Ts 145/22

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 20 maja 2024 r. Pozycja 114 POSTANOWIENIE z dnia 24 maja 2023 r. Sygn. akt Ts 145/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Zielonacki, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej B.S. o zbadanie zgodności: art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i art. 104 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978, ze zm.) w zakresie, w jakim „wyłącza spod kontroli organów administracji publicznej w postępowaniu administracyj-nym oraz Sądów Administracyjnych w postępowaniu sądowo-administracyjnym możliwość oceny i weryfikacji merytorycznej orzeczenie lekarskie lekarza orzecznika WORD stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kie-rowania pojazdami w ramach uznania administracyjnego i luzu decyzyjnego, lecz obliguje organ administracji publicznej do wydania decyzji cofającej posia-dane przez osobę kierującą uprawnienie do kierowania pojazdem na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z 5.01.2011 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 978), która ma charakter decyzji związanej treścią orzeczenia lekarskiego i wyłącza uznanie administracyjne”, z art. 2 i art. 45 ust. 1 oraz art. 78 Konstytucji Rzeczypospoli-tej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 30 czerwca 2022 r. (data nadania), B.S. (dalej: skarżący) – reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru – wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia w oparciu o następujący stan faktyczny: Prezydent Miasta Z., decyzją z 1 marca 2018 r. (nr […]), orzekł o cofnięciu skarżące-mu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii „B” w związku z orzeczeniem lekarskim stwierdzającym u niego istnienie przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że posiada prawo jazdy od po-nad 20 lat i nigdy nie spowodował wypadku. Decyzją z 19 kwietnia 2018 r. (nr […]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Z. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. OTK ZU B/2024 Ts 145/22 poz. 114 2 Skarżący złożył na powyższą decyzję skargę, która została oddalona wyrokiem Wo-jewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z 19 września 2018 r. (sygn. akt […]). Złożona przez skarżącego skarga kasacyjna na powyższe orzeczenie została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2021 r. (sygn. akt […]). 2. Zdaniem skarżącego art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a i art. 104 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978, ze zm.) prowadzą do nieuprawnionego pozbawienia go możliwości weryfikacji merytorycznej orzeczenia lekarskiego wydanego przez lekarza orzecznika Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Taka sytuacja godzi w jego prawo do sądu, w tym prawo do rzetelnego procesu. 3. Zarządzeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 30 sierpnia 2022 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 19 września 2022 r.), na podstawie art. 130 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1805, ze zm.) w związku z art. 36 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; u.o.t.p.TK), skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi przez: 1) poinformowanie, czy od wskazanego w skardze konstytucyjnej ostatecznego orzeczenia został wniesiony nadzwyczajny środek zaskarżenia (wraz z czterema kopiami); 2) doręczenie odpisów lub kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem: a) wyroków: – Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2021 r. (sygn. akt […]), – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z 19 września 2018 r. (sygn. akt […]), b) koperty, w której doręczone zostało orzeczenie NSA z 8 grudnia 2021 r., c) decyzji (wraz z czterema kopiami): – Prezydenta Miasta Z. z 1 marca 2018 r. (znak […]), – Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 19 kwietnia 2018 r. (znak […]); 3) doręczenie trzech odpisów skargi konstytucyjnej wraz z załącznikami. Pismem z 26 września 2022 r. (data nadania) pełnomocnik wykonał powyższe zarzą-dzenie. 4. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 19 stycznia 2023 r. (doręczo-nym pełnomocnikowi skarżącego 8 lutego 2023 r.), na podstawie art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK, skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi przez: 1) wskazanie – zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK – która konstytucyjna wolność lub prawo skarżącego zawarte w podanych wzorcach kontroli oraz w jaki sposób zostały naru-szone; 2) uzasadnienie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK – zarzutu niezgodności kwestio-nowanych przepisów ustawy ze wskazaną konstytucyjną wolnością lub prawem skarżące-go przez powołanie argumentów lub dowodów na poparcie podniesionych zarzutów. W piśmie z 15 lutego 2023 r. (data nadania) skarżący odpowiedział na powyższe za-rządzenie, które jednak nie zostało wykonane. Zaprezentował w nim natomiast nowe wzorce kontroli, tj. art. 30 oraz art. 32 Konstytucji. Z kolei w piśmie procesowym z 19 kwietnia 2023 r. (data nadania) skarżący ponownie odwołał się do nowych wzorców kontroli wskazanych w piśmie z 15 lutego 2023 r. oraz zło-żył do akt niniejszej sprawy dodatkową dokumentację dotyczącą stanu jego zdrowia. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) OTK ZU B/2024 Ts 145/22 poz. 114 3 skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. 2. Artykuł 79 ust. 1 Konstytucji stanowi, że skargę może wnieść „każdy, czyje konsty-tucyjne wolności lub prawa zostały naruszone”. W związku z tym, zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 2 i 3 u.o.t.p.TK, skarga konstytucyjna musi zawierać nie tylko wskazanie, która konstytu-cyjna wolność lub prawo skarżącego, i w jaki sposób – jego zdaniem – zostały naruszone, ale także uzasadnienie zarzutu niezgodności kwestionowanego przepisu ze wskazaną konstytu-cyjną wolnością lub prawem skarżącego, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. W odniesieniu do powyższego Trybunał stwierdza, że chociaż skarżący w odpowiedzi na zarządzenie sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 19 stycznia 2023 r. oświadczył, iż wskazał które konstytucyjne wolności i prawa zostały naruszone oraz uzasadnił powołane zarzuty, to tak naprawdę nie wykonał nałożonych na niego obowiązków. Zarówno we wniesionej skardze, jak i w piśmie usuwającym jej braki formalne, skar-żący szeroko opisuje stan faktyczny sprawy oraz formułuje ogólne twierdzenia dotyczące w szczególności wydania niekorzystnej dla siebie opinii lekarskiej. Nie precyzuje przy tym w ogóle tego, w jaki sposób kwestionowane przepisy ingerują w jego konstytucyjnie chronio-ne wolności i prawa. Lakonicznie stwierdza jedynie, że „wzorce kontroli konstytucyjnej za-warte w wymienionych przepisach Konstytucji RP zostały naruszone w sposób opisany w uzasadnieniu skargi konstytucyjnej” (k. 59 akt sprawy o sygn. Ts 145/22). Podkreślić również należy, że strona 3 i 4 pisma z 15 lutego 2023 r. (k. 60 i 60v akt sprawy o sygn. Ts 145/22) od słów „wiarygodność badawczą opinii” do słów „w życiu zawo-dowym i prywatnym Pana Bartłomieja Sawickiego” oraz od słów „Cofnięcie dożywotnio uprawnień” do słów „w sprawowaniu opieki” stanowią skopiowanie treści skargi konstytu-cyjnej. Skoro zatem pismo skarżącego nie wykracza poza treść skargi w zakresie uzasadnienia zarzutów, nie można uznać, że prawidłowo wykonał on zarządzenie sędziego Trybunału. Analizowana skarga nie spełnia więc warunków, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 2 i 3 u.o.t.p.TK, co – zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK – uzasadnia odmowę nadania jej dalszego biegu. 3. W tym miejscu podkreślić należy, że jedno z pism dotyczących usunięcia braków formalnych skargi zostało wniesione po terminie określonym w zarządzeniu sędziego Trybu-nału Konstytucyjnego. Zgodnie z informacją pochodzącą z systemu Poczty Polskiej S.A. za-rządzenie zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi skarżącego 8 lutego 2023 r. Osta-teczny termin jego wykonania upływał więc 15 lutego 2023 r. W odpowiedzi na zarządzenie sędziego TK skarżący wniósł dwa pisma: jedno w ostatnim dniu terminu oraz drugie, które zostało nadane w placówce operatora pocztowego 19 kwietnia 2023 r., co oznacza, że nastąpi-ło to z ponad dwumiesięcznym przekroczeniem przepisanego terminu. 4. Trybunał zwraca jednocześnie uwagę na to, że zarzuty skargi powinny być powią-zane z treścią przepisu, a nie stanowić polemikę czy krytykę wydanych w jego sprawie roz-strzygnięć indywidualnych. W niniejszej sprawie skarżący wielokrotnie podkreślał, że wyda-ne w jego sprawie orzeczenie lekarskie zostało sporządzone w sposób nieprawidłowy. Przy-pomnieć przy tym należy, że Trybunał Konstytucyjny jest sądem prawa, a zatem nie pełni funkcji kolejnej instancji sądowej. Tym bardziej nie jest więc uprawniony do dokonania kon-troli sposobu wydania opinii przez uprawnioną do tego instytucję. W tym miejscu podkreślić należy, że skarżący w swoich wywodach zupełnie pomija fakt, że w jego sprawie sporządzono dwie niezależne od siebie opinie lekarskie. Pierwsza z nich została wydana 26 lipca 2017 r. przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Z. (nr […]), druga zaś 20 grudnia 2017 r. przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowi- OTK ZU B/2024 Ts 145/22 poz. 114 4 skowego w S. (nr […]). Nie jest zatem prawdą, że skarżącemu odebrano możliwość meryto-rycznej weryfikacji niekorzystnego orzeczenia lekarskiego. Dodatkowo wskazać należy, że kwestionowanie ustalonych przez sądy administracyjne okoliczności faktycznych powoduje, że zarzuty skargi nie mogą podlegać rozpoznaniu przez Trybunał. 5. Zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK skarżący zobowiązany jest do określenia kwestionowanych przepisów, na podstawie których zapadło ostateczne orzeczenie o jego wol-nościach lub prawach. W niniejszej sprawie jako ostateczne orzeczenie w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji skarżący wskazał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2021 r. (sygn. akt […]). W uzasadnieniu wyroku jako normę zastosowaną przez sąd wskazano art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2017 r. poz. 978, ze zm.). Podstawy wskazanego wyroku nie stanowił natomiast art. 104 ustawy o kierujących pojazdami, a zatem skarga nie spełniła wymagania określonego w art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK. W odniesieniu do powołanego przepisu stanowi to samoistną podstawę odmowy nadania skardze dalszego biegu (art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK). 6. Niezależnie od powyższych okoliczności Trybunał na marginesie wyjaśnia, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem modyfikacja skargi, czyli powoływanie nowych wzor-ców kontroli lub stawianie nowych zarzutów po upływie 3 miesięcy od daty doręczenia skar-żącemu ostatecznego rozstrzygnięcia, jest niedopuszczalna (zob. wyrok TK z 7 marca 2006 r., sygn. SK 11/05, OTK ZU nr 3/A/2006, poz. 27 oraz postanowienia TK z: 12 listopada 2001 r., sygn. Ts 139/01, OTK ZU nr 1/B/2002, poz. 106, 14 maja 2003 r., sygn. Ts 29/03, OTK ZU nr 1/B/2004, poz. 28 oraz 17 listopada 1999 r., sygn. SK 17/99, OTK ZU nr 7/1999, poz. 168). Z tego powodu wskazanie nowych wzorców kontroli w pismach usuwającym braki formalne skargi należy uznać za bezskuteczne. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na niniejsze postanowienie w terminie siedmiu dni od daty jego doręczenia.