Ts 253/15
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2016-05-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie skargi konstytucyjnej wymaga uzyskania ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie, nawet jeśli na to orzeczenie nie przysługuje środek odwoławczy?Ratio decidendi
Skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej, co oznacza konieczność uzyskania ostatecznego rozstrzygnięcia sądu opartego na zaskarżonym przepisie. Jeśli na postanowienie sądu nie przysługuje zażalenie, skarżący musi skorzystać z innych przewidzianych procedur (np. art. 429 § 1 kpk), aby uzyskać takie orzeczenie. Brak uzyskania ostatecznego orzeczenia stanowi samodzielną podstawę do odmowy nadania skardze dalszego biegu.Stan faktyczny
Skarżący L.P. wniósł skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność przepisów Kodeksu postępowania karnego z Konstytucją. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu, stwierdzając, że skarżący nie uzyskał ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie, ponieważ nie zaskarżył postanowienia Sądu Rejonowego. Skarżący wniósł zażalenie, twierdząc, że na postanowienie to nie przysługiwało zażalenie.Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażaleniaPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 10 maja 2016 r. Pozycja 379 POSTANOWIENIE z dnia 5 maja 2016 r. Sygn. akt Ts 253/15 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Leon Kieres – przewodniczący Małgorzata Pyziak-Szafnicka – sprawozdawca Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 11 grudnia 2015 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej L.P., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 20 lipca 2015 r. (data nadania) L.P. (dalej: skarżący) zakwestionował zgodność art. 41 § 1 oraz art. 42 § 1 i 4 w zw. z art. 459 § 1 i 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U.89.555, ze zm.; dalej: kpk) z art. 78 i art. 45 ust. 1 Konstytucji. Postanowieniem z 11 grudnia 2015 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dal-szego biegu przedmiotowej skardze konstytucyjnej ze względu na fakt, że skarżący nie spełnił podstawowego wymogu formalnego związanego z procedurą wniesienia skargi konstytucyj-nej, tj. nie uzyskał ostatecznego orzeczenia opartego na zaskarżonym przepisie. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł – w ustawowym terminie – zażalenie, w którym zarzucił Trybunałowi naruszenie art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. – o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.102.643, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 1997 r.) przez „błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż skarżący dla wyczerpania drogi prawnej w sprawie orzeczenia o wyłączeniu sędziego prowadzącego po-stępowanie karne w jego sprawie obowiązany był do złożenia zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego w S. z kwietnia 2015 r., pomimo iż na to postanowienie (…) nie przysłu-giwało zażalenie w świetle art. 459 § 1 i 2 kodeksu postępowania karnego”. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 138 w zw. z art. 139 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.2016.293; dalej: ustawa o TK z 2015 r.) z dniem 30 sierpnia 2015 r. utraciła moc ustawa o TK z 1997 r. Zgodnie z art. 134 pkt 1 ustawy o TK z 2015 r. w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy
OTK ZU B/2016 Ts 253/15 poz. 379 2 w postępowaniu przed Trybunałem w zakresie dotyczącym wstępnego rozpoznania stosuje się przepisy dotychczasowe, tzn. przepisy ustawy o TK z 1997 r. Rozpatrywana skarga konstytu-cyjna została wniesiona przed dniem wejścia w życie ustawy o TK z 2015 r., dlatego do jej wstępnej kontroli, a zatem i do rozpoznania zażalenia, zastosowanie mają przepisy ustawy o TK z 1997 r. Zgodnie z art. 36 ust. 4 w zw. z art. 49 ustawy o TK z 1997 r. skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zaża-lenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b w zw. z art. 36 ust. 6 i 7 oraz z art. 49 ustawy o TK z 1997 r.). Trybunał Konstytucyjny bada w szczególności, czy wydając zaskarżone postanowienie, prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skar-dze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przyjętych za podstawę zaskar-żonego rozstrzygnięcia. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że kwestionowane postanowienie jest prawidłowe. Skarżący w zażaleniu zarzucił Trybunałowi błędną interpretację art. 46 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r. polegającą na przyjęciu, że warunkiem koniecznym wniesienia skargi konstytucyj-nej jest wyczerpanie drogi prawnej, tj. złożenie niedopuszczalnego środka odwoławczego. Należy jednak uznać, że Trybunał Konstytucyjny zasadnie wskazał, że zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r. skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi praw-nej, w ciągu 3 miesięcy od doręczenia skarżącemu prawomocnego wyroku, ostatecznej decy-zji lub innego ostatecznego rozstrzygnięcia. Słusznie podkreślił przy tym w zaskarżonym po-stanowieniu, że skarżący od postanowienia Sądu Rejonowego w S. z kwietnia 2015 r. nie zło-żył żadnego środka zaskarżenia, co oznacza, że nie spełnił on podstawowego wymogu for-malnego związanego z procedurą wystąpienia ze skargą konstytucyjną. Trybunał przypomina, że podnosząc zarzut braku możliwości wniesienia zażalenia od orzeczenia w sprawie wniosku o wyłączenie sędziego, skarżący jest zobligowany do wykazania naruszenia jego konstytucyj-nych praw i wolności w związku z tym brakiem. W tym celu musi uzyskać ostateczne orze-czenie wydane w oparciu o przepis stanowiący przedmiot zarzutu niekonstytucyjności. W analizowanym przypadku powinien on skorzystać z procedury uregulowanej w art. 429 § 1 kpk, czyli obowiązany był zaskarżyć postanowienie Sądu Rejonowego w S. z kwietnia 2015 r. i w ten sposób uzyskać ostateczne orzeczenie w przedmiotowej sprawie oparte na zaskarżonym przepisie. Kwestia ta została szczegółowo przedstawiona w postanowieniu TK z 10 marca 2015 r., sprawa SK 65/13. Niespełnienie powyższej przesłanki – jak słusznie podkreślił Trybunał – stanowi samodzielną podstawę odmowy nadania skardze konstytucyj-nej dalszego biegu. Wniesione zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, dlatego Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 49 w zw. z art. 36 ust. 7 ustawy o TK z 1997 r., postanowił jak w sentencji.
Powołane przepisy
art. 78 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło