Ts 93/20
PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2021-06-29
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy Kodeksu cywilne dotyczące nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie, w kontekście braku decyzji administracyjnej oraz doliczania okresu posiadania przed 2008 r., naruszają Konstytucję RP w zakresie ochrony własności i dostępu do sądu?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że skarga konstytucyjna spełnia przesłanki nadania jej dalszego biegu. Oznacza to, że zarzuty skarżących dotyczące zgodności art. 292, 172 § 1, 285 § 1 i 2, 3054, 352 § 1 k.c. z Konstytucją RP oraz naruszenia art. 3989 § 2 k.p.c. przez Sąd Najwyższy wymagają dalszego, merytorycznego rozpoznania. Trybunał nie wydał jeszcze rozstrzygnięcia co do zgodności z Konstytucją, lecz uznał skargę za dopuszczoną do dalszego postępowania.Stan faktyczny
Skarga konstytucyjna została wniesiona przez trzy parafie rzymskokatolickie. Skarżące kwestionują przepisy Kodeksu cywilne umożliwiające nabycie służebności przesyłu przez zasiedzenie w dobrej wierze bez decyzji administracyjnej oraz doliczanie okresu posiadania przez przedsiębiorstwa energetyczne przed 3 sierpnia 2008 r. do okresu zasiedzenia po tej dacie, mimo zawieszenia biegu zasiedzenia w związku z przywracaniem własności nieruchomości wywłaszczonym parafiom po 1989 r. Skarżące wskazują również na naruszenie prawa do sądu przez Sąd Najwyższy w sprawie SK 68/06.Rozstrzygnięcie
Nadanie dalszego biegu skardze konstytucyjnej.Pełny tekst orzeczenia
ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 11 sierpnia 2021 r. Pozycja 123 POSTANOWIENIE z dnia 29 czerwca 2021 r. Sygn. akt Ts 93/20 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Michał Warciński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Parafii Rzymsko-katolickiej […] w G., Parafii Rzymskokatolickiej […] w R. oraz Parafii Rzymskokatolickiej […] w L. w sprawie zgodności: art. 292 w związku z art. 172 § 1 w związku z art. 285 § 1 i 2 w związku z art. 3054 w związku z art. 352 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm.) w zakresie, w jakim: – „umożliwiają nabycie przez zasiedzenie służebności przesyłu w dobrej wierze w przypadku braku decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nierucho-mości [Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64, ze zm.], art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127, ze zm.), art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204, ze zm.)”, – „umożliwiają doliczenie posiadania przez przedsiębiorstwa energetyczne wy-konywanego przed dniem 3 sierpnia 2008 r., do okresu korzystania przez przedsiębiorcę przesyłowego z trwałego i widocznego urządzenia w sposób odpowiadający służebności przesyłu po dniu 3 sierpnia 2008 r., potrzebnego do nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie z pominięciem zawiesze-nia biegu zasiedzenia służebności przesyłu na nieruchomości skarżącego, któ-remu przywrócono własność wywłaszczonych nieruchomości lub przyznano nieruchomości zamienne po przemianach ustrojowych Państwa Polskiego po 1989 r., zgodnie z ustawą z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Ko-ścioła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1347, ze zm.), a który to właściciel został pozbawiony możliwości dochodzenia zwrotu własności swojej nieruchomości z uwagi na obowiązujące przepisy prawne PRL oraz uwarunkowania polityczne, co skutkowało zawieszeniem biegu zasiedzenia służebności gruntowych, a następnie służebności przesyłu do czasu przywrócenia własności nieruchomości wywłaszczonej bądź przy-znania nieruchomości zamiennej w postępowaniu regulacyjnym w stanie wolnym od obciążeń przez Komisję Majątkową”, – „Sąd Najwyższy naruszył art. 3989 § 2 zdanie drugie ustawy z dnia 17 listopa-da 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460,
OTK ZU B/2021 Ts 93/20 poz. 123 2 ze zm.) uznany za niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie SK 68/06 (Dz. U. z 2007 r. Nr 106, poz. 731) poprzez brak uzasad-nienia stanowiska Sądu Najwyższego odmawiającego przyjęcie skargi kasa-cyjnej do rozpoznania w odniesieniu do zarzutów skargi kasacyjnej”, z art. 2, art. 21 ust. 1 i 2, art. 25 ust. 4, art. 31 ust. 2 i 3, art. 32 ust. 1 i 2, art. 37 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać dalszy bieg skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postę-powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu. Po wstępnym rozpoznaniu skargi konstytucyjnej Parafii Rzymskokatolickiej […] w G., Parafii Rzymskokatolickiej […] w R. oraz Parafii Rzymskokatolickiej […] w L. w sprawie o sygn. Ts 93/20 Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że spełnia ona przesłanki nada-nia jej dalszego biegu (art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK).
Powołane przepisy
art. 2 Konstytucji RPart. 21 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 25 ust. 4 Konstytucji RPart. 31 ust. 2 i 3 Konstytucji RPart. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RPart. 37 ust. 1 Konstytucji RPart. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP
Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło