Ts 252/22

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2025-01-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna powinna zostać odrzucona na etapie wstępnego rozpoznania ze względu na nieusunięcie braków formalnych po wezwaniu do ich uzupełnienia?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, ponieważ skarżący nie usunął wskazanych w zarządzeniu braków formalnych w ustawowym terminie. Zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 2 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed TK, nieusunięcie braków formalnych stanowi podstawę do odmowy nadania skardze dalszego biegu, co skutkuje brakiem merytorycznego rozpoznania sprawy.
Stan faktyczny
Radca prawny K.G. złożył skargę konstytucyjną, w której zakwestionował zgodność dziewięciu przepisów ustaw (w tym Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, Prawa ochrony środowiska i Kodeksu karnego) z Konstytucją RP. Skarga dotyczyła spraw karnych i wykroczeniowych prowadzonych przeciwko skarżącemu. Trybunał Konstytucyjny, w toku wstępnego rozpoznania, wskazał na liczne braki formalne skargi, w tym niedokładne określenie przedmiotu skargi oraz brak uzasadnienia naruszenia praw konstytucyjnych, i wezwał skarżącego do ich usunięcia w terminie 7 dni.
Rozstrzygnięcie
odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 17 lipca 2025 r. Pozycja 213 POSTANOWIENIE z dnia 14 stycznia 2025 r. Sygn. akt Ts 252/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Rafał Wojciechowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej K.G. o zbadanie zgodności: 1) art. 110 § 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2022 r. poz. 1124, ze zm.) „w zakresie, w jakim uniemożliwia wniesienie przez stronę kasacji do Sądu Najwyższego od prawomocnego wyroku w sprawie o wykroczenie” z art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 oraz z art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 110 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia „w zakresie, w jakim uniemożliwia wniesienie przez stronę kasacji do Sądu Najwyższego od prawomocnego wyroku skazującego wydanego po zaistnie-niu negatywnej przesłanki procesowej w postaci przedawnienia orzekania (tj. przesłanki wymienionej w art. 5 par. 1 pkt 4 kpsw) w sprawie o wykro-czenie” z art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 oraz z art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji; 3) art. 113 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia w związku z art. 540 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępo-wania karnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1375, ze zm.) „w zakresie, w jakim uniemożliwia złożenie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie o wy-kroczenie zakończonej prawomocnym wyrokiem skazującym wydanym już po zaistnieniu negatywnej przesłanki procesowej w postaci przedawnienia orzekania (tj. przesłanki wymienionej w art. 5 par. 1 pkt 4 kpsw)” z art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 oraz z art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji; 4) art. 156 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556, ze zm.) „w zakresie, w jakim nie ma zastosowa-nia do niego rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku w związku z art. 113 ust. 1 Prawa Ochrony Środowiska” z art. 31 ust. 2 oraz art. 42 ust. 1 Konstytucji; 5) art. 3 ust. 1 w związku z art. 21 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. – Prawo o zgromadzeniach (Dz. U. z 2022 r. poz. 1389, ze zm.) „w zakresie, w jakim wykluczają możliwość zorganizowania zgromadzenia, w którym udział biorą osoby poruszające się wyłącznie w samochodzie” z art. 54 oraz art. 57 Konstytucji; OTK ZU B/2025 Ts 252/22 poz. 213 2 6) art. 71 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia „w zakresie, w jakim pozwala przeprowadzić rozprawę i wydać wyrok pod nieobecność strony nie mogącej się stawić na rozprawę” z art. 42 ust. 2 Kon-stytucji; 7) art. 156 ust. 1 w związku z art. 343 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środo-wiska „w zakresie, w jakim pozwala przypisać winę i skazać sprawcę wykro-czenia bez udowodnienia mu przekroczenia norm hałasu wyrażonych w roz-porządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku w związku z art. 113 ust. 1 Prawa Ochrony Środowiska” z art. 31 ust. 2 oraz z art. 42 ust. 1 Konstytucji; 8) art. 12 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1138, ze zm.) „w zakresie, w jakim nie ma zastosowania do czynów roz-strzyganych w oparciu o kodeks wykroczeń” z art. 42 ust. 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji; 9) art. 33 § 1 ustawy – Kodeks postępowania karnego w związku z art. 11 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia „w zakresie, w ja-kim jego niezastosowanie znacząco utrudnia lub nawet uniemożliwia obronę obwinionego w procesie karnym w sprawach o wykroczenia” z art. 42 ust. 1 i 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 24 października 2022 r. (data nadania) radca prawny K.G. (dalej: skarżący), wystąpił w swojej sprawie i swo-im imieniu z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia na tle następu-jącego stanu faktycznego. 1. Sąd Okręgowy w W. Wydział IV Karny Odwoławczy, po rozpoznaniu sprawy skar-żącego obwinionego o czyny z art. 343 ust. 1 w związku z art. 156 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2022 r. poz. 2556; ze zm.) i z art. 141 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2021 r. poz. 281, ze zm.; dalej: k.w.) na skutek apelacji wniesionej przez skarżącego od wyroku Sądu Rejonowego w W. VII Wydział Karny z 4 listopada 2021 r. (sygn. akt […]), który uznał skarżącego za winnego po-pełnienia zarzucanych mu czynów i wymierzył mu łącznie karę grzywny w wysokości 500 zł, wyrokiem z 10 sierpnia 2022 r. (sygn. akt […]) utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, uznając, że apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. W skardze konstytucyjnej skarżący wskazał wyrok Sądu Okręgowego w W. Wydział IV Karny Odwoławczy z 10 sierpnia 2022 r. (sygn. akt […]) jako ostateczne orzeczenie w sprawie w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, informując również, że od tego wyroku nie wniósł nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Zaznaczył, że zaskarżone w petitum skargi kon-stytucyjnej przepisy stanowiły podstawę wydania wyroku Sądu Okręgowego w W. z 10 sier-pnia 2022 r. oraz podał, że naruszonymi konstytucyjnymi prawami i wolnościami są w szcze-gólności: prawo do sprawiedliwego procesu, prawo do obrony, prawo do wolności słowa, wolność zgromadzeń, wolność czynienia tego, co nie jest zakazane, a naruszonymi przepisa-mi Konstytucji są: art. 31 ust. 2, art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 ust. 1, art. 54, art. 57 oraz art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji. OTK ZU B/2025 Ts 252/22 poz. 213 3 2. Zarządzeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 19 stycznia 2023 r. (doręczo-nym skarżącemu 27 stycznia 2023 r.) skarżący został wezwany do usunięcia braku formalne-go skargi konstytucyjnej przez doręczenie: a) odpisów lub kopii poświadczonych za zgodno-ści z oryginałem: wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W. z 25 stycznia 2021 r. (sygn. akt […]), wyroku Sądu Rejonowego w W. z 4 listopada 2021 r. (sygn. akt […]) i jego uza-sadnienia, b) kopii koperty, w której doręczono skarżącemu odpis wyroku Sądu Okręgowego w W. z 10 sierpnia 2022 r. (sygn. akt […]). Skarżący odniósł się do zarządzenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego pismem z 30 stycznia 2023 r. (data nadania), przesyłając w załączeniu wymagane dokumenty. 3. Zarządzeniem z 2 października 2024 r. (doręczonym skarżącemu 10 października 2024 r.) sędzia Trybunału Konstytucyjnego wezwał skarżącego do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego zarządzenia, braków formalnych skargi konstytucyjnej przez: 1) do-kładne określenie przedmiotu skargi konstytucyjnej poprzez przytoczenie treści zaskarżonych w petitum skargi konstytucyjnej przepisów wraz z podaniem Dzienników Ustaw, w których przepisy te zostały ogłoszone: 1. art. 110 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, 2. art. 110 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, 3. art. 113 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia w związku z art. 540 § 1 ustawy – Kodeks postępowania karnego, 4. art. 156 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, 5. art. 3 ust. 1 w związku z art. 21 ustawy – Prawo o zgromadzeniach, 6. art. 71 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, 7. art. 156 ust. 1 w związku z art. 343 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska, 8. art. 12 ustawy – Kodeks karny, 9. art. 33 § 1 ustawy – Kodeks postępowania karnego w związku z art. 11 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia; 2) wyjaśnienie, które konstytucyjne wol-ności lub prawa wynikające z: 1. art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 oraz z art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżony w skardze kon-stytucyjnej art. 110 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia oraz uza-sadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, 2. art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 oraz z art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżony w skardze konstytucyjnej art. 110 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu nie-zgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, 3. art. 42 ust. 1 i 2, art. 45 oraz z art. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżo-ny w skardze konstytucyjnej art. 113 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wy-kroczenia w związku z art. 540 § 1 ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego po-parcie, 4. art. 31 ust. 2 oraz art. 42 ust. 1 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżony w skardze konstytucyjnej art. 156 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, 5. art. 54 oraz art. 57 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżony w skardze konstytucyjnej art. 3 ust. 1 w związku z art. 21 ustawy – Prawo o zgromadzeniach oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, 6. art. 42 ust. 2 Konstytucji i w jaki sposób zo-stały naruszone przez zaskarżony w skardze konstytucyjnej art. 71 § 1 ustawy – Kodeks po-stępowania w sprawach o wykroczenia oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu niezgod-ności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, 7. art. 31 ust. 2 oraz z art. 42 ust. 1 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżony w skardze konstytucyj-nej art. 156 ust. 1 w związku z art. 343 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz uza-sadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie, 8. art. 42 ust. 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone OTK ZU B/2025 Ts 252/22 poz. 213 4 przez zaskarżony w skardze konstytucyjnej art. 12 ustawy – Kodeks karny oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego po-parcie, 9. art. 42 ust. 1 i 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji i w jaki sposób zostały naruszone przez zaskarżony w skardze konstytucyjnej art. 33 § 1 ustawy – Kodeks postępowania karne-go w związku z art. 11 § 1 ustawy – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia oraz uzasadnienie sformułowanego zarzutu niezgodności z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. Skarżący nie wykonał wskazanego wyżej zarządzenia, bowiem do Trybunału Konsty-tucyjnego, w ustawowym terminie, nie wpłynęło pismo procesowe skarżącego usuwające braki formalne złożonej skargi konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Skarga konstytucyjna jest sformalizowanym środkiem ochrony konstytucyjnych wol-ności i praw. Jej merytoryczne rozpoznanie uzależnione jest od spełnienia przesłanek wynika-jących z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanych w przepisach ustawy z dnia 30 listo-pada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Weryfikacja tych przesłanek, stosownie do art. 61 ust. 1 u.o.t.p.TK, następuje na etapie wstępnego rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Wy-znaczony sędzia Trybunału dokonuje oceny spełnienia przesłanek wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz z przepisów u.o.t.p.TK, określających warunki formalne skargi konsty-tucyjnej. Zgodnie z art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK jeżeli skarga konstytucyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w ustawie, a usunięcie braków jest możliwe, wyznaczony sędzia Trybunału wydaje zarządzenie, w którym wzywa do ich usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia. Zarządzeniem z 2 października 2024 r. sędzia Trybunału wezwał skarżącego do usu-nięcia stwierdzonych w toku wstępnej kontroli braków formalnych skargi konstytucyjnej. W treści zarządzenia oprócz dokładnego wskazania braków formalnych zawarto pouczenie, że w wypadku ich nieusunięcia w wyznaczonym terminie wydane zostanie postanowienie o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Odpis zarządzenia sędziego Trybunału z 2 października 2024 r. został skutecznie dorę-czony skarżącemu 10 października 2024 r. W ustawowym terminie skarżący nie usunął bra-ków wskazanych w zarządzeniu. Zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK powyższa okoliczność jest podstawą odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Mając powyższe na względzie, Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Powołane przepisy

art. 42 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 45 Konstytucji RPart. 183 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 31 ust. 2 Konstytucji RPart. 54 Konstytucji RPart. 57 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło