Ts 73/17

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 7 listopada 2017 r. Pozycja 218 POSTANOWIENIE z dnia 20 października 2017 r. Sygn. akt Ts 73/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Pszczółkowski – przewodniczący i sprawozdawca Michał Warciński Mariusz Muszyński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z dnia 25 maja 2017 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej D.M., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 29 marca 2017 r. (data nadania) D.M. (dalej: skarżący) wystąpił o stwierdzenie, że art. 28 § 1 i art. 30 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego(Dz. U. z 2016 r. poz. 1749, ze zm.; dalej: k.p.k.) w zakresie, „w jakim uniemożliwiają przed sądem pierwszej instancji udział czynnika społecznego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości”, są niezgodne z art. 45 ust. 1 w związku z art. 182 Konstytucji. Skarżący twierdzi, że zakwestionowane w skardze przepisy naruszają prawo do „rze-telnego sądu” i „sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy”, gdyż wyłączają z orzekania przed sądem pierwszej instancji ławników, tj. czynnik społeczny, który obiektywizuje swobodną ocenę dowodów przez sędziów zawodowych. Postanowieniem z 25 maja 2017 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącego 12 czer-wca 2017 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyj-nej, stwierdziwszy, że podstawą prawną orzeczenia, w związku z którym skarżący łączy naru-szenie prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy (tj. postanowienia Sądu Okręgowego w K. z sierpnia 2016 r.), był tylko 30 § 1 k.p.k., a także, że sformułowane w skardze zarzuty cechuje oczywista bezzasadność. Trybunał zwrócił uwagę na to, że art. 182 Konstytucji sta-nowi zasadę ustrojową. Został on sformułowany w sposób bardzo ogólny, powierzając usta-wodawcy zwykłemu określenie zakresu udziału czynnika obywatelskiego w wymiarze spra-wiedliwości, rodzaju spraw oraz etapu postępowań sądowych, w których uczestniczyć mają obywatele. W konsekwencji powołany wzorzec kontroli nie jest podstawą do uznania, że uczestnictwo obywateli w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości stanowi konieczny element OTK ZU B/2017 Ts 73/17 poz. 218 2 realizacji – wynikającego z art. 45 ust. 1 Konstytucji – prawa do rzetelnego sądu i sprawie-dliwego rozpatrzenia sprawy. Artykuł 182 Konstytucji wprowadza jedynie możliwość uczest-niczenia czynnika społecznego w sferze zarezerwowanej dla sądów, nie przesądzając, czy udział obywateli zostanie zrealizowany przez instytucje ławników czy sędziów. Jednocześnie Trybunał nadmienił, że art. 182 Konstytucji może mieć znaczenie dla stwierdzenia naruszenia prawa do sądu w zakresie, w jakim art. 45 ust. 1 Konstytucji określa standardy organów roz-poznających sprawy. Pojęcie „sądu” w rozumieniu konstytucyjnym oraz prawa międzynaro-dowego oznacza bowiem sąd właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły, w którego skła-dzie orzekającym zasiadać musi, niezależnie od możliwości udziału czynnika obywatelskiego, sędzia lub sędziowie zawodowi. W zażaleniu złożonym w Trybunale 19 czerwca 2017 r. (data nadania) skarżący, po-wtórzywszy wywody przedstawione w skardze, wniósł o uchylenie postanowienia Trybunału z 25 maja 2017 r. i przekazanie Trybunałowi sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o zmianę postanowienia przez nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Pełnomocnik skarżącego zażądał natomiast zwrotu kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Oświadczył przy tym, że nie otrzymał wynagrodzenia „w całości ani w części”. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2017 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK) skarżą-cemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sę-dziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszyst-kim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Zdaniem Trybunału kwestionowane postanowienie jest prawidłowe, a argumenty sformułowane w zażaleniu nie podważają poczynionych w nim ustaleń i nie zasługują na uwzględnienie z poniżej przedstawionej przyczyny. 3. Postanowieniem z 25 maja 2017 r. Trybunał odmówił nadania dalszego biegu skar-dze konstytucyjnej, stwierdziwszy, że sformułowane w niej zarzuty cechuje oczywista bezza-sadność. Trybunał podkreślił, że z art. 45 ust. 1 w związku z art. 182 Konstytucji nie wynika prawo do rozpatrywania spraw przez sąd pierwszej instancji, w składzie którego uczestniczyć musi czynnik społeczny. 4. Trybunał przypomina, że zgodnie z jego dotychczasowym orzecznictwem, podsta-wą zażalenia powinien być zarzut dotyczący uchybień, do których – zdaniem skarżącego – doszło przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia. Tym samym, zażalenie powinno doty-czyć podstaw odmowy nadania skardze dalszego biegu (zob. postanowienia TK z: 5 grudnia 2013 r., Ts 13/13, OTK ZU nr 6/B/2013, poz. 599; 21 stycznia 2015 r., Ts 35/13, OTK ZU nr 1/B/2015, poz. 16; 7 stycznia 2016 r., Ts 137/14, OTK ZU nr B/2016, poz. 10 oraz 29 maja 2017 r., Ts 10/17, OTK ZU nr B/2017, poz. 85). 5. Trybunał zauważa, że we wniesionym środku zaskarżenia skarżący powtórzył za-rzuty, które sformułował w skardze konstytucyjnej. Skarżący nie przedstawił natomiast żad-nych argumentów, podważających prawidłowość postanowienia Trybunału z 25 maja 2017 r., a tym samym podstawę odmowy nadania skardze dalszego biegu. OTK ZU B/2017 Ts 73/17 poz. 218 3 Mając powyższe na względzie, Trybunał – na podstawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p.TK – nie uwzględnił zażalenia.