p. Minister Sprawiedliwości zawiesił skarżącego w pełnieniu czynności Prezesa Sądu Rejonowego w W. ze skutkiem od 19 czerwca 2024 r. W piśmie z 26 czerwca 2024 r. (nr […]) Minister Sprawiedliwości poinformował skarżącego, że wobec m.in. negatywnej opinii Kolegium Sądu Okręgowego w W., na pod-stawie art. 27 § 2, 3 i 5a zdanie pierwsze ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334; dalej: p.u.s.p.), z upływem 26 czerwca 2024 r. odstępuje od zamiaru odwołania go z funkcji Prezesa Sądu Rejonowego w W. i uchy-la zawieszenie w pełnieniu czynności prezesa tego sądu. Następnie w piśmie z 1 lipca 2024 r. (nr […]) Minister Sprawiedliwości ponownie, na podstawie art. 27 § 2 w związku z art. 27 § 1 pkt 2 p.u.s.p., poinformował Kolegium Sądu Okręgowego w W. o zamiarze odwołania skarżącego z funkcji Prezesa Sądu Rejonowego w W. i zwrócił się do Kolegium tego sądu o wyrażenie opinii w tym zakresie. Na podstawie art. 27 § 3 p.u.s.p. zawiesił skarżącego w pełnieniu czynności Prezesa Sądu Rejonowego w W. ze skutkiem od 1 lipca 2024 r. W skardze konstytucyjnej skarżący sformułował, zmodyfikowany w piśmie procesowym z 5 lipca 2024 r., wniosek o „udzielenie zabezpieczenia” polegającego na zawieszeniu obowiązywania decyzji Ministra Sprawiedliwości z 1 lipca 2024 r. (nr […]) oraz zakazaniu wszystkim osobom, organom sądów i administracji publicznej podejmowania czynności prawnych i faktycznych zmierzających do realizacji uprawnienia przez Ministra Sprawiedliwości w postaci odwołania skarżącego z funkcji Prezesa Sądu Rejonowego w W. do czasu rozpoznania przez Trybunał wniosku Krajowej Rady Sądownictwa z 16 lutego 2024 r. (sygn. K 2/24). Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 25 lipca 2024 r. (doręczonym skarżącemu 2 sierpnia 2024 r.) wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez: 1) sprecyzowanie wzorców kontroli dla zakwestionowanych w skardze przepisów, tj. wyjaśnienie, czy są nimi wskazane w petitum skargi art. 2, art. 10 ust. 1 i art. 186 ust. 1 w związku z art. 173 i art. 178 ust. 1 Konstytucji, czy przywołane w punkcie IV zatytułowanym „Wzorzec kontroli” art. 60 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 i art. 178 ust. 1 oraz art. 65 ust. 1 Konstytucji; 2) wskazanie, które wolności lub prawa skarżą-cego, i w jaki sposób, zostały naruszone przez zakwestionowane w skardze przepisy; 3) uza-sadnienie zarzutu niezgodności zakwestionowanych w skardze przepisów z wolnościami lub prawami skarżącego, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie; 4) doręcze-nie odpisów (lub poświadczonych z zgodność z oryginałem kopii) pism Ministra Sprawiedli-wości z: a) 18 czerwca 2024 r. (nr […]), b) 26 czerwca 2024 r. (nr […]), c) 1 lipca 2024 r. (nr […]). W terminie określonym w zarządzeniu skarżący nie nadesłał do Trybunału Konsty-tucyjnego żadnego pisma procesowego usuwającego wskazane w nich braki. Skarżący zarzucił, że określony w zakwestionowanych przepisach tryb odwoływania przez Ministra Sprawiedliwości prezesów i wiceprezesów sądów powszechnych narusza zasady: trójpodziału władzy, demokratycznego państwa prawnego, poprawnej legislacji, określoności prawa i jednoznaczności przepisów prawnych. Zakłóca bowiem ciągłość funkcjonowania kluczowych organów sądu, jakimi są prezes i wiceprezes. OTK ZU B/2025 Ts 129/24 poz. 192 3 Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Jej merytoryczne rozpoznanie jest uzależnione od spełnienia licznych prze-słanek wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanych w ustawie z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Weryfikacja tych przesłanek następuje na eta-pie wstępnego rozpoznania na posiedzeniu niejawnym (art. 61 ust. 1 u.o.t.p.TK). Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie na-dania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań lub gdy braki formalne nie zostały usunięte w ustawowym terminie. Zarządzeniem z 25 lipca 2024 r. sędzia Trybunału Konstytucyjnego wezwał skarżące-go do usunięcia stwierdzonych w toku wstępnej kontroli braków formalnych skargi pod rygo-rem odmowy nadania jej dalszego biegu. Odpis zarządzenia sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 25 lipca 2024 r. został sku-tecznie doręczony skarżącemu 2 sierpnia 2024 r. Do dnia wydania niniejszego postanowienia skarżący w żaden sposób nie ustosunkował się do powyższego wezwania. Mając powyższe na względzie, Trybunał postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucji RPart. 10 ust. 1 Konstytucji RPart. 186 ust. 1 w związku z art. 173 i art. 178 ust. 1 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło