Ts 90/23

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 2 października 2025 r. Pozycja 276 POSTANOWIENIE z dnia 10 lipca 2025 r. Sygn. akt Ts 90/23 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Rafał Wojciechowski – przewodniczący Bartłomiej Sochański – sprawozdawca Justyn Piskorski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego z 20 czerwca 2024 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.M. i Ł.M., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 12 maja 2023 r. (data nadania) M.M. i Ł.M. (dalej: skarżący), reprezentowani przez pełnomocnika z wyboru, wystąpili o stwierdzenie, że: 1) art. 50a pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414, ze zm.; dalej: prawo budowlane), dodany ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) oraz uchylony ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz nie-których innych ustaw (Dz. U. poz. 471, ze zm.), w związku z art. 48 ust. 2 w związku z art. 52 oraz w związku z art. 50a pkt 2 (a contrario) tej ustawy, „przez to, że w przypadku naruszenia postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 prze-widuje bezwzględny nakaz rozbiórki całego obiektu budowlanego lub jego części (w zale-żności od zakresu prowadzonego postępowania a nie w zależności od stopnia naruszenia nałożonego zakazu) nakładany co do zasady na podmiot posiadający tytuł prawny do nieru-chomości a nie na sprawcę naruszenia”, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji; art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1 oraz w związku z art. 2 Konstytucji; art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 42 ust. 2 w związku z art. 2 Konstytucji; 2) art. 48 ust. 2 prawa budowlanego, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 8 paź-dziernika 2008 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 206, poz. 1287), obowią-zujący z niewielką zmianą do 31 grudnia 2016 r., „przez to, że nie przewidywał możliwości OTK ZU B/2025 Ts 90/23 poz. 276 2 wniesienia zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych”, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 oraz art. 78 w związku z art. 31 ust. 3 i w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji; art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji; 3) art. 48 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 36a ust. 5 (a contrario) prawa budowlanego, w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2017 r., „przez jego stosowanie do spraw, w których w czasie rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych in-westor posiadał ostateczną decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwole-nia na budowę, ale prowadził budowę w sposób odbiegający od warunków tego pozwolenia w zakresie tzw. charakterystycznych parametrów obiektu, o których mowa w art. 36a ust. 5 ustawy Prawo budowlane, w sytuacji gdy w takich przypadkach ustawodawca wprost przewi-dział stosowanie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane”, jest niezgodny z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji; art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji; art. 42 ust. 1 Konstytucji; 4) art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.), w brzmie-niu nadanym ustawą z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywil-nego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), obowiązujący do 14 kwietnia 2023 r., przez to, że: a) „nie uwzględnia aktualnej sytuacji epidemicznej ani sprzeciwu stron przy możliwości rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym, a w praktyce Naczelnego Sądu Administracyjnego stosowany jest jako reguła a nie wyjątek, nawet w sprawach ze skarg ka-sacyjnych dotyczącej sądowej kontroli stosowania przez organy administracyjne sankcji re-presyjnej”, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i w związku z art. 32 ust. 1 w związku z art. 42 ust. 2 Konstytucji, b) „nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na zarządzenie przewodniczącego o skierowaniu sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejaw-nym, w sytuacji gdy nie zostały spełnione ustawowe przesłanki do wydania takiego zarządze-nia”, jest niezgodny z art. 78 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Skarżący wnieśli ponadto o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewódzkiego Inspek-tora Nadzoru Budowlanego w K. (nr […]) z 20 czerwca 2018 r. (znak: […]; dalej: nakaz roz-biórki) nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego na działce, której użyt-kownikiem wieczystym jest skarżąca (skarżąca na mocy umowy darowizny z 2 marca 2023 r. przeniosła prawo użytkowania wieczystego gruntu wraz z prawem własności budynku na skarżącego). Odnosząc się do zarzutów wskazanych w punkcie 1 petitum skargi, skarżący stwier-dzili, że art. 50a pkt 1 prawa budowlanego „przewiduje sankcję stricte represyjną, która nakłada na jednostkę ciężary nieproporcjonalne do stopnia naruszenia prawa oraz celu wpro-wadzonej regulacji” (obowiązek dokonania rozbiórki całego obiektu budowlanego zamiast nakazu rozbiórki tylko tych robót budowlanych, które zostały wykonane po doręczeniu posta-nowienia o wstrzymaniu budowy). Sankcja ta jest „oderwana od sprawcy deliktu” – może być nałożona na właściciela nieruchomości również wtedy, gdy nie prowadził on robót budowla-nych (a nawet nie wyrażał na nie zgody lub się im sprzeciwiał). Zaskarżony przepis zakłada odpowiedzialność obiektywną, niezależną od indywidualnych okoliczności dokonania deliktu (np. stopnia naruszenia prawa, sytuacji majątkowej). Narusza w ten sposób art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Skarżący zauważyli, że ochrona praw inwestorów, którym doręczono postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych (podmioty podobne), jest różnicowana w zależności od rodzaju prowadzonego postępowania. Te same roboty budowlane mogą być zakwalifikowane do trybu naprawczego określonego zarówno w art. 48, jak i w art. 50-51 prawa budowlanego. W tym pierwszym wypadku stosowana jest sankcja rozbiórki, która ma cel czysto represyjny OTK ZU B/2025 Ts 90/23 poz. 276 3 i uniemożliwia prowadzenie postępowania legalizacyjnego, a w tym drugim – sankcja o cha-rakterze restytucyjnym, która nie zamyka drogi do legalizacji robót budowlanych. Z tych względów art. 50a pkt 1 prawa budowlanego jest niezgodny również z art. 64 ust. 2 w związ-ku z art. 32 ust. 1 i w związku z art. 2 Konstytucji. Zdaniem skarżących, represyjna sankcja przewidziana w art. 50a pkt 1 prawa budow-lanego jest wymierzana „bez przyznania stosownych praw i gwarancji charakterystycznych dla odpowiedzialności karnej”, co narusza nie tylko art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, lecz tak-że art. 42 ust. 2 Konstytucji. Dodatkowo może ona być stosowana równocześnie z odpowie-dzialnością wykroczeniową w oparciu o art. 93 pkt 13 prawa budowlanego (poprzednio: art. 90 prawa budowlanego), co godzi w konstytucyjną zasadę ne bis in idem, wynikającą z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji. Uzasadniając zarzuty sformułowane w punkcie 2 petitum skargi, skarżący wskazali, że art. 48 ust. 2 prawa budowlanego zawierał „pominięcie prawodawcze”, ponieważ do 1 stycz-nia 2017 r. nie przewidywał możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o wstrzyma-niu robót budowlanych. Rozwiązanie to nie spełniało testu proporcjonalności i prowadziło do nieuzasadnionego różnicowania praw podmiotów podobnych z uwagi na tryb postępowania naprawczego. Świadczy to o jego niezgodności z art. 78 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 32 ust. 1 oraz art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Skarżący zwrócili również uwagę, że wstrzymanie robót budowlanych stanowi istotną ingerencję w sferę praw majątkowych i może wywoływać dla inwestora (czy właściciela nie-ruchomości) poważne, niekorzystne, a niekiedy nieodwracalne skutki. Inwestor pozbawiony prawa do ukończenia budowy nie może w pełny sposób korzystać z przysługującego mu pra-wa własności, w tym z prawa do ochrony własności i czerpania pożytków. Ingerencja ta jest tym większa, że postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych jest niezaskarżalne i bez-terminowe. Powoduje to naruszenie art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji. W kontekście zarzutów podniesionych w punkcie 3 petitum skargi, skarżący podkre-ślili, że w sprawach, w których inwestor odstąpił od warunków pozwolenia na budowę, ukształtowały się dwie linie orzecznicze: „radykalna” i „konstytucyjna”. W rezultacie, w ta-kich samych (lub bardzo zbliżonych) stanach faktycznych organy administracyjne i sądy w sposób arbitralny decydowały, czy wprowadzone zmiany są „istotne” (i podlegają procedu-rze naprawczej określonej w art. 50-51 prawa budowlanego), czy „więcej niż istotne” (i stosu-je się do nich art. 48 prawa budowlanego). Narusza to zasadę równego traktowania podmio-tów podobnych i stanowi nieproporcjonalną ingerencję w prawo własności, godząc w art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 2 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Równoległe stosowanie dwóch linii orzeczniczych do tożsamych stanów faktycznych narusza konstytucyjne prawo do sądu, a zwłaszcza prawo do przewidywalności rozstrzygnięć sądowych, wbrew zasadom wynikającym z art. 45 ust. 1 w związku z art. 32 ust. 1 i w związ-ku z art. 2 Konstytucji. Nakładanie się sankcji administracyjnych i wykroczeniowych prowadzi dodatkowo do złamania art. 42 ust. 1 Konstytucji. Uzasadniając postawione w punkcie 4 petitum skargi zarzuty niekonstytucyjności art. 15zzs4 ustawy o COVID-19, skarżący wskazali, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym wbrew sprzeciwowi skarżącej spowodowało niedopuszczenie jej do udziału w czynnościach procesowych, pozbawienie prawa do przedstawienia argumentów i wniosków (w tym wniosków dowodowych) bezpośrednio przed sądem, pozbawienie prawa do poznania stanowiska pozostałych uczestników i nierozpoznanie uprzednio złożonych wniosków dowo-dowych. Narusza to zarówno zasadę jawności wewnętrznej postępowania sądowego, jak i zasadę wysłuchania strony przez sąd (stanowiącą także składnik materialnego prawa do obrony). Efekty tego rozwiązania w zakresie przeciwdziałania epidemii są zdecydowanie nie- OTK ZU B/2025 Ts 90/23 poz. 276 4 proporcjonalne do wprowadzonych ograniczeń. Jego rezultatem jest naruszenie art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 32 ust. 1 oraz w związku z art. 42 ust. 1 Konstytu-cji. Natomiast niezaskarżalność zarządzenia w sprawie rozpoznania sprawy na posiedze-niu niejawnym powoduje brak możliwości weryfikacji tego orzeczenia w postępowaniu dwu-instancyjnym. Ograniczenie to jest pominięciem prawodawczym, które nie spełnia przesłanek proporcjonalności, ponieważ nie przyspiesza postępowania (zażalenie mogłoby zostać rozpo-znane na tym samym posiedzeniu, co sprawa główna) i daje nieskrępowaną możliwość nadu-żywania prawa do niejawnego rozpoznawania sprawy, z pogwałceniem art. 78 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji. Postanowieniami z 20 czerwca 2024 r. (doręczonymi pełnomocnikowi skarżącego 10 lipca 2024 r.) Trybunał Konstytucyjny oddalił sformułowany w skardze wniosek o wyda-nie postanowienia tymczasowego oraz odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyj-nej, stwierdziwszy, że nie spełnia ona podstawowych warunków formalnych wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji, a doprecyzowanych w art. 53 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 li-stopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK). Trybunał zauważył, że skarżący nie dysponują wspólnym orzeczeniem, które rozstrzygałoby w sposób ostateczny o ich wolnościach lub prawach konstytucyjnych. Podniesione w skardze negatywne skutki wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 grudnia 2022 r. (sygn. akt […]) w momencie jego wydania nie doty-czyły osobiście skarżącego, a w stosunku do skarżącej, wskutek przeniesienia przez nią prawa użytkowania wieczystego gruntu wraz z prawem własności budynku na skarżącego (męża), straciły aktualność przed zainicjowaniem postępowania przed Trybunałem. Niezależnie od powyższego Trybunał zauważył, że przed złożeniem skargi konstytucyjnej skarżąca dopuściła się istotnych zaniedbań. W ciągu kilkunastu lat od rozpoczęcia budowy miała ona co najmniej kilka szans na doprowadzenie jej do stanu zgodności z prawem (albo przynajmniej zmniej-szenie zakresu orzeczonej rozbiórki). Tymczasem, pomimo oczywistego naruszenia wymo-gów pozwolenia na budowę, nie wystąpiła o zmianę tej decyzji ani nie złożyła odpowiedniego projektu zamiennego. Nie zaskarżyła również postanowienia o wstrzymaniu robót budowla-nych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Nie sprzeciwiała się również prowa-dzeniu prac budowlanych z naruszeniem prawa przez użytkownika nieruchomości (jej ojca). Skarżący natomiast świadomie przejął odpowiedzialność za samowolę budowlaną. W związ-ku z tym Trybunał uznał skargę za oczywiście bezzasadną. Trybunał zauważył także, że skarga konstytucyjna w zakresie zarzutów sformułowa-nych w punkcie 2, 3 i 4b petitum nie spełnia wymogów formalnych wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji i doprecyzowanych w art. 53 ust. 1 pkt 1 i 2 u.o.t.p.TK. Zaskarżone przepi-sy (w zakresie kwestionowanym w skardze) nie były podstawą orzeczenia wskazanego jako ostateczne i nie mogły doprowadzić do naruszenia praw skarżących w sposób przez nich wskazany w skardze. Uznał, ze sformułowane w skardze zarzuty odnoszą się do sfery stoso-wania prawa, a na dodatek znaczna ich część nie dotyczy bezpośrednio skarżących. W zażaleniu złożonym 11 lipca 2024 r. (data nadania) skarżący zakwestionowali po-stanowienie Trybunału w całości. Wskazali w nim, że legitymacja skarżącej do wniesienia skargi wynika z istotnego i nieodwracalnego uszczuplenia jej praw majątkowych przez przedwczesne i nieuzasadnione przerwanie procedury legalizacyjnej budynku wskutek wyda-nia, na podstawie zakwestionowanego w skardze przepisu, nakazu rozbiórki. Przez to budy-nek stał się obciążeniem nieruchomości, które znacznie zmniejszyło jej wartość. Legitymację skarżącej do wystąpienia ze skargą do Trybunału uzasadnia także prawo wznowienia postę-powania (po ewentualnym wyroku Trybunału stwierdzającego niekonstytucyjność zaskarżo-nych przez nią przepisów) prowadzącego do uchylenia nakazu rozbiórki i przeprowadzenia legalizacji budynku (po dokonaniu której mogłaby rozliczyć się z obecnym użytkownikiem OTK ZU B/2025 Ts 90/23 poz. 276 5 nieruchomości). Legitymacja skarżącego wynika natomiast z tego, że zarówno decyzja o roz-biórce, jak i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 grudnia 2022 r., na podstawie którego stała się ona prawomocna, odnosi się do użytkownika wieczystego. Taki tytuł praw-ny, w dniu złożenia skargi w Trybunale posiadał skarżący. W związku z tym, wskazane akty rozstrzygają w sposób ostateczny o jego prawach. Skarżący zarzucili, że ocena bezzasadności skargi opiera się na okolicznościach, które nie miały wpływu na wydanie przez sąd orzeczenia, w związku z którym łączą naruszenie swych praw konstytucyjnych. Niezależnie od powyższego wskazali, że wbrew temu co wska-zał Trybunał, skarżąca podejmowała czynności mające na celu zalegalizowanie inwestycji. Okazały się one jednak bezskuteczne. Skarżący krytycznie odnieśli się także do pozostałych argumentów Trybunału uzasad-niających podstawy odmowy nadania skardze dalszego biegu. Wskazali, że o tym, iż inwesty-cja jest niezgodna z zatwierdzonym projektem, skarżąca dowiedziała się dopiero w momencie wszczęcia postępowania przez organy nadzoru budowlanego. Budową zajmował się jej ojciec pod nadzorem uprawnionego kierownika budowy, co według skarżącej dawało rękojmię pra-widłowej realizacji projektu. Wniesiona skarga nie jest skargą na stosowanie prawa, lecz środkiem kwestionującym m.in. wykładnię przepisów prowadzącą do niewłaściwego stosowania art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414, ze zm.), przy czym, jak wskazali skarżący, zarzuty odnoszą się do utrwalonej i trwałej linii orzeczniczej (jednej z dwóch sprzecznych ze sobą). W zażaleniu skarżący ponowili wniosek o wydanie przez Trybunał postanowienia tymczasowego o wstrzymaniu wykonania nakazu rozbiórki. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu-cyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5-8 u.o.t.p.TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada prze-de wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że postanowienie o odmowie nadania rozpatry-wanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu jest prawidłowe, a zarzuty sformułowane w za-żaleniu nie zasługują na uwzględnienie. 3. Zasadniczym powodem odmowy przekazania skargi do merytorycznej oceny jest brak legitymacji skarżących do jej wniesienia. 3.1. W złożonym środku odwoławczym skarżący dowodzą, że oboje są legitymowani do wniesienia skargi do Trybunału w związku z zapadłym wyrokiem Naczelnego Sądu Ad-ministracyjnego z 15 grudnia 2022 r. (sygn. akt […]). Twierdzą, że zbycie przez skarżącą nieruchomości nie spowodowało utraty przez nią legitymacji skargowej, natomiast skarżący nabył ją (na mocy umowy darowizny) przez wejście w ogół praw i obowiązków wynikają-cych z decyzji o rozbiórce. OTK ZU B/2025 Ts 90/23 poz. 276 6 3.2 Trybunał stwierdza, że zarzuty sformułowane w złożonym środku odwoławczym nie uwzględniają wymogów wniesienia skargi wynikających z art. 79 ust. 1 Konstytucji. Skarżący wydają się nie zauważać tego, że w świetle powyższego przepisu ustawy zasadniczej skargę może wnieść „każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone”. Skarga służy więc ochronie praw tylko tych skarżących, którzy mają aktualny interes prawny w merytorycznym rozstrzygnięciu skargi. Niekorzystne oddziaływanie obwią-zujących norm prawnych na sytuację prawną skarżących musi mieć charakter rzeczywisty i realny, ma trwać w chwili wnoszenia skargi. Jak orzekł Trybunał w postanowieniu z 14 września 2009 r. (sygn. SK 51/08, OTK ZU nr 8/A/2009, poz. 127), „Celem kryterium aktualności jest zapobieżenie rozszerzeniu skargi konstytucyjnej, polegającemu na upodob-nieniu jej do skargi powszechnej (actio popularis)”. Dla oceny zasadności zaskarżonego postanowienia nie ma więc znaczenia to, że po uprawomocnieniu się nakazu rozbiórki, objęty jego przedmiotem budynek obniżył wartość nieruchomości, na której został wybudowany. Znaczenie ma natomiast to, że rozporządzenie przez skarżącą przed wniesieniem skargi do Trybunału prawem użytkowania wieczystego gruntu wraz z prawem własności budynku, przez zbycie go na mocy umowy darowizny na rzecz skarżącego (swojego męża), spowodowało, że w chwili wystąpienia ze skargą, zarzuca-ne w niej naruszenie praw konstytucyjnych skarżącej nie miało już charakteru aktualnego. 3.3. W zarzutach sformułowanych w zażaleniu skarżący nie uwzględnili także tego, że jednym z podstawowych wymogów formalnych złożenia skargi konstytucyjnej, wynikającym wprost z art. 79 ust. 1 Konstytucji, jest to, aby podmiot występujący ze skargą konstytucyjną do Trybunału był adresatem ostatecznego orzeczenia sądu bądź organu administracji publicz-nej, które byłyby oparte na kwestionowanym przepisie prawa. Nie budzi wątpliwości, że orzeczenie to musi być wydane w sprawie skarżącego, a zarazem rozstrzygać o jego wolno-ściach, prawach bądź o obowiązkach konstytucyjnych. Taka sytuacja, co słusznie zauważył Trybunał, nie miała miejsca w postępowaniu poprzedzającym złożenie skargi. Orzeczenie, w związku z którym został wniesiony ten środek prawny (tj. wyrok Naczelnego Sądu Admi-nistracyjnego z 15 grudnia 2022 r., sygn. akt […]) nie jest adresowane do skarżącego, a w dniu jego wydania nie miał on żadnego tytułu do nieruchomości. Stanowiła ona bowiem odrębny majątek osobisty jego żony, a umów majątkowych małżeńskich rozszerzających wspólność ustawową nie zawierano. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że w postanowieniu z 20 czerwca 2024 r. zasadnie przyjął, że skarżący nie są legitymowani do wystąpienia ze skargą konstytucyjną, dlatego prawidłowo odmówił nadania jej dalszego biegu. 4. Brak legitymacji do wniesienia skargi konstytucyjnej jest samoistną przesłanką od-mowy nadania jej dalszego biegu, dlatego ocena pozostałych zarzutów sformułowanych w zażaleniu jest zbędna. 5. Nieuwzględnienie zażalenia kończy postępowanie przed Trybunałem Konstytucyj-nym, co tym samym czyni bezprzedmiotowym wydanie postanowienia tymczasowego. Posta-nowienie to może być wydane wyłącznie w czasie trwania postepowania zainicjowanego zło-żeniem skargi konstytucyjnej. Wziąwszy powyższe pod uwagę Trybunał postanowił jak w sentencji.