Ts 166/23

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2024-04-24

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna powinna zostać oddalona z powodu nieusunięcia braków formalnych, w tym braku pełnomocnictwa adwokata, mimo wezwania do ich uzupełnienia?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, ponieważ skarżący nie usunął ustalonego zarządzeniem sędziego braku pełnomocnictwa adwokata oraz nie doręczył wymaganych kopii akt sprawy. Skarga konstytucyjna jest środkiem sformalizowanym, a nieuzupełnienie braków formalnych w wyznaczonym terminie skutkuje negatywnym skutkiem procesowym w postaci odmowy dalszego rozpoznania sprawy bez weryfikacji merytorycznej.
Stan faktyczny
Skarżący J.N. wniósł skargę konstytucyjną zaskarżając zgodność przepisów o zwalczaniu chorób zakaźnych oraz rozporządzenia w sprawie szczepień z Konstytucją RP. Sprawa wynikała z postępowania administracyjnego dotyczącego nałożenia grzywny w celu przymuszenia poddania małoletniego dziecka szczepieniom. Skarga została sporządzona przez adwokata, ale do akt nie dołączono pełnomocnictwa. Prezes TK oraz sędzia sprawujący nadzór wezwali skarżącego do uzupełnienia braków, w tym dostarczenia pełnomocnictwa i kopii akt, co zostało zlekceważone.
Rozstrzygnięcie
odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 1 października 2024 r. Pozycja 216 POSTANOWIENIE z dnia 24 kwietnia 2024 r. Sygn. akt Ts 166/23 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Zbigniew Jędrzejewski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej J.N. („działające-go w imieniu własnym i w imieniu córki H.N.”) o zbadanie zgodności: 1) art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o za-pobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239, ze zm.) z art. 2 oraz art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 753, ze zm.) z art. 2 oraz art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji; 3) art. 17 ust. 11 ustawy wymienionej w punkcie 1 niniejszego postanowienia w związku z § 5 rozporządzenia wymienionego w punkcie 2 z art. 47 w zwią-zku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE J.N. (dalej: skarżący) 26 czerwca 2023 r. (data nadania) skierował do Trybunału Kon-stytucyjnego skargę konstytucyjną sporządzoną przez adwokata, nielegitymującego się peł-nomocnictwem w sprawie (do akt nie zostało dołączone pełnomocnictwo). Skarga konstytucyjna została wniesiona w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 marca 2023 r. (sygn. akt […]) oddalającym skargę kasacyjną skarżą-cego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 24 października 2019 r. (sygn. akt […]) oddalającego skargę na postanowienie Ministra Zdrowia z 18 kwietnia 2019 r. (znak: […]). Orzeczenie to utrzymało w mocy postanowienie Wojewody z 24 kwiet-nia 2018 r. (znak: […]) w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 29 września 2023 r. (doręczonym adwokatowi skarżącego 11 października 2023 r.) wezwał skarżącego do: 1) złożenia pełno-mocnictwa, o którym mowa w art. 53 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organi-zacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393); OTK ZU B/2024 Ts 166/23 poz. 216 2 2) doręczenia odpisów lub kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem wyroków, decy-zji lub innych rozstrzygnięć (wraz z uzasadnieniami) potwierdzających wyczerpanie drogi prawnej (wraz z czterema kopiami), w szczególności postanowienia Ministra Zdrowia z 18 kwietnia 2019 r. (znak: […]) oraz poprzedzającego go postanowienia wojewody (wraz z tytułem wykonawczym), a także wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 24 października 2019 r. (sygn. akt […]); 3) doręczenia czterech egzemplarzy skargi konsty-tucyjnej. W terminie wskazanym w zarządzeniu skarżący nie usunął braków skargi. Sędzia Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 15 lutego 2024 r. (doręczonym adwokatowi skarżącego 26 lutego 2024 r.) wezwał skarżącego do: 1) uzasadnienia zarzutu niezgodności zakwestionowanych w skardze art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2019 r. poz. 1239, ze zm.; dalej: ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 753, ze zm.; dalej: rozporządzenie) z wyrażoną w art. 2 Konstytucji zasadą określoności przepisów prawa, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie; 2) wskazania, która konstytucyjna wolność lub prawo skarżącego wyrażone w art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji i w jaki sposób – zdaniem skarżą-cego – zostały naruszone przez zakwestionowane w skardze przepisy ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych i rozporządzenia wskazanych w punkcie pierwszym niniejszego zarządze-nia; 3) wskazania, która konstytucyjna wolność lub prawo skarżącego wyrażone w art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji i w jaki sposób – zdaniem skarżą-cego – zostały naruszone przez zakwestionowane w skardze art. 17 ust. 11 ustawy o zwalcza-niu chorób zakaźnych oraz § 5 rozporządzenia; 4) uzasadnienia zarzutu niezgodności zakwe-stionowanych w skardze przepisów z wolnościami lub prawami, o których mowa w pkt 2 i 3 zarządzenia, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie; 5) doręczenia: a) pełnomocnictwa, o którym mowa w art. 53 ust. 2 pkt 3 u.o.t.p.TK (wraz z czterema kopia-mi), b) czterech egzemplarzy skargi konstytucyjnej podpisanej przez umocowanego w spra-wie pełnomocnika, c) odpisów lub kopii poświadczonych przez pełnomocnika skarżącego za zgodność z oryginałem (wraz z czterema kopiami): wyroku Wojewódzkiego Sądu Admini-stracyjnego w W. z 24 października 2019 r. (sygn. akt […]) i postanowienia Ministra Zdrowia z 18 kwietnia 2019 r. (znak: […]) oraz poprzedzającego go postanowienia wojewody (wraz z tytułem wykonawczym). W piśmie procesowym złożonym 4 marca 2024 r. (data nadania) skarżący odniósł się do zarządzenia. Do pisma dołączył tylko część dokumentów wskazanych w zarządzeniu. Zakwestionowanym w skardze przepisom skarżący zarzucił naruszenie prawa do pry-watności oraz prawa do decydowania o swoim życiu osobistym (art. 47 Konstytucji), a także naruszenie zasady dostatecznej określoności przepisów prawa (art. 2 Konstytucji). Zdaniem skarżącego zaskarżone przez niego przepisy naruszają również art. 87 Konstytucji, który statuuje zamknięty katalog źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Jej merytoryczne rozpoznanie jest uzależnione od spełnienia licznych prze-słanek wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanych w ustawie z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Weryfikacja tych przesłanek następuje na eta-pie wstępnego rozpoznania na posiedzeniu niejawnym (art. 61 ust. 1 u.o.t.p.TK). OTK ZU B/2024 Ts 166/23 poz. 216 3 Zgodnie z art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK jeżeli skarga nie spełnia wymagań przewidzianych w ustawie, a usunięcie braków jest możliwe, wyznaczony sędzia Trybunału wydaje zarządze-nie, w którym wzywa do ich usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia. Zarządzeniem z 15 lutego 2024 r. sędzia Trybunału wezwał skarżącego do usunięcia stwierdzonych w toku wstępnej kontroli braków formalnych skargi, w tym także tych, które nie zostały usunięte w wykonaniu zarządzenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 29 wrze-śnia 2023 r. W treści zarządzenia oprócz dokładnego wskazania brakujących dokumentów zawarto pouczenie, że w wypadku nieusunięcia braków w terminie, wydane zostanie posta-nowienie o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Odpis zarządzenia sędziego Trybunału z 15 lutego 2024 r. został skutecznie doręczony adwokatowi skarżącego 26 lutego 2024 r. Obowiązkiem skarżącego było więc wykonać za-rządzenie w całości w przepisanym terminie. Skarżący nie wykonał zarządzenia w całości, albowiem nie doręczył pełnomocnictwa, o którym mowa w art. 53 ust. 2 pkt 3 u.o.t.p.TK. Powyższe pozwala więc stwierdzić, że skarżący świadomie naraził się na wystąpienie nega-tywnego skutku procesowego, o którym mowa w art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK (por. postano-wienie TK z 15 marca 2023 r., sygn. Ts 192/22, OTK ZU B/2023, poz. 189). Mając powyższe na względzie, Trybunał postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucji RPart. 47 Konstytucji RPart. 31 ust. 3 Konstytucji RPart. 87 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło