Tw 9/18

ORZECZNICTWO TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 30 grudnia 2019 r. Pozycja 269 POSTANOWIENIE z dnia 25 września 2019 r. Sygn. akt Tw 9/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Zbigniew Jędrzejewski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku Rady Miasta Piły o zbadanie zgodności: 1) ustawy z dnia 27 października 2017 r. o zmianie ustawy o zbiorowym zaopa-trzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2180; dalej: ustawa nowelizująca) w całości: ,,a) z zasadą rozpatrywania projektu ustawy w ramach trzech czytań sejmo-wych wynikającą z art. 119 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. – Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (M. P. z 2012 r. poz. 32, ze zm.) mającego swoje konstytucyjne umocowanie w art. 112 Konstytucji w związku z zasadą legalizmu wyrażoną w art. 7 Konstytucji formułującą na-kaz działania organów władzy publicznej w granicach i na podstawie prawa, w tym także w granicach regulaminowych wyznaczających zasady i tryb procedury prawodawczej, w związku ze standardami demokratycznego pań-stwa prawnego wynikającymi z art. 2 Konstytucji, b) ze standardami demokratycznego państwa prawnego wynikającymi z art. 2 Konstytucji oraz z zasadą legalizmu wyrażoną w art. 7 Konstytucji formułu-jącą nakaz działania organów władzy publicznej w granicach i na podstawie prawa, w tym także w granicach ustawowych wyznaczających zasady i tryb procedury prawodawczej, w związku z art. 3 pkt 5 i art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 6 maja 2005 r. o Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego oraz o przedstawicielach Rzeczypospolitej Polskiej w Komitecie Regionów Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 90, poz. 759) oraz w związku z wyrażoną w preambule Konstytucji zasadą współdziałania władz i zasadą dialogu spo-łecznego, c) z zasadami poprawnej legislacji wynikającymi z art. 2 Konstytucji oraz z za-sadami procesu legislacyjnego, wynikającymi z Regulaminu Sejmu RP, ma-jącym swoje konstytucyjne umocowanie w art. 112 Konstytucji w związku z zasadą legalizmu wyrażoną w art. 7 Konstytucji formułującą nakaz działania organów władzy publicznej w granicach i na podstawie prawa, w tym także w granicach regulaminowych wyznaczających zasady i tryb procedury pra-wodawczej (…)”; OTK ZU B/2019 Tw 9/18 poz. 269 2 2) art. 24b ust. 1 i 2, art. 24c ust. 1, 2 i 3 oraz art. 27a ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowa-dzaniu ścieków (Dz. U. z 2017 r. poz. 328, ze zm.; dalej: u.z.w.z.o.ś.), doda-nych art. 1 pkt 8 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim ,,wyposażają or-gan regulacyjny w kompetencję do zatwierdzenia taryfy w związku z art. 24 ust. 1, 4, 5, 8 i 9a u.z.w.z.o.ś. uchylonymi art. 1 pkt 6 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim pozbawiają wójta oraz radę gmin ich dotychczasowych kompetencji w procedurze zatwierdzenia taryfy”, z art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 2 w związku z art. 165 ust. 2, art. 166 ust. 1 oraz art. 169 ust. 1, a także z Preambułą Konstytucji, 3) art. 24c ust. 4 oraz art. 27a ust. 3 pkt 2 u.z.w.z.o.ś., dodanych art. 1 pkt 8 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim ,,wyposażają organ regulacyjny w kompetencję do ustalenia tymczasowej taryfy, w związku z art. 24 ust. 1, 4, 5, 8 i 9a u.z.w.z.o.ś. uchylonymi art. 1 pkt 6 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim pozbawiają wójta oraz radę gmin ich dotychczasowych kompetencji w procedurze zatwierdzenia taryfy”, z art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 2 w związku z art. 165 ust. 2, art. 166 ust. 1 oraz art. 169 ust. 1, a także z Preambułą Kon-stytucji; 4) art. 24i ust. 1, 2 i 4 oraz art. 27a ust. 3 pkt 2 u.z.w.z.o.ś. dodanych art. 1 pkt 8 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim ,,wyposażają organ regulacyjny w kompetencję do zatwierdzenia cen i stawek opłat w okresie pierwszych 18 miesięcy od dnia podjęcia działalności przez powołane lub utworzone przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne lub podjęcia przez istniejące przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne nowego rodzaju działalności gospodarczej w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków, w związku z art. 24a ust. 1 i 2 u.z.w.z.o.ś., uchylo-nymi art. 1 pkt 7 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim pozbawiają wójta oraz radę gmin ich dotychczasowych kompetencji w procedurze ustalania ww. cen i stawek opłat”, z art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 2 w związku z art. 165 ust. 2, art. 166 ust. 1 oraz art. 169 ust. 1, a także z Preambułą Konstytucji; 5) art. 24b ust. 1 i 2, art. 24c ust. 1, 2 i 3 oraz art. 27a ust. 3 pkt 2 u.z.w.z.o.ś., dodanych art. 1 pkt 8 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim ,,wyposażają organ regulacyjny w kompetencje nadzorcze nad działalnością samorządu gminnego w zakresie świadczenia usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków”, z art. 171 ust. 1 i 2 Konstytucji; 6) art. 24c ust. 4 oraz art. 27a ust. 3 pkt 2 u.z.w.z.o.ś., dodanych art. 1 pkt 8 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim ,,wyposażają organ regulacyjny w kompetencje nadzorcze nad działalnością samorządu gminnego w zakresie świadczenia usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowa-dzania ścieków”, z art. 171 ust. 1 i 2 Konstytucji; 7) art. 24i ust. 1, 2 i 4 oraz art. 27a ust. 3 pkt 2 u.z.w.z.o.ś., dodanych art. 1 pkt 8 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim ,,wyposażają organ regulacyjny w kompetencje nadzorcze nad działalnością samorządu gminnego w zakresie świadczenia usług zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowa-dzania ścieków”, z art. 171 ust. 1 i 2 Konstytucji; 8) art. 24c ust. 5, 6 i 7, art. 24d ust. 1-4, art. 24e ust. 1 oraz art. 24f ust. 1, 2 i 3 u.z.w.z.o.ś., ze względu na ich funkcjonalny związek z przepisami wskaza-nymi w pkt 2-7, z art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 2 w związku z art. 165 ust. 2, art. 166 ust. 1 oraz art. 169 ust. 1, art. 171 ust. 1 i 2, a także z Preambułą Kon-stytucji. OTK ZU B/2019 Tw 9/18 poz. 269 3 p o s t a n a w i a: nadać wnioskowi dalszy bieg. UZASADNIENIE Rada Miasta Piły (dalej: wnioskodawca) 30 kwietnia 2018 r. (data nadania) wystąpiła do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o zbadanie konstytucyjności ustawy z dnia 27 października 2017 r. o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2180; dalej: ustawa nowe-lizująca) oraz przepisów ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (ówcześnie: Dz. U. z 2017 r. poz. 328 ze zm., obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1437, ze zm.), w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, w zakresie wskazanym we wniosku. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Na podstawie art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) wniosek złożony przez podmiot, o którym mowa w art. 191 ust. 1 pkt 3-5 Konstytucji, Prezes Trybunału kieruje do wyznaczonego przez siebie sędziego Trybunału w celu wstępne-go rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Trybunał bada, czy wniosek spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 47 i art. 48 u.o.t.p. TK, a w szczególności, czy zaskarżony akt normatywny dotyczy spraw objętych zakresem działania wnioskodawcy (art. 191 ust. 1 pkt 3-5 w związku z art. 191 ust. 2 Konstytucji). Tym samym wstępne rozpoznanie wniosku umożliwia – już w początkowej fazie postępowania – wyeliminowanie spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. 2. W rozpatrywanej sprawie, z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego wystąpiła Rada Miasta Piły, która – stosownie do art. 48 ust. 2 pkt 1 u.o.t.p. TK – dołączyła do wniosku uchwałę nr LII/663/18 z 24 kwietnia 2018 r. Trybunał ustalił, że wymieniona uchwała została podjęta przez organ stanowiący jed-nostki samorządu terytorialnego (art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji) i wyraża wolę wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego (§ 1). Określa ona ponadto przedmiot i wzorce kontroli (§ 1), które są tożsame z zakresem zaskarżenia złożonego wniosku. Uchwała wskazu-je także pełnomocnika umocowanego do sporządzenia i wniesienia wniosku oraz reprezento-wania Rady Miasta Piły w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym (§ 2). W związku z powyższym Trybunał stwierdza, że wniosek o zbadanie konstytucyjności zakwestionowanych aktów normatywnych pochodzi od uprawnionego podmiotu (art. 191 ust. 1 pkt 3 Konstytucji). 3. Na podstawie art. 191 ust. 2 Konstytucji organy stanowiące jednostek samorządu te-rytorialnego są uprawnione do inicjowania abstrakcyjnej kontroli norm, jeżeli kwestionowany przez nie akt normatywny dotyczy spraw objętych ich zakresem działania. W związku z tym art. 48 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK wymaga, aby wnioskodawca – powołując przepis prawa lub statutu – uzasadnił, że to właśnie kwestionowany akt normatywny lub jego część dotyczy spraw objętych zakresem jego działania. Wnioskodawca wskazał, że zgodnie z art. 166 ust. 1 Konstytucji zadania publiczne służące zaspokajaniu potrzeb wspólnoty samorządowej są wykonywane przez jednostkę sa-morządu terytorialnego jako zadania własne. Na podstawie art. 169 ust. 1 Konstytucji jed- OTK ZU B/2019 Tw 9/18 poz. 269 4 nostki samorządu terytorialnego wykonują swoje zadania za pośrednictwem organów stano-wiących i wykonawczych. Podstawowe zadania gminy zostały natomiast sformułowane w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506, ze zm.), w pkt 3 tego przepisu wskazano, że zadania własne gminy obejmują m.in. sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ście-ków komunalnych. Zdaniem wnioskodawcy wprowadzone ustawą z dnia 27 października 2017 r. o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2180) zmiany w ustawie z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2019 r. poz. 1437, ze zm.) ingerują w dotychczasowy model realizowania przez gminy za-dań z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków. Skut-kiem wprowadzonych zmian prawnych jest m.in. odebranie niektórych spośród dotychczaso-wych kompetencji regulacyjnych przysługujących organom gminy i przekazanie ich do wła-ściwości organów administracji rządowej. Mając powyższe na względzie Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że Rada Miasta Pi-ły wykazała, że akty normatywne, w zakresie wskazanym we wniosku dotyczą spraw obję-tych jej zakresem działania (art. 191 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 191 ust. 2 Konstytucji w związku z art. 48 ust. 1 u.o.t.p. TK). 4. Trybunał ustalił również, że wnioskodawca prawidłowo określił przedmiot oraz wzorce kontroli, a także uzasadnił sformułowane we wniosku zarzuty (art. 47 ust. 1 pkt 4-6 i ust. 2 u.o.t.p. TK). 5. Mając powyższe na uwadze Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że wniosek spełnia wymogi formalne przewidziane w u.o.t.p. TK, dlatego też – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK – należało postanowić jak w sentencji.