Tw 21/18

PostanowienieTrybunał Konstytucyjny2019-03-26

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, złożony przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, może być rozpatrywany, jeśli uchwała stanowiąca podstawę jego złożenia nie wskazuje konkretnych przepisów Konstytucji jako wzorców kontroli?
Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu wnioskowi Rady Gminy, ponieważ uchwała stanowiąca podstawę jego złożenia nie zawierała precyzyjnego wskazania wzorców kontroli (przepisów Konstytucji), z którymi miałyby być niezgodne kwestionowane przepisy ustawy. Wola organu samorządowego musi być wyrażona w sposób pozwalający na zdefiniowanie przedmiotu kontroli; brak takiego wskazania w uchwale oznacza, że wniosek pochodzi od podmiotu nieuprawnionego w zakresie określonym w dokumencie.
Stan faktyczny
Rada Gminy Kobylnica wystąpiła do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie zgodności art. 17 pkt 2 ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii z art. 2 Konstytucji. Podstawą wniosku była uchwała Rady Gminy z 9 sierpnia 2018 r., która zleciła wystąpienie z wnioskiem, ale nie wskazała konkretnych przepisów Konstytucji jako wzorców kontroli. Wzorzec kontroli (art. 2 Konstytucji) został określony dopiero w samym piśmie procesowym wniosku z 21 września 2018 r.
Rozstrzygnięcie
odmówić nadania dalszego biegu wnioskowi

Pełny tekst orzeczenia

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 21 listopada 2019 r. Pozycja 219 POSTANOWIENIE z dnia 26 marca 2019 r. Sygn. akt Tw 21/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Pszczółkowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku Rady Gminy Kobylnica o zba-danie zgodności: art. 17 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1276) w zakresie, w jakim „przewiduje on wejście w życie przepisu art. 2 pkt 1 i 6 oraz art. 3 pkt 1 tejże ustawy z mocą wsteczną, tj. od dnia 1 stycznia 2018 r.” z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu wnioskowi. UZASADNIENIE Rada Gminy Kobylnica (dalej: wnioskodawca) 25 września 2018 r. wystąpiła do Trybu-nału Konstytucyjnego z wnioskiem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po-stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) wniosek pochodzący od organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. W postępowaniu tym Trybunał Konsty-tucyjny w składzie jednego sędziego bada, czy wniosek odpowiada przewidzianym przez prawo wymogom (art. 47 ust. 1 i 2 oraz art. 48 ust. 1 u.o.t.p. TK), nie jest oczywiście bezza-sadny (art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK), a w szczególności, czy pochodzi od uprawnionego podmiotu (art. 191 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 191 ust. 2 Konstytucji). W myśl art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji organy stanowiące jednostek samorządu teryto-rialnego mogą wystąpić do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie zgodności aktów normatywnych (ich części) z aktami normatywnymi mającymi wyższą moc prawną w hierarchicznie zbudowanym systemie źródeł prawa. Wola rady (jako organu kolegialnego) w sprawie zainicjowania postępowania przed Trybunałem znajduje wyraz w podejmowanych OTK ZU B/2019 Tw 21/18 poz. 219 2 przez nią uchwałach. Tryb podjęcia uchwały regulują właściwe przepisy, treść zaś podjętej uchwały zostaje zapisana w protokole z sesji rady. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Trybunału Konstytucyjnego uchwała organu sta-nowiącego jednostki samorządu terytorialnego w sprawie wystąpienia z wnioskiem do Try-bunału Konstytucyjnego stanowi conditio sine qua non wszczęcia postępowania z wniosku tego organu. Dla ustalenia, czy wniosek pochodzi od organu stanowiącego jednostki samo-rządu terytorialnego, a nie od osoby fizycznej, która go sporządziła lub podpisała, potrzebny jest dowód, że został on wniesiony na podstawie uchwały uprawnionego organu. Stąd art. 48 ust. 2 pkt 1 u.o.t.p. TK zobowiązuje wnioskodawcę do dołączenia do wniosku uchwały sta-nowiącej podstawę wystąpienia z tym środkiem prawnym. Minimalna zbieżność cechująca wniosek i uchwałę obejmuje dokładne wskazanie kwestionowanego przepisu (przepisów) danego aktu normatywnego, wyrażenie woli wyeliminowania tego przepisu z porządku praw-nego oraz sformułowanie zarzutu niezgodności z przepisem aktu normatywnego o wyższej mocy prawnej, którym w wypadku ustawy może być Konstytucja lub ratyfikowana umowa międzynarodowa (por. postanowienie z 27 września 2018 r., sygn. Tw 9/17, OTK ZU B/2018, poz. 189 i wskazane tam orzecznictwo). W § 1 uchwały nr LIX/483/2018, podjętej 9 sierpnia 2018 r., „Rada Gminy Kobylnica postanawia wystąpić do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie czy przepis art. 17 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (…) jest zgodny z przepisami Konstytucji Rzeczypospo-litej Polskiej (…)”. Trybunał Konstytucyjny zwraca uwagę, że sprecyzowanie konstytucyjnego wzorca kontroli, tzn. powołanie art. 2 nastąpiło dopiero we wniosku z 21 września 2018 r. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego uchwały, o której mowa wyżej, nie można uznać za podstawę prawną wniosku z 21 września 2018 r. W dokumencie tym nie skonkretyzowano bowiem konstytucyjnych wzorców kontroli, tzn. nie określono, z którym przepisem (przepi-sami) Konstytucji jest – zdaniem wnioskodawcy – niezgodny art. 17 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1276). W konsekwencji podjęcie przez Radę Gminy Kobylnica uchwały, w której nie przed-stawiono zarzutu niezgodności kwestionowanych przepisów z wyraźnie wskazanymi przepi-sami Konstytucji jako wzorcami kontroli, musi być uznane za nieskutecznie złożone oświad-czenie woli w sprawie wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego. Jeżeli bo-wiem uchwała podmiotu konstytucyjnie legitymowanego do złożenia wniosku (art. 191 ust. 1 pkt 3) nie wyznacza dokładnie zakresu zaskarżenia, to okoliczność ta uniemożliwia Trybuna-łowi przeprowadzenie abstrakcyjnej kontroli norm. Trybunał przypomina, że pełnomocnik wnioskodawcy, również podmiot sporządzają-cy lub podpisujący wniosek, jest zobowiązany do działania w granicach i zakresie udzielone-go pełnomocnictwa. Nie posiada on kompetencji do samodzielnego kształtowania zarówno przedmiotu, jak i wzorców kontroli, gdyż wiąże go treść uchwały podmiotu legitymowanego do wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego. Jednocześnie trzeba podkreślić, że tak rozumiana wadliwość uchwały stanowiącej podstawę wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego nie może zostać uznana za brak formalny, który podlegałby usunięciu w trybie art. 60 ust. 2 u.o.t.p. TK (por. postano-wienie z 2 lipca 2010 r., sygn. Tw 11/10, OTK ZU nr 4/B/2010, poz. 244). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji, Trybunał Konsty-tucyjny stwierdza, że rozpatrywany „wniosek” w zakresie, w jakim samoistnie określa wzo-rzec kontroli, pochodzi od podmiotu nieuprawnionego. Okoliczność ta stanowi podstawę od-mowy nadania mu dalszego biegu. OTK ZU B/2019 Tw 21/18 poz. 219 3 Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Zgodnie z art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK na postanowienie o odmowie nadania wnioskowi dal-szego biegu wnioskodawcy przysługuje zażalenie do Trybunału w terminie 7 dni od dnia dorę-czenia tego postanowienia.

Powołane przepisy

art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Źródło: Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (trybunal.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło