Ts 189/17

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-05-31

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uzależnienie zakwalifikowania gruntów, budynków i budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wyłącznie od faktu prowadzenia przez osobę fizyczną działalności gospodarczej, niezależnie od faktycznego związku tych obiektów z tą działalnością, jest zgodne z Konstytucją RP?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że skarga konstytucyjna spełnia wymogi formalne i merytoryczne przewidziane w ustawie o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. Skarżący prawidłowo określił przedmiot kontroli, wskazał naruszone prawa konstytucyjne oraz uzasadnił zarzuty, a nie zachodzą okoliczności wykluczające rozpoznanie skargi. W związku z tym Trybunał nadał skardze dalszy bieg, co oznacza, że sprawa zostanie rozpoznana na posiedzeniu jawnym w składzie pełnym.
Stan faktyczny
Skarżący Z.W. był właścicielem nieruchomości, które nie były faktycznie wykorzystywane w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Mimo to, jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, został obciążony podatkiem od nieruchomości w wyższej stawce przewidzianej dla gruntów związanych z tą działalnością. Organ podatkowy oraz sądy administracyjne (WSA i NSA) oddaliły jego żądania, opierając się na przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, które automatycznie kwalifikowały nieruchomości osób prowadzących działalność do kategorii związanej z tą działalnością, niezależnie od faktycznego przeznaczenia obiektów.
Rozstrzygnięcie
Nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 3 września 2019 r. Pozycja 171 POSTANOWIENIE z dnia 31 maja 2019 r. Sygn. akt Ts 189/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Justyn Piskorski, po wstępnym rozpoznaniu, na posiedzeniu niejawnym, skargi konstytucyjnej Z.W. w sprawie zgodności: art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613, ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2016 r., w zakresie, w jakim ,,uzależnia zakwalifikowanie gruntów, budynków i budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działal-ności gospodarczej (co skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku od nieruchomości w wyższej stawce) wyłącznie od faktu prowadzenia przez osobę fizyczną (będącą właścicielem nieruchomości) działalności gospodarczej, a niezależnie od tego czy grunty, budynki i budowle faktycznie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez osobę fizyczną” z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 oraz art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 84 i art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 21 września 2017 r. (data nadania), Z.W. (dalej: skarżący) wystąpił z żądaniem przytoczonym w kom-parycji niniejszego postanowienia. Skarga konstytucyjna została sformułowana w związku z następującą sprawą. Decyzją z 16 stycznia 2014 r. (nr RWP.[…]) w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 r., Burmistrz Miasta i Gminy N. ustalił skarżącemu wymiar podatku od nieruchomości za 2014 rok. Skarżący, nie zgadzając się z tą decyzją odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które decyzją z 6 sierpnia 2014 r. (nr […]), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. OTK ZU B/2019 Ts 189/17 poz. 171 2 Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. została oddalona wyrokiem z 21 listopada 2014 r. (sygn. akt […]), zaś skarga kasacyjna – wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 maja 2017 r. (sygn. akt […]). Zdaniem skarżącego, zakwestionowane przepisy naruszają jego konstytucyjne prawo do własności środków pieniężnych poprzez: ,,obciążenie skarżącego obowiązkiem podatkowym, cechującym się nadmiernym fiskalizmem, w efekcie czego skarżący zapłacił podatek od nieruchomości w zawyżonej wysokości, tylko z tego tytułu, że jako osoba fizyczna, która jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą, posiada nieruchomość, pomimo, iż nieruchomość, której jest właścicielem, nie ma jakiegokolwiek związku z prowa-dzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą” oraz ,,poprzez nakładanie obowiązków podatkowych na podstawie regulacji legislacyjnie wadliwej i uchybiającej zasadzie proporcjonalności, w efekcie czego w tożsamym stanie faktycznym (brak faktycznego wykorzystywania nieruchomości w ramach przedsiębiorstwa) skarżący jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą jest w gorszej sytuacji majątkowej (musi uiszczać wielokrotnie wyższe zobowiązanie w podatku od nieruchomości) niż byłby, gdyby działalności gospodarczej nie prowadził (był[b]y zobowiązany do zapłaty podatku od nieruchomości jak za grunty »pozostałe« w niższej wysokości)”. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przedmiotem skargi konstytucyjnej jest ustawa lub inny akt normatywny, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o wolnościach, prawach lub obowiązkach skarżą-cego, określonych w Konstytucji. Na etapie wstępnej kontroli Trybunał Konstytucyjny bada, czy skarga spełnia przesłanki, o których mowa w przywołanym przepisie Konstytucji oraz wymagania wskazane w art. 44, art. 53 i art. 77 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o orga-nizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK), a także, czy nie zachodzą okoliczności przewidziane w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK. 2. Skargę konstytucyjną w imieniu skarżącego sporządził i wniósł pełnomocnik będący radcą prawnym. Do skargi załączono pełnomocnictwo (art. 53 ust. 2 pkt 3 u.o.t.p. TK). 3. Skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, ponieważ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 maja 2017 r. (sygn. akt […]) jest prawomocny i nie przysługują od niego żadne zwyczajne środki zaskarżenia. 4. Dochowany został trzymiesięczny termin wniesienia skargi konstytucyjnej przewidziany w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego został doręczony skarżącemu 21 czerwca 2017 r., a skarga została wniesiona 21 września 2017 r. (data nadania). 5. Problem przedstawiony w skardze konstytucyjnej dotyczy automatycznego kwa-lifikowania gruntów, będących w posiadaniu osoby fizycznej prowadzącej działalność gospo-darczą, do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem tej działalności. Osoby fizyczne prowadzące taką działalność występują bowiem na gruncie prawa podatkowego w dwojakim charakterze – jako przedsiębiorcy i jako osoby prywatne (w zakresie swojego majątku osobistego). Skarżący podnosi, że niezgodne z Konstytucją jest zakwalifikowanie gruntów znajdujących się w posiadaniu takich osób do gruntów związanych z prowadzeniem OTK ZU B/2019 Ts 189/17 poz. 171 3 działalności gospodarczej i – w konsekwencji – objęcie ich wyższą stawką podatkową niezależnie od tego, czy są one faktycznie z prowadzeniem takiej działalności związane. Jak wskazuje skarżący, w orzecznictwie sądowym ukształtowało się stanowisko, według którego już sama potencjalna możliwość wykorzystania przez podatników nieruchomości w ramach działalności gospodarczej implikuje konieczność zapłaty podatku w wyższej stawce. 6. W ocenie Trybunału skarżący prawidłowo określił przedmiot kontroli (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK), a także wskazał, jakie przysługujące mu konstytucyjne prawa i w jaki sposób zostały – jego zdaniem – naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK), oraz uzasadnił sformułowane w skardze zarzuty (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK). Skoro złożona skarga spełnia wymagania przewidziane w u.o.t.p. TK, a nie zachodzą okoliczności określone w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK, to – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK – zasadne było nadanie jej dalszego biegu.

Powołane przepisy

art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 Konstytucji RPart. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 2 Konstytucji RPart. 31 ust. 3 Konstytucji RPart. 84 Konstytucji RPart. 217 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło