Ts 154/19

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 29 listopada 2021 r. Pozycja 183 POSTANOWIENIE z dnia 20 października 2021 r. Sygn. akt Ts 154/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Zielonacki– przewodniczący Michał Warciński – sprawozdawca Julia Przyłębska, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 11 marca 2020 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyj-nej M.I.L., J.P. i I.T., p o s t a n a w i a: uwzględnić zażalenie i nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. Orzeczenie zapadło większością głosów. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 14 października 2019 r. (data nadania) M.I.L., J.P. i I.T. (dalej: skarżący), reprezentowani przez pełnomocnika z wyboru, wystąpili o stwierdzenie, że: 1) art. 190 i art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zakresie, „w jakim wiążą sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, co do wykładni prawa doko-nanej w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, gdy stanowisko sądu II instancji jest sprzeczne ze stanowiskiem zajętym przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku zakreso-wym wydanym w tej samej sprawie w ramach odpowiedzi na pytanie prawne zadane mu przez sąd I instancji”, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 3, art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i 2, art. 45 i art. 193 w związku z art. 190 Konstytucji Rzeczypospo-litej Polskiej oraz z art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podsta-wowych wolności sporządzonego w Paryżu dnia 20 marca 1952 r. (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175/1; dalej: Protokół nr 1 do Konwencji); 2) art. 156 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.; obec-nie: Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.; dalej: k.p.a.) w zakresie, „w jakim nie wyłącza dopusz-czalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą przywrócenia 6-miesięcznego terminu do złożenia wniosku dekretowego, tj. wniosku w trybie art. 7 ust. 1 OTK ZU B/2021 Ts 154/19 poz. 183 2 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. War-szawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279, ze zm.) o przyznanie prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym”, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji. Zarządzeniem z 17 grudnia 2019 r. sędzia Trybunału Konstytucyjnego wezwał skarżą-cych do usunięcia braków formalnych skargi m.in. przez sprecyzowanie, w jaki sposób art. 190 i art. 153 p.p.s.a. oraz art. 156 § 2 k.p.a. – we wskazanym w skardze zakresie – naru-szają wymienione w skardze konstytucyjnej ich wolności lub prawa. Zarządzenie doręczono pełnomocnikowi skarżących 30 grudnia 2019 r. Pismem procesowym z 3 stycznia 2020 r. (data nadania) skarżący ustosunkowali się do powyższego wezwania. Postanowieniem z 11 marca 2020 r. (doręczonym skarżącym 19 marca 2020 r.) Try-bunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał uznał, że tylko art. 190 i art. 153 p.p.s.a. były podstawą ostatecznego roz-strzygnięcia w niniejszej sprawie i w związku z tym bezpodstawne było uczynienie przedmio-tem kontroli art. 156 § 2 k.p.a. Zdaniem Trybunału skarżący również niewystarczająco wyja-śnili, w jaki sposób treść kwestionowanych przepisów wpłynęła na naruszenie ich konstytu-cyjnych praw lub wolności. Podniósł następnie, że analizowane zarzuty dotyczą aktu stoso-wania prawa, podczas gdy przedmiotem skargi konstytucyjnej może być tylko akt normatyw-ny. Trybunał przypomniał także, że art. 190 Konstytucji ma charakter jedynie ustrojowy, zaś art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji nie może stanowić wzorca kontroli w niniejszej sprawie. W sporządzonym przez pełnomocnika piśmie procesowym, wniesionym do Trybunału 20 marca 2020 r. (data nadania), skarżący złożyli zażalenie na postanowienie z 11 marca 2020 r., wnosząc o jego uchylenie w całości i nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej. W uzasadnieniu zażalenia skarżący zarzucili naruszenie art. 188 pkt 5 w związku z art. 79 ust. 1 Konstytucji w związku z art. 61 ust. 4 w związku z art. 53 ust. 1 u.o.t.p.TK przez odmowę nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Skarżący stwierdzili koniecz-ność wyeliminowania z systemu prawa przepisu – jako niekonstytucyjnego – na podstawie którego sąd administracyjny orzekł w ich sprawie w oparciu o postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego, które nie uwzględnia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. (sygn. P 46/13, OTK ZU nr 5/A/2015, poz. 62), stwierdzającego niekonstytucyjność art. 156 § 2 ustawy z dnia 4 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm.) w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwier-dzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy. Podkreślili oni również, że przyjęcie, iż skarga nie wykazuje, jakie konstytucyjne wolności lub prawa i w jaki sposób zostały naruszone, a ich zarzuty dotyczą aktu stosowania prawa – jest błędne. W złożonym zażaleniu podniesiono następnie, że skargą objęte są określone prze-pisy, których brzmienie – nie zaś, jak błędnie przyjął Trybunał Konstytucyjny, zastosowanie – doprowadziło do naruszenia konstytucyjnych praw skarżących. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego postanowienia. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zaża-lenie na posiedzeniu niejawnym. Bada w szczególności, czy w wydanym postanowieniu pra-widłowo stwierdzono istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. OTK ZU B/2021 Ts 154/19 poz. 183 3 2. Trybunał Konstytucyjny w obecnym składzie stwierdza, że zarzuty sformułowane przez skarżących w zażaleniu uzasadniają nadanie skardze dalszego biegu. Zdaniem Trybuna-łu w przypadku rozpatrywanej skargi konstytucyjnej zachodzą wątpliwości w zakresie pod-niesionych w niej zarzutów, które wymagają zbadania na etapie rozpoznania merytorycznego. Mając powyższe na względzie, Trybunał – na podstawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p.TK – po-stanowił uwzględnić zażalenie i nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg.