Ts 228/22

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2025-10-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucjna dotycząca mechanizmu sprostowania oczywistej omyłki w wyroku cywilnym jest dopuszczalna, gdy zarzuty skierowane są przeciwko aktowi stosowania prawa w sprawie skarżącego, oraz czy Trybunał powinien uwzględnić zażalenie na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze z powodu nieusunięcia braków formalnych?
Ratio decidendi
Trybunal Konstytucyjny odmawia nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, gdy skarżący nie usunie wskazanych braków formalnych, takich jak rozbieżności w danych procesowych mimo wezwania. Ponadto, skarga konstytucyjna jest niedopuszczalna, gdy jej przedmiotem jest indywidualne rozstrzygnięcie sądu (akt stosowania prawa), a nie norma prawna ogólnego zastosowania, co ma miejsce w przypadku zarzutów dotyczących sprostowania wyroku w trybie art. 350 § 1 k.p.c.
Stan faktyczny
Skarżący M.J. wniósł skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność art. 350 § 1 oraz art. 3941a § 1 ust. 8 k.p.c. z Konstytucją RP, argumentując, że mechanizm sprostowania oczywistej omyłki jest nadużywany do zmiany zakresu zasądzonego roszczenia. Trybunał Konstytucyjny postanowieniem z 6 marca 2024 r. odmówił nadania skardze dalszego biegu ze względu na nieusunięcie braków formalnych (rozbieżności w datach) oraz skierowanie zarzutów wobec aktu stosowania prawa. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie, domagając się jego uchylenia i skierowania skargi do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażalenia

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 3 lutego 2026 r. Pozycja 12 POSTANOWIENIE z dnia 14 października 2025 r. Sygn. akt Ts 228/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Piotrowicz – przewodniczący Krystyna Pawłowicz– sprawozdawca Rafał Wojciechowski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 6 marca 2024 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.J., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 3 października 2022 r. (data nadania) M.J. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wystąpił o zbadanie zgodności: 1) art. 350 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.) z art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ust. 1, art. 176 ust. 1, art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 3941a § 1 ust. 8 k.p.c. z art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ust. 1, art. 176 ust. 1, art. 2 Konstytucji. Postanowieniem z 6 marca 2024 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 28 mar-ca 2024 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z uwagi na nieusunięcie jej braku formalnego mimo wezwania sędziego Trybunału z 26 kwie-tnia 2023 r., a także skierowanie jej zarzutów wobec aktu stosowania prawa. Trybunał stwier-dził, że w rozpatrywanej sprawie nie doszło do spełnienia przesłanki osobistego, rzeczywiste-go oraz aktualnego naruszenia wolności i praw konstytucyjnych skarżącego wskazanych w skardze z uwagi na skorzystanie przez skarżącego z przysługującej mu możliwości zakwe-stionowania postanowienia sądu o sprostowaniu oczywistej omyłki w drodze zażalenia. W zażaleniu z 4 kwietnia 2024 r. (data nadania) na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie oraz skierowanie skargi konstytucyjnej do rozpoznania. W uzasad-nieniu podkreślił, że przedmiotem skargi jest procesowy mechanizm sprostowania oczywi- OTK ZU B/2026 Ts 228/22 poz. 12 2 stych omyłek pisarskich orzeczenia, który – wbrew jego celowościowemu przeznaczeniu – wykorzystywany jest do korekty zakresu pierwotnie zasądzonego roszczenia. W przekonaniu skarżącego zmiana orzeczenia w zakresie wysokości zasądzonego świadczenia, np. – jak w sprawie niniejszej – przez przyznanie odsetek, powinna odbyć się wyłącznie w ramach przewidzianych prawem środków zaskarżenia, a nie w ramach autokorekty prawomocnego orzeczenia przez sąd pierwszej instancji. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada prze-de wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że kwestionowane postanowienie jest prawi-dłowe, a argumenty przytoczone w zażaleniu nie podważają ustaleń przedstawionych w tym orzeczeniu. 2.1. W uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia Trybunał zauważył, że skarżący – mimo wezwania go zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 26 kwietnia 2023 r. – nie wyjaśnił rozbieżności występującej w przedłożonych do akt dokumentach w zakresie daty rocznej wydania orzeczenia, na skutek zaskarżenia którego zapadło orzecze-nie Sądu Okręgowego z 14 lipca 2022 r. (sygn. akt […]), wskazane w niniejszej sprawie jako ostateczne w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. Po przeprowadzeniu analizy akt rozpatrywanej sprawy Trybunał Konstytucyjny po-twierdza trafność ustalenia, że skarżący nie ustosunkował się do wezwania do usunięcia bra-ków formalnych skargi konstytucyjnej we wskazanym wyżej zakresie, mimo że został pou-czony o skutku jego niewykonania, którym – zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK – jest odmowa nadania skardze dalszego biegu. Trybunał stwierdza ponadto, że w zażaleniu skarżą-cy w żaden sposób nie odniósł się do faktu nieusunięcia braku formalnego skargi, a tym sa-mym nie podważył zasadniczej podstawy odmowy przekazania jej do oceny merytorycznej. 2.2. W zażaleniu skarżący ponowił zarzuty dotyczące mechanizmu sprostowania oczywistych omyłek pisarskich, które sformułował już w skardze konstytucyjnej, a które Try-bunał uznał w postanowieniu z 6 marca 2024 r. za skierowane wobec aktu zastosowania pra-wa w sprawie skarżącego. Trybunał Konstytucyjny w niniejszym składzie podziela wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu ocenę, zgodnie z którą zarzuty te koncentrują się na kwestii dopuszczalności sprostowania przez sąd w trybie art. 350 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1568, ze zm.) zapadłego w sprawie skarżącego wyroku przez dodanie rozstrzygnięcia w przedmiocie odsetek ustawo-wych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia. To czyni z rozpatrywanej skargi konstytucyj-nej skargę na indywidualne rozstrzygnięcie zapadłe w sprawie skarżącego. Przeprowadzenie kontroli konstytucyjności w odniesieniu do tak określonego przedmiotu skargi jest niedopusz-czalne. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ust. 1 Konstytucji RPart. 176 ust. 1 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło