Ts 19/18
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-06-11
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna może być uznana za dopuszczalną, gdy skarżący wskazuje jako ostateczne rozstrzygnięcie akt normatywny, który nie był podstawą prawną wydania tego rozstrzygnięcia, oraz gdy nie wskazuje naruszonej konstytucyjnej wolności lub prawa?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, ponieważ skarżący wskazał jako ostateczne rozstrzygnięcie akt normatywny, który nie był podstawą prawną wydania tego orzeczenia (postanowienie NSA dotyczyło prawa pomocy, a nie wyłączenia jurysdykcji sądów administracyjnych). Ponadto, skarżący nie wskazał, która konstytucyjna wolność lub prawo została naruszona oraz nie uzasadnił zarzutu niezgodności z Konstytucją.Stan faktyczny
Skarżący M.J. zaskarżył do Trybunału Konstytucyjnego art. 3 § 2 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, twierdząc, że wyłącza on prawo do sądu w sprawach dotyczących stanowiska wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżący wskazał jako ostateczne rozstrzygnięcie postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego, które jednak dotyczyło wyłącznie kwestii ustanowienia pełnomocnika z urzędu (prawa pomocy), a nie wyłączenia jurysdykcji sądów administracyjnych. Skarżący nie precyzował również, jakie konkretne prawo konstytucyjne zostało naruszone.Rozstrzygnięcie
odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnejPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 29 października 2019 r. Pozycja 181 POSTANOWIENIE z dnia 11 czerwca 2019 r. Sygn. akt Ts 19/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Małgorzata Pyziak-Szafnicka, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M.J. w sprawie zgodności: art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.) w zakresie zwrotu „z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego za-rzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu” z art. 10 ust. 2 w związku z art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 2, art. 176 ust. 1 w związku z art. 2, art. 176 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 2, art. 176 ust. 1 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W sporządzonej przez radcę prawnego i wniesionej do Trybunału 2 lutego 2018 r. skar-dze konstytucyjnej, M.J. (dalej: skarżący) wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji ni-niejszego postanowienia. Skarga została złożona w związku z następującą sprawą. Skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. (dalej: WSA) ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 25 listopada 2016 r. (nr […]; dalej: postanowienie SKO) w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. WSA postanowieniem z 17 lutego 2017 r. (sygn. akt […]) odrzucił skargę wskazując, iż 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658), mocą której zno-welizowano dotychczasowe brzmienie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowa-niu przed sądami administracyjnymi (ówcześnie: Dz. U. z 2015 r. poz. 133, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; dalej: p.p.s.a.). W art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. spod jurysdykcji
OTK ZU B/2019 Ts 19/18 poz. 181 2 sądów administracyjnych wyłączono możliwość orzekania w sprawach skarg na postanowienia wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz na te postanowienia, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Postanowieniem z 21 czerwca 2017 r. (sygn. akt […]) WSA odmówił ustanowienia peł-nomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem WSA z 8 sierpnia 2017 r. (sygn. akt jak wyżej). Skarżący wniósł zaża-lenie na powyższe postanowienie, które następnie, ze względu na jego niedopuszczalność, zosta-ło odrzucone przez WSA postanowieniem z 19 września 2017 r. (sygn. akt jak wyżej). Na po-wyższe orzeczenie skarżący wniósł zażalenie, oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Ad-ministracyjnego z 31 października 2017 r. (sygn. akt […]). Równolegle do powyższych postępowań, skarżący, powołując się na znowelizowane brzmienie art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., wniósł do Sądu Rejonowego w T. skargę na postanowienie SKO do Sądu Rejonowego w T., domagając się jego uchylenia. Postanowieniem z 7 września 2017 r. (sygn. akt […]) sąd odrzucił skargę wskazując, że wyłączenie możliwości zaskarżania do sądów administracyjnych postanowień, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., nie otwiera możliwości ich zaskarżenia do sądów powszechnych. Stanowisko sądu I instancji zostało utrzy-mane w mocy postanowieniem Sądu Okręgowego w K. III Wydział Cywilny Odwoławczy z 26 października 2017 r. (sygn. akt […]). Zdaniem skarżącego, zakwestionowany „fragment” przepisu, wyłączający możliwość kontroli orzeczeń organów prowadzących lub wszczynających postępowanie egzekucyjne, po-zbawia stronę prawa do sądu „w całej sprawie” stanowiącej przedmiot egzekucji. Zarządzeniem sędziego Trybunału z 30 października 2018 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi konstytucyjnej, przez doręczenie pełnomocnictwa szczególnego do sporządzenia i wniesienia skargi oraz precyzyjne określenie kwestionowanego przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administra-cji publicznej orzekł ostatecznie o wolnościach lub prawach albo obowiązkach skarżącego okre-ślonych w Konstytucji i w stosunku do którego skarżący domaga się stwierdzenia niezgodności z Konstytucją. W piśmie z 13 listopada 2018 r. skarżący uzupełnił wskazane braki. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. W myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zo-stały naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, zakwestionować zgodność z Konstytucją przepisów ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie których sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego prawach lub wolnościach albo o obo-wiązkach określonych w Konstytucji. Zasady, na jakich dopuszczalne jest korzystanie z tego śro-dka ochrony wolności i praw, precyzuje ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej; u.o.t.p. TK). 2. Skarżący jako ostateczne rozstrzygnięcie wskazał postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 października 2017 r. (sygn. akt […]; dalej: postanowienie NSA). Orze-czenie to zapadło w związku z instancyjną kontrolą postanowienia Wojewódzkiego Sądu Admi-nistracyjnego w W. (dalej: WSA) z 19 września 2017 r. (sygn. akt […]), w którym odrzucono zażalenie skarżącego na postanowienie WSA z 8 sierpnia 2017 r. (sygn. akt […]), utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z 21 czerwca 2017 r., (sygn. akt […]) w zakresie prawa pomocy. Trybunał stwierdza, że zaskarżony przepis nie był podstawą ostatecznego rozstrzygnięcia wskazanego przez skarżącego. Odrzucenie skargi ze względu na wyłączenie możliwości orzeka-nia sądów administracyjnych w sprawach skarg na postanowienia wierzyciela o niedopuszczal-
OTK ZU B/2019 Ts 19/18 poz. 181 3 ności zgłoszonego zarzutu oraz postanowienia, przedmiotem którego jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu, nastąpiło w postanowieniu WSA z 17 lutego 2017 r. (sygn. akt […]; dalej: postanowienie WSA). Wskazane przez skarżącego postanowienie NSA nie zostało wydane w ramach instancyjnej kontroli postanowienia WSA, lecz dotyczyło wyłącznie kwestii prawa pomocy. 3. W uzasadnieniu skargi konstytucyjnej skarżący przywołał również postanowienia Sądu Rejonowego w T. z 7 września 2017 r. (sygn. akt […]) oraz Sądu Okręgowego w K. III Wydział Cywilny Odwoławczy z 26 października 2017 r. (sygn. akt […]). Trybunał stwierdza jednak, że za ich podstawę prawną nie może być uznany zakwestionowany art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Przedmiotem rozważań sądów w powyższych orzeczeniach była kwestia dopuszczalności drogi sądowej w sprawie zainicjowanej przez skarżącego. Zagad-nienie to, reguluje art. 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.), a nie art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., co oznacza, że nie był on pod-stawą omawianych rozstrzygnięć. Samo przywołanie zakwestionowanego przepisu w uzasadnie-niu powyższych orzeczeń nie świadczy o tym, że były one podstawą ich wydania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK, należało odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 4. Niezależnie od powyższego Trybunał stwierdza, że skarżący nie wskazał, która kon-stytucyjna wolność lub prawo skarżącego, i w jaki sposób – jego zdaniem – zostały naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK), jak również nie uzasadnił zarzutu niezgodności kwestionowane-go przepisu (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK). Przywołanie w skardze konstytucyjnej kilku orze-czeń Trybunału Konstytucyjnego bez odniesienia ich do konkretnej sytuacji skarżącego, nie spełnia wymogów, o których mowa w powyższych w przepisach u.o.t.p. TK. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny orzekł jak w sentencji. POUCZENIE Zgodnie z art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK na postanowienie o odmowie nadania skardze konsty-tucyjnej dalszego biegu skarżącemu przysługuje zażalenie do Trybunału w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego postanowienia.
Powołane przepisy
art. 10 ust. 2 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RPart. 176 ust. 1 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło