Ts 257/16

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2017-10-11

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest związany ustaleniami faktycznymi zawartymi w uzasadnieniu prawomocnego wyroku skazującego sądu karnego na podstawie art. 11 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 11 p.p.s.a. wiąże sądy administracyjne wyłącznie ustaleniami zawartymi w sentencji prawomocnego wyroku skazującego sądu karnego, a nie ustaleniami zawartymi w jego uzasadnieniu. Ustalenia z uzasadnienia mają charakter jedynie elementu materiału dowodowego podlegającego swobodnej ocenie sądu administracyjnego, co nie narusza gwarancji sprawiedliwego procesu z art. 45 ust. 1 Konstytucji.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła skargę konstytucyjną, kwestionującą zgodność art. 11 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z Konstytucją. Skarżąca twierdziła, że sąd administracyjny niewłaściwie zinterpretował ten przepis, przyjmując, że jest związany wszystkimi ustaleniami faktycznymi z wyroku karnego, w tym tymi zawartymi w uzasadnieniu. Trybunał Konstytucyjny w pierwszej instancji odmówił nadania skardze dalszego biegu, uznając zarzuty za bezzasadne. Skarżąca złożyła zażalenie, wnosząc o zmianę tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażalenia

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 8 listopada 2017 r. Pozycja 234 POSTANOWIENIE z dnia 11 października 2017 r. Sygn. akt Ts 257/16 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Zielonacki – przewodniczący i sprawozdawca Henryk Cioch Justyn Piskorski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z dnia 21 czerwca 2017 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Sp. z o.o., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 6 grudnia 2016 r. (data nadania) Sp. z o.o. (dalej: skarżąca) wystąpiła o stwierdzenie, że art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zakresie, w jakim wiąże sądy administracyjne również w sprawach innych osób niż osoba, przeciwko której wydano prawomocny, skazują-cy wyrok w postępowaniu karnym, jest niezgodny z art. 2, art. 42 i art. 45 ust. 1 Konstytucji. Postanowieniem z 21 czerwca 2017 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dal-szego biegu skardze konstytucyjnej. Uznał, że twierdzenia skarżącej o naruszeniu art. 45 ust. 1 Konstytucji przez zakwestionowany art. 11 p.p.s.a. są bezzasadne w stopniu oczywi-stym. Ponadto podkreślił, że skarżąca niewłaściwe wskazała art. 42 Konstytucji jako wzorzec kontroli. Jak bowiem wynika z utrwalonego orzecznictwa Trybunału, a także stanowiska dok-tryny, gwarancje przewidziane w tym przepisie Konstytucji zakresem normowania obejmują jedynie postępowanie karne, a także inne postępowania o zbliżonym do postępowania karne-go charakterze i przedmiocie. Ponadto Trybunał przypomniał, że art. 2 Konstytucji nie może stanowić samodzielnego wzorca kontroli w postępowaniu inicjowanym wniesieniem skargi konstytucyjnej. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła – w ustawowym terminie – zażalenie, w którym zarzuciła Trybunałowi, błędną wykładnię art. 11 p.p.s.a. „polegającą na przyjęciu, że sąd administracyjny związany jest wszystkimi ustaleniami faktycznymi powziętymi przez sąd karny w sytuacji, kiedy związanie prawomocnym skazującym wyrokiem odnosi się tylko OTK ZU B/2017 Ts 257/16 poz. 234 2 do jego sentencji, a sąd administracyjny nie może być związany ustaleniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku sądu karnego”. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz ustawę o statusie sędziów Trybunału Konstytucyjnego (Dz. U. poz. 2074) do postępowań przed Try-bunałem Konstytucyjnym wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie usta-wy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konsty-tucyjnym (Dz. U. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK) stosuje się przepisy tej ustawy. Skoro postę-powanie zainicjowane rozpatrywaną skargą nie zostało zakończone przed 3 stycznia 2017 r., tj. dniem wejścia w życie u.o.t.p. TK, to zarówno wstępne, jak i merytoryczne rozpoznanie tej skargi określają przepisy u.o.t.p. TK. Zgodnie z art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażale-nia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w zw. z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p. TK). Trybunał bada w szczególności, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizuje przede wszystkim te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przy-jętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. W zażaleniu skarżąca kwestionuje poprawność – dokonanej przez Trybunał – wykład-ni zakwestionowanego przepisu. Jej zdaniem sąd administracyjny związany jest ustaleniami sądu karnego zawartymi w prawomocnym wyroku skazującym jedynie w ograniczonym za-kresie. Skarżąca wielokrotnie podnosi, że związanie, o którym mowa w art. 11 p.p.s.a., doty-czy tylko ustaleń zawartych w sentencji orzeczenia skazującego sądu karnego. Zaznacza tak-że, że sąd administracyjny nie może być związany jakimikolwiek ustaleniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku sądu karnego, które stanowi jedynie przejaw dochodzenia do roz-strzygnięcia. Skarżąca zarzuca, że Trybunał orzekając, powołał się wyłącznie na literalną wy-kładnię art. 11 p.p.s.a., czego konsekwencją było nierozpoznanie istoty złożonej przez nią skargi konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że postanowienie o odmowie nadania rozpatrywa-nej skardze konstytucyjnej dalszego biegu jest prawidłowe, a zarzuty sformułowane w zaża-leniu nie zasługują na uwzględnienie. W zaskarżonym postanowieniu Trybunał, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie wyraził poglądu, w myśl którego sąd administracyjny związany był „wszystkimi ustaleniami faktycz-nymi” poczynionymi przez sąd karny. Co istotne, Trybunał kilkakrotnie podkreślił, że ustalenia wynikające z prawomocnego wyroku skazującego sądu karnego stanowią jedynie element całościowej oceny stanu fak-tycznego dokonywanej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Trybunał zaznaczył także, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. podstawą orzeczenia sądu administracyjnego jest cały mate-riał faktyczny i dowodowy zebrany w danej sprawie. Słusznie zatem w zaskarżonym posta-nowieniu Trybunał uznał, że sąd administracyjny nie jest związany innymi ustaleniami sądu karnego niż tylko poczynionymi w wyroku sądu karnego. Oznacza to, że skarżąca w toku prowadzonego postępowania miała zagwarantowaną możliwość prezentowania dodatkowych dowodów przemawiających za zasadnością jej stanowiska. Natomiast ich nieuwzględnienie przez sąd administracyjny pozostaje poza kontrolą Trybunału Konstytucyjnego. Trafnie zatem Trybunał wskazał, że skarżącą – podczas prowadzonego postępowania sądowoadministracyj-nego – obejmowały wszelkie gwarancje wynikające z art. 45 ust. 1 Konstytucji. OTK ZU B/2017 Ts 257/16 poz. 234 3 Ponadto, jak wynika z argumentacji przedstawionej w zaskarżonym postanowieniu, Trybunał, dokonując oceny zarzutów skarżącej, które zmierzały do podważenia konstytucyj-ności art. 11 p.p.s.a., nie ograniczył się wyłącznie do literalnej wykładni tego przepisu. Zwró-cił bowiem uwagę na to, że sąd administracyjny powinien traktować ustalenia sądu karnego, które nie zostały zawarte w wyroku skazującym, jedynie jako kolejny element materiału do-wodowego podlegający klasycznej ocenie sądowej. Wydając zaskarżone postanowienie, Try-bunał uwzględnił także zachowujące aktualność stanowisko Naczelnego Sądu Administracyj-nego w sprawie analizowanego problemu (zob. wyrok NSA z 25 lipca 2006 r.; sygn. akt I FSK 425/05; LEX nr 293211). W związku z powyższym badany przez Trybunał zarzut za-żalenia nie znajduje potwierdzenia w treści zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że wniesione zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, dlatego – zgodnie z art. 61 ust. 8 u.o.t.p. TK – postanawia jak w sentencji.

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucjiart. 42 Konstytucjiart. 45 ust. 1 Konstytucji

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło