Ts 85/18
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-04-09
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga konstytucyjna może dotyczyć sposobu stosowania prawa (w tym metody redagowania uzasadnień orzeczeń) czy wyłącznie treści normy prawnej?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny nie bada sposobu stosowania prawa przez sądy, w tym kwestii kopiowania uzasadnień, ponieważ jest to sfera stosowania prawa, a nie treści normy. Skarga konstytucyjna może dotyczyć tylko ustawy lub innego aktu normatywnego, chyba że wykładnia przepisu została utrwalona, ustabilizowana i upowszechniona w praktyce.Stan faktyczny
Skarżący W.W.G. złożył skargę konstytucyjną, zarzucając art. 132 w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. niezgodność z Konstytucją w zakresie, w jakim przepisy te dopuszczają kopiowanie uzasadnień wyroków przez sądy. Trybunał odmówił nadania skardze dalszego biegu, uznając, że dotyczy ona sposobu stosowania prawa. Skarżący złożył zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
nie uwzględnić zażaleniaPełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 28 czerwca 2019 r. Pozycja 129 POSTANOWIENIE z dnia 9 kwietnia 2019 r. Sygn. akt Ts 85/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Zielonacki – przewodniczący i sprawozdawca Małgorzata Pyziak-Szafnicka Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 15 listopada 2018 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej W.W.G., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 19 maja 2018 r. (data nadania), W.W.G. (dalej: skarżący) zarzucił art. 132 w związku z art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ówcze-śnie: Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm., obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zakresie, w jakim przepis ten dopuszcza, aby sąd nie rozstrzygał samodzielnie sprawy, lecz posiłkował się wzorcem przygotowanym przez inny sąd w innej sprawie w sytu-acji, w której część uzasadnienia wyroku – w postaci podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia – stanowi wierną kalkę części uzasadnienia wyroku innego sądu, wydanego w innej sprawie, niezgodność z art. 45 ust. 1 w związku z art. 78, w związku z art. 2 Konsty-tucji Rzeczypospolitej Polskiej. Postanowieniem z 15 listopada 2018 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. W uzasadnieniu wyjaśnił, że skarga dotyczy stosowa-nia prawa, co wyklucza możliwość nadania jej dalszego biegu. Zdaniem Trybunału skarżący nie wskazał, że to treść przepisu stanowi źródło naruszenia jego konstytucyjnych praw, a nie sposób jego stosowania. Na powyższe postanowienie skarżący złożył w ustawowym terminie zażalenie, w którym wniósł o nadanie skardze dalszego biegu. Zarzucił Trybunałowi brak podstawy prawnej żądania wykazania, że wykładnia zaskarżonego przepisu jest ustabilizowana, po-wszechna i powtarzalna, a także „błędne uznanie, że nieprzedstawienie przez skarżącego ar-gumentów za istnieniem powtarzalnej i powszechnej metody wykładni zaskarżonych przepi-
OTK ZU B/2019 Ts 85/18 poz. 129 2 sów przesądza o tym, że przyjęta wykładnia przedmiotowych przepisów jest inna, aniżeli ta zaprezentowana w skardze”. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK), skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p. TK). Na tym etapie rozpoznania bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek od-mowy nadania skardze dalszego biegu. Trybunał stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty sformu-łowane w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie. W zaskarżonym postanowieniu Trybunał zasadnie uznał bowiem, że skarżący złożył skargę konstytucyjną nie na treść art. 132 w związku z art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; dalej: p.p.s.a.), lecz na sposób ich zastosowania w indywidualnej sprawie. Skarżący w zażaleniu potwierdza, że skarży treść przepisu ustaloną w drodze wykładni zastosowanej w orzeczeniu. Skarżący kwestionuje stanowisko Trybunału, zgodnie z którym skarga została sporzą-dzona z naruszeniem art. 79 Konstytucji w związku z art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK wskazu-jąc, że ww. przepis Konstytucji nie uzależnia prawa wniesienia skargi konstytucyjnej od wy-kazania, iż treść przepisu ustawy zastosowanej przez organy stosujące prawo ma znaczenie nadane mu przez ustabilizowaną, powtarzalną i powszechną metodę wykładni. W odniesieniu do tego zarzutu Trybunał Konstytucyjny wskazuje zatem, że – w świe-tle art. 79 Konstytucji w związku z art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK – przedmiotem skargi kon-stytucyjnej może być tylko „ustawa lub inny akt normatywny”, stanowiący podstawę osta-tecznego orzeczenia sądu (lub organu administracji publicznej) o wolnościach i prawach skarżącego. Oznacza to, że do Trybunału należy badanie przepisów, będących podstawą osta-tecznego rozstrzygnięcia, a nie – co należy podkreślić – ich wykładni przez sąd lub organ administracji publicznej w indywidualnej sprawie. Wyjątek w tym zakresie stanowi sytuacja, w której dochodzi do utrwalenia, ustabilizowania i upowszechnienia określonego sposobu rozumienia danego przepisu w praktyce. Przedmiotem kontroli konstytucyjnej jest wówczas norma prawna dekodowana z danego przepisu zgodnie z tą ustaloną praktyką. Skarżący na-tomiast domaga się w istocie zbadania przez Trybunał, czy wykładnia zakwestionowanych w niniejszej sprawie przepisów p.p.s.a. „w sposób, który umożliwia skopiowanie najważniej-szej części uzasadnienia wyroku, jaką jest uzasadnienie prawne z innego wyroku jest nie-zgodna z powołanymi normami konstytucyjnymi”. Nie wykazuje przy tym, że taka właśnie wykładnia jest utrwalona, ustabilizowana i powszechna. Choć Trybunałowi Konstytucyjnemu znane są przypadki „prostego” kopiowania uza-sadnień sądowych – co zasługuje z pewnością na dezaprobatę – to podniesiony przez skarżą-cego zarzut względem art. 132 w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczy jednak aktu stosowa-nia prawa, a ten – zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji – w polskim modelu skargi konstytu-cyjnej pozostaje poza kognicją Trybunału. To, w jaki sposób Naczelny Sąd Administracyjny sporządza uzasadnienia swoich orzeczeń, zależy wyłącznie od poszczególnych składów orze-kających tego Sądu, a zatem stanowi sferę stosowania prawa, która nie podlega kontroli kon-stytucyjnej (por. postanowienie TK z 7 października 2014 r., sygn. Ts 220/13, OTK ZU
OTK ZU B/2019 Ts 85/18 poz. 129 3 nr 1/B/2015, poz. 35 – dotyczące sposobu redagowania uzasadnień przez Sąd Najwyższy w tzw. przedsądzie kasacyjnym). Sposób redagowania uzasadnień orzeczeń przez Naczelny Sąd Administracyjny, choć może rodzić problem natury konstytucyjnej, jest jednak kwestią stosowania prawa, nie zaś samej treści normatywnej wywodzonej przez skarżącego z zakwestionowanych przepisów (zob. postanowienie TK z 13 lutego 2015 r. sygn. Ts 220/13, OTK ZU nr 1/B/2015, poz. 36). W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że wniesione zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, dlatego – zgodnie z art. 61 ust. 8 u.o.t.p. TK – postanawia jak w sentencji.
Powołane przepisy
art. 45 ust. 1 Konstytucji RPart. 78 Konstytucji RPart. 2 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło