Ts 144/22

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2025-03-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepisy Kodeksu cywilne dotyczące nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie oraz Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie rozkładu kosztów dowodu naruszają konstytucyjne zasady ochrony własności, równości wobec prawa oraz prawo do sądu?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że skarga konstytucyjna spełnia przesłanki nadania jej dalszego biegu, co oznacza, że zarzuty skarżącego dotyczące zgodności z Konstytucją przepisów o zasiedzeniu służebności przesyłu oraz procedury dowodowej w sprawach o jej ustanowienie wymagają merytorycznego rozpoznania. Orzeczenie nie zawiera jeszcze rozstrzygnięcia merytorycznego, lecz jedynie decyzję proceduralną o przyjęciu skargi do rozpoznania.
Stan faktyczny
Parafia Rzymskokatolicka wniosła skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność z Konstytucją przepisów Kodeksu cywilnego (art. 292, 172, 285, 3054, 352) w zakresie możliwości nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie bez decyzji administracyjnej, doliczania okresu posiadania przed 2008 r. oraz przerwania biegu zasiedzenia. Skarżąca powoływała się również na przepisy Kodeksu postępowania cywilnego (art. 227, 520 § 3) dotyczące przeprowadzania dowodów i rozkładu kosztów w sprawach o ustanowienie służebności przesyłu.
Rozstrzygnięcie
Nadać dalszy bieg skardze konstytucyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 8 lipca 2025 r. Pozycja 198 POSTANOWIENIE z dnia 19 marca 2025 r. Sygn. akt Ts 144/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Michał Warciński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Parafii Rzymskokatolickiej […] w B. o zbadanie zgodności: 1) art. 292 w związku z art. 172 § 1 w związku z art. 285 § 1 i 2 w związku z art. 3054 w związku z art. 352 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Ko-deks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740, ze zm.) w zakresie, w jakim umożliwiają: – „nabycie przez zasiedzenie służebności przesyłu w dobrej wierze w przy-padku braku decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszcz[a]nia nierucho-mości [Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64, ze zm.], art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127, ze zm.), art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990, ze zm.)”, – „doliczenie posiadania przez przedsiębiorstwa energetyczne wykony-wanego przed dniem 3 sierpnia 2008 r., do okresu korzystania przez przed-siębiorcę przesyłowego z trwałego i widocznego urządzenia w sposób odpowiadający służebności przesyłu po dniu 3 sierpnia 2008 r., potrze-bnego do nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie”, – a także w zakresie, w jakim pomijają „możliwość przerwania biegu zasiedzenia służebności przesyłu na nieruchomości skarżącego, któremu przywrócono prawo własności nieruchomości w postępowaniu regulacyj-nym prowadzonym z udziałem przedstawiciela Skarbu Państwa na mocy ugody zawartej przed Komisją Majątkową w Warszawie z dnia 07.09.1994 r., zgodnie z ustawą z 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1347, ze zm.) (…), bezprawnie upaństwowioną w czasie PRL”, z art. 2, art. 21 ust. 1 i 2, art. 25 ust. 4, art. 31 ust. 2 i 3, art. 32 ust. 1 i 2, art. 37 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1-3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 227 i art. 520 § 3 ustawy dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postę-powania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296, ze zm.) „w zakresie w jakim sąd rozpoznający sprawę przeprowadza dowód nieprzydatny dla sprawy, którym obciąża wnioskodawcę i uznaje za sprzeczne interesy stron OTK ZU B/2025 Ts 144/22 poz. 198 2 w postępowaniu o ustanowienie służebności przesyłu, gdy strona podnosi zarzut zasiedzenia służebności przesyłu obciążając tylko jedną stronę kosztami postępowania”, z art. 45 Konstytucji, p o s t a n a w i a: nadać dalszy bieg skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu. Po wstępnym rozpoznaniu skargi konstytucyjnej Parafii Rzymskokatolickiej […] w B. (sygn. Ts 144/22) Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że spełnia ona przesłanki nadania jej dalszego biegu (art. 61 u.o.t.p.TK).

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucji RPart. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 25 ust. 4 Konstytucji RPart. 31 ust. 2 i 3 Konstytucji RPart. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 37 ust. 1 Konstytucji RPart. 45 Konstytucji RPart. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło