Ts 39/18
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2020-06-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna podlega odmowie nadania dalszego biegu, gdy skarżący nie usunął braków formalnych wskazanych w zarządzeniu sędziego oraz gdy zakwestionowane przepisy nie stanowiły podstawy wydania ostatecznego orzeczenia, a powołane przepisy Konstytucji nie mogą być samodzielnymi wzorcami kontroli?Ratio decidendi
Trybunal Konstytucyjny odmawia nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, jeśli skarżący nie usunie wskazanych braków formalnych, w tym niewskazania, które konstytucyjne prawa lub wolności zostały naruszone oraz w jaki sposób. Ponadto, merytoryczna kontrola jest niedopuszczalna, gdy zakwestionowany przepis nie stanowił podstawy wydania ostatecznego orzeczenia, a powołane przepisy (art. 2, 31 ust. 3, 32 ust. 1 i 2 Konstytucji) nie mogą być samodzielnymi wzorcami kontroli w postępowaniu skargowym.Stan faktyczny
Skarżący M.J. wniósł skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących zwrotu opłat sądowych z Konstytucją RP. Trybunał Konstytucyjny zarządził usunięcie braków formalnych, w tym wskazania naruszonych praw i sposobu ich naruszenia. Skarżący nie usunął tych braków, ograniczając się do przywoływania cytatów z orzecznictwa i kwestionowania rozstrzygnięć sądowych. Trybunał odmówił nadania skardze dalszego biegu, wskazując również, że zakwestionowane przepisy nie były podstawą wydania wskazanego przez skarżącego ostatecznego orzeczenia.Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażaleniaPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 1 września 2020 r. Pozycja 252 POSTANOWIENIE z dnia 3 czerwca 2020 r. Sygn. akt Ts 39/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Pszczółkowski – przewodniczący Wojciech Sych – sprawozdawca Rafał Wojciechowski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 8 lipca 2019 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.J., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 5 marca 2018 r. (data nadania), M.J. (dalej: skarżący), zakwestionował zgodność art. 130 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1822, ze zm.; dalej: k.p.c.) w zakresie zwrotu ,,jeżeli od pisma nie uiszczono należnej opłaty” z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i 2 oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jak również art. 370 k.p.c. w zakresie zwrotu ,,nieopłaconą” z art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 79 ust. 1, art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i 2 oraz art. 2 Konstytucji. 2. Postanowieniem z 8 lipca 2019 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalsze-go biegu skardze konstytucyjnej, stwierdzając że skarżący nie usunął braków formalnych skargi w zakresie pkt 3 i 4 zarządzenia sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. Nie wskazał bowiem, które konstytucyjne prawa lub wolności wynikają z powołanych w petitum skargi wzorców kontroli oraz w jaki sposób zostały one naruszone przez zakwe-stionowane przepisy. Skarżący nie powołał również argumentów lub dowodów na poparcie formułowanych zarzutów, ograniczając się jedynie do przywołania cytatów pochodzących z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Wskazaną przez Trybunał podstawą odmowy nadania biegu skardze był fakt, że zakwestionowane przepisy nie były podstawą wydania roz-strzygnięcia wskazanego przez skarżącego jako ostateczne orzeczenie w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. Odnosząc się do zarzutów skargi Trybunał stwierdził, że sprowadzają się one do kwestionowania rozstrzygnięć podjętych przez sądy w sprawie skarżącego. W skardze
OTK ZU B/2020 Ts 39/18 poz. 252 2 dodatkowo powołano jako wzorce kontroli art. 2, art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konstytu-cji, które, jak to stwierdzał wielokrotnie Trybunał, nie mogą być samodzielnymi wzorcami w postępowaniu skargowym. 3. W zażaleniu z 22 lipca 2019 r. (data nadania) skarżący zakwestionował postano-wienie Trybunału z 8 lipca 2019 r., wnosząc o jego uchylenie i nadanie dalszego biegu skar-dze konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK), skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Kon-stytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p. TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że kwestionowane postanowienie jest prawi-dłowe, a zarzuty sformułowane w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 3. Trybunał przypomina, że skarżący został wezwany – zarządzeniem sędziego Try-bunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. – do usunięcia braków formalnych skargi, m.in. przez: wskazanie jakie jego konstytucyjne prawa lub wolności wynikają z powołanych w peti-tum skargi konstytucyjnej wzorców kontroli i w jaki sposób zostały naruszone przez zakwe-stionowane w skardze przepisy oraz uzasadnienie zarzutu niezgodności kwestionowanych przepisów ze wskazanymi konstytucyjnymi wolnościami lub prawami, z powołaniem argu-mentów lub dowodów na ich poparcie. Skarżący nie usunął braków skargi konstytucyjnej we wskazanym zakresie. W piśmie procesowym z 25 marca 2019 r. – przesłanym w odpowiedzi na zarządzenie – ograniczył się jedynie do próby wykazania braku możliwości uzyskania ostatecznego orzeczenia. Należy podkreślić, że to właśnie nieusunięcie braków skargi samo-istnie przesądzało o odmowie nadania skardze dalszego biegu. W zażaleniu skarżący w żaden sposób nie podważył ustaleń Trybunału dotyczących nieusunięcia przez niego braków for-malnych. 4. Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji, merytoryczne rozpoznanie skargi konstytucyj-nej – jak podnosi Trybunał – jest dopuszczalne jedynie wtedy, gdy zakwestionowany przepis stanowił podstawę wydania ostatecznego orzeczenia, w którym rozstrzygnięto o przysługują-cych skarżącemu wolnościach lub prawach konstytucyjnych. W przypadku gdy brak jest ta-kiego związku, Trybunał Konstytucyjny nie może oceniać zgodności zakwestionowanego aktu normatywnego z Konstytucją. Skarżący wskazał jako ostateczne orzeczenie w rozumie-niu art. 79 ust. 1 Konstytucji postanowienie Sądu Okręgowego w K. z 17 października 2017 r. (sygn. akt […]). Trybunał podkreśla, że zakwestionowane w skardze przepisy nie były pod-stawą wydania tego orzeczenia, ponieważ jego przedmiotem nie była ani kwestia zwrotu nie-opłaconego pisma, ani odrzucenie nieopłaconej apelacji. W zażaleniu skarżący potwierdził pośrednio ustalenia Trybunału, argumentując, że wskazane przez niego orzeczenie nie roz-strzygało ostatecznie o kwestiach, które uczynił przedmiotem skargi konstytucyjnej.
OTK ZU B/2020 Ts 39/18 poz. 252 3 5. Trybunał zwraca także uwagę, że skarżący nie podważył ustaleń Trybunału doty-czących sformułowanych w skardze zarzutów, które sprowadzały się do kwestionowania pod-jętych przez sądy rozstrzygnięć. Nie odniósł się także w żaden sposób do stwierdzenia, że wskazane przez niego jako wzorce kontroli: art. 2, art. 31 ust. 3 oraz art. 32 ust. 1 i 2 Konsty-tucji – nie mogą być samodzielnymi wzorcami kontroli w postępowaniu skargowym. Mając powyższe na względzie Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p. TK – nie uwzględnił zażalenia.
Powołane przepisy
art. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 77 ust. 2 Konstytucji RPart. 31 ust. 3 Konstytucji RPart. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RPart. 79 ust. 1 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło