Ts 138/21

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2024-02-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego posiada legitymację podmiotową do wniesienia skargi konstytucyjnej przeciwko orzeczeniu Sądu Okręgowego stwierdzającemu przewlekłość postępowania i zasądzającemu odszkodowanie?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny uznał skargę konstytucyjną za niedopuszczalną, ponieważ Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego nie posiadał legitymacji podmiotowej do jej wniesienia. Skarga została wniesiona w związku ze stwierdzeniem przewlekłości postępowania przed sądem, którego prezes jest skarżącym, co wyklucza możliwość zaskarżenia tego orzeczenia w trybie skargi konstytucyjnej przez ten podmiot.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w P. stwierdził przewlekłość postępowania przed Sądem Rejonowym w K. i zalecił niezwłoczne podjęcie czynności. Zasądzono od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w K. kwotę 1 500 zł na rzecz wnioskodawcy. Prezes Sądu Rejonowego w K. wniósł skargę konstytucyjną, argumentując, że brak możliwości zaskarżenia tego orzeczenia narusza jego prawo do rozpatrzenia sprawy w postępowaniu dwuinstancyjnym.
Rozstrzygnięcie
odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 21 czerwca 2024 r. Pozycja 159 POSTANOWIENIE z dnia 15 lutego 2024 r. Sygn. akt Ts 138/21 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Michał Warciński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w K. w sprawie zgodności: art. 12 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2018 r. poz. 75, ze zm.) oraz art. 8 ust. 2 powołanej wyżej ustawy w związku z art. 394-398 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) „w zakresie, w jakim uniemożliwiają kontrolę orzeczenia wydawanego przez [s]ąd”, z art. 45 ust. 1, art. 78 w związku z art. 176 ust. 1 i art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 28 kwietnia 2021 r. (data nadania) Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w K. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wystąpił z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego. Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z 26 stycznia 2021 r. (sygn. akt […]) stwierdził przewlekłość postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w K. pod sygn. akt […] i zalecił mu niezwłoczne podjęcie czynności zmierzających do jej rozpoznania. Zasądził od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w K. na rzecz podmiotu, który wniósł o stwierdzenie przewlekłości, kwotę 1 500 zł oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego i uiszczonej opłaty sądowej od skargi. 2. Skarżący podniósł, że podstawowym prawem uczestnika postępowania jest możliwość weryfikacji podejmowanych i zaniechanych wobec niego czynności procesowych przez niezależny i niezawisły sąd wyższej instancji. Jego zdaniem Skarb Państwa musi mieć instrument prawny pozwalający kwestionować orzeczenia, na podstawie których OTK ZU B/2024 Ts 138/21 poz. 159 2 zobowiązany jest wypłacać środki finansowe. Jako strona postępowania, o której mowa w art. 10 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2018 r. poz. 75, ze zm.), nie miał on możliwości zaskarżenia orzeczenia wydanego przez sąd rozpatrujący skargę na przewlekłość postępowania, z którego wynika zobowiązanie do rozporządzenia przez niego mieniem publicznym. Fakt, że postępowanie, w którym zapadło to orzeczenie, jest jednoinstancyjne, ewidentnie narusza, jego zdaniem, konstytucyjne prawo skarżącego do rozpatrzenia sprawy w postępowaniu dwuinstancyjnym. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Warunkiem skuteczności skargi konstytucyjnej jest spełnienie wymagań wynikających z Konstytucji oraz ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Rozpatrywana skarga konstytucyjna jest niedopuszczalna. Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w K. nie miał legitymacji do wystąpienia ze skargą konstytucyjną, wniesioną w związku ze stwierdzeniem przez Sąd Okręgowy w P. przewlekłości postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w K. pod sygn. akt […]. W tym stanie rzeczy Trybunał – na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK w związku z art. 77 ust. 1 Konstytucji – postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Powołane przepisy

art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 78 w związku z art. 176 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło