C-104/17

WYROK TRYBUNAŁU (dziewiąta izba) z dnia 15 marca 2018 r. ( *1 ) Odesłanie prejudycjalne – Dyrektywa 94/62/WE – Opakowania i odpady opakowaniowe – Odzysk i recykling odpadów – Opłata na krajowy fundusz środowiska – Wprowadzanie na rynek krajowy wyrobów opakowanych i opakowań bez ingerowania w nie – Zasada „zanieczyszczający płaci” – Przymiot zanieczyszczającego W sprawie C‑104/17 mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Curtea de Apel Piteşti (sąd apelacyjny w Pitești, Rumunia) postanowieniem z dnia 2 lutego 2017 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 27 lutego 2017 r., w postępowaniu: SC Cali Esprou SRL przeciwko Administraţia Fondului pentru Mediu, TRYBUNAŁ (dziewiąta izba), w składzie: C. Vajda (sprawozdawca), prezes izby, E. Juhász i K. Jürimäe, sędziowie, rzecznik generalny: M. Campos Sánchez-Bordona, sekretarz: A. Calot Escobar, uwzględniając pisemny etap postępowania, rozważywszy uwagi przedstawione: – w imieniu rządu rumuńskiego przez R.H. Radu, O.C. Ichim i M. Chicu, działających w charakterze pełnomocników, – w imieniu Komisji Europejskiej przez L. Nicolae i E. Sanfrutos Cano, działające w charakterze pełnomocników, podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii, wydaje następujący Wyrok Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 15 dyrektywy 94/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (Dz.U. 1994, L 365, s. 10 – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 13, t. 13, s. 349). Wniosek ten został złożony w ramach sporu pomiędzy SC Cali Esprou SRL a Administraţia Fondului pentru Mediu (administracją funduszu środowiska, Rumunia, zwaną dalej „AFM”) w przedmiocie zgodności z prawem opłaty, którą AFM nałożyło na Cali Esprou, obliczanej na podstawie opakowań, które spółka ta wprowadziła na rynek rumuński w latach 2013 i 2014. Ramy prawne Prawo Unii Motywy pierwszy i drugi dyrektywy 94/62 mają następujące brzmienie: „należy zharmonizować różniące się od siebie krajowe środki dotyczące gospodarowania opakowaniami i odpadami opakowaniowymi w celu, z jednej strony, zapobiegania ich wpływowi na środowisko lub zmniejszania tego wpływu, zapewniając w ten sposób wysoki poziom ochrony środowiska, a z drugiej strony w celu zapewnienia funkcjonowania rynku wewnętrznego oraz uniknięcia przeszkód w handlu i zakłócenia oraz ograniczenia konkurencji we Wspólnocie; najlepszym sposobem zapobiegania powstawaniu odpadów opakowaniowych jest ogólne zmniejszenie ilości opakowań”. Zgodnie z motywem dwudziestym dziewiątym tej dyrektywy: „konieczne jest uzyskanie przez wszystkie strony zaangażowane w produkcję, użytkowanie, przywóz i dystrybucję opakowań oraz wyrobów opakowanych większej świadomości na temat roli opakowań w powstawaniu odpadów oraz przejęcie odpowiedzialności za takie odpady zgodnie z zasadą »zanieczyszczający płaci«; opracowywanie i realizacja środków przewidzianych w niniejszej dyrektywie powinna się odbywać i wymaga ścisłej współpracy wszystkich partnerów, gdzie stosowne, w duchu współodpowiedzialności”. Artykuł 1 wspomnianej dyrektywy, zatytułowany „Cele”, przewiduje: „1.   Niniejsza dyrektywa ma na celu zharmonizowanie krajowych środków dotyczących gospodarowania opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, z jednej strony, w celu zapobiegania ich wpływowi na środowisko wszystkich państw członkowskich oraz państw trzecich lub zmniejszenia takiego wpływu, zapewniając w ten sposób wysoki poziom ochrony środowiska, a z drugiej strony, w celu zapewnienia funkcjonowania rynku wewnętrznego oraz uniknięcia przeszkód w handlu i zakłócenia oraz ograniczenia konkurencji we Wspólnocie. 2.   W tym celu niniejsza dyrektywa ustanawia środki zmierzające w pierwszym rzędzie do zapobiegania powstawaniu odpadów opakowaniowych oraz w ramach dodatkowych zasad podstawowych, do wielokrotnego użytku opakowań, recyklingu oraz innych form odzysku odpadów opakowaniowych, a co za tym idzie, zmniejszenia ilości ostatecznie unieszkodliwianych odpadów”. Artykuł 2 ust. 1 wskazanej dyrektywy stanowi: „Niniejsza dyrektywa stosuje się do wszystkich opakowań wprowadzanych do obrotu we Wspólnocie i wszystkich odpadów opakowaniowych używanych lub powstających na poziomie przemysłowym, handlowym, w biurach, sklepach, placówkach usługowych, gospodarstwach domowych lub na jakimkolwiek innym poziomie, niezależnie od zastosowanego surowca”. Artykuł 3 pkt 11 dyrektywy 94/62 stanowi: „Do celów niniejszej dyrektywy: […] 11) »podmioty gospodarcze« w odniesieniu do opakowań oznaczają dostawców materiałów opakowaniowych, producentów i przetwórców opakowań, podmioty zajmujące się napełnianiem, użytkowników, importerów, handlowców i dystrybutorów, władze i organizacje publiczne”. Artykuł 15 tej dyrektywy przewiduje: „Stanowiąc w oparciu o odpowiednie postanowienia traktatu, Rada przyjmuje instrumenty ekonomiczne, mające wspierać realizację celów określonych w niniejszej dyrektywie. Przy braku takich środków państwa członkowskie mogą podejmować środki zmierzające do realizacji tych celów zgodnie z zasadami obowiązującymi w polityce ochrony środowiska Wspólnoty, między innymi z zasadą »zanieczyszczający płaci«, a także zgodnie z obowiązkami wynikającymi z traktatu”. Prawo rumuńskie Artykuł 16 ust. 1 i 4 Hotărâra Guvernului nr. 621/2005 privind gestionarea ambalajelor și a deșeurilor de ambalaje (uchwały rządu nr 621/2005 w sprawie gospodarowania opakowaniami i odpadami opakowaniowymi) (Monitorul Oficial al României, część I, nr 639 z dnia 20 lipca 2005 r., zwanej dalej „uchwałą rządu nr 621/2005”), w wersji mającej zastosowanie do sporu w postępowaniu głównym, przewiduje: „1.   Podmioty gospodarcze, będące rumuńskimi osobami prawnymi, odpowiadają za wszystkie odpady powstałe z opakowań, które wprowadzają na rynek krajowy, w następujący sposób: a) podmioty gospodarcze wprowadzające na rynek wyroby opakowane odpowiadają za odpady powstałe z opakowań pierwotnych, wtórnych i trzeciorzędowych stosowanych w opakowaniach ich wyrobów, z wyjątkiem opakowań do sprzedaży detalicznej stosowanych do pakowania w punkcie sprzedaży wyrobów, które wprowadzają na rynek krajowy; b) podmioty gospodarcze, które umieszczają wyroby opakowane indywidualnie w opakowaniu zbiorczym w celu odprzedaży lub redystrybucji, są odpowiedzialne za odpady pochodzące z opakowań wtórnych lub trzeciorzędowych wprowadzonych przez nich na rynek; c) podmioty gospodarcze, które wprowadzają na rynek opakowania do sprzedaży detalicznej, są odpowiedzialne za odpady pochodzące z tych opakowań. […] 4.   Podmioty gospodarcze, o których mowa w ust. 2, są zobowiązane do osiągnięcia przynajmniej celów przewidzianych w załączniku 3 do [Ordonanța de urgență a guvernului nr. 196/2005 privind Fondul pentru mediu (nadzwyczajnego zarządzenia rządu nr 196/2005 w sprawie funduszu środowiska) (Monitorul Oficial al României, część I, nr 1193 z dnia 30 grudnia 2005 r.)], zatwierdzonym wraz z jego zmianami i uzupełnieniami przez [Legea nr.105/2006 (ustawę nr 105/2006)], z jej późniejszymi zmianami i uzupełnieniami, stosowanymi do odpadów opakowaniowych pochodzących z opakowań, które zostały wprowadzone na rynek krajowy/przyjęte z powrotem na podstawie postanowień umownych i których identyfikowalność jest zapewniona”. Artykuł 9 ust. 1 lit. d) nadzwyczajnego zarządzenia rządu nr 196/2005 w sprawie funduszu środowiska (zwanego dalej „OUG nr 196/2005”), w wersji mającej zastosowanie do sporu w postępowaniu głównym, stanowi: „Dochodami funduszu środowiska są: […] d) opłata wynosząca 2 [RON (leje rumuńskie)]/kg, należna od podmiotów gospodarczych wprowadzających do obrotu krajowego wyroby opakowane lub rozprowadzających po raz pierwszy na rynku krajowym opakowania do sprzedaży detalicznej, a także od podmiotów gospodarczych wynajmujących opakowania w dowolnej postaci w ramach działalności zawodowej, za różnicę między ilością odpadów opakowaniowych odpowiadającą minimalnym celom odzysku lub spalania w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzysku poprzez recykling, określonym w załączniku nr 3, a ilością odpadów opakowaniowych faktycznie odzyskanych lub spalonych w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzyskanych poprzez recykling”. Ordinul nr. 578/2006 pentru aprobarea metodologiei de calcul al contribuțiilor și taxelor datorate la Fondul pentru mediu (zarządzenie nr 578/2006 zatwierdzające metodę obliczania opłat i podatków należnych funduszowi środowiska) (Monitorul Oficial al României, część I, nr 516 z dnia 14 czerwca 2006 r.), zmieniony między innymi przez Ordinul nr. 1032 (zarządzenie nr 1032) z dnia 10 marca 2011 r. (Monitorul Oficial al României, część I, nr 196 z dnia 22 marca 2011 r.), przewiduje w pkt 11 załącznika do niego: „Wprowadzenie wyrobu na rynek krajowy jest czynnością polegającą na udostępnieniu po raz pierwszy na rynku krajowym, odpłatnie lub nieodpłatnie, wyrobu w celu jego dystrybucji lub konsumpcji, w tym do użytku własnego lub konsumpcji własnej. […]”. Spór w postępowaniu głównym i pytanie prejudycjalne Cali Esprou nabywa różne towary już opakowane za granicą, które sprzedaje i dostarcza bez żadnej ingerencji z jej strony sprzedawcom detalicznym na rynku rumuńskim. Spółka ta wprowadziła na rynek rumuński towary, które zostały sprzedane w okresie od 19 sierpnia 2011 r. do 31 grudnia 2014 r. W dniach od 30 marca do 2 kwietnia 2015 r. w siedzibie Cali Esprou miała miejsce kontrola skarbowa dotycząca przestrzegania obowiązków uiszczenia opłaty należnej AFM na podstawie art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 za opakowania wyrobów opakowanych wprowadzonych na rynek rumuński w latach 2011–2014. W następstwie tej kontroli nie nałożono na Cali Esprou dodatkowego obowiązku zapłaty na podstawie art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 za lata 2011 i 2012. Organy skarbowe nałożyły na nią natomiast na podstawie tego przepisu obowiązek dodatkowej zapłaty kwoty 4242 RON (około 909 EUR) za lata 2013 i 2014. Cali Esprou wniosła odwołanie do AFM od tego dodatkowego obowiązku zapłaty, utrzymując, że nie podlega obowiązkom zapłaty przewidzianym w art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005, ponieważ nie można zakwalifikować jej jako „zanieczyszczającego”. W dniu 3 lipca 2015 r. AFM oddalił to odwołanie. W dniu 21 grudnia 2015 r. Cali Esprou wniosła skargę do Tribunalul Vâlcea (sądu rejonowego w Vâlcea, Rumunia) zmierzającą w szczególności do stwierdzenia nieważności decyzji AFM. Wyrokiem z dnia 6 maja 2016 r. skarga ta została oddalona. Cali Esprou zakwestionowała ten wyrok przed sądem odsyłającym – Curtea de Apel Piteşti (sądem apelacyjnym w Piteşti, Rumunia), podnosząc, że ze względu na to, iż gospodaruje opakowaniami, a nie odpadami opakowaniowymi, nie można jej uznać za zanieczyszczającego. Ponadto zdaniem Cali Esprou art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 jest sprzeczny z zasadą „zanieczyszczający płaci” ustanowioną w art. 15 dyrektywy 94/62, który przewiduje przyjęcie środków krajowych zmierzających do osiągnięcia celów tej dyrektywy zgodnie z zasadami obowiązującymi w polityce ochrony środowiska Unii, między innymi z zasadą „zanieczyszczający płaci”. W tym względzie sąd odsyłający zaznacza, że opłata przewidziana w art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 jest „środkiem”, który wchodzi w zakres stosowania art. 15 dyrektywy 94/62. Zadaje sobie jednak pytanie, czy opłata ta jest zgodna z zasadą „zanieczyszczający płaci” ustanowioną w tym artykule. W szczególności, mając na uwadze definicję podmiotu gospodarczego zawartą w art. 3 pkt 11 tej dyrektywy, sąd odsyłający uważa, że zanieczyszczający w rozumieniu art. 15 wspomnianej dyrektywy musi mieć związek z przetworzeniem opakowania w odpad. Tymczasem Cali Esprou jest pośrednikiem, który nie ingeruje w opakowania, w związku z czym sąd odsyłający zastanawia się, czy nałożony na Cali Esprou obowiązek uiszczenia opłaty na rzecz AFM na podstawie art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 jest zgodny z art. 15 wspomnianej dyrektywy. W tych okolicznościach Curtea de Apel Piteşti (sąd apelacyjny w Piteşti) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym: „Czy art. 15 dyrektywy 94/62 można interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on przyjęciu przez państwo członkowskie Unii Europejskiej uregulowań ustanawiających obowiązek uiszczenia opłaty przez podmiot gospodarczy, który wprowadza do obrotu krajowego wyroby opakowane i opakowania, ale nie ingeruje w żaden sposób w te wyroby i opakowania, tylko zbywa je w tej samej postaci podmiotowi gospodarczemu, który z kolei sprzedaje je konsumentowi końcowemu, przy czym wysokość tej opłaty ustala się od każdego kilograma różnicy między ilością odpadów opakowaniowych odpowiadającą minimalnym celom odzysku i spalania w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzysku poprzez recykling a ilością odpadów opakowaniowych faktycznie odzyskanych lub spalonych w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzyskanych poprzez recykling?”. W przedmiocie pytania prejudycjalnego Poprzez pytanie prejudycjalne sąd odsyłający zmierza zasadniczo do ustalenia, czy art. 15 dyrektywy 94/62 i zasada „zanieczyszczający płaci”, którą wdraża ten artykuł, sprzeciwiają się uregulowaniu krajowemu, takiemu jak będące przedmiotem postępowania głównego, które nakłada opłatę na podmiot gospodarczy nieingerujący w opakowania wprowadzane przez niego na rynek, obliczoną na podstawie różnicy wagi między ilością odpadów opakowaniowych, która odpowiada minimalnym celom odzysku energii i odzysku poprzez recykling a ilością odpadów opakowaniowych faktycznie odzyskanych lub zrecyklingowanych. Artykuł 15 dyrektywy 94/62 przewiduje, że Rada przyjmuje instrumenty ekonomiczne, mające wspierać realizację celów określonych w tej dyrektywie i że przy braku takich środków państwa członkowskie mogą podejmować środki zmierzające do realizacji tych samych celów zgodnie z zasadami obowiązującymi w polityce ochrony środowiska Unii, między innymi z zasadą „zanieczyszczający płaci”, a także zgodnie z obowiązkami wynikającymi z traktatu. Ze względu na to, że Rada nie przyjęła takich instrumentów ekonomicznych, które nakładałyby opłatę za odpady opakowaniowe wprowadzone na rynek państw członkowskich, te ostatnie mogą więc podejmować środki przy zachowaniu przesłanek określonych we wspomnianym art. 15 zdanie drugie. W tym względzie należy zaznaczyć z jednej strony, że zasada „zanieczyszczający płaci”, przywołana w art. 15 i motywie dwudziestym dziewiątym dyrektywy 94/62, oznacza zgodnie z tym motywem, iż „konieczne jest uzyskanie przez wszystkie strony zaangażowane w produkcję, użytkowanie, przywóz i dystrybucję opakowań oraz wyrobów opakowanych, większej świadomości na temat roli opakowań w powstawaniu odpadów” i „przejęcie odpowiedzialności za takie odpady”. Wspomniana zasada nie dotyczy więc jedynie tych, którzy są bezpośrednio odpowiedzialni za wytwarzanie odpadów, lecz ma szerszy zakres. Dotyczy ona także tych, którzy przyczyniają się do wytwarzania odpadów, co obejmuje importerów i dystrybutorów wyrobów opakowanych (zob. analogicznie wyrok z dnia 30 marca 2017 r., VG Čistoća, C‑335/16, EU:C:2017:242, pkt 24 i przytoczone tam orzecznictwo). Z drugiej strony, co się tyczy celów określonych w dyrektywie 94/62, jej art. 1, zatytułowany „Cele”, uściśla w ust. 1, że dyrektywa ma „zapewni[ć] […] wysoki poziom ochrony środowiska”. Ponadto zgodnie z jej art. 1 ust. 2 ustanawia ona „środki zmierzające w pierwszym rzędzie do zapobiegania powstawaniu odpadów opakowaniowych oraz w ramach dodatkowych zasad podstawowych, do wielokrotnego użytku opakowań, recyklingu oraz innych form odzysku odpadów opakowaniowych, a co za tym idzie zmniejszenia ilości ostatecznie unieszkodliwianych odpadów”. W tych celach art. 2 dyrektywy 94/62 potwierdza jej szeroki zakres stosowania, przewidując, że stosuje się ona do wszystkich opakowań wprowadzanych do obrotu w Unii i wszystkich odpadów opakowaniowych. Cele te są potwierdzone brzmieniem motywów pierwszego i drugiego dyrektywy 94/62, zgodnie z którymi, odpowiednio, ta dyrektywa z jednej strony zmierza do „zapobiegania […] lub zmniejszania” wpływu odpadów opakowaniowych „na środowisko […], zapewniając w ten sposób wysoki poziom ochrony środowiska”, a z drugiej strony ma na celu „ogólne zmniejszenie ilości opakowań”. Zgodność opłaty będącej przedmiotem postępowania głównego z prawem Unii należy ocenić w szczególności w świetle celów dyrektywy 94/62 i zasady „zanieczyszczający płaci”. Z art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 wynika, że opłata będąca przedmiotem postępowania głównego, należna od podmiotów gospodarczych, które po raz pierwszy wprowadzają wyroby opakowane na rynek krajowy, jest obliczana na podstawie różnicy wagi między ilością odpadów opakowaniowych odpowiadającą minimalnym celom odzysku lub spalania a ilością odpadów opakowaniowych faktycznie odzyskanych lub spalonych w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzyskanych poprzez recykling. Zdaniem rządu rumuńskiego opłata ta zmierza w sposób ogólny do nałożenia odpowiedzialności na tych, którzy wprowadzają opakowania na rynek rumuński. Mianowicie, z zastrzeżeniem weryfikacji przez sąd odsyłający, nakładając opłatę obliczaną na podstawie wagi odpadów opakowaniowych przekraczającej minimalne cele odzysku lub spalania w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzysku poprzez recykling, opłata ta zachęca z jednej strony do zmniejszenia opakowań wprowadzanych na rynek krajowy, a z drugiej strony do wspierania odzysku lub recyklingu wspomnianych odpadów. Tym samym opłata, której dotyczy postępowanie główne, odpowiada celom realizowanym przez dyrektywę 94/62, w szczególności ze względu na to, że zmierza ona do przewidzianego w art. 1 ust. 2 tej dyrektywy i w jej motywie drugim zmniejszenia ilości ostatecznie unieszkodliwianych odpadów, wspierając z jednej strony odzysk lub spalanie odpadów opakowaniowych w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzysku poprzez recykling, a z drugiej strony zniechęcając poprzez obciążenie pieniężne do nieprzestrzegania minimalnych celów odzysku lub spalania w zakładach spalania z odzyskiem energii i odzysku poprzez recykling. Opłata taka jak będąca przedmiotem postępowania głównego, wpisuje się też jasno w poszanowanie zasady „zanieczyszczający płaci” ustanowionej w art. 15 dyrektywy 94/62. Opłata, o której mowa w postępowaniu głównym, taka jak opisana w pkt 26 niniejszego wyroku, powoduje bowiem obciążenie pieniężne tych, którzy wprowadzają opakowania na rynek krajowy i przekraczają określone minimalne cele odzysku energii i odzysku poprzez recykling odpadów. Zgodnie z postanowieniem odsyłającym z art. 9 ust. 1 lit. d) OUG nr 196/2005 i z pkt 11 załącznika do zarządzenia nr 578/2006 zatwierdzającego metodę obliczania opłat i podatków należnych funduszowi środowiska, ze zmianami, wynika, że opłata ta stosuje się jedynie do tych, którzy wprowadzają wspomniane opakowania na rynek po raz pierwszy, a nie do podmiotów na dalszych etapach dystrybucji. Poza tym obciążenie to nakładane jest tylko w zakresie, w jakim nie są spełnione minimalne cele odzysku energii i odzysku poprzez recykling odpadów. Z powyższego wynika, że opłata taka jak będąca przedmiotem postępowania głównego jest zgodna zarówno z celami dyrektywy 94/62, jak i z zasadą „zanieczyszczający płaci” w rozumieniu art. 15 wspomnianej dyrektywy. Wniosku tego nie może podważyć argument podniesiony przez Cali Esprou przed sądem odsyłającym, zgodnie z którym podmiot gospodarczy, który nie ingeruje w opakowania wyrobów przywożonych i wprowadzanych na rynek rumuński, nie jest „zanieczyszczającym” w rozumieniu zasady „zanieczyszczający płaci”. Jak wynika z pkt 22 niniejszego wyroku, zasada „zanieczyszczający płaci” ma bowiem zakres, który obejmuje importerów i dystrybutorów wyrobów opakowanych, i nie jest ograniczona do tych, którzy ingerują w opakowania danych wyrobów. Importerzy i dystrybutorzy, niezależnie od faktu, czy ingerują w opakowania czy nie, przyczynili się do wprowadzenia na rynek krajowy odpadów w postaci opakowań. Wniosek ten potwierdza interpretacja systemowa dyrektywy 94/62. Podmiot gospodarczy taki jak ten, którego dotyczy sprawa w postępowaniu głównym, który nie ingeruje w opakowania wyrobów przywożonych i wprowadzanych na rynek rumuński, jest objęty tą dyrektywą, która w art. 3 pkt 11 definiuje „podmioty gospodarcze” w sposób szeroki, ujmując w szczególności „importerów, handlowców i dystrybutorów”. Państwo członkowskie może zatem bez naruszenia zasady „zanieczyszczający płaci” ustanowionej w art. 15 dyrektywy 94/62 nałożyć opłatę taką jak opisana w pkt 26 niniejszego wyroku na podmioty gospodarcze, które nie ingerują w opakowania wprowadzane przez nie na rynek krajowy. Należy dodać, że Trybunał orzekł, iż art. 15 dyrektywy 94/62 nie dokonuje wyczerpującej harmonizacji środków krajowych w dziedzinach regulowanych tą dyrektywą, lecz – jak przypomniano w pkt 20 niniejszego wyroku – upoważnia Radę do przyjęcia instrumentów ekonomicznych w celu wspierania realizacji celów określonych w tej dyrektywie, a przy braku takich środków państwa członkowskie działają „zgodnie z obowiązkami wynikającymi z traktatu”. Przepis ten również wymaga zatem stosowania właściwych postanowień traktatu FUE (wyrok z dnia 12 listopada 2015 r., Visnapuu, C‑198/14, EU:C:2015:751, pkt 47). W tym względzie z art. 110 TFUE wynika z jednej strony, że żadne państwo członkowskie nie powinno nakładać na produkty innych państw członkowskich podatków wewnętrznych wyższych od tych, które nakłada na podobne produkty krajowe, a z drugiej strony, że żadne państwo członkowskie nie powinno nakładać na produkty innych państw członkowskich podatków wewnętrznych, które pośrednio chronią inne produkty. Trybunał wielokrotnie orzekał, że obciążenie pieniężne stanowi podatek wewnętrzny w rozumieniu art. 110 