Ts 70/18

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 13 października 2020 r. Pozycja 296 POSTANOWIENIE z dnia 15 stycznia 2020 r. Sygn. akt Ts 70/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Krystyna Pawłowicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej MKS sp. z o.o. z siedzibą w T. w sprawie zgodności: art. 17 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywil-nego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) w zakresie, w jakim: a) „wskutek rozwoju judykatury przepis ten poddaje pod wyłączną właściwość sądów okręgowych jedynie roszczenia niemajątkowe podczas, gdy grama-tyczna i celowościowa wykładnia normy prawnej poddaje pod wyłączną wła-ściwość sądów okręgowych roszczenia, których podstawą jest ochrona praw niemajątkowych i ewentualne dochodzenie wraz z nimi roszczeń majątko-wych związanych z ochroną tychże praw niemajątkowych”, b) „przepis ten nie wskazuje katalogu praw majątkowych i niemajątkowych, od którego zależy rozpoznanie sprawy przez właściwy sąd” z art. 45 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 26 kwietnia 2018 r. (data nadania) MKS sp. z o.o. (dalej: skarżąca), reprezentowana przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, wystąpiła z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu fak-tycznego: Skarżąca wniosła o zasądzenie od swojego poprzedniego pełnomocnika, A.S. (dalej: pozwana), kwoty 15 000 zł wraz z odsetkami za bezpodstawne i niezgodne z prawem za-mknięcie drogi do złożenia skargi konstytucyjnej. Wyrokiem z 28 kwietnia 2016 r. (sygn. akt […]) Sąd Rejonowy w M. oddalił powódz-two skarżącej. Orzekający sąd wskazał, że ewentualną podstawę prawną roszczeń powoda stanowią art. 23 i art. 24 w związku z art. 448 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (ówcześnie: Dz. U. z 2016 r. poz. 380; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm.). Zdaniem sądu, pozwana – w toku postępowania – obaliła domniemanie bezprawności działa- OTK ZU B/2020 Ts 70/18 poz. 296 2 nia i w konsekwencji nie ponosi ona odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych skar-żącej. Skarżąca od powyższego orzeczenia wniosła apelację. Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z 15 września 2017 r. (sygn. akt […]: dalej: wyrok Są-du Okręgowego) apelację oddalił. 2. Zarządzeniem sędziego Trybunału z 16 września 2019 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej m.in. przez udokumentowanie daty: doręczenia skarżącej wyroku Sądu Okręgowego w K. z 15 września 2017 r. (sygn. akt […]), wystąpienia przez skarżącą z wnioskiem, o którym mowa w art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 30 li-stopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) oraz udokumentowanie daty doręczenia poprzedniemu pełnomocnikowi skarżącej rozstrzygnięcia organu samorządu radcowskiego wyznaczającego go jako pełnomocnika z urzędu. W piśmie procesowym z 2 października 2019 r. (data nadania) skarżąca ustosunkowa-ła się do powyższego wezwania. 3. Zdaniem skarżącej, na skutek wydania wyroku Sądu Okręgowego doszło do naru-szenia jej prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy (art. 45 ust. 1 Konstytucji) oraz za-sady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Skarga konstytucyjna jest szczególnym środkiem ochrony konstytucyjnych wolno-ści i praw. Ma ona gwarantować, że obowiązujące w systemie prawa akty normatywne nie będą stanowiły źródła ich naruszeń. Jej merytoryczne rozpoznanie uzależnione jest od speł-nienia licznych przesłanek, wynikających zarówno z art. 79 ust. 1 Konstytucji, jak i z przepi-sów ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p. TK). 2. Trybunał stwierdza, że skarga konstytucyjna została wniesiona z przekroczeniem terminu przewidzianego w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK. Skarżąca, jako ostateczne orzeczenie w sprawie, wskazała wyrok Sądu Okręgowego w K. z 15 września 2017 r. (sygn. akt […]), który został jej doręczony 6 listopada 2017 r., a więc tego dnia rozpoczął bieg trzymiesięczny termin do wniesienia skargi konstytucyjnej. Z pisma procesowego skarżącej z 2 października 2019 r. (data nadania) wynika, że 20 listopada 2017 r., wystąpiła ona z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w celu sporządzenia skargi konstytucyjnej, a więc 13 dni po doręczeniu jej ostatecznego orze-czenia. Oznacza to, że tego samego dnia nastąpiło zawieszenie biegu terminu do wniesienia skargi konstytucyjnej. Pismo Okręgowej Izby Radców Prawnych w K., wyznaczające imiennie radcę praw-nego w sprawie skarżącej, zostało doręczone pełnomocnikowi 29 stycznia 2018 r. Tego dnia nastąpiło więc wznowienie biegu terminu do wniesienia skargi konstytucyjnej, czyli na jej wniesienie pozostało 77 dni (90 dni pomniejszone o 13 dni). Skarga konstytucyjna została tymczasem skierowana do Trybunału Konstytucyjnego 26 kwietnia 2018 r., tzn. po upływie 87 dni. Konkludując, Trybunał stwierdza, że rozpatrywana skarga konstytucyjna została wnie-siona po upływie 100 dni (87 dni powiększone o 13 dni) od doręczenia skarżącej ostatecznego orzeczenia, a zatem z przekroczeniem terminu określonego w u.o.t.p. TK. Odnosząc się natomiast do kwestii zmiany osoby pełnomocnika z urzędu, Trybunał stwierdza, że zmiana ta, już po doręczeniu prawidłowo ustanowionemu pełnomocnikowi OTK ZU B/2020 Ts 70/18 poz. 296 3 z urzędu wyroku wraz z uzasadnieniem, nie ma wpływu na zmianę początku biegu terminu do złożenia skargi konstytucyjnej wobec braku ku temu podstaw w art. 44 ust. 3 u.o.t.p TK (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20 listopada 2019 r., sygn. SK 6/18, OTK ZU A/2019, poz. 62). Zwolnienie z obowiązku reprezentowania skarżącej przez pierwszego peł-nomocnika, jak i wyznaczenie kolejnego, nie miało wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi konstytucyjnej. Okoliczność ta jest samodzielną podstawą odmowy nadania skardze dalszego biegu (art. 77 ust. 1 w związku z art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p. TK). W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny orzekł jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.