Ts 69/21
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2021-08-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Trybunał Konstytucyjny rozpatrzy merytorycznie skargę konstytucyjną, jeśli skarżący nie usunie wskazanych w wezwaniu braków formalnych w wyznaczonym terminie?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmawia nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy skarżący nie usunie w ustawowym terminie braków formalnych wskazanych w wezwaniu sędziego TK. Wstępne rozpoznanie skargi służy eliminacji spraw, które nie spełniają wymagań proceduralnych, co uniemożliwia przejście do etapu merytorycznego rozpoznania.Stan faktyczny
Skarżący S.W. wniósł skargę konstytucyjną dotyczącą zgodności przepisów o dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na przewlekłość postępowania z Konstytucją RP. Sprawa wynikała z postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy, które zostało umorzone, a następnie skarżący domagał się stwierdzenia przewlekłości postępowania. Skarga została skierowana przeciwko orzeczeniom NSA i WSA w przedmiocie dopuszczalności skargi na przewlekłość po zakończeniu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego bieguPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 3 kwietnia 2023 r. Pozycja 74 POSTANOWIENIE z dnia 30 sierpnia 2021 r. Sygn. akt Ts 69/21 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Bartłomiej Sochański, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej S.W. w sprawie zgodności: art. 53 § 2b w związku z art. 52 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.) w związku z art. 37 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks po-stępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), rozumianych w ten sposób, że „warunkiem dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na przewlekłość postępowania prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a., jest wniesienie ponaglenia w toku postępowania, którego prowadzenie w sposób przewlekły kwestionuje się w skardze”, z art. 2, art. 31 ust. 3 i art. 45 ust. 1 Kon-stytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 4 marca 2021 r. (data nadania) S.W. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika z wyboru, wystąpił z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego. Pismem z 1 marca 2013 r. skarżący wniósł o ustalenie warunków zabudowy na dział-kach nr […] w miejscowości S., gmina T. Decyzją z 28 kwietnia 2014 r. (znak: […]) Wójt Gminy T. (dalej: Wójt albo organ pierwszej instancji) umorzył postępowanie w tej sprawie. Skarżący, kilka lat po zakończeniu postępowania administracyjnego, wystąpił do Samorzą-dowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO) z ponagleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.; dalej: k.p.a.). Pismem z 21 grudnia 2018 r. skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administra-cyjnego w P. (dalej: WSA) ze skargą na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta w sprawie zakończonej powołaną wyżej decyzją. Domagał się w niej stwierdzenia przewle-kłości postępowania, wymierzenia organowi grzywny oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania. Wyrokiem z 10 kwietnia 2019 r. (sygn. akt […]) WSA stwierdził, że Wójt do-
OTK ZU B/2023 Ts 69/21 poz. 74 2 puścił się przewlekłego prowadzenia postępowania oraz że prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W pozostałym zakresie WSA oddalił skargę, jak też orzekł o kosztach postępowania. Od powyższego rozstrzygnięcia Wójt wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA), który postanowieniem z 20 listopada 2020 r. (sygn. akt […]) ją odrzucił i uchylił zaskarżony wyrok oraz orzekł o kosztach postępowania. W uzasad-nieniu odwołał się do uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r. (sygn. akt II OPS 5/19), w której orzeczono, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ prowadzonego postępowania oraz wydaniu decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi przez sąd administracyjny. W odniesieniu do ponagle-nia (o którym mowa w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.) wskazał zaś na postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 2 września 2020 r. (sygn. akt II OSK 3732/18). Przyjęto w nim, że wniesienie tego środka prawnego, jako warunku formalnego do zainicjowania postępowania sądowego w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania, dopuszczalne jest jedynie w sprawie zawisłej. Dokonanie tej czynności po zakończeniu postępowania byłoby nie tylko niecelowe, lecz również sprzeczne z istotą tej regulacji, ponieważ nie mogłoby doprowadzić do zobowią-zania organu do załatwienia sprawy, a tym samym uzdrowienia zaistniałego stanu braku dzia-łania administracji publicznej. Postanowienie NSA z 20 listopada 2020 r., doręczone pełnomocnikowi skarżącego 10 grudnia 2020 r., wskazane zostało jako ostateczne w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. 2. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 14 kwietnia 2021 r. (dorę-czonym pełnomocnikowi skarżącego 5 maja 2021 r.), na podstawie art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konsty-tucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK), wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez: 1) wyjaśnienie, czy skarga konstytucyjna została złożona od orzeczenia NSA z 17 listopada 2020 r. (sygn. akt […]), wskazanego w uzasadnieniu skargi (s. 4), czy od postanowienia tego Sądu z 20 listopada 2020 r. (sygn. akt […]), które skarżący wskazał w pełnomocnictwie i petitum skargi (załączonym do skargi); 2) doręczenie odpisu lub poświadczonego za zgodność z oryginałem wyroku WSA z 10 kwietnia 2019 r. wraz z czterema kopiami. Skarżący doręczył wskazane dokumenty 11 maja 2021 r. (data nadania). Sędzia Trybunału Konstytucyjnego zarządzeniem z 29 czerwca 2021 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 5 lipca 2021 r.), na podstawie art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK, wezwał skarżącego do: 1) doręczenia poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii postanowienia SKO, uznającego ponaglenie skarżącego za nieuzasadnione; 2) wskazania, które konsty-tucyjne wolności lub prawa skarżącego, wyrażone w art. 2, art. 31 ust. 3 i art. 45 ust. 1 Kon-stytucji, zostały naruszone przez zakwestionowany w skardze konstytucyjnej art. 53 § 2b w związku z art. 52 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 37 § 1 i 3 k.p.a.; 3) dokładnego wyjaśnienia, w jaki sposób zaskarżone przepisy, w zakresie określonym w skardze konstytucyjnej, naruszają wolności lub prawa, o których mowa w punkcie 2; 4) uzasadnienia zarzutu niekonstytucyjności zakwestionowanych w skardze przepisów, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. Do chwili wydania niniejszego postanowienia nie usunięto powyższych braków formalnych. 3. Skarżący twierdzi, że zakwestionowany w skardze konstytucyjnej art. 53 § 2b p.p.s.a., rozumiany w sposób przedstawiony w postanowieniu składu siedmiu sędziów NSA z 2 września 2020 r. (sygn. akt II OSK 3732/18), a co za tym idzie także w orzeczeniu, w związku z którym wniósł skargę do Trybunału, narusza prawo do sądu. Ogranicza on bo-wiem możliwość „uzyskania przedsądu niezbędnego do wystąpienia z powództwem na pod-
OTK ZU B/2023 Ts 69/21 poz. 74 3 stawie art. 4171 § 3 [ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740, ze zm.)]” (s. 8 skargi). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie na-dania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań lub gdy braki formalne nie zostały usunięte w ustawowym terminie. Zarządzenie sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 29 czerwca 2021 r. zostało peł-nomocnikowi skarżącego skutecznie doręczone 5 lipca 2021 r. W treści zarządzenia zawarto pouczenie, że w przypadku nieusunięcia wskazanych braków w wyznaczonym terminie, wy-dane zostanie postanowienie o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Mi-mo upływu przewidzianego prawem terminu, braki te nie zostały przez skarżącego usunięte. Wobec nieusunięcia braków formalnych w zakreślonym siedmiodniowym terminie, Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania badanej skardze dalszego biegu na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.
Powołane przepisy
art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło