Ts 83/19

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-08-26

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy art. 76 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w zakresie nieuregulowania górnej granicy opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości należącej do jednostki samorządu terytorialnego, narusza konstytucyjne zasady poszanowania prawa własności oraz zakazu nadmiernej ingerencji w prawa jednostki?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że skarga konstytucyjna spełnia wszystkie wymagania proceduralne i merytoryczne do podjęcia merytorycznej oceny. Skarżący wyczerpali drogę prawną, dochowali terminów, a sformułowane zarzuty dotyczące rażącej ingerencji w prawo własności poprzez brak ustawowego limitu stawek opłat nie są oczywiście bezzasadne, co uzasadnia nadanie skardze dalszego biegu.
Stan faktyczny
Skarżący byli współużytkownikami wieczystymi gruntu i współwłaścicielami lokalu użytkowego. Rada Miasta podwyższyła stawkę opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego do 15% ceny gruntu, co według skarżących skutkowało zapłatą kwoty przekraczającej wartość ich udziału w nieruchomości. Skarżący domagali się unieważnienia uchwały Rady, co zostało uznane przez NSA za ostateczne rozstrzygnięcie, wobec którego wnieśli skargę konstytucyjną.
Rozstrzygnięcie
Nadanie skardze konstytucyjnej dalszego biegu

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 5 grudnia 2019 r. Pozycja 231 POSTANOWIENIE z dnia 26 sierpnia 2019 r. Sygn. akt Ts 83/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jarosław Wyrembak, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej J. i B.G. w spra-wie zgodności: art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741, ze zm.: Dz. U. z 2003 r. Nr 162, poz. 1568, ze zm.; ak-tualnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 2204, ze zm.) z art. 64 ust. 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 3 a także z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 25 maja 2019 r. (data nadania) J. i B.G. (dalej: skarżący) wystąpili z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia. Skarga konstytucyjna została złożona w związku z następującą sprawą. Skarżący (od 21 maja 2007 r.) są współużytkownikami wieczystymi położonej w S. nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta oraz współwłaścicielami lokalu, stanowiącego odrębną nieruchomość, położonego w budynku posadowionym na tej nieru-chomości. Rada Miasta S., na podstawie uchwały z 19 lutego 1998 r. nr […] (dalej: uchwała Ra-dy), wydanej na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gmin-nym (ówcześnie: Dz. U. z 1996 r. poz. 74, ze zm.; dalej: u.s.g.) w związku z art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 2204, ze zm.) podwyższyła stawkę procentową opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego do wysokości 15% ceny gruntu pod lokalami użyt-kowymi, czyniąc wyjątek dla pracowni artystycznych. W związku z tym, jak twierdzą skarżący, „do chwili obecnej tj. przez czas trwania prawa użytkowania wieczystego – 11 lat, wskutek stosowania przez gminę 15 procentowej stawki opłaty rocznej, zapłacili na rzecz właściciela równowartość 165% wartości nierucho-mości (udziału przysługującemu skarżącym)”. OTK ZU B/2019 Ts 83/19 poz. 231 2 5 kwietnia 2016 r. (data doręczenia) skarżący, na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., we-zwali Radę Miasta S. do usunięcia naruszenia prawa i ich interesu prawnego przez wyelimi-nowanie wymienionej uchwały Rady z porządku prawnego. W odpowiedzi na to wezwanie, 27 kwietnia 2016 r., Rada Miasta odmówiła jego uwzględnienia. Skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G., który w wyroku z 14 września 2016 r. (sygn. akt […]), w punkcie 1 stwierdził nieważność § 1 ust. 2 uchwały Rady Miasta S. w sprawie „podwyższenia do 15% ceny nieruchomości stawkę pro-centową opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowych pod lokalami użytkowymi z wyłączeniem pracowni artystycznych”. Zasądził też w punkcie 3 zwrot kosz-tów postępowania na rzecz skarżących. Rada Miasta S. skierowała skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z 16 listopada 2018 r. (sygn. akt […]) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 14 września 2016 r. w punktach 1 i 3 oraz oddalił skargę J. i B.G. Wy-rok ten został wskazany przez skarżących jako ostateczne rozstrzygnięcie w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona wymagania przewidziane w ustawie oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK. 2. W ocenie Trybunału skarga konstytucyjna spełnia przesłanki przekazania jej do merytorycznej oceny. 2.1. Skargę sporządził radca prawny, który przedłożył stosowne pełnomocnictwo obejmujące sporządzenie i wniesienie skargi konstytucyjnej oraz reprezentowanie skarżących przed Trybunałem zgodnie z art. 44 u.o.t.p.TK. 2.2. Skarżący wyczerpali przysługującą im drogę prawną, ponieważ od niekorzystnego dla nich wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt […]) nie przysługuje żaden zwyczajny środek zaskarżenia. 2.3. Skarżący dochowali trzymiesięcznego terminu wniesienia skargi zastrzeżonego w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK, gdyż powyższe ostateczne orzeczenie wraz z uzasadnieniem zostało doręczone 26 lutego 2019 r., a skarga została złożona w Trybunale 25 maja 2019 r. (data nadania). 2.4. Skarżący prawidłowo określili przedmiot kontroli, tj. art. 76 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 poz. 2204, ze zm.). Prze-pis ten był bowiem podstawą prawną orzeczenia, w związku z którym skarżący wnieśli skargę do Trybunału. 2.5. Zakwestionowanemu w skardze przepisowi skarżący zarzucili naruszenie konsty-tucyjnej zasady zakazu nadmiernej ingerencji oraz konstytucyjnych gwarancji poszanowania prawa własności w odniesieniu do należących do nich nieruchomości oraz innych praw ma- OTK ZU B/2019 Ts 83/19 poz. 231 3 jątkowych (użytkowanie wieczyste gruntu komunalnego) w związku z zasadą proporcjonal-ności. 2.6. Skarżący wskazali, w jaki sposób – ich zdaniem – zakwestionowany w skardze przepis narusza powyższe gwarancje. Zarzucili bowiem, że tzw. luka w prawie polegająca na nieuregulowaniu górnej granicy opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości należącej do jednostki samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa prowadzi do możliwości arbitralnego ukształtowania wysokości opłaty z tytułu wykonywania tego prawa, co powo-dować może rażące pogorszenie możliwości ich uczestnictwa w życiu gospodarczym. 3. W związku z powyższym i zważywszy na to, że sformułowane przez skarżących za-rzuty nie są oczywiście bezzasadne, Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK – postanowił nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg.

Powołane przepisy

art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejart. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło