Ts 132/21
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2021-11-24
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie skargi konstytucyjnej po przekroczeniu trzymiesięcznego terminu przewidzianego w art. 77 ust. 1 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym stanowi podstawę do odmowy nadania jej dalszego biegu?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu ze względu na przekroczenie ustawowego terminu do jej wniesienia. Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK, skarga konstytucyjna musi być wniesiona w ciągu trzech miesięcy od doręczenia ostatecznego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie termin ten upłynął 13 kwietnia 2021 r., podczas gdy skarga została nadana 10 maja 2021 r., co stanowi samodzielną podstawę do odmowy rozpoznania sprawy po wstępnym przeglądzie formalnym.Stan faktyczny
Skarżący S.W. zaskarżył przepisy prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i kodeksu postępowania administracyjnego, kwestionując wymóg wniesienia ponaglenia jako warunek dopuszczalności skargi na przewlekłość postępowania. Sprawa dotyczyła postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, które zakończyło się decyzją Wójta w 2014 r. Skarżący wnioskował o stwierdzenie przewlekłości, co zostało odrzucone przez sądy administracyjne, w tym Naczelny Sąd Administracyjny, który oddalił skargę kasacyjną 16 grudnia 2020 r. Skarga konstytucyjna została wniesiona po upływie trzech miesięcy od doręczenia tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego bieguPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 24 marca 2022 r. Pozycja 63 POSTANOWIENIE z dnia 24 listopada 2021 r. Sygn. akt Ts 132/21 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Bartłomiej Sochański, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej S.W. w sprawie zgodności: art. 53 § 2b w związku z art. 52 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.) w związku z art. 37 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks po-stępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), rozumianych „w ten sposób, że warunkiem dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na przewlekłość postępowania prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a., jest wniesienie ponaglenia w toku postępowania, którego prowadzenie w sposób przewlekły kwestionuje się w skardze”, z art. 2, art. 31 ust. 3 i art. 45 ust. 1 Kon-stytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 10 maja 2021 r. (data nadania) S.W. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wystąpił z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego. Pismem z 25 lutego 2013 r. skarżący wystąpił o ustalenie warunków zabudowy dla czterech hal magazynowo-usługowo-biurowo-produkcyjnych na działkach o nr: […], położo-nych w miejscowości S., Gmina T. Decyzją z 4 kwietnia 2014 r. (znak: […]) Wójt Gminy T. (dalej: Wójt albo organ pierwszej instancji) odmówił ustalenia warunków zabudowy dla po-wyższej inwestycji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej: SKO), rozpoznając odwołanie skarżącego, uchyliło decyzją z 28 sierpnia 2014 r. (znak: […]) rozstrzygnięcie Wójta i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. Skarżący wystąpił 23 kwietnia 2019 r. z ponagleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.; dalej: k.p.a.), dotyczącym ustalenia warunków zabudowy zakoń-
OTK ZU B/2022 Ts 132/21 poz. 63 2 czonym decyzją Wójta z 4 kwietnia 2014 r. SKO postanowieniem z 3 czerwca 2019 r. uznało to ponaglenie za nieuzasadnione. W związku z brakiem uwzględnienia ponaglenia, skarżący – pismem z 25 czerwca 2019 r. – wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. (dalej: WSA) ze skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta w sprawie zakończonej decyzją tego organu 4 kwietnia 2014 r. Domagał się w niej stwierdzenia przewlekłości postępowania, wy-mierzenia organowi grzywny oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania. WSA postanowieniem z 3 września 2019 r. (sygn. akt […]) zawiesił postępowanie sądowoadmini-stracyjne z uwagi na przedstawienie przez Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) w sprawie o sygn. akt […] zagadnienia budzącego poważne wątpliwości, a mającego istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia analizowanej sprawy. Postanowieniem z 18 września 2020 r. (sygn. akt […]) WSA podjął zawieszone postępowanie i odrębnym postanowieniem z tego samego dnia odrzucił skargę. Od powyższego