Ts 5/19

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-07-17

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 328 § 11 k.p.c. dopuszczający sporządzanie uzasadnienia wyroku w formie transkrypcji z ustnego ogłoszenia motywów rozstrzygnięcia narusza konstytucyjne prawo do sądu i odpowiednio ukształtowanej procedury sądowej?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny nadał skardze konstytucyjnej dalszy bieg, uznając, że zarzuty skarżącego nie są oczywiście bezzasadne. Skarga dotyczyła zgodności art. 328 § 11 k.p.c. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, ze względu na zarzut, że transkrypcja z ustnego uzasadnienia pozbawiła stronę możliwości poznania motywów orzeczenia i skorzystania ze środków zaskarżenia. Trybunał uznał, że skarga spełnia wymogi formalne i merytoryczne do rozpoznania.
Stan faktyczny
Skarżący M.J. złożył pozew przeciwko komornikowi o wydanie odpisów dokumentów z akt postępowania egzekucyjnego. Sąd Rejonowy i Sąd Okręgowy oddalili powództwo i apelację. Uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego zostało sporządzone w formie transkrypcji z ustnego ogłoszenia motywów rozstrzygnięcia, co skarżący uznał za naruszenie jego praw procesowych i konstytucyjnych, uniemożliwiające pełne zapoznanie się z motywami orzeczenia.
Rozstrzygnięcie
Nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu.

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 29 października 2019 r. Pozycja 178 POSTANOWIENIE z dnia 17 lipca 2019 r. Sygn. akt Ts 5/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Tuleja, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M.J. w sprawie zgodności: art. 328 § 11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywil-nego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.) z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczy-pospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 2 stycznia 2019 r. (data nadania) M.J. (dalej: skarżący) wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia. Skargę konstytucyjną wniesiono w związku z następującą sprawą. Skarżący 10 maja 2015 r. złożył pozew do Sądu Rejonowego w O., domagając się nakazania komornikowi, aby w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku wydał listem poleconym na wskazany adres odpisy dokumentów z akt postępowania egzekucyjnego prowadzonego w sprawie […]. Sąd Rejonowy w O. I Wydział Cywilny wyrokiem z 15 grudnia 2017 r. (sygn. akt […]) oddalił powództwo skarżącego przeciwko komornikowi o wydanie dokumentów. Sąd Okręgowy w K. II Wydział Cywilny Odwoławczy wyrokiem z 25 października 2018 r. (sygn. akt […]) oddalił apelację. W ocenie skarżącego art. 328 § 11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.; dalej: k.p.c.) narusza jego konstytucyjne prawo do odpowiedniego ukształtowania procedury sądowej (art. 45 ust. 1 Konstytucji). „Uzasadnienie orzeczenia sporządzono w ramach tzw. transkrypcji z ogłoszenia werbalnego motywów rozstrzygnięcia” przez co pozbawiło go możliwości poznania motywów orzeczenia oraz skorzystania z przewidzianych środków zaskarżenia. Zdaniem skarżącego „uzasadnienie to jest lakoniczn[e], chaotyczne i nie spełnia warunków określonych w art. 328 § 1 [k.p.c.]”. OTK ZU B/2019 Ts 5/19 poz. 178 2 W zarządzeniu z 7 maja 2019 r. (doręczonym skarżącemu 13 maja 2019 r.) sędzia Trybunału Konstytucyjnego wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżący odniósł się do zarządzenia w piśmie procesowym złożonym 20 maja 2019 r. (data nadania), przedkładając cztery odpisy pełnomocnictwa oraz potwierdzone za zgodność z ory-ginałem żądane orzeczenia. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona wymagania przewidziane w ustawie oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK. 2. W ocenie Trybunału skarga konstytucyjna spełnia przesłanki przekazania jej do merytorycznej oceny. 2.1. Skargę sporządził radca prawny, który przedłożył pełnomocnictwo szczególne do sporządzenia i wniesienia tego środka prawnego, a także do reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Trybunałem. 2.2. Skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, ponieważ wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie II Wydział Cywilny Odwoławczy z 25 października 2018 r. (sygn. akt […]) jest prawomocny i nie przysługują od niego żadne zwyczajne środki zaskarżenia. 2.3. Dochowany został trzymiesięczny termin wniesienia skargi zastrzeżony w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK, gdyż skarga została złożona w Trybunale 2 stycznia 2019 r. (data nadania). 2.4. Przedmiotem skargi jest art. 328 § 11 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.) w brzmieniu: „Jeżeli przebieg posiedzenia jest utrwalany za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk, uzasadnienie może być wygłoszone po ogłoszeniu sentencji wyroku i utrwalone za pomocą tego urządzenia, o czym przewodniczący uprzedza przed wygłoszeniem uzasadnienia. W razie wygłoszenia uzasadnienia na posiedzeniu nie podaje się odrębnie zasadniczych powodów rozstrzygnięcia”. 2.5. Przepis ten był podstawą prawną rozstrzygnięcia, w którym orzeczono o prawach skarżącego. Uzasadnienie ostatecznego orzeczenia zostało sporządzone w ramach tzw. transkrypcji z ustnego ogłoszenia motywów rozstrzygnięcia. 2.6. Zakwestionowanemu w skardze art. 328 § 11 k.p.c. skarżący zarzuca naruszenie jego konstytucyjnego prawa do odpowiednio ukształtowanej procedury sądowej (art. 45 ust. 1 Konstytucji). Zdaniem skarżącego, uzasadnienie orzeczenia sporządzone w ramach tzw. transkrypcji z ogłoszenia werbalnego motywów rozstrzygnięcia, pozbawiło go możliwości poznania motywów orzeczenia oraz skorzystania z przewidzianych środków zaskarżenia. W jego ocenie „wady te wywołane są wyłącznie dopuszczeniem możliwości tworzenia transkrypcji werbalnego uzasadnienia orzeczenia, które to w sensie prawnym nie jest dokumentem urzędowym”. OTK ZU B/2019 Ts 5/19 poz. 178 3 3. Biorąc pod uwagę, że zarzuty sformułowane w skardze nie są oczywiście bezzasadne, a także to, iż skarżący prawidłowo określił przedmiot kontroli (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK), wskazał, które konstytucyjne prawa i w jaki sposób zostały – jego zdaniem – naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK), a także uzasadnił sformułowane w skardze zarzuty (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK), Trybunał – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK – postanowił o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu.

Powołane przepisy

art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło