Tw 12/19

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 11 marca 2020 r. Pozycja 98 POSTANOWIENIE z dnia 3 grudnia 2019 r. Sygn. akt Tw 12/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Małgorzata Pyziak-Szafnicka, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku Rady Powiatu Grodziskiego o zbadanie zgodności: art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogo-wym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 1018 i Nr 225, poz. 1466) w zakresie, w jakim „nie przewiduje on ponoszenia przez Skarb Pań-stwa kosztów przechowywania pojazdów za cały okres przechowywania w przypadku pojazdów przejętych na własność Skarbu Państwa zgodnie z decy-zjami Naczelników Urzędów Skarbowych, nie wskazuje właściwej do ponosze-nia tych kosztów statio fisci Skarbu Państwa oraz nie wskazuje organu właści-wego do orzekania o tych kosztach” z art. 2, art. 7 oraz art. 167 ust. 1 i 4 Konsty-tucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać wnioskowi dalszy bieg. UZASADNIENIE Rada Powiatu Grodziskiego (dalej: wnioskodawca) 11 października 2019 r. (data na-dania) złożyła wniosek w Trybunale Konstytucyjnym. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) wniosek złożony przez podmiot, o którym mowa w art. 191 ust. 1 pkt 3-5 Konstytucji, Prezes Trybunału kieruje do wyznaczonego przez siebie sędziego Trybunału w celu wstępnego roz-poznania na posiedzeniu niejawnym. Trybunał bada, czy wniosek spełnia wymagania przewi-dziane w art. 47 i art. 48 u.o.t.p. TK, czy nie jest oczywiście bezzasadny (art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK), a w szczególności, czy zaskarżony akt normatywny dotyczy spraw objętych za-kresem działania wnioskodawcy (art. 191 ust. 1 pkt 3-5 w związku z art. 191 ust. 2 Konstytu-cji). OTK ZU B/2020 Tw 12/19 poz. 98 2 2. Wnioskodawca, stosownie do art. 48 ust. 2 pkt 1 u.o.t.p. TK, dołączył do wniosku uchwałę Rady Powiatu Grodziskiego nr 111/XII/2019 z 26 września 2019 r. w sprawie wy-stąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie zgodności z Konstytucją art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz nie-których innych ustaw (dalej: uchwała). Trybunał ustalił, że uchwała została podjęta przez organ stanowiący jednostki samo-rządu terytorialnego (art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji), wyraża wolę wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego (§ 1) oraz określa przedmiot i wzorce kontroli (§ 1), które są tożsame z zakresem zaskarżenia, wyznaczonym w złożonym wniosku. Uchwała upoważnia także organ wykonawczy powiatu (zarząd powiatu reprezentowany przez jego wiceprzewod-niczącego i dwóch członków) m.in. do sporządzenia przedmiotowego wniosku oraz dokony-wania wszelkich czynności zmierzających do jego złożenia oraz reprezentowania wniosko-dawcy w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym. 3. W skierowanym do Trybunału wniosku sformułowano żądanie stwierdzenia nie-konstytucyjności art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 1018 i Nr 225, poz. 1466; da-lej: ustawa nowelizująca) w brzmieniu: „Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania po-jazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy”. 3.1. Aktualność zachowuje pogląd wyrażony w wyroku z 13 lipca 2011 r. (sygn. K 10/09, OTK ZU nr 6/A/2011, poz. 56), wydanym przez Trybunał w pełnym składzie, że interes ekonomiczny jednostki samorządu terytorialnego stanowi adekwatną przesłankę wy-stąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego. Wnioskodawca jako podmiot posiada-jący jedynie ograniczoną legitymację do wszczynania postępowania przed Trybunałem, ograniczający ją jedynie do kwestii należących do zakresu jego działania wskazał, że na pod-stawie art. 130a ust. 5f ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602) usuwanie z drogi pojazdów, o których stanowi ust. 1-2 tego artykułu należy do zadań własnych powiatu. Ustawodawca ponadto, że czynności z tym związane powinny być wykonywane przy pomocy powiatowych jednostek organizacyjnych lub w trybie okre-ślonym w przepisach o zamówieniach publicznych. Przeanalizowane przepisy wraz z ust. 10 tego artykułu oznaczają w istocie ograniczenie obowiązku Skarbu Państwa w przedmiocie pokrywania kosztów przechowywania tych pojazdów jedynie do tych, których okres prze-chowywania na parkingu, utrzymywanym przez powiat, przekroczył sześć miesięcy (pomię-dzy 11 czerwca 2009 r. i 4 września 2010 r.), co bezpośrednio wpływa na sytuację finansową wnioskodawcy. 3.2. Mając powyższe na względzie Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że wniosko-dawca wykazał, że art. 13 ustawy nowelizującej, w zakresie wskazanym we wniosku, dotyczy spraw objętych jej zakresem działania (art. 191 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 191 ust. 2 Kon-stytucji w związku z art. 48 ust. 1 u.o.t.p. TK). 3.3. Trybunał stwierdza, że wniosek o zbadanie konstytucyjności zakwestionowanego przepisu pochodzi od uprawnionego podmiotu (art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji). 4. Wnioskodawca w podsumowaniu stanu prawnego stanowiącego asumpt do zaini-cjowania postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym słusznie wskazuje, że analizowa- OTK ZU B/2020 Tw 12/19 poz. 98 3 ny wniosek jest w istocie wnioskiem o kontrolę bezczynności regulacyjnej ustawodawcy. Trybunał wielokrotnie wypowiadał się o swojej właściwości w tym zakresie, związany jest więc powstałą w ten sposób utrwaloną linią orzeczniczą. W jej świetle, kognicji trybunalskiej podlegają pominięcia prawodawcze zwane zaniechaniem względnym lub częściowym. Poza kompetencjami kontrolnymi Trybunału pozostają tzw. zaniechania absolutne. Punktem wyj-ścia dla oceny luki w prawie wskazanej przez wnioskodawcę lub skarżącego w konkretnej sprawie powinno być zbadanie, czy materie pozostawione poza zakresem danego przepisu i materie w nim unormowane wykazują „jakościową tożsamość” lub co najmniej daleko idące podobieństwo (zob. wyroki TK z: 15 kwietnia 2014 r., sygn. SK 48/13, OTK ZU nr 4/A/2014, poz. 40; 3 czerwca 2014 r., sygn. K 19/11, OTK ZU nr 6/A/2014, poz. 60; postanowienie TK z 12 września 2017 r., sygn. Tw 13/16 ). 4.1. Analizując uzasadnienie żądania kontroli wskazanych przepisów należy przyjąć, iż wnioskodawca prawidłowo wskazuje, że w tym przypadku zachodzi objęte kognicją TK pominięcie prawodawcze. We wniosku wskazano, że ustawodawca przesądził o obowiązkach w zakresie pokrywania kosztów przechowywania i usuwania pojazdów pozostawionych przez ich właścicieli z zamiarem wyzbycia się ich własności, jeśli okres warunkujący przyjęcie ta-kiego domniemania woli trwał sześć miesięcy i upłynął pomiędzy 11 czerwca 2009 r. a 4 września 2010 r. oraz po 4 września 2010 r. W pierwszym przypadku analizowany przepis nakłada ten obowiązek na Skarb Państwa, w drugim na starostę działającego w imieniu po-wiatu, uzależniając go w zasadzie od tego, który z podmiotów przejmuje prawo własności nad przedmiotowym pojazdem. Poza regulacją ustawową pozostaje więc sytuacja, gdy ów sze-ściomiesięczny termin na odbiór pojazdu upłynął przed 11 czerwca 2009 r., a na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego wydał decyzję o jego przepadku na rzecz Skarbu Państwa. 5. Trybunał ustalił, że wnioskodawca prawidłowo określił przedmiot oraz wzorzec kontroli, a także prawidłowo uzasadnił sformułowane we wniosku zarzuty (art. 47 ust. 1 pkt 4-6 i ust. 2 u.o.t.p. TK). 6. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że skoro złożony wniosek spełnia wymagania o charakterze konstytucyjnym i ustawowym oraz nie zachodzą okoliczno-ści określone w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK, to – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK – należało postanowić jak w sentencji.