Ts 166/22
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2023-03-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uzależnienie prawa do wniesienia zażalenia na zarządzenie o zwrocie pozwu od złożenia wniosku o sporządzenie jego płatnego uzasadnienia jest zgodne z Konstytucją RP?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny nadał skardze konstytucyjnej dalszy bieg, stwierdzając, że skarga spełnia wszystkie wymogi formalne i materialne przewidziane dla wstępnego rozpoznania. Trybunał uznał, że zarzuty skarżącego nie są oczywiście bezzasadne, co stanowi podstawę do przekazania sprawy do merytorycznego rozpoznania.Stan faktyczny
Skarżący J.B. złożył skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność art. 394 § 2 k.p.c. z Konstytucją. Stan faktyczny dotyczył zarządzenia Sądu Rejonowego o zwrocie pozwu w części dotyczącej kosztów reklamacyjnych oraz odrzucenia zażalenia skarżącego przez Sąd Okręgowy z powodu niezłożenia wniosku o płatne uzasadnienie tego zarządzenia. Skarżący argumentował, że taki obowiązek narusza prawo do sądu i postępowanie dwuinstancyjne.Rozstrzygnięcie
Nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu.Pełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 26 maja 2023 r. Pozycja 183 POSTANOWIENIE z dnia 1 marca 2023 r. Sygn. akt Ts 166/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mariusz Muszyński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej J.B. o zbadanie zgodności: art. 394 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilne-go (Dz. U. z 2020 r. poz. 1575, ze zm.) „w zakresie, w jakim uzależnia prawo do wniesienia zażalenia na zarządzenie o zwrocie pozwu od złożenia wniosku o sporządzenie jego płatnego uzasadnienia”, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 83 oraz art. 45, art. 77 ust. 2, art. 78 i art. 176 ust. 1 w związku z art. 83 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 5 sierpnia 2022 r. (data nadania) J.B. (dalej: skarżący) – reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu – wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia na tle następują-cego stanu faktycznego. Zarządzeniem z 2 marca 2022 r. (sygn. akt […]) przewodniczący wydziału Sądu Re-jonowego w S. zwrócił skarżącemu pozew, którego przedmiotem były roszczenia z tytułu rękojmi i gwarancji, w części żądania zamieszczonego w punkcie 3, tj. dotyczącego zasądze-nia zwrotu kosztów postępowania reklamacyjnego. W związku z powyższym skarżący wniósł zażalenie, które Sąd Okręgowy w B. II Wydział Cywilny Odwoławczy odrzucił postanowieniem z 22 marca 2022 r. (sygn. akt […]). Orzeczenie to, doręczone skarżącemu 4 kwietnia 2022 r., wskazane zostało jako ostateczne rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. 2. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 16 września 2022 r. wezwał skarżącego, na podstawie art. 130 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1805, ze zm.) w związku z art. 36 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393), do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez: 1) udo-
OTK ZU B/2023 Ts 166/22 poz. 183 2 kumentowanie dat (wraz z czterema kopiami): a) doręczenia orzeczenia wskazanego w skar-dze konstytucyjnej jako ostateczne (doręczenie np. poświadczonej za zgodność z oryginałem koperty w której doręczone zostało to orzeczenie wraz z monitoringiem przesyłki Poczty Pol-skiej lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki), b) złożenia przez skarżącego wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu do wniesienia skargi konstytucyjnej; 2) doręczenie odpisu lub kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem orzeczenia o ustanowieniu dla skarżącego pełnomocnika z urzędu do sporzą-dzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej (wraz z czterema kopiami). W piśmie z 6 paździer-nika 2022 r. (data nadania) skarżący usunął wskazane braki. 3. Zdaniem skarżącego zaskarżony przepis „w zakresie, w jakim uzależnia prawo do wniesienia zażalenia na zarządzenie o zwrocie pozwu od złożenia wniosku o sporządzenie jego płatnego uzasadnienia jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w zw. [z] art. 2 i art. 83 (…) oraz art. 45, art. 77 ust. 2, art. 78 i art. 176 ust. 1 (…) w zw. z art. 83 Konstytucji (…) przez wpro-wadzenie obowiązku złożenia wniosku o uzasadnienie orzeczenia pierwszej instancji i zali-czenie tego wniosku do pism procesowych podlegających opłacie sądowej” (s. 1 skargi). Narusza on „prawo do sądu rozumiane jako prawo do uruchomienia procedury sądowej”, „prawo do postępowania dwuinstancyjnego” oraz „[w] olność od przemocy prawnej” (s. 2-3 skargi). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. 2. W ocenie Trybunału skarga konstytucyjna spełnia przesłanki przekazania jej do me-rytorycznego rozpoznania, ponieważ: a) została sporządzona przez pełnomocnika umocowanego do reprezentowania skarżą-cego w postępowaniu przed Trybunałem (art. 44 ust. 1 u.o.t.p.TK), b) skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, gdyż od postanowienia Sądu Okręgowego z 22 marca 2022 r. (sygn. akt […]) nie przysługuje żaden zwyczajny środek za-skarżenia, c) dochowany został trzymiesięczny termin wniesienia skargi, zastrzeżony w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK, d) skarżący poinformował, że od postanowienia Sądu Okręgowego z 22 marca 2022 r. nie wniósł nadzwyczajnego środka zaskarżenia (art. 53 ust. 1 pkt 6 u.o.t.p.TK), e) określony został przedmiot kontroli (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK), f) wskazano, które konstytucyjne wolności i prawa oraz w jaki sposób – zdaniem skar-żącego – zostały naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK); przedstawiono także uzasadnienie sformułowanych w skardze zarzutów (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK). 3. W ocenie Trybunału analizowana skarga konstytucyjna nie jest obarczona nieusu-walnymi brakami formalnymi, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK, zaś sformu-łowane w niej zarzuty nie są oczywiście bezzasadne w rozumieniu art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK.
Powołane przepisy
art. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RPart. 83 Konstytucji RPart. 77 ust. 2 Konstytucji RPart. 78 Konstytucji RPart. 176 ust. 1 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło