Ts 184/17
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2018-03-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokat wpisany na listę adwokatów niewykonujących zawodu z powodu orzeczonej trwałej niezdolności do wykonywania zawodu jest uprawniony do samodzielnego sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej oraz zażalenia na postanowienie o odmowie nadania jej dalszego biegu przed Trybunałem Konstytucyjnym?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny uznał, że adwokat wpisany na listę adwokatów niewykonujących zawodu, z uwagi na orzeczoną trwałą niezdolność do wykonywania zawodu, nie jest podmiotem legitymowanym do samodzielnego występowania w postępowaniu przed TK. Zgodnie z art. 44 ust. 1 u.o.t.p. TK, obowiązek zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego nie dotyczy sędziów, prokuratorów, adwokatów, radców prawnych, notariuszy, profesorów lub doktorów habilitowanych nauk prawnych. Jednakże status adwokata niewykonującego zawodu z powodu niezdolności nie uprawnia do korzystania z tej zwolnienia, co skutkuje koniecznością posiadania pełnomocnika procesowego. Wniesienie skargi lub zażalenia we własnym imieniu przez taką osobę jest nieważne procesowo.Stan faktyczny
Skarżący, B.K., był adwokatem, wobec którego Okręgowa Rada Adwokacka orzekła trwałą niezdolność do wykonywania zawodu, co skutkowało wpisaniem go na listę adwokatów niewykonujących zawodu. Wniósł skargę konstytucyjną oraz zażalenie na postanowienie TK o odmowie nadania jej dalszego biegu, sporządzając je we własnym imieniu bez pełnomocnika. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu, wskazując na brak legitymacji procesowej skarżącego do samodzielnego występowania. Skarżący zaskarżył to postanowienie zażaleniem, zarzucając m.in. brak mocy prawnej orzeczenia i przestępstwa sędziów.Rozstrzygnięcie
pozostawić zażalenie bez rozpoznaniaPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 21 listopada 2018 r. Pozycja 166 POSTANOWIENIE z dnia 7 marca 2018 r. Sygn. akt Ts 184/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Leon Kieres – przewodniczący i sprawozdawca Andrzej Zielonacki Mariusz Muszyński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyj-nego z 5 lutego 2018 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej B.K., p o s t a n a w i a: pozostawić zażalenie bez rozpoznania. UZASADNIENIE W skargach konstytucyjnych wniesionych do Trybunału Konstytucyjnego 19 i 21 września 2017 r. (daty nadania) B.K. (dalej: skarżący) zarzucił, że postanowienie Try-bunału z 28 czerwca 2017 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej i po-stanowienie z 13 września 2017 r. o pozostawieniu zażalenia bez rozpoznania (sygn. akt Ts 267/16) są niezgodne z art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 20, art. 24, art. 30, art. 31, art. 32, art. 45, art. 65 ust. 1, art. 79 ust. 1, art. 87 i art. 176 ust. 1 Konstytucji. W zarządzeniu z 28 września 2017 r. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządził łączne rozpoznanie obu skarg konstytucyjnych. Skarżący twierdzi, że postanowienia Trybunału, wydane w sprawie jego skargi konsty-tucyjnej o sygn. Ts 267/16, odbierają mu m.in. prawo do wykonywania zawodu adwokata, a także prawo do sądu. Zarzuca także, że sędziowie Trybunału orzekający w sprawie popełnili przestępstwa stypizowane w art. 270, art. 271 i art. 286 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2016 r. poz. 1137, ze zm.). Postanowieniem z 5 lutego 2018 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdziwszy, że skarżący nie jest podmiotem legitymowanym do sporządzenia we własnym imieniu tego nadzwyczajnego środka ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Jak ustalił Trybunał, uchwałą z 19 grudnia 2016 r., Okręgowa Rada Adwokacka w S. (dalej: ORA w S.) orzekła trwałą niezdolność skarżącego do wykonywania zawodu. Zarządzeniem z 14 kwietnia 2017 r. Dziekan ORA w S. przeniósł natomiast skarżącego na listę adwokatów niewykonujących zawodu, gdyż jak stanowi art. 4b ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2017 r., poz. 2368, ze zm.), adwokat nie może wykonywać zawodu, jeżeli został uznany za trwale niezdolnego do jego wykonywania.
OTK ZU B/2018 Ts 184/17 poz. 166 2 W zażaleniu z 12 lutego 2018 r. skarżący zarzucił, że postanowienie Trybunału „nie ma mocy prawnej” m.in. dlatego, że zostało wydane przez sędziego, który „nie jest sędzią TK, a jedynie osobą fizyczną”, sformułował także zarzuty, które nie mają związku ze wskazaną przez Trybunał podstawą odmowy nadania skardze dalszego biegu. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o od-mowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p. TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skar-dze dalszego biegu. Zgodnie z art. 44 ust. 1 u.o.t.p. TK, w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi konsty-tucyjnej oraz zażalenia na postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, a także reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Trybunałem istnieje obowiązek zastępstwa skarżącego przez adwokata lub radcę prawnego, chyba że skarżącym jest sędzia, prokurator, adwokat, radca prawny, notariusz, profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych. Postanowieniem z 5 lutego 2018 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdziwszy, że w świetle powyższego przepisu, skarżący nie jest legitymo-wany do sporządzenia skargi we własnym imieniu. Jest on bowiem adwokatem, który z uwagi na orzeczoną przez ORA w S. trwałą niezdolność do wykonywania zawodu został – na podstawie zarządzenia Dziekana ORA w S. – wpisany na listę adwokatów niewykonują-cych zawodu. Wobec powyższego, w świetle art. 44 ust. 1 u.o.t.p. TK skarżący nie jest także podmio-tem legitymowanym do samodzielnego występowania z zażaleniem na postanowienie o odmo-wie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Wniesiony przez niego środek odwoław-czy należy pozostawić więc bez rozpoznania (por. postanowienie TK z 13 września 2017 r., Ts 267/16, OTK ZU nr B/2017, poz. 244). Wziąwszy powyższe okoliczności pod uwagę, należało wniesione zażalenie pozostawić bez rozpoznania.
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło