Ts 50/17

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 2 maja 2018 r. Pozycja 68 POSTANOWIENIE z dnia 26 marca 2018 r. Sygn. akt Ts 50/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mariusz Muszyński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Szpitala Zakonu Bonifratrów Sp. z o.o. w sprawie zgodności: art. 2 ust. 1, art. 14 oraz art. 50 ust. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1793) w związku z art. 15 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1638) z art. 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 2 oraz art. 64 ust. 2 w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 28 lutego 2017 r. Szpital Zakonu Bonifratrów Spółka z o.o. (dalej: skarżąca) zakwestionowała zgodność art. 2 ust. 1, art. 14 oraz art. 50 ust. 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1938; dalej: ustawa o świadczeniach) w związku z art. 15 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1638; dalej: ustawa o działalności leczniczej) w zakresie, w jakim „nie nakładają na Narodowy Fundusz Zdrowia, Ministra Zdrowia lub Skarb Państwa obowiązku zwrotu kosztów udzielonych świa-dczeń zdrowotnych na rzecz podmiotu leczniczego, który udzielił świadczenia zdrowotnego pacjentowi potrzebującemu natychmiastowego udzielenia takiego świadczenia ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia, niebędącemu świadczeniobiorcą w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o świadczeniach” z art. 64 ust. 1 i 3 w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 2 oraz art. 64 ust. 2 w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Skargę konstytucyjną wniesiono w związku z następującą sprawą. Skarżąca wniosła do Sądu Rejonowego Katowice – Zachód w Katowicach, Wydział I Cywilny (dalej: Sąd Rejonowy) pozew o zapłatę przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w Warszawie (dalej: NFZ). Skarżąca wniosła o zasądzenie kwoty 40.765,40 zł tytułem pokrycia OTK ZU B/2018 Ts 50/17 poz. 68 2 kosztów świadczenia opieki zdrowotnej na rzecz jednego z pacjentów skarżącej oraz kosztów procesu i zastępstwa procesowego. Sąd Rejonowy wyrokiem z 30 maja 2016 r. (sygn. akt I C 1464/15) oddalił powództwo i orzekł o kosztach. Sąd Rejonowy ustalił, że w okresie od 3 do 12 stycznia 2015 r. w szpitalu prowa-dzonym przez skarżącą, na oddziale intensywnej terapii przebywał pacjent, który został przyjęty do szpitala w stanie zagrażającym jego życiu i zdrowiu. 12 stycznia 2015 r. pacjent zmarł. Mimo iż nie był ubezpieczony, skarżąca udzieliła mu pomocy medycznej. Dlatego skarżąca wystąpiła z wnioskiem do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mysłowicach (dalej: MOPS) o przyznanie pacjentowi prawa do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. MOPS decyzją z 27 marca 2015 r. odmówił skarżącej przyznania pacjentowi tego prawa z uwagi na przekroczenie przez tego pacjenta kryterium dochodowego. Przed Sądem Rejonowym, NFZ wnosił o oddalenie powództwa uzasadniając, że pacjent jako osoba nieubezpieczona nie miał prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. W ocenie Sądu Rejonowego, „chociaż powód miał obowiązek udzielania świadczeń opieki zdrowotnej pacjentowi znajdującemu się w stanie zagrożenia życia (art. 30 ustawy o zawodzie lekarza i zawodzie lekarza dentysty i art. 15 ustawy o działalności leczniczej), to jednak pozwany nie jest zobowiązany do sfinansowania tego leczenia. Obowiązek pokrycia kosztów leczenia spoczywa w chwili obecnej na spadkobiercach pacjenta”. Sąd Okręgowy w Katowicach IV Wydział Cywilny Odwoławczy (dalej: Sąd Okręgowy), wyrokiem z 28 listopada 2016 r. (sygn. akt IV Ca 761/16), oddalił apelację skarżącej i orzekł o kosztach. W ocenie Sądu Okręgowego, zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w pełni odpo-wiada prawu, a w sprawie nie zaszły podstawy do wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, o co wnosiła skarżąca. Zarządzeniem Sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 20 listopada 2017 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi (art. 61 ust. 3 u.o.t.p. TK), które usunęła pismem wniesionym do Trybunału 1 grudnia 2017 r. Skarżąca zarzuca kwestionowanym przepisom, że naruszyły jej konstytucyjne prawa i wolności. Skarżąca wyjaśnia, że zrealizowała ciążący na niej ustawowy i moralny obowiązek ratowania życia i zdrowia pacjenta, który nie był objęty powszechnym ubezpieczeniem zdrowotnym. Wobec odmowy NFZ pokrycia kosztów świadczenia tej opieki, naruszono prawo własności skarżącej (art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji) w związku z zasadą proporcjonalności (art. 31 ust. 3 Konstytucji) oraz zasadą demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji), a także naruszono prawo skarżącej do równej ochrony prawa własności (art. 64 ust. 2 Konstytucji) w związku z zasadą równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny zważył co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Na etapie wstępnej kontroli Trybunał Konstytucyjny bada, czy skarga spełnia przesłanki, o których mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz przepisach u.o.t.p. TK. OTK ZU B/2018 Ts 50/17 poz. 68 3 2. W ocenie Trybunału, skarga konstytucyjna spełnia wymogi formalne wynikające z art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz przepisów u.o.t.p. TK. Skarżąca prawidłowo, tzn. adekwatnie zarówno do treści orzeczenia wydanego w jej sprawie, jak i do zarzutów sformułowanych w skardze, określiła przedmiot zaskarżenia (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK). Przedstawiła także argumenty uprawdopodobniające zarzut naruszenia przez zakwestionowany przepis przysługujących jej konstytucyjnych praw i wol-ności (art. 53 ust. 1 pkt 2-3 u.o.t.p. TK). Uzasadnienie skargi jest poprawne formalnie, zaś przedstawiona argumentacja jest spójna. Skarżąca przedstawiła stan faktyczny sprawy (art. 53 ust. 1 pkt 4 u.o.t.p. TK) oraz udokumentowała datę doręczenia ostatecznego orzeczenia, o którym mowa w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK (art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p. TK). Dołączyła również do skargi wyroki, decyzje i inne rozstrzygnięcia wydane na podstawie zaskarżonych przepisów (art. 53 ust. 2 pkt 1-2 u.o.t.p. TK). Skargę konstytucyjną złożył w imieniu skarżącej adwokat, który przedstawił stosowne pełnomocnictwo (art. 44 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 2 pkt 3 u.o.t.p. TK). Skarżąca wyczerpała przysługującą jej drogę prawną, ponieważ wyrok Sądu Okręgowego doręczony został pełnomocnikowi skarżącej 28 grudnia 2016 r. i był ostatecznym orzeczeniem w sprawie. Skarżąca dochowała trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi, ponieważ skargę konstytucyjną wniosła 28 lutego 2017 r. (art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK). Skarżąca oświadczyła również, że od powyższego wyroku nie został wniesiony nadzwyczajny środek zaskarżenia (art. 53 ust. 1 pkt 6 u.o.t.p. TK). Skarżąca poprawnie usunęła braki formalne skargi konstytucyjnej. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego pełnomocnik skarżącej zastał wezwany do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej (art. 61 ust. 3 u.o.t.p. TK). Zarządzenie doręczone zostało pełnomocnikowi skarżącej 27 listopada 2017 r., który pismem nadanym 1 grudnia 2017 r. usunął rzeczone braki w sposób poprawny. 3. Trybunał Konstytucyjny stwierdza zatem, że skarga spełnia wymagania przewi-dziane w ustawie oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK, dlatego zasadne jest nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu (art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK). W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty doręczenia tego postanowienia.