Ts 248/16

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2017-10-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak w art. 305 § 1 k.p.k. precyzyjnego terminu do wszczęcia lub odmowy wszczęcia śledztwa narusza prawo do sądu gwarantowane art. 45 ust. 1 Konstytucji RP?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny uznał, że zarzut skarżącego jest bezzasadny w stopniu oczywistym. Przepis art. 305 § 1 k.p.k. określający, że wszczęcie postępowania powinno nastąpić „niezwłocznie”, w powiązaniu z instytucją czynności sprawdzających (art. 307 § 1 k.p.k.), pozwala na w miarę precyzyjne określenie czasu rozpatrzenia zawiadomienia. Ponadto, skoro skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa do zaskarżenia odmowy wszczęcia postępowania, jego prawo do sądu zostało zagwarantowane, co wyklucza stwierdzenie jego naruszenia.
Stan faktyczny
Skarżący M.B. złożył skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność art. 305 § 1 Kodeksu postępowania karnego z art. 45 ust. 1 Konstytucji, argumentując, że brak precyzyjnego terminu na wszczęcie lub odmowę wszczęcia śledztwa narusza jego prawo do sądu. Trybunał Konstytucyjny w pierwszej instancji odmówił nadania skardze dalszego biegu, uznając zarzut za bezzasadny. Skarżący złożył zażalenie na to postanowienie, powtarzając wcześniej podnoszone zarzuty bez nowej argumentacji.
Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażalenia

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 8 listopada 2017 r. Pozycja 230 POSTANOWIENIE z dnia 4 października 2017 r. Sygn. akt Ts 248/16 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Zbigniew Jędrzejewski – przewodniczący i sprawozdawca Mariusz Muszyński Piotr Pszczółkowski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z dnia 2 sierpnia 2017 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.B., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 24 listopada 2016 r. (data nadania) M.B. (dalej: skarżący) zakwestionował zgodność art. 305 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1749, ze zm.; dalej: k.p.k.) – w zakresie, w jakim nie precyzuje terminu do wszczęcia lub odmowy wszczęcia śledztwa – z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Postanowieniem z 2 sierpnia 2017 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dal-szego biegu skardze konstytucyjnej. Uznał, że twierdzenia skarżącej o naruszeniu art. 45 ust. 1 Konstytucji przez zakwestionowany art. 305 § 1 k.p.k. są bezzasadne w stopniu oczy-wistym. Ponadto podkreślił, że wskazane przez skarżącego orzeczenie nie rozstrzygało o przysługującym mu prawie do sądu, a zatem nie mogło naruszyć prawa wynikającego z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Trybunał podniósł, że skarżący w żaden sposób nie wykazał, dla-czego wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa po upływie 1,5 miesiąca od złożenia zawiadomienia przez skarżącego o możliwości popełnienia przestępstwa naruszyło przysługujące mu prawo do sądu. Na powyższe postanowienie skarżący złożył – w ustawowym terminie – zażalenie, w którym zarzucił Trybunałowi naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji, przez przyjęcie, że art. 305 § 1 k.p.k. jest zgodny z Konstytucją, mimo iż nie wskazuje w sposób jednoznaczny terminu wydania postanowienia o wszczęciu lub odmowie wszczęcia śledztwa. OTK ZU B/2017 Ts 248/16 poz. 230 2 Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz ustawę o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego (Dz. U. poz. 2074) do postępowań przed Try-bunałem Konstytucyjnym wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie usta-wy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konsty-tucyjnym (Dz. U. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK) stosuje się przepisy tej ustawy. Skoro postę-powanie zainicjowane rozpatrywaną skargą nie zostało zakończone przed 3 stycznia 2017 r., tj. dniem wejścia w życie u.o.t.p. TK, to zarówno wstępne, jak i merytoryczne rozpoznanie tej skargi określają przepisy u.o.t.p. TK. Zgodnie z art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażale-nia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w zw. z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p. TK). Trybunał bada w szczególności, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przy-jętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. W zażaleniu skarżący zarzuca Trybunałowi naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji przez przyjęcie, że art. 305 § 1 k.p.k. jest zgodny z Konstytucją. Jednak na poparcie swego stanowi-sko nie przedstawił żadnej argumentacji. W uzasadnieniu zażalenia skarżący – w zasadzie – powtarza twierdzenia zawarte wcześniej w skardze konstytucyjnej, nie odnosząc się do uza-sadnienia podstaw odmowy nadania skardze dalszego biegu wskazanych w zaskarżonym po-stanowieniu. Brak jakiejkolwiek argumentacji kwestionującej stanowisko Trybunału wyrażone w zaskarżonym postanowieniu uniemożliwia dokonanie kontroli zasadności tego orzeczenia, a w konsekwencji pozwala stwierdzić jego prawidłowość. Trybunał ponownie wyjaśnia, że nie ulega wątpliwości to, iż kodeks postępowania karnego w sposób dostatecznie precyzyjny określa czas, w jakim powinno nastąpić wszczęcie postępowania przygotowawczego. W myśl art. 305 § 1 k.p.k. powinno ono nastąpić „nie-zwłocznie po otrzymaniu zawiadomienia o przestępstwie”. Wymaga przy tym podkreślenia, że przepis ten, w określonych okolicznościach, modyfikowany jest przez brzmienie art. 307 § 1 k.p.k., który reguluje instytucję czynności sprawdzających, prowadzonych przed wszczę-ciem postępowania przygotowawczego. Zgodnie z tym przepisem mogą one trwać nawet do 30 dni. Oznacza to, że rozwiązania kodeksu postępowania karnego pozwalają w sposób w miarę precyzyjny określić czas, w którym powinno nastąpić wydanie postanowienia o wszczęciu lub o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego. Niezależnie od powyższego, co słusznie zauważył Trybunał, skarżący miał zapewnio-ną realizację prawa do sądu w postaci możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego, z którego to uprawnienia skorzystał, zatem i w tym zakresie zachodzi oczywista bezzasadność zarzutów skarżącego. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że wniesione zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu i dlatego, na pod-stawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p. TK, postanowił jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 45 ust. 1 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło