Ts 51/20

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 19 grudnia 2022 r. Pozycja 212 POSTANOWIENIE z dnia 20 września 2022 r. Sygn. akt Ts 51/20 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Krystyna Pawłowicz – przewodniczący Jakub Stelina – sprawozdawca Stanisław Piotrowicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 8 czerwca 2022 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.J., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 13 marca 2020 r. (data nadania) M.J. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wystąpił o stwierdzenie, że art. 4241 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296; dalej: k.p.c.) w zakresie zwrotu „a zamiana lub uchylenie tego wyroku w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możli-we”, a także art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c. są niezgodne z art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 77 i art. 77 Konstytucji. Postanowieniem z 8 czerwca 2022 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 14 czerwca 2022 r.) Trybunał Konstytucyjny, na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), odmówił nadania dalszego biegu skardze kon-stytucyjnej stwierdziwszy, że skarżący nie udokumentował daty doręczenia mu orzeczeń wskazanych w skardze jako ostateczne w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, a także, że skarga nie zawiera właściwego uzasadnienia zarzutów, w związku z tym nie spełnia przesła-nek określonych w art. 53 ust. 1 pkt 2 i 3 u.o.t.p.TK. W zażaleniu wniesionym do Trybunału Konstytucyjnego 20 czerwca 2022 r. (data na-dania) skarżący zakwestionował postanowienie w całości. Wniósł o jego uchylenie i przeka-zanie skargi do merytorycznego rozpoznania. W odniesieniu do pierwszej z podstaw odmowy nadania skardze dalszego biegu skarżący, przedstawiwszy wywód dotyczący rozkładu ciężaru dowodu w postępowaniu cywilnym podniósł, że wbrew temu co przyjął Trybunał w skardze, OTK ZU B/2022 Ts 51/20 poz. 212 2 udokumentował daty doręczenia orzeczeń. Przedstawił bowiem kopię koperty z sygnaturą jednego z dwóch rozstrzygnięć, od którego złożył skargę o stwierdzenie niezgodności z pra-wem prawomocnego orzeczenia, a także tracking pocztowy. Według skarżącego Trybunał powinien „skojarzyć powyższe okoliczności”. Odnośnie natomiast do drugiej z podstaw od-mowy skarżący zasadniczo powtórzył zarzuty sformułowane w skardze. Zarzucił przy tym, że zgodnie z obowiązującym stanem prawnym nie ma on obowiązku uprawdopodobniać niekon-stytucyjności zakwestionowanych w skardze przepisów. Ocena skutków działania normy prawnej jest bowiem zastrzeżona do wyłącznej właściwości Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada prze-de wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Trybunał stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty pod-niesione w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze kon-stytucyjnej. 3. W złożonym środku odwoławczym skarżący nie uwzględnił tego, że wymóg udo-kumentowania daty doręczenia orzeczenia, w związku z którym wnosi się skargę do Trybuna-łu, ma swoje źródło w art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p.TK. Udokumentowanie daty doręczenia orzeczenia nie jest więc związane z rozkładem ciężaru dowodu, o którym stanowi art. 6 usta-wy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1360). Trybunał zwraca uwagę, że stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p.TK skarga konsty-tucyjna „zawiera” udokumentowanie daty dręczenia orzeczenia. To oznacza, że każdy pod-miot występujący do Trybunału ze skargą jest zobligowany przedłożyć wraz z nią dokument, z którego jednoznacznie wynika data doręczenia mu orzeczenia, w związku z którym wniósł skargę. Trybunał przypomina, że w rozpatrywanej sprawie skarżący połączył w jednej skar-dze sprawy zakończone dwoma odrębnymi postanowieniami Sądu Najwyższego z 6 grudnia 2019 r. (sygn. akt […]), które wskazał jako ostateczne. W związku z tym, wykonując zarzą-dzenie sędziego Trybunału, winien był przedstawić dokumenty wskazujące daty doręczenia skarżącemu lub jego pełnomocnikowi tych, a nie innych orzeczeń. Skarżący przedłożył nato-miast kopię koperty dotyczącą wyroku Sądu Okręgowego w K. II Wydział Cywilny Odwo-ławczy z 26 marca 2018 r. (sygn. akt […]), który w analizowanej sprawie nie jest jednym z orzeczeń, o których mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji. Biorąc to pod uwagę Trybunał za-sadnie uznał, że w tym zakresie skarżący nie wykonał zarządzenia i dlatego prawidłowo od-mówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 4. Na uwzględnienie nie zasługują także pozostałe zarzuty sformułowane w zażaleniu. Przede wszystkim przyjęta w nim teza, jakoby uzasadnienie skargi mogło być „po-bieżne”, nie znajduje potwierdzenia zarówno w obowiązujących przepisach, jak i dotychcza-sowym orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji skargę może wnieść „każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone”. W związku z tym art. 53 OTK ZU B/2022 Ts 51/20 poz. 212 3 ust. 1 pkt 1-3 u.o.t.p.TK stanowi, że skarga konstytucyjna zawiera m.in. określenie kwestio-nowanego przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego, o którym mowa w art. 79 ust. 1 Konstytucji, wskazanie, która konstytucyjna wolność lub prawo skarżącego, i w jaki sposób – jego zdaniem – zostały naruszone, a także uzasadnienie zarzutu niezgodności kwestionowa-nego przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego, ze wskazaną konstytucyjną wolnością lub prawem skarżącego z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. W swoich orzeczeniach Trybunał wskazuje, że: „skarżący obowiązany jest przedstawić konkretne i przekonywające argumenty świadczące o niekonstytucyjności zakwestionowanych regulacji. Tym samym skarżący nie tylko winien wskazać, jakie konstytucyjne wolności lub prawa zo-stały naruszone kwestionowaną regulacją, lecz także opisać «sposób» tego naruszenia. Argu-menty te muszą koncentrować się na problemie merytorycznej niezgodności zachodzącej między unormowaniami stanowiącymi przedmiot skargi konstytucyjnej oraz tymi, które okre-ślane są jako wzorce kontroli (…). Tym samym nie wystarczy, że skarżący wskaże określone przepisy oraz przepisy konstytucyjne, z którymi są one w jego opinii, niezgodne. Musi on także wyjaśnić, na czym owa niezgodność polega. Jest to przesłanka konieczna do uznania dopuszczalności skargi konstytucyjnej” (zob. postanowienie TK z 2 lutego 2012 r., sygn. SK 14/09, OTK ZU nr 2/A/2012, poz. 17, por. także postanowienie z 5 czerwca 2019 r., sygn. SK 29/18, OTK ZU A/2019, poz. 28). Trybunał zauważa, że skarżący zarówno w zażaleniu, jak i w skardze konstytucyjnej zakwestionował zgodność z Konstytucją przepisów k.p.c. w zakresie, w jakim uzależniają wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia od dzia-łania innych organów. Tymczasem, jak zauważył Trybunał w zaskarżonym postanowieniu, powodem odrzucenia przez Sąd Najwyższy obu skarg było nieprzedstawienie sądowi wywo-du objaśniającego, czy wystąpił on do uprawnionego organu o wniesienie na jego rzecz skargi nadzwyczajnej w sprawie, i w jaki sposób wniosek został oceniony. Skarżący nie odniósł się do tej kwestii, dlatego aktualne pozostaje stanowisko Trybunału, że zakwestionowane w skardze przepisy nie naruszają praw skarżącego w sposób, w jaki wskazał on w skardze konstytucyjnej. 5. Niezrozumiały jest wywód skarżącego dotyczący oczywistej bezzasadności skargi sformułowany na stronie 6 zażalenia. Powyższa przesłanka nie była podstawą odmowy nada-nia skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Mając powyższe na względzie, Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia.