Ts 255/15
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2016-04-27
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Trybunał Konstytucyjny może odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, w tym braku wystarczającego uzasadnienia naruszenia praw konstytucyjnych, oraz czy w postępowaniu wstępnym dopuszczalne jest badanie merytoryczne skargi?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmawia nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, jeśli skarżący nie wypełni wezwania do uzupełnienia braków formalnych, w szczególności nie określi dokładnie sposobu, w jaki zakwestionowany przepis narusza jego prawa konstytucyjne. Wstępna kontrola skargi służy eliminacji spraw nie spełniających podstawowych wymogów proceduralnych, a nie wstępnemu rozstrzyganiu sporu merytorycznego.Stan faktyczny
Skarżący M.J. wniósł skargę konstytucyjną, zakwestionując zgodność art. 540 § 2 kpk z art. 45 ust. 1, art. 79 ust. 1 oraz art. 190 ust. 5 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze dalszego biegu, wskazując na brak dostatecznego wykazania naruszenia praw oraz nieuzupełnienie braków formalnych przez pełnomocnika skarżącego. Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie, argumentując, że nie ma obowiązku udowadniania słuszności zarzutów na etapie wstępnym.Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażaleniaPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 10 maja 2016 r. Pozycja 372 POSTANOWIENIE z dnia 27 kwietnia 2016 r. Sygn. akt Ts 255/15 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Tuleja – przewodniczący Mirosław Granat – sprawozdawca Marek Zubik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 23 grudnia 2015 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.J., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 20 lipca 2015 r. (data nadania) M.J. (dalej: skarżący) zakwestionował zgodność art. 540 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U.89.555, ze zm.; dalej: kpk) z art. 45 ust. 1, art. 79 ust. 1 oraz art. 190 ust. 5 Konstytucji. Postanowieniem z 23 grudnia 2015 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dal-szego biegu przedmiotowej skardze konstytucyjnej. Zwrócił uwagę na to, że skarżący nie wykazał w sposób dostateczny naruszenia przysługujących mu praw określonych w art. 45 ust. 1, art. 79 ust. 1 oraz art. 190 ust. 5 Konstytucji. Jednocześnie podkreślił, że pełnomocnik skarżącego nie uzupełnił braków formalnych skargi konstytucyjnej wskazanych w zarządzeniu sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 3 sierpnia 2015 r., w tym m.in. nie określił dokładnie sposobu, w jaki zakwestionowany przepis narusza oznaczone w skardze konstytucyjnej prawa lub wolności skarżącego. Na powyższe postanowienie Trybunału skarżący wniósł – w ustawowym terminie – zażalenie, w którym zaskarżył je w całości. Zdaniem skarżącego art. 47 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z dnia 1 sierpnia 1997 r. (Dz.U.102.643, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 1997 r.) ogranicza rolę skarżącego jedynie do określenia kwestionowanego aktu prawnego, sformułowania zarzutu i jego uzasadnienia, nie wymaga zaś wykazania przez niego słuszności przedstawionych zarzutów. Ponadto podnosi on, że w trybie wstępnej kontroli skargi konsty-tucyjnej niedopuszczalne jest jej merytoryczne badanie.
OTK ZU B/2016 Ts 255/15 poz. 372 2 Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 138 w związku z art. 139 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Try-bunale Konstytucyjnym (Dz.U.2016.293; dalej: ustawa o TK z 2015 r.) z dniem 30 sierpnia 2015 r. utraciła moc ustawa o TK z 1997 r. Zgodnie z art. 134 pkt 1 ustawy o TK z 2015 r. w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy w postępowaniu przed Trybunałem w zakresie dotyczącym wstępnego rozpoznania stosuje się przepisy dotychczasowe, tzn. przepisy ustawy o TK z 1997 r. Rozpatrywana skarga konstytu-cyjna została wniesiona przed dniem wejścia w życie ustawy o TK z 2015 r., dlatego do jej wstępnej kontroli, a zatem i do rozpoznania zażalenia zastosowanie mają przepisy ustawy o TK z 1997 r. Zgodnie z art. 36 ust. 4 w związku z art. 49 ustawy o TK z 1997 r. skarżącemu przy-sługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpa-truje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 36 ust. 6 i 7 z art. 49 ustawy o TK z 1997 r.). Trybunał Konstytucyjny bada w szczególności, czy wy-dając zaskarżone postanowienie, prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznawania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przyjętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie Trybunału zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty podniesione w zażaleniu nie podważają ustaleń w nim przedstawionych i dlatego nie zasługują na uwzględnienie. We wniesionym zażaleniu – poza obszernym przytoczeniem orzecznictwa Trybunału – skarżący ograniczył się do sformułowania dwóch zarzutów wobec postanowienia Trybunału z 23 grudnia 2015 r. Po pierwsze, wskazał, że wnoszący skargę konstytucyjną nie jest obo-wiązany do udowodnienia słuszności przedstawionych w skardze zarzutów, oraz, po drugie, podkreślił, że – jego zdaniem – na etapie wstępnej kontroli skargi konstytucyjnej niedopusz-czalne jest jej merytoryczne badanie. Trybunał Konstytucyjny przypomina, że zgodnie z art. 36 ust. 1 w związku z art. 49 ustawy o TK z 1997 r. skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał Konstytucyjny bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. Jak podkreślił w zaskarżonym postanowieniu Trybunał, procedura ta umożliwia wyeliminowanie spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozpo-znania przez Trybunał Konstytucyjny już w początkowej fazie postępowania. Wstępna kon-trola skargi konstytucyjnej polega zatem na weryfikacji, czy w skardze konstytucyjnej zostały zawarte wszystkie jej niezbędne elementy wymienione m.in. w art. 47 ust. 1 ustawy o TK z 1997 r. Pominięcie któregokolwiek z nich uruchamia procedurę uzupełnienia braków for-malnych skargi konstytucyjnej, a w razie ich nieuzupełnienia Trybunał odmawia nadania dal-szego biegu skardze konstytucyjnej, co miało miejsce w analizowanej sprawie. Trybunał przypomina, że skarżący nie uprawdopodobnił w skardze naruszenia przysługujących mu konstytucyjnych praw i wolności, do czego jest obowiązany na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy o TK z 1997 r. Wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi pełnomocnik tego obowiązku nie dopełnił, ograniczywszy się w odpowiedzi na to wezwanie do przytocze-nia argumentacji przedstawionej już w skardze konstytucyjnej. W tym stanie rzeczy należy uznać, że Trybunał zasadnie stwierdził, że wniesionej skardze konstytucyjnej nie może zostać nadany dalszy bieg z uwagi na jej istotne braki. Ponadto Trybunał podkreśla, że wstępna kon-trola skargi konstytucyjnej nie oznacza kontroli merytorycznej, służy ona jedynie eliminowa-nie skarg, które – tak jak w analizowanej sprawie – nie spełniają podstawowych wymogów.
OTK ZU B/2016 Ts 255/15 poz. 372 3 Wniesione zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, dlatego Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 49 w związku z art. 36 ust. 7 ustawy o TK z 1997 r., postanowił jak w sentencji.
Powołane przepisy
art. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 79 ust. 1 Konstytucji RPart. 190 ust. 5 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło