Ts 239/15
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2016-03-08
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna wniesiona z przekroczeniem ustawowego 3-miesięcznego terminu podlega odmowie nadania dalszego biegu, w tym w sytuacji, gdy bieg terminu ulegał zawieszeniu na czas rozpatrywania wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Skarga konstytucyjna wniesiona z przekroczeniem 3-miesięcznego terminu, liczonego zgodnie z Kodeksem cywilnym (miesiąc jako 30 dni) i z uwzględnieniem okresów zawieszenia biegu terminu, podlega odmowie nadania dalszego biegu. W niniejszej sprawie, mimo zawieszenia biegu terminu na czas oczekiwania na postanowienie o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu, łączny czas rzeczywistego upływu terminu wskazywał na przekroczenie dopuszczalnego okresu.Stan faktyczny
Skarżący M.S. zaskarżył zgodność art. 597 i art. 607e kpk z Konstytucją RP. Wyrok Sądu Okręgowego z 20 listopada 2014 r. został doręczony skarżącemu 19 grudnia 2014 r. Skarżący wystąpił 13 stycznia 2015 r. o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu, a postanowienie o wyznaczeniu zostało doręczone pełnomocnikowi 10 kwietnia 2015 r. Skarga konstytucyjna została wniesiona 7 lipca 2015 r. Trybunał ustalił, że skarga została złożona z przekroczeniem 3-miesięcznego terminu liczonego z uwzględnieniem zawieszenia biegu terminu.Rozstrzygnięcie
odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnejPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 25 kwietnia 2023 r. Pozycja 121 POSTANOWIENIE z dnia 8 marca 2016 r. Sygn. akt Ts 239/15 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Rymar, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M.S. w sprawie zgodności: art. 597 i art. 607e ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania kar-nego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, ze zm.) z art. 41 ust. 1 i 3, art. 42 ust. 2, art. 45 ust. 1, art. 52 ust. 1, art. 78 w zw. z art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 7 lipca 2015 r. (data nadania) M.S. (dalej: skarżący) zakwestionował zgodność art. 597 i art. 607e ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U.89.555, ze zm.; dalej: kpk) z art. 41 ust. 1 i 3, art. 42 ust. 2, art. 45 ust. 1, art. 52 ust. 1, art. 78 w zw. z art. 2 i art. 7 Kon-stytucji. Skarga konstytucyjna została wniesiona w związku z następującą sprawą. Wyrokiem z 22 września 2009 r. (sprawa […]) Sąd Rejonowy w M. uznał skarżącego za winnego popeł-nienia zarzucanych mu czynów i wymierzył mu karę 3 lat pozbawienia wolności. Wyrok zo-stał zaskarżony apelacją, w wyniku której Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z 10 lutego 2010 r. (sprawa […]) zmienił orzeczenie sądu I instancji. Następnie Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z 20 listopada 2014 r. w trybie art. 597 kpk zmienił wyrok z 10 lutego 2010 r. w zakresie kary łącznej i wykonania niektórych z orzeczonych kar na potrzeby postępowania ekstradycyjnego. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 2 listopada 2015 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez wskazanie daty doręczenia skarżącemu wyroku Sądu Okręgowego w G. z 20 listopada 2014 r. oraz wskazanie daty wystąpienia przez skarżącego do Sądu Rejonowego z wnioskiem o usta-nowienie pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi konstytucyjnej. Pismem z 17 li-stopada 2015 r. pełnomocnik uzupełnił powyższe braki formalne. Jak twierdzi skarżący, przepisy art. 597 i art. 607e kpk naruszają jego konstytucyjne prawa i wolności, w tym: prawo do wolności i bezpieczeństwa, prawo do obrony, prawo do
OTK ZU B/2023 Ts 239/15 poz. 121 2 sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd, prawo do wolności poruszania się i pobytu w kraju oraz prawo do zaskarżenia orzeczenia wydanego przez Sąd Okręgowy w G. Ponadto, w oce-nie skarżącego, treść art. 597 kpk pozostawia za dużą swobodę ingerencji sądu w prawomoc-ne wyroki, co jest niedopuszczalne w państwie prawa i narusza fundamentalną zasadę zaufa-nia do organów państwa oraz zasadę przyzwoitej legislacji i zasadę praworządności. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 138 w zw. z art. 139 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.1064, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 2015 r.) z dniem 30 sierpnia 2015 r. utraciła moc ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.102.643, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 1997 r.). Zgodnie z art. 134 pkt 1 ustawy o TK z 2015 r. w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy w postępowaniu przed Trybunałem w zakresie dotyczącym wstępnego rozpoznania stosuje się przepisy dotychczasowe, tzn. przepisy ustawy o TK. Rozpatrywana skarga konstytucyjna została wniesiona przed dniem wejścia w życie ustawy o TK z 2015 r., dlatego do jej wstę-pnej kontroli zastosowanie mają przepisy ustawy o TK z 1997 r. W myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zo-stały naruszone, ma prawo na zasadach określonych w ustawie o TK z 1997 r. wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie których sąd lub organ administracji publicznej orzekły ostatecz-nie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. Na podstawie art. 46 ust. 1 tejże ustawy skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpa-niu drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w ciągu trzech miesięcy od doręczenia skarżącemu prawomocnego wyroku, ostatecznej decyzji lub innego ostatecznego rozstrzy-gnięcia. Zgodnie z art. 36 ust. 1 w zw. z art. 49 ustawy o TK z 1997 r. skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał Kon-stytucyjny bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. Procedura ta umoż-liwia, już w początkowej fazie postępowania, wyeliminowanie spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny. Analiza rozpatrywanej skargi konstytucyjnej prowadzi do wniosku, że skarga została złożona z naruszeniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Skarżący wyrok Sądu Okrę-gowego w G. z 20 listopada 2014 r. (sprawa […]) otrzymał 19 grudnia 2014 r. Następnie 13 stycznia 2015 r. wystąpił do Sądu Rejonowego właściwego ze względu na miejsce za-mieszkania o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu do sporządzenia skargi konstytucyjnej. Wyznaczony pełnomocnik odebrał postanowienie Sądu Rejonowego w M. (sprawa […]) 10 kwietnia 2015 r. Oznacza to, że skarga konstytucyjna wniesiona do Trybunału Konstytu-cyjnego 7 lipca 2015 r. została złożona z przekroczeniem 3-miesięcznego terminu. Trybunał przypomina, że w przypadku złożenia wniosku o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi konstytucyjnej termin do wniesienia skargi konstytucyjnej ulega zawie-szeniu do momentu doręczenia adwokatowi lub radcy prawnemu postanowienia o wyznacze-niu go na pełnomocnika z urzędu. Z uwagi na charakter terminu do wniesienia skargi konsty-tucyjnej i brak konieczności zachowania ciągłości terminu, na podstawie art. 114 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U.2014.121, ze zm.) miesiąc liczy się za 30 dni. W związku z powyższym 3-miesięczny termin do wniesienia skargi konstytucyjnej, w razie zawieszenia jego biegu, będzie wynosił 90 dni. W analizowanej sprawie od doręcze-nia skarżącemu wyroku Sądu Okręgowego w G., tj. 19 grudnia 2014 r., do wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu, tj. 13 stycznia 2015 r., minę-ły 24 dni. Natomiast od doręczenia pełnomocnikowi postanowienia o wyznaczeniu go do spo-
OTK ZU B/2023 Ts 239/15 poz. 121 3 rządzenia skargi konstytucyjnej, tj. 10 kwietnia 2015 r., do wniesienia skargi konstytucyjnej, tj. 7 lipca 2015 r., minęło 87 dni. Oznacza to, że skarga konstytucyjna została wniesiona 21 dni po terminie, który upływał 16 czerwca 2015 r. Wniesienie przez skarżącego skargi konstytucyjnej z przekroczeniem 3- miesięcznego terminu, zgodnie z art. 49 w zw. z art. 36 ust. 3 oraz art. 46 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r. przesądza o konieczności odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 49 w zw. z art. 36 ust. 3 w zw. z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK z 1997 r. – odmówił nadania skardze konstytu-cyjnej dalszego biegu.
Powołane przepisy
art. 41 ust. 1 i 3 Konstytucji RPart. 42 ust. 2 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 52 ust. 1 Konstytucji RPart. 78 w zw. z art. 2 i art. 7 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło