C-137/24
WyrokTSUE2025-11-27CELEX: 62024CJ0137ECLI:EU:C:2025:918
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
1. Czy wiadomość e-mail od administracji, informująca o odmowie przyznania świadczenia, stanowi "akt niekorzystny" w rozumieniu art. 90 ust. 2 Regulaminu pracowniczego, nawet jeśli zawiera zastrzeżenie, że nie jest decyzją organu powołującego? 2. Jak należy interpretować pojęcie "dziecka pozostającego na utrzymaniu" w kontekście ulgi podatkowej przewidzianej w art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68, w szczególności w odniesieniu do granicy wieku i związku z dodatkiem na dziecko? 3. Jaki jest status prawny wewnętrznych dyrektyw instytucji UE w stosunku do nadrzędnych aktów prawnych UE, takich jak rozporządzenia i regulamin pracowniczy?Ratio decidendi
1. Trybunał uznał, że wiadomość e-mail od PMO, która informowała o odmowie przedłużenia ulgi podatkowej, stanowiła "akt niekorzystny" w rozumieniu art. 90 ust. 2 Regulaminu pracowniczego. Decydująca jest istota aktu i jego zdolność do bezpośredniego i natychmiastowego naruszenia interesów skarżącego poprzez znaczącą zmianę jego sytuacji prawnej, a nie jego forma czy zastrzeżenia administracji o informacyjnym charakterze. W związku z tym, Sąd błędnie uznał, że pierwotnym aktem niekorzystnym była dorozumiana decyzja odmowna, a nie e-mail, co doprowadziło do błędnego stwierdzenia niedopuszczalności skargi w części. 2. Trybunał potwierdził, że ulga podatkowa przewidziana w art. 3 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia nr 260/68 jest ściśle związana z pojęciem "dziecka pozostającego na utrzymaniu" zdefiniowanym w art. 2 załącznika VII do Regulaminu pracowniczego. Interpretacja tego pojęcia musi uwzględniać wszystkie ustępy art. 2, w tym kryterium wieku (do 26 lat dla dzieci uczących się), chyba że zastosowanie ma wyjątkowe traktowanie na podstawie art. 2 ust. 4. Zatem, ulga nie przysługuje automatycznie po przekroczeniu 26. roku życia, jeśli nie spełnione są inne warunki. 3. Trybunał podkreślił, że wewnętrzne dyrektywy instytucji UE (takie jak wnioski szefów administracji) są normami niższego rzędu niż rozporządzenia i regulamin pracowniczy. Nie mogą one ustanawiać norm sprzecznych z wiążącymi i hierarchicznie nadrzędnymi aktami prawnymi Unii. W konsekwencji, dyrektywa wewnętrzna, która przewidywałaby ulgę podatkową dla dzieci niespełniających kryteriów "dziecka pozostającego na utrzymaniu" z Regulaminu pracowniczego, nie może znaleźć zastosowania.Stan faktyczny
Michael Heßler, urzędnik Komisji Europejskiej, otrzymywał ulgę podatkową na dwie córki, które były studentkami, do czasu ukończenia przez nie 26. roku życia. Po tym okresie, w 2021 r., zwrócił się do Urzędu Administracji i Wypłacania Należności Indywidualnych (PMO) o przedłużenie ulgi podatkowej. PMO odpowiedziało e-mailami, że wnioski o ulgę podatkową w braku uