Ts 147/18

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 4 listopada 2020 r. Pozycja 349 POSTANOWIENIE z dnia 19 sierpnia 2020 r. Sygn. akt Ts 147/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Leon Kieres – przewodniczący Zbigniew Jędrzejewski – sprawozdawca Mariusz Muszyński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 30 stycznia 2020 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej H.H. i S.H., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło większością głosów. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 28 września 2018 r. (data nadania), H.H. i S.H. (dalej: skarżący) zakwestionowali zgodność art. 292 w związku z art. 172, art. 285 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r. poz. 459, ze zm.) w zakresie, w jakim stanowią one podstawę prawną nabycia w drodze zasiedzenia przed 3 sierpnia 2008 r. służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz Skarbu Państwa z art. 64 ust. 3 w związku z art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1, art. 21 ust. 1, art. 2 Konstytucji oraz art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego w Paryżu dnia 20 marca 1952 r. (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175). 2. Postanowieniem z 30 stycznia 2020 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, stwierdzając, że skarżący nie usunęli braków formal-nych skargi w terminie przewidzianym w art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK). Termin ten upłynął 27 marca 2019 r., natomiast pismo proce-sowe nadesłane w wykonaniu zarządzenia zostało nadane 23 kwietnia 2019 r., a zatem z pra-wie miesięcznym przekroczeniem ustawowego terminu. Trybunał nie uwzględnił wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnili, iż uchybie-nie nastąpiło bez ich winy. OTK ZU B/2020 Ts 147/18 poz. 349 2 3. W zażaleniu z 24 lutego 2020 r. (data nadania) skarżący zakwestionowali postano-wienie Trybunału z 30 stycznia 2020 r. w całości, wnosząc o jego zmianę, a także o nadanie biegu skardze konstytucyjnej i przyjęcie jej do rozpoznania. Skarżący zarzucili kwestionowanemu postanowieniu naruszenie przepisów prawa ma-terialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 61 ust. 3 i 4 pkt 2 u.o.t.p. TK oraz art. 36 u.o.t.p. TK w związku z art. 168 i 169 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępo-wania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK), skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Kon-stytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p. TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że kwestionowane postanowienie jest prawi-dłowe, a zarzuty sformułowane w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 3. Trybunał przypomina, że zgodnie z art. 168 i art. 169 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.), warunkami uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu są: wystąpienie z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniesienie wniosku w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia termi-nu, jednoczesne z wniesieniem wniosku dopełnienie czynności, dla której został określony termin, jak również uprawdopodobnienie, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy wnio-skodawcy. Spełnienie tych przesłanek jest obowiązkiem skarżących. Podstawą odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej w sprawie skarżą-cych było nieusunięcie w ustawowym terminie braków formalnych skargi. Trybunał nie uwzględnił wniosku skarżących o przywrócenie terminu do usunięcia braków, ponieważ nie zawierał on uprawdopodobnienia, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy skarżących. W zażaleniu skarżący nie przedstawili argumentów, które podważałyby powyższe ustalenia. 4. Mając to na uwadze, Trybunał tylko na marginesie wskazuje, że podniesione w za-żaleniu okoliczności – mające na celu wykazanie braku winy skarżących w uchybieniu termi-nowi – nawet gdyby zostały podniesione we wniosku o przywrócenie terminu, nie mogłyby zostać przez Trybunał uwzględnione. Pełnomocnik skarżących wskazuje, że uchybienie ter-minu było wynikiem niezrozumienia procedur sądowych przez skarżących, za co nie powinni ponosić negatywnych konsekwencji. Należy jednak wskazać, że zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego nieznajomość przepisów postępowania nie może być uznana za niezawi-nioną przyczynę uchybienia dokonania czynności procesowej w terminie (zob. postanowienie SN z 25 lutego 1998 r., sygn. akt II UKN 519/97, Legalis nr 42877). Kolejnym argumentem jaki ma świadczyć o braku winy w uchybieniu terminu jest okoliczność, że skarżący i ich peł-nomocnik, mieszkając w dużej odległości od siebie, wymieniali się korespondencją z udzia-łem publicznego operatora pocztowego. Zdaniem skarżących ,,sposób funkcjonowania Poczty Polskiej i brak terminowości w doręczaniu przesyłek” skutkował tym, że termin nie mógł zostać dotrzymany. Odnosząc się do tego argumentu Trybunał wskazuje, że ustalony między OTK ZU B/2020 Ts 147/18 poz. 349 3 skarżącymi a ich pełnomocnikiem sposób komunikowania się (w tym przypadku za pośred-nictwem publicznego operatora pocztowego) nie ma znaczenia przy ocenie wniosku o przy-wrócenie uchybionego terminu (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 22 kwietnia 1998 r., sygn. akt I CKN 937/97, Legalis nr 42960). Mając powyższe na względzie, Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p. TK – nie uwzględnił zażalenia.