TFUE, jeżeli należy do ogólnego systemu opłat wewnętrznych obejmujących systematycznie kategorie produktów według obiektywnych kryteriów stosowanych niezależnie od pochodzenia lub przeznaczenia produktów (zob. w szczególności wyroki: z dnia 8 czerwca 2006 r., Koornstra, C‑517/04, EU:C:2006:375, pkt 16; a także z dnia 8 listopada 2007 r., Stadtgemeinde Frohnleiten i Gemeindebetriebe Frohnleiten, C‑221/06, EU:C:2007:657, pkt 31). Ponadto odpady należy uznać za produkty w rozumieniu art. 110 TFUE (zob. podobnie wyrok z dnia 9 lipca 1992 r., Komisja/Belgia, C‑2/90, EU:C:1992:310, pkt 25–28). Uwzględniając powyższe rozważania i zawarty w pkt 26 niniejszego wyroku opis opłaty, której dotyczy postępowanie główne, należy uznać, że opłata ta stanowi obciążenie pieniężne objęte ogólnym systemem opłat wewnętrznych stosowanych regularnie do danej kategorii produktów, a mianowicie do ilości odpadów opakowaniowych przekraczającej minimalne cele odzysku lub spalania, które nie zostały faktycznie odzyskane lub spalone w zakładach spalania z odzyskiem energii i poddane odzyskowi poprzez recykling. Wynika z tego, że opłata, której dotyczy postępowanie główne, nie stanowi podatku wewnętrznego w rozumieniu art. 110 TFUE. Z utrwalonego orzecznictwa wynika, że do naruszenia art. 110 TFUE dochodzi wówczas, gdy podatek nakładany na produkty przywożone z zagranicy i podatek nakładany na podobne produkty krajowe są obliczane w różny sposób i zgodnie z innymi zasadami, co prowadzi – choćby tylko w niektórych przypadkach – do wyższego opodatkowania towaru przywiezionego z zagranicy (wyroki: z dnia 12 listopada 2015 r., Visnapuu, C‑198/14, EU:C:2015:751, pkt 59; z dnia 16 czerwca 2016 r., Komisja/Portugalia, C‑200/15, niepublikowany, EU:C:2016:453, pkt 24). Tymczasem z postanowienia odsyłającego wynika, że opłata, której dotyczy postępowanie główne, obciąża odpady opakowaniowe według obiektywnych kryteriów stosowanych niezależnie od ich pochodzenia lub przeznaczenia. Opłata ta jest bowiem należna od podmiotów gospodarczych, które wprowadzają na rynek krajowy wyroby opakowane, bez względu na pochodzenie tych wyrobów. Ponadto postanowienie odsyłające nie zawiera żadnych informacji, które miałyby wykazywać, że wspomniana opłata może obciążać bardziej odpady opakowaniowe produktów importowanych niż odpady opakowaniowe produktów krajowych. Z całości powyższych rozważań wynika, że art. 15 dyrektywy 94/62 i zasada „zanieczyszczający płaci”, którą ten artykuł wdraża, nie sprzeciwiają się uregulowaniu krajowemu, takiemu jak rozpatrywane w postępowaniu głównym, które obciąża opłatą podmiot gospodarczy nieingerujący w opakowania, które wprowadza na rynek, obliczaną na podstawie różnicy wagi między ilością odpadów opakowaniowych odpowiadającą minimalnym celom odzysku energii i odzysku poprzez recykling a ilością odpadów opakowaniowych faktycznie odzyskanych lub zrecyklingowanych. W przedmiocie kosztów Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.   Z powyższych względów Trybunał (dziewiąta izba) orzeka, co następuje:   Artykuł 15 dyrektywy 94/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych i zasada „zanieczyszczający płaci”, którą ten artykuł wdraża, nie sprzeciwiają się uregulowaniu krajowemu, takiemu jak rozpatrywane w postępowaniu głównym, które obciąża opłatą podmiot gospodarczy nieingerujący w opakowania, które wprowadza na rynek, obliczaną na podstawie różnicy wagi między ilością odpadów opakowaniowych odpowiadającą minimalnym celom odzysku energii i odzysku poprzez recykling a ilością odpadów opakowaniowych faktycznie odzyskanych lub zrecyklingowanych.   Podpisy ( *1 ) Język postępowania: rumuński.