Ts 40/19

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-01-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna podlega odmowie nadania dalszego biegu w przypadku nieusunięcia braków formalnych, w tym niewystarczającego uzasadnienia zarzutu naruszenia konstytucyjnych wolności lub praw?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, ponieważ skarżący nie usunął wyznaczonych mu w zarządzeniu braków formalnych. Skarga nie spełniała wymogów określonych w art. 53 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, polegających na niewystarczającym uzasadnieniu zarzutu niezgodności z Konstytucją. Samo twierdzenie skarżącego, że skarga spełnia wymogi, bez merytorycznego uzupełnienia argumentacji, nie stanowiło usunięcia braków.
Stan faktyczny
Adwokat J.B. złożył skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność art. 98 § 3 Kodeksu postępowania cywilnego z Konstytucją RP. Skarżący był stroną w postępowaniu cywilnym, w którym sąd oddalił wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, mimo że działał jako adwokat we własnej sprawie. Skarżący twierdził, że zakwestionowany przepis narusza jego wolność wykonywania zawodu, prawo własności, prawo do sądu, zasadę równości oraz zasadę sprawiedliwości. Trybunał wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych, wskazując na niewystarczające uzasadnienie zarzutów.
Rozstrzygnięcie
odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 9 czerwca 2020 r. Pozycja 169 POSTANOWIENIE z dnia 15 stycznia 2019 r. Sygn. akt Ts 40/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Zbigniew Jędrzejewski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej J.B. w sprawie zgodności: art. 98 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.) w zakresie, w jakim „nie zalicza do kosztów procesu określonego wg stawek urzędowych wynagrodzenia adwokata, działają-cego we własnej sprawie, wykonującego zawód adwokata w kancelarii adwo-kackiej” z art. 65 ust. 1, art. 64 ust. 1 i 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Pol-skiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 6 marca 2019 r. (data nadania) adwokat J.B. (dalej: skarżący), w imieniu własnym, wystąpił z żąda-niem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego: W wyroku z 2 października 2018 r. (sygn. akt […]) Sąd Okręgowy w P. oddalił wnio-sek skarżącego o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu ape-lacyjnym. W uzasadnieniu powyższego orzeczenia wyjaśniono, że skarżący nie był reprezen-towany przez profesjonalnego pełnomocnika, lecz działał osobiście. Sąd ten podkreślił, że o konieczności zwrotu kosztów nie świadczy okoliczność, że skarżący wykonuje zawód ad-wokata. Od rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów skarżący wniósł zażalenie. Postanowieniem z 29 stycznia 2019 r. (sygn. j.w.) Sąd Okręgowy w P. oddalił zażale-nie. Uzasadniając swoje stanowisko sąd wskazał, że warunkiem koniecznym do przyznania kosztów zastępstwa procesowego jest istnienie pełnomocnictwa oraz stosunku reprezentacji. Sam fakt, że strona postępowania (skarżący) posiada kwalifikacje profesjonalnego pełno-mocnika nie uzasadnia przyznania kosztów zastępstwa procesowego. 2. Zdaniem skarżącego, wykonując zawód adwokata, korzysta on z wolności wyko-nywania zawodu gwarantowanej przez art. 65 ust. 1 Konstytucji. Podkreśla on, że działa nie OTK ZU B/2020 Ts 40/19 poz. 169 2 tylko w swoim interesie, lecz realizuje „powołanie adwokatury w zakresie współdziałania w ochronie praw i wolności, w kształtowaniu i stosowania prawa […] oraz ochrony interesu publicznego [(art. 17 ust. 1 Konstytucji)]”. Skarżący podnosi, że wykonywanie zawodu adwokata łączy się z prawem do otrzy-mania ekwiwalentu za świadczoną usługę. Stanowi to prawo majątkowe wywodzone z art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji. Niezależnie od powyższego, zakwestionowany przepis, w ocenie skarżącego, jest nie-zgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji, ponieważ narusza prawo do sądu, a konkretniej, prawo do sprawiedliwej procedury. Skarżący wskazuje również, że adwokat, działając we własnej sprawie, mimo podlegania tym samym rygorom co profesjonalny pełnomocnik, jest wyłą-czony spod działania zakwestionowanego przepisu. Oznacza to, że nie jest zapewniona rów-ność traktowania podmiotów podobnych (art. 32 ust. 1 Konstytucji), co nie znajduje uzasad-nienia na gruncie art. 31 ust. 3 Konstytucji. Skarżący podkreśla, że w konsekwencji naruszo-no również zasadę sprawiedliwości (art. 2 Konstytucji). 3. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 16 października 2019 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi m.in. przez uzasadnienie zarzutu niezgodności art. 98 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.) z wolnościami lub prawami wskazanymi w skardze konstytucyjnej, z powołaniem argumentów lub dowodów oraz dokładne wyjaśnie-nie, w jaki sposób przepis ten narusza jego konstytucyjne prawa lub wolności. Skarżący, w odpowiedzi na powyższe zarządzenie, w piśmie z 29 października 2019 r. wyjaśnił, że zarówno określenie sposobu naruszenia jego konstytucyjnych wolności i praw, jak i uzasadnienie zarzutu niezgodności znajdują się w skardze konstytucyjnej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Skarga konstytucyjna jest szczególnym środkiem ochrony konstytucyjnych wolno-ści i praw. Ma ona gwarantować, że obowiązujące w systemie prawa akty normatywne nie będą stanowiły źródła ich naruszeń. Jej merytoryczne rozpoznanie uzależnione jest od speł-nienia licznych przesłanek wynikających zarówno z art. 79 ust. 1 Konstytucji, jak i z przepi-sów ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK). 2. Trybunał stwierdza, że skarżący nie usunął braków formalnych skargi konstytucyj-nej, do czego został wezwany zarządzeniem sędziego Trybunału z 16 października 2019 r. Trybunał przypomina, że jeżeli skarga konstytucyjna nie spełnia wymagań przewi-dzianych w ustawie, a usunięcie braków jest możliwe, wyznaczony sędzia Trybunału wydaje zarządzenie, w którym wzywa do ich usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarzą-dzenia (art. 61 ust. 3 u.o.t.p. TK). W niniejszej sprawie, Trybunał uznał, że wniesiona skarga nie spełnia wymogów okre-ślonych w art. 53 ust. 1 pkt 2 i 3 u.o.t.p. TK i w związku z powyższym wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych. Jednocześnie pouczył skarżącego, że w przypadku ich nieusu-nięcia w wyznaczonym terminie, wydane zostanie postanowienie o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W odpowiedzi na powyższe, skarżący poprzestał jedynie na wyjaśnieniu, że skarga konstytucyjna spełnia powyższe wymogi formalne. Mając powyższe na uwadze, Trybunał uznaje, że skarżący nie usunął braków formal-nych wniesionej skargi OTK ZU B/2020 Ts 40/19 poz. 169 3 Wskazana wyżej okoliczność, na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 2 i 3 u.o.t.p. TK, stanowi podstawę odmowy nadania przedmiotowej skardze kon-stytucyjnej dalszego biegu. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny orzekł jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zaża-lenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Powołane przepisy

art. 65 ust. 1 Konstytucji RPart. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 32 ust. 1 Konstytucji RPart. 31 ust. 3 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RP

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło