Ts 77/22

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 12 września 2024 r. Pozycja 199 POSTANOWIENIE z dnia 6 grudnia 2023 r. Sygn. akt Ts 77/22 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Krystyna Pawłowicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M.J. o zbadanie zgodności: 1) art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwią-zaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzy-sowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.) z art. 45 ust. 1 oraz z art. 45 ust. 1 w związ-ku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, 2) art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) „w zakresie w jakim przyjmuje się, że stanowi on delegację do stosowania w toku wskazanego w nim postępowania przepisów Ustawy Kodeks Postę-powania Cywilnego (Dz. U. 1964 Nr 43 poz. 296) oraz Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. 2005 Nr 167 poz. 1398)” z art. 45 ust. 1, z art. 45 ust. 1 w związku z art. 7 oraz z art. 79 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji, 3) art. 244 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywil-nego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1805, ze zm.) z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7, z art. 2 i art. 7 Konstytucji, 4) art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 1313, ze zm.) z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7, z art. 2 i art. 7 Konstytucji, 5) art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rze-czypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2100) z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7, z art. 2 i art. 7 Konstytucji, 6) art. 77 § 1 i 9 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów po-wszechnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2062, ze zm.) z art. 10 ust. 2, art. 10 ust. 2 w związku z art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 2, art. 45 ust. 1 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 2 UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej, wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 4 kwietnia 2022 r. (data nadania), M.J. (dalej: skarżący) – reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu – wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia. 2. Skarga została wniesiona w związku z następującym stanem faktycznym: Wyrokiem z 21 listopada 2018 r. (sygn. akt […]) Sąd Okręgowy w K. – procedujący w składzie delegowanego sędziego sądu rejonowego – oddalił powództwo skarżącego prze-ciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Okręgowego w K. o zapłatę. Apelacja skarżącego od powyższego orzeczenia została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w K. z 25 stycznia 2022 r. (sygn. akt […]), procedującego w składzie jednoo-sobowym. 3. Zdaniem skarżącego kwestionowane przepisy naruszają powołane normy konstytu-cyjne przez niezagwarantowanie jednostce rzetelnej procedury sądowej. 4. Zarządzeniem Prezesa Trybunału Konstytucyjnego z 2 czerwca 2022 r. (którego odpis został doręczony pełnomocnikowi skarżącego 15 czerwca 2022 r.) skarżący został we-zwany do usunięcia braku formalnego skargi konstytucyjnej przez poinformowanie, czy od wskazanego w skardze konstytucyjnej ostatecznego orzeczenia został wniesiony nadzwyczaj-ny środek zaskarżenia. W sporządzonym przez pełnomocnika oraz wniesionym do Trybunału 20 czerwca 2022 r. (data nadania) piśmie procesowym skarżący poinformował, że nie wniósł nadzwy-czajnego środka zaskarżenia. 5. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 17 listopada 2022 r. (którego odpis został doręczony pełnomocnikowi skarżącego 5 grudnia 2022 r.) skarżący został we-zwany do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej przez: 1) wskazanie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) – które wolności lub prawa, wywodzone przez skarżącego z: a) art. 45 ust. 1 Konstytucji, b) art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji, zostały naruszone przez art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szcze-gólnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.; dalej: ustawa z 2020 r.); 2) uzasadnienie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK – zarzutu niezgodności art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z 2020 r. z: a) art. 45 ust. 1 Konstytucji, b) art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji; 3) wyjaśnienie – stosownie do art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK – w jakim zakresie podstawę wyroku Sądu Okręgowego w K. z 21 listopada 2018 r. (sygn. akt […]) oraz wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z 25 stycznia 2022 r. (sygn. akt […]) stanowiły: a) art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK, b) art. 244 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1805, ze zm.; dalej: k.p.c.), OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 3 c) art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Pań-stwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 1313, ze zm.; dalej: ustaw o PGSP), która została uchylona 1 sty-cznia 2017 r., d) art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypo-spolitej Polskiej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2100; dalej: ustawa o PGRP); 4) po udzieleniu wyjaśnienia, o którym mowa w punkcie 3, wskazanie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK – które wolności lub prawa, wywodzone przez skarżącego z: a) przepisów: – art. 45 ust. 1 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji, – art. 79 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji, zostały naruszone przez art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK, b) przepisów: – art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji, – art. 2 i art. 7 Konstytucji, zostały naruszone przez art. 244 § 1 k.p.c., art. 15 ust. 3 ustawy o PGSP oraz art. 33 ust. 2 ustawy o PGRP; 5) uzasadnienie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK – zarzutów niezgod-ności: a) art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK z: – art. 45 ust. 1 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji, – art. 79 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji, b) art. 244 § 1 k.p.c. z: – art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji, – art. 2 oraz art. 7 Konstytucji, c) art. 15 ust. 3 ustawy o PGSP z: – art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji, – art. 2 oraz art. 7 Konstytucji, d) art. 33 ust. 2 ustawy o PGRP z: – art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji, – art. 2 oraz art. 7 Konstytucji; 6) wskazanie, na podstawie którego przepisu – art. 77 § 1 czy art. 77 § 9 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2062, ze zm.; dalej: p.u.s.p.) – delegowano SSR J.K-P. do orzekania w Sądzie Okrę-gowym w K., a w konsekwencji dookreślenie, który z tych przepisów ma związek z wyro-kiem Sądu Okręgowego w K. z 21 listopada 2018 r. (sygn. akt […]) w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK; 7) po udzieleniu wyjaśnienia, o którym mowa w punkcie 6: a) wskazanie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK – które wolności lub prawa, wywodzone przez skarżącego z: – art. 10 ust. 2 Konstytucji, – art. 10 ust. 2 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 2 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji zostały naruszone przez przepis p.u.s.p., który miał związek z orzeczeniem, o któ-rym mowa w punkcie 6, OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 4 b) uzasadnienie – stosownie do art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK – zarzutu niezgodno-ści przepisu p.u.s.p., który miał związek z orzeczeniem, o którym mowa w punkcie 6, z: – art. 10 ust. 2 Konstytucji, – art. 10 ust. 2 w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 2 Konstytucji, – art. 45 ust. 1 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji. W reakcji na powyższe zarządzenie skarżący wniósł do Trybunału 12 grudnia 2022 r. (data nadania) pismo procesowe sporządzone przez jego pełnomocnika. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. Stosownie do art. 61 ust. 4 u.o.t.p.TK Trybunał odmawia nadania dalszego biegu skar-dze konstytucyjnej, jeżeli: – nie spełnia ona wymogów określonych w ustawie i usunięcie braków nie jest możli-we (pkt 1); – braki, o których mowa w art. 61 ust. 3 u.o.t.p.TK, nie zostały usunięte w terminie (pkt 2); – jest ona oczywiście bezzasadna (pkt 3). 2. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie uczyniono następujące przepisy: – art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.; dalej: ustawa z 2020 r.); – art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK; – art. 244 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1805, ze zm.; dalej: k.p.c.); – art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 1313, ze zm.; dalej: ustawa o PGSP); – art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypo-spolitej Polskiej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2100; dalej: ustawa o PGRP); – art. 77 § 1 i 9 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2062, ze zm.; dalej: p.u.s.p.). 3. Trybunał stwierdza, że analizowana skarga konstytucyjna nie może zostać przeka-zana do rozpoznania merytorycznego. 4. W odniesieniu do zarzutu niekonstytucyjności art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z 2020 r. należy zauważyć, że na podstawie art. 28 pkt 2 z związku z art. 40 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych in-nych ustaw (Dz. U. poz. 1860) zaskarżony przepis został uchylony 28 września 2023 r. Odnosząc powyższe ustalenie do niniejszej sprawy, Trybunał przypomina, że w myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 5 ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie któ-rego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach lub pra-wach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. Skarżący musi wykazać zatem, że w wyniku wydania ostatecznego rozstrzygnięcia w jego sprawie doszło do faktycznego i ak-tualnego naruszenia konstytucyjnych wolności lub praw (zob.: postanowienia TK z: 3 lipca 2007 r., sygn. SK 4/07, OTK ZU nr 7/A/2007, poz. 83; 14 września 2009 r., sygn. SK 51/08, OTK ZU nr 8/A/2009, poz. 127; 29 listopada 2010 r., sygn. SK 37/08, OTK ZU nr 9/A/2010, poz. 119; 29 marca 2012 r., sygn. Ts 327/11, OTK ZU nr 2/B/2012, poz. 247 oraz 18 maja 2016 r., sygn. Ts 150/15, OTK ZU B/2016, poz. 392; zob. także: Z. Czeszejko-Sochacki, Skarga konstytucyjna w prawie polskim, „Przegląd Sejmowy” nr 1/1998, s. 35 i 41; idem, Formy naruszenia konstytucyjnych wolności lub praw, [w:] Skarga konstytucyjna, red. J. Trzciński, Warszawa 2000, s. 79-81; W. Wróbel, Skarga konstytucyjna – problemy do roz-wiązania, [w:] Księga XX-lecia orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, red. M. Zubik, Warszawa 2006, s. 67). Trybunał Konstytucyjny uznaje, że wskazane przez skarżącego naruszenie nie ma już charakteru aktualnego. Skarżący upatruje naruszenia swoich konstytucyjnych wolności i praw w regulacji szczególnej o charakterze tymczasowym, zgodnie z którą w okresie obowiązywa-nia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii związanego z pandemią COVID-19 wieloosobowe składy sądów orzekających w reżimie procedury cywilnej zostały zmienione na jednoosobowe. Aktualność naruszenia konstytucyjnych praw lub wolności oznacza, że podmiot wnoszący skargę konstytucyjną musi mieć interes prawny w merytorycznym roz-strzygnięciu skargi, tymczasem w sprawie skarżącego istnienie tego interesu – wobec działań legislacyjnych – wygasło. Ponadto skarżący nie wykonał punktów 1 i 2 zarządzenia sędziego Trybunału w przedmiocie braków formalnych, poprzestając na ogólnikowych sformułowaniach, w isto-cie powtarzających odpowiedni fragment w uzasadnieniu skargi konstytucyjnej (por. k. 5-8 i k. 83-85). Wyklucza to tym samym przekazanie skargi konstytucyjnej we wskazanym zakresie do merytorycznego rozpoznania i stanowi o konieczności odmowy nadania jej dalszego biegu w odniesieniu do art. 15zzs1 ust. 1 pkt 4 ustawy z 2020 r. na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 i 2 u.o.t.p.TK; nota bene w postępowaniu merytorycznym rozpoznanie skargi zakończyłoby się umorzeniem postępowania na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 i 4 u.o.t.p.TK (por. np. postano-wienia TK z 20 lipca 2004 r., sygn. SK 31/03, OTK ZU nr 7/A/2004, poz. 78 oraz 10 lipca 2018 r., sygn. SK 5/17, OTK ZU A/2018, poz. 46). 5. Odnośnie do zarzutów niekonstytucyjności art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK, art. 244 § 1 k.p.c., art. 15 ust. 3 ustawy o PGSP oraz art. 33 ust. 2 ustawy o PGRP skarżący nie wykonał punktu 3 zarządzenia sędziego Trybunału, tj. w ogóle nie wyjaśnił, w jakim zakresie wskaza-ne przepisy były podstawą wydanych w jego sprawie: wyroku Sądu Okręgowego w K. z 21 listopada 2018 r. (sygn. akt […]) oraz wyroku Sądu Apelacyjnego w K. z 25 stycznia 2022 r. (sygn. akt […]). Trybunał zwraca nadto uwagę, że wymienione orzeczenia zostały wydane w następstwie powództwa skarżącego o zapłatę odszkodowania za czynności proce-sowe podjęte w innej sprawie skarżącego, zaś kwestionowane przepisy dotyczą odpowiednio: instytucji tzw. prawa ubogich w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym (art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK), mocy dowodowej dokumentów urzędowych w postępowaniu cywilnym (art. 244 § 1 k.p.c.), legitymacji służbowej Prezesa, Wiceprezesa i radcy Prokuratorii Gene-ralnej (art. 15 ust. 3 ustawy o PGSP oraz art. 33 ust. 2 ustawy o PGRP). W tym miejscu należy wyjaśnić skarżącemu, że z uwagi na jednoznaczne brzmienie art. 79 ust. 1 Konstytucji, a także wymagania sformułowane w art. 53 ust. 1 u.o.t.p.TK, aby OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 6 uznać skargę konstytucyjną za dopuszczalną, musi występować ścisła relacja (związek) po-między treścią orzeczenia, zaskarżonym przepisem aktu normatywnego a postawionym zarzu-tem niezgodności tego przepisu z określoną normą konstytucyjną (por. np. postanowienie TK z 3 grudnia 2020 r., sygn. Ts 116/18, OTK ZU B/2021, poz. 78). W analizowanej sprawie – z uwagi na powyższe – tego typu relacja nie zachodzi. Ponadto skarżący zarówno w uza-sadnieniu skargi (k. 8-10 i 15-18), jak i w piśmie procesowym (k. 85-88 i 92-93), przedstawił wywody, które w ogóle nie odpowiadają wymogom z art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK, tylko – abstrahując już od tego, że nie zostały poparte żadnymi dowodami – noszą cechy skargi na stosowanie prawa, która jest poza kognicją polskiego sądu konstytucyjnego; stanowi to też niewykonanie punktów 4 i 5 zarządzenia sędziego Trybunału. Powyższe przekłada się na odmowę nadania dalszego biegu skardze w zakresie doty-czącym art. 44 ust. 2 u.o.t.p.TK, art. 244 § 1 k.p.c., art. 15 ust. 3 ustawy o PGSP oraz art. 33 ust. 2 ustawy o PGRP na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 i 2 u.o.t.p.TK. 6. Co do zarzutu niekonstytucyjności art. 77 § 1 i 9 p.u.s.p. należy zauważyć, że skar-żący podał w piśmie procesowym, iż delegacja do Sądu Okręgowego w K. sędziego sądu re-jonowego orzekającego w sprawie skarżącego nastąpiła na podstawie art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. (k. 83). Z tego powodu należy odmówić nadania dalszego biegu skardze w zakresie art. 77 § 9 p.u.s.p. (art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p.TK), albowiem przepis ten nie ma związku ze sprawą skar-żącego. Przechodząc natomiast do art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. Trybunał przypomina, że tożsamy zarzut był już przedmiotem oceny sądowokonstytucyjnej. W wyroku pełnego składu z 15 sty-cznia 2009 r., sygn. K 45/07 (OTK ZU nr 1/A/2009, poz. 3) Trybunał Konstytucyjny orzekł m.in., że art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. jest zgodny z art. 10 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 173 Konstytu-cji oraz nie jest niezgodny z art. 180 ust. 2 Konstytucji. Przepis ten miał wprawdzie wówczas inne brzmienie, stanowił bowiem, że „Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiązków sędziego lub czynności administracyjnych (…) w in-nym sądzie (…) na czas określony, nie dłuższy niż dwa lata, albo na czas nieokreślony” (w dniu wniesienia skargi konstytucyjnej, jak i obecnie art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. stanowi, że „Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiąz-ków sędziego lub czynności administracyjnych (…) w innym sądzie równorzędnym lub niż-szym, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach także w sądzie wyższym, mając na wzglę-dzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego oraz potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów (…) na czas określony, nie dłuższy niż 2 lata, albo na czas nieokreślony”), jednak różnice w jego treści nie mają relewantnego znaczenia (tak postanowienie TK z 14 grudnia 2022 r., sygn. SK 32/21, OTK ZU A/2023, poz. 7). Pro-blem konstytucyjny, o którym orzekł Trybunał w wyroku o sygn. K 45/07, oraz problem pod-niesiony przez skarżącego w niniejszej sprawie, są tożsame. Dotyczą bowiem dopuszczalno-ści upoważnienia w ustawie Ministra Sprawiedliwości do delegowania sędziego do wykony-wania obowiązków w innym sądzie aniżeli wskazany w prezydenckim akcie powołania. Try-bunał Konstytucyjny, orzekając wówczas w sprawie z wniosku Krajowej Rady Sądownictwa, uznał, że „delegowanie sędziego do orzekania w innym sądzie nie stanowi naruszenia konsty-tucyjnego prawa do sądu. Mimo, że sędzia delegowany orzeka jako sędzia spoza właściwości danego sądu, nie znaczy to, że jest to sędzia zawisły. Sam fakt, że został delegowany do sprawowania wymiaru sprawiedliwości w innym sądzie przez organ władzy wykonawczej nie decyduje jeszcze o tym, że sędzia taki nie będzie niezawisły. Fakt delegowania sędziego nie przekreśla eo ipso przymiotu niezależności sędziego”. Powyższe aktualizowało konieczność rozważenia, czy w niniejszej sprawie nie zacho-dzi ujemna przesłanka procesowa wynikająca z zasady ne bis in idem, implikująca koniecz- OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 7 ność odmowy nadania dalszego biegu na etapie rozpoznania wstępnego, a umorzenia postę-powania ze względu na zbędność wydania wyroku na etapie rozpoznania merytorycznego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, w sytuacjach gdy zaskarżony przepis był już wcześniej przedmiotem rozstrzygnięcia Trybunału oraz gdy postę-powanie zostało zainicjowane przez ten sam podmiot, zachodzi niedopuszczalność wydania orzeczenia ze względu na powagę rzeczy osądzonej (zob. np. postanowienie z 18 lipca 2011 r., sygn. SK 5/11, OTK ZU nr 6/A/2011, poz. 66). Jeżeli natomiast ten sam przepis zo-stał już wcześniej zakwestionowany przez inny podmiot w oparciu o te same zarzuty nie-zgodności z Konstytucją (a zatem w sytuacji wyłącznie tożsamości przedmiotowej), znajduje zastosowanie zasada ne bis in idem, czyli zakaz ponownego orzekania o tym samym (w tej samej sprawie). Jak przyjmuje Trybunał Konstytucyjny, brak podstaw do przyjęcia powagi rzeczy osądzonej nie oznacza, że uprzednie rozpoznanie sprawy zgodności z Konstytucją określonego przepisu prawnego z punktu widzenia tych samych zarzutów może być uznane za prawnie obojętne. Instytucją wykształconą w orzecznictwie TK i doktrynie prawnej, w celu zapewnienia stabilizacji sytuacji powstałych w wyniku orzeczenia ostatecznego jako formal-nie prawomocnego, jest zasada ne bis in idem (zob. np. postanowienia TK z: 11 grudnia 2019 r., sygn. SK 11/19, OTK ZU A/2019, poz. 72 oraz 15 grudnia 2020 r., sygn. SK 80/19, OTK ZU A/2020, poz. 72). Zastosowanie zasady ne bis in idem jest uzasadnione, gdy istnieje wcześniejsze orzeczenie o zgodności badanego przepisu ze wskazanym wzorcem kontroli lub jeżeli Trybunał uznał wskazany wzorzec za nieadekwatny do badania danego przedmiotu kontroli, czyli w sytuacjach gdy przedmiot badania pozostaje nadal w systemie prawa. Istotne znaczenie dla stwierdzenia, czy w sprawie aktualizuje się zakaz wynikający z zasady ne bis in idem, ma przy tym treść podniesionego zarzutu. Trybunał Konstytucyjny, co do zasady, przyjmuje, że zaistnienie przesłanki ne bis in idem powoduje konieczność umorzenia postę-powania z uwagi na zbędność wydania wyroku (art. 59 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p.TK). W ocenie Trybunału w niniejszej sprawie, w zakresie dotyczącym zarzutu niekonsty-tucyjności art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p., niewątpliwie mamy do czynienia z tożsamością przedmio-tową analizowanej skargi konstytucyjnej oraz wniosku Krajowej Rady Sądownictwa roz-strzygniętego wyrokiem o sygn. K 45/07. Tożsama jest bowiem istota problemu konstytucyj-nego podniesionego w obu sprawach, a ustalenia Trybunału poczynione na gruncie sprawy o sygn. K 45/07 zachowują aktualność w odniesieniu do zarzutów sformułowanych przez skarżącego. Skarżący w szczególności nie przedstawił żadnych nowych argumentów, które mogłyby świadczyć o niezgodności art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. z art. 45 ust. 1 Konstytucji, a któ-rych Trybunał nie rozpatrzył w sprawie o sygn. K 45/07. Tylko w takiej sytuacji bowiem Trybunał mógłby dokonać ponownej kontroli zakwestionowanego przepisu. Trybunał zwraca także uwagę, że analizowana skarga w ogóle nie odnosi się do ustaleń Trybunału dokonanych w powołanym wyroku, a przedstawiona w niej argumentacja w istocie je ignoruje (nota bene jest to także niewykonanie punktu 7 zarządzenia sędziego Trybunału). Trybunał przypomina w związku z tym, że jego wyroki, zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji, mają moc powszech-nie obowiązującą i są ostateczne. Ponadto Trybunał ustalił z urzędu, że ten sam skarżący składał już skargi konstytucyj-ne, w których zakwestionował zgodność art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. z wzorcami tożsamymi z powołanymi w niniejszej sprawie. Trybunał konsekwentnie umarza postępowania w tych sprawach z uwagi na niedopuszczalność i zbędność wydania wyroku (zob. postanowienia z: 11 marca 2021 r., sygn. SK 60/20, OTK ZU A/2021, poz. 15; 28 czerwca 2022 r., sygn. SK 85/19, OTK ZU A/2022, poz. 49 oraz 14 grudnia 2022 r., sygn. SK 32/21). Argumentacja Trybunału zawarta w niniejszym uzasadnieniu jest zbieżna z uzasadnieniami powołanych postanowień. Z tego też powodu należało odmówić nadania dalszego biegu skardze w zakresie do-tyczącym art. 77 § 1 pkt 1 p.u.s.p. na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 i 3 u.o.t.p.TK. OTK ZU B/2024 Ts 77/22 poz. 199 8 W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na niniejsze postanowienie w terminie siedmiu dni od daty jego doręczenia.