rozstrzygnięcia skarżący wniósł skargę kasacyjną do NSA, który po-stanowieniem z 16 grudnia 2020 r. (sygn. akt […]) ją oddalił oraz odmówił zawieszenia postępowania do czasu rozpatrzenia przez Trybunał Konstytucyjny skargi konstytucyjnej wniesionej na postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 2 września 2020 r. (sygn. akt II OSK 3732/18). W uzasadnieniu NSA odwołał się do powyższego postanowienia, w którym przyjęto, że wniesienie ponaglenia jako warunku formalnego do zainicjowania postępowania sądowego w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania dopuszczalne jest jedynie w sprawie zawisłej. Dokonanie tej czynności po zakończeniu postępowania byłoby nie tylko niecelowe, lecz również sprzeczne z istotą tej regulacji, ponieważ nie mogłoby doprowadzić do zobowiązania organu do załatwienia sprawy, a tym samym uzdrowienia zaistniałego stanu braku działania administracji publicznej. Odwołał się również do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r. (sygn. akt II OPS 5/19), w której orzeczono, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ prowadzonego postępowania oraz wyda-niu decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi przez sąd administracyjny. Postanowienie NSA z 16 grudnia 2020 r., doręczone pełnomocnikowi skarżącego 13 stycznia 2021 r., wskazane zostało jako ostateczne w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. 2. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 10 czerwca 2021 r. (doręczo-nym pełnomocnikowi skarżącego 21 czerwca 2021 r.), na podstawie art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytu-cyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), wezwał skarżącego do usunięcia bra-ków formalnych skargi przez: 1) doręczenie pełnomocnictwa szczególnego uprawniającego do sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej oraz reprezentowania skarżącego przed Trybunałem Konstytucyjnym w odniesieniu do sprawy, w związku z którą złożona została skarga konstytucyjna (wraz z czterema kopiami); 2) doręczenie orzeczeń potwierdzających wyczerpanie drogi prawnej, tj. odpisów lub poświadczonych za zgodność z oryginałem (wraz z czterema kopiami) postanowień: a) WSA z 18 września 2020 r. (sygn. akt […]), b) SKO z 3 czerwca 2019 r. Do chwili wydania niniejszego postanowienia powyższe braki formalne nie zostały usunięte. 3. Skarżący twierdzi, że zakwestionowany w skardze konstytucyjnej art. 53 § 2b p.p.s.a., rozumiany w sposób przedstawiony w postanowieniu składu siedmiu sędziów NSA z 2 września 2020 r. (sygn. akt II OSK 3732/18), a co za tym idzie także w orzeczeniu, w związku z którym wniósł skargę do Trybunału, narusza prawo do sądu. Ogranicza on bo-wiem, jego zdaniem, możliwość uzyskania przedsądu niezbędnego do wystąpienia z powódz-
OTK ZU B/2022 Ts 132/21 poz. 63 3 twem na podstawie art. 4171 § 3 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740, ze zm.). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowa-nia przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeli-minowaniu już w początkowej fazie postępowania spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o nadaniu skardze konstytu-cyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona określone przez prawo wymagania oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK. W myśl art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczer-paniu drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w ciągu trzech miesięcy od dnia dorę-czenia skarżącemu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego roz-strzygnięcia. Jako ostateczne rozstrzygnięcie skarżący wskazał postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2020 r. (sygn. akt […]), które, jak wyjaśnił, zostało mu dorę-czone 13 stycznia 2021 r. Od tego dnia rozpoczął się więc bieg trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi konstytucyjnej. Termin ten upłynął skarżącemu 13 kwietnia 2021 r. Skarga konstytucyjna została natomiast nadana 10 maja 2021 r., a zatem z przekroczeniem terminu określonego w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK. Okoliczność ta – w myśl art. 61 ust. 4 pkt 1 w związ-ku z art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK – stanowi samodzielną podstawę odmowy nadania analizowanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W związku z powyższym Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.
Powołane przepisy
art. 2 Konstytucji RPart. 31 ust. 3 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło