Ts 2/24

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 10 lutego 2025 r. Pozycja 58 POSTANOWIENIE z dnia 27 listopada 2024 r. Sygn. akt Ts 2/24 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Bogdan Święczkowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej S.K. o zbadanie zgodności: art. 81 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowa-nia kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem COVID-19 (Dz. U. z 2022 r. poz. 2141) w zakresie, w jakim „wyklucza stosowanie art. 4 § 1 [ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Ko-deks karny, obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 17], który nakazuje stosowanie usta-wy względniejszej, co skutkuje pozbawieniem skazanego sprawiedliwego wyro-ku łącznego na skutek procedury sądowej uniemożliwiającej wymierzenie kary łącznej za dwa, dotąd podlegające węzłowi kary łącznej przestępstwa osądzone prawomocnymi wyrokami (…)”, z art. 175 ust. 1 w związku z art. 2 i w związku z art. 32 oraz art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Pol-skiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 15 grudnia 2023 r. (data nadania) S.K. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, wystąpił z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego. Sąd Rejonowy w S. V Wydział Karny, postanowieniem z 9 lutego 2023 r. (sygn. akt […]), na podstawie art. 572 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 37) umorzył postępowanie w sprawie wydania w stosunku do skarżącego wyroku łącznego. Powyższe rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy w S. IV Wydział Karny Odwoławczy utrzymał w mocy postanowieniem z 18 maja 2023 r. (sygn. akt […]). Sąd Okręgowy wskazał, że postępowanie w sprawie wydania wyroku łącznego zostało prawidło-wo umorzone z uwagi na art. 81 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystą- OTK ZU B/2025 Ts 2/24 poz. 58 2 pieniem COVID-19 (Dz. U. z 2022 r. poz. 2141), który wyklucza stosowanie art. 4 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 17). Postanowienie Sądu Okręgowego w S. zostało doręczone skarżącemu 24 maja 2023 r. Wnioskiem z 26 czerwca 2023 r. (data złożenia w administracji Zakładu Karnego) skarżący wystąpił do Sądu Rejonowego w S. I Wydział Cywilny o ustanowienie pełnomocni-ka z urzędu w celu sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej. Postanowieniem z 23 sierpnia 2023 r. (sygn. akt […]) Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w S. usta-nowił dla skarżącego pełnomocnika z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka w K. wyznaczyła pełnomocnika w piśmie z 11 października 2023 r. (doręczonym pełnomocnikowi 12 paź-dziernika 2023 r.). Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 14 marca 2024 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 26 marca 2024 r.) wezwał skarżącego do udokumentowania umocowania adwokata P.T. do reprezentowania skarżącego, przez doręczenie odpisu lub ko-pii poświadczonej za zgodność z oryginałem postanowienia Sądu Rejonowego w S. z 23 sierpnia 2023 r. (sygn. akt […]) oraz pisma właściwej Rady Adwokackiej wyznaczające-go go pełnomocnikiem skarżącego; doręczenia odpisów lub poświadczonych za zgodność z oryginałem kopii wyroków, decyzji lub innych rozstrzygnięć (wraz z uzasadnieniami) po-twierdzających wyczerpanie drogi prawnej (wraz z czterema kopiami), w szczególności po-stanowień Sądu Rejonowego w S. z 9 lutego 2023 r. (sygn. akt […]) oraz Sądu Okręgowego w S. z 18 maja 2023 r. (sygn. akt […]). Skarżący został także zobowiązany do udokumento-wania dat: złożenia wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu (wraz z czterema kopia-mi), doręczenia mu ostatecznego orzeczenia, zaś reprezentującemu go adwokatowi pisma wyznaczającego go pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego. W terminie wskazanym w zarządzeniu skarżący usunął tylko część braków. W piśmie procesowym z 2 kwietnia 2024 r. (data nadania) wniósł o przedłużenie terminu usunięcia po-zostałych braków skargi konstytucyjnej do 30 czerwca 2024 r. Kolejne dokumenty, o których mowa w zarządzeniu, skarżący doręczył 7 maja 2024 r., podtrzymując wniosek sformułowany w piśmie procesowym z 2 kwietnia 2024 r. Sędzia Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniami z 26 czerwca 2024 r. (doręczonymi pełnomocnikowi skarżącego 4 lipca 2024 r.) odrzucił, jako niedopuszczalny, wniosek o prze-dłużenie terminu usunięcia braków formalnych skargi oraz wezwał skarżącego do wskazania, które jego wolności lub prawa wyrażone w art. 175 ust. 1 w związku z art. 2 i art. 32 Konsty-tucji i w jaki sposób, zdaniem skarżącego, zostały naruszone przez zakwestionowany w skar-dze przepis; uzasadnienia zarzutu niezgodności zakwestionowanego w skardze przepisu z powyższą wolnością lub prawem, oraz prawem do sądu (art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji), z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. Skarżący został tak-że zobowiązany do udokumentowania dat: wystąpienia do Sądu Rejonowego w S. I Wydział Cywilny z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz doręczenia pełnomocni-kowi skarżącego pisma Okręgowej Rady Adwokackiej w K. z 11 października 2023 r. wyda-nego w związku z postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z 23 sierpnia 2023 r. (sygn. akt […]), a także do doręczenia odpisów pism procesowych z 2 kwietnia 2024 r. (data nadania 2 kwietnia 2024 r.) i 30 kwietnia 2024 r. (data nadania 7 maja 2024 r.) wraz z załącznikami. Skarżący odniósł się do zarządzenia w piśmie procesowym z 9 lipca 2024 r. (data na-dania). Zarzucił, że zakwestionowany w skardze przepis pozbawił go prawa „do uzyskania wyroku łącznego” oraz „oceny jego sprawy przez Sąd”. Naruszył zatem prawo do sprawie-dliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależ-ny, bezstronny i niezawisły sąd, a także prawo do równego traktowania przez władze publicz-ne. OTK ZU B/2025 Ts 2/24 poz. 58 3 Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: W myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zo-stały naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, wnieść skargę w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie których sąd lub organ administracji publicznej orzekły ostatecznie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. Wspomniane zasady korzystania z tego środ-ka ochrony wolności i praw precyzuje ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). W myśl art. 77 ust. 1 tej ustawy skargę konstytucyjną wnosi się po wyczerpaniu przez skarżącego drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w ciągu 3 miesięcy od dnia doręczenia mu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzy-gnięcia. W związku z podjętymi przez skarżącego – na podstawie art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK – działaniami zmierzającymi do uzyskania pomocy prawnej z urzędu, istotnego znaczenia na-biera także unormowanie zawarte w art. 44 ust. 3 pkt 1 u.o.t.p.TK, w myśl którego: „Złożenie wniosku, o którym mowa w ust. 2, wstrzymuje bieg terminu do wniesienia skargi konstytu-cyjnej. Wznowienie biegu tego terminu następuje pierwszego dnia po dniu (…) doręczenia adwokatowi lub radcy prawnemu rozstrzygnięcia właściwego organu o wyznaczeniu go peł-nomocnikiem skarżącego”. Na podstawie powyższych regulacji Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że analizo-waną skargę konstytucyjną wniesiono z przekroczeniem terminu. Jak wynika ze stanu faktycznego przedstawionego w skardze oraz z dołączonych do niej dokumentów, odpis ostatecznego orzeczenia, tj. postanowienia Sądu Okręgowego w S. IV Wydział Karny Odwoławczy z 18 maja 2023 r. (sygn. akt […]), został doręczony skarżą-cemu 24 maja 2023 r. W tym dniu rozpoczął się bieg terminu wniesienia skargi konstytucyj-nej. Wystąpienie przez skarżącego 26 czerwca 2023 r. z wnioskiem, o którym mowa w art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK, spowodowało zawieszenie biegu tego terminu. Trwało ono do dnia, w któ-rym pełnomocnikowi zostało doręczone pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w K. z 11 paź-dziernika 2023 r., wydane w celu wykonania postanowienia Sądu Rejonowego w S. I Wydział Cywilny z 23 sierpnia 2023 r. (sygn. akt […]). Należy przypomnieć, że w myśl art. 36 u.o.t.p.TK w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie do postępowania przed Trybunałem stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1568; dalej: k.p.c.). Z powodu braku odrębnej regulacji w u.o.t.p.TK termin, o którym mowa w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK, powinno się obliczać na podstawie unormowań zawartych w k.p.c., a w myśl odesłania zawartego w art. 165 § 1 k.p.c. – według przepisów prawa cy-wilnego. Zgodnie zaś z art. 114 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1061), jeżeli termin jest oznaczony w miesiącach, a ciągłość terminu nie jest wymagana, to miesiąc liczy się jako trzydzieści dni. Mając powyższe na względzie Trybunał stwierdził, że wniesienie analizowanej skargi konstytucyjnej 15 grudnia 2023 r. nastąpiło z przekroczeniem terminu określonego w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK. Od daty doręczenia skarżącemu odpisu ostatecznego orzeczenia (24 maja 2023 r.) do wystąpienia przez niego do Sądu Rejonowego w S. z wnioskiem o ustanowienie pełnomocni-ka z urzędu w celu sporządzenia i wniesienia skargi konstytucyjnej (26 czerwca 2023 r.) upłynęły 33 dni (7 dni w maju i 26 dni w czerwcu). Natomiast od doręczenia pełnomocnikowi skarżącego zarządzenia Okręgowej Rady Adwokackiej w K. (12 października 2023 r.) do wniesienia skargi konstytucyjnej (15 grudnia 2023 r.) – 64 dni (19 dni w październiku, 30 dni w listopadzie i 15 dni w grudniu). Zatem od dnia doręczenia skarżącemu ostatecznego orze-czenia do dnia wniesienia przez niego skargi (nie licząc okresu zawieszenia) minęło 97 dni. OTK ZU B/2025 Ts 2/24 poz. 58 4 Powyższa okoliczności jest – zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK – podstawą od-mowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W tym stanie rzeczy Trybunał postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.