Ts 137/18

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2020-07-01

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy art. 2 Konstytucji RP może stanowić samodzielny wzorzec kontroli w skardze konstytucyjnej?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 2 Konstytucji RP nie jest źródłem praw ani wolności o charakterze podmiotowym, lecz zasadą ustrojową. W związku z tym nie może on stanowić samodzielnej podstawy (wzorca) skargi konstytucyjnej. Skarga musi być oparta na konkretnych przepisach rozdziału II Konstytucji statuujących wolności lub prawa, a zasady z art. 2 mogą być powoływane jedynie jako pomocnicze narzędzie interpretacyjne w odniesieniu do tych konkretnych praw.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka zaskarżyła zgodność z Konstytucją art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej w zakresie regulującym bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Skarżąca twierdziła, że przepis ten narusza art. 2 Konstytucji, a konkretnie zasady sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa. Sprawa dotyczyła sporu podatkowego, w którym organy administracji i sądy administracyjne oddaliły żądania skarżącej.
Rozstrzygnięcie
odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 23 lutego 2021 r. Pozycja 43 POSTANOWIENIE z dnia 1 lipca 2020 r. Sygn. akt Ts 137/ 18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Rafał Wojciechowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej […] Sp. z o.o. w sprawie zgodności: art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, ze zm.) w zakresie, w jakim „przewiduje, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się a rozpo-częty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie, a nie przeciwko osobie” z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 13 września 2018 r. (data nadania) […] Sp. z o.o. (dalej: skarżąca) wystąpiła z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego. W wyniku postępowania kontrolnego, które wykazało nieprawidłowości w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. decyzją z 31 lipca 2015 r. (nr […]) określił skarżącej zobowiązanie podatkowe za miesiące od grudnia 2009 r. do grudnia 2010 r. w kwotach innych niż wykazane w rozliczeniach złożonych za te miesiące. W wyniku odwołania od tej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej w K. wydał decyzję z 24 stycznia 2017 r. (nr […]), którą uchylił decyzję wydaną w pierwszej instancji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za sierpień 2010 r. orzekając jednocześnie podatek za ten okres w innej kwocie. W pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., który wy-rokiem z 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt […]) ja oddalił. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 czerwca 2018 r. (sygn. akt […]) oddalił skargę kasacyjna skarżącej. OTK ZU B/2021 Ts 137/ 18 poz. 43 2 2. Zdaniem skarżącej zaskarżony przez nią przepis w zakresie, w jakim przewiduje, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się a rozpoczęty ule-ga zawieszeniu z dniem wszczęcia postępowania w sprawie, a nie przeciwko osobie, narusza art. 2 Konstytucji. 3. W zarządzeniu sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 15 października 2019 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej m.in. przez wskazanie jakie wolności lub prawa skarżącej, wyrażone w art. 2 Konstytucji, zostały naru-szone przez zakwestionowany przepis, a także określenia sposobu ich naruszenia. 4. Pismem procesowym z 29 października 2019 r. (data nadania) skarżąca odniosła się do zarządzenia sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Skarga konstytucyjna jest szczególnym środkiem ochrony wolności lub praw. Jest sformalizowaną instytucją prawną i musi spełniać przesłanki jej dopuszczalności, które zosta-ły określone w art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowane w ustawie z 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK). Zgodnie z 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zosta-ły naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, zakwestionować zgodność z Konstytucją przepisów ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie których sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego prawach lub wolnościach albo obowiązkach określonych w Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że analizowana skarga konstytucyjna nie spełnia wyznaczonych przez Konstytucję i ustawę wymogów. 2. Z art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK wynika obowiązek skarżącego do wskazania, która konstytucyjna wolność lub prawo skarżącego, i w jaki sposób – jego zdaniem – zostały naru-szone. Zarzuty postawione w skardze konstytucyjnej dotyczą niezgodności z Konstytucją art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, ze zm.). Zdaniem skarżącej przepis ten narusza wolność do rozstrzygnięcia sprawy według wy-rażonych w art. 2 Konstytucji zasad: sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa wszystkich podmiotów. Trybunał Konstytucyjny przypomina, że art. 79 ust. 1 Konstytucji jednoznacznie wskazuje, iż wzorcem kontroli przeprowadzanej w trybie skargi konstytucyjnej mogą być jedynie te postanowienia Konstytucji, które statuują wolności lub prawa o charakterze pod-miotowym. Tymczasem wskazany w skardze konstytucyjnej – jako wzorzec kontroli – art. 2 Konstytucji nie jest źródłem praw ani wolności (zob. wydane w pełnym składzie postanowie-nie TK z 23 stycznia 2002 r., Ts 105/00, OTK ZU nr 1/B/2002, poz. 60 oraz postanowienia TK z: 10 stycznia 2001 r., Ts 72/00, OTK ZU nr 1/2001, poz. 12; 23 stycznia 2002 r., SK 13/01, OTK ZU nr 1/A/2002, poz. 9; 14 grudnia 2004 r., SK 29/03, OTK ZU nr 11/A/2004, poz. 124 oraz 20 lutego 2008 r., SK 27/07, OTK ZU nr 1/A/2008, poz. 22). Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie podkreślał, że zakres pojęcia konstytucyjnych wolności lub praw, o których mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji został wyznaczony przez obszerny ka-talog praw i wolności wymienionych w jej rozdziale II. Zasady ustrojowe, do których należy art. 2 Konstytucji mogą jedynie być pomocne w interpretacji przepisów zawartych w rozdzia- OTK ZU B/2021 Ts 137/ 18 poz. 43 3 le II Konstytucji. Nie mogą one jednak być samoistną podstawą skargi konstytucyjnej. Takiej podstawy należy szukać w konkretnych postanowieniach Konstytucji statuujących określone prawo lub określoną wolność. Art. 2 Konstytucji można zatem powołać jako wzorzec kontroli jedynie wówczas, gdy dekodowana z niego zasada zostanie odniesiona do przepisów Konstytucji, które wyrażają prawa i wolności. W analizowanej skardze skarżąca nie wskazała wolności ani praw, z którymi łączy na-ruszenie zasady sprawiedliwości społecznej i równości wobec prawa wszystkich podmiotów, co stanowi samodzielną podstawę odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 3. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK, co przesądza o konieczności odmowy nadania rozpoznawanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Mając powyższe na względzie, Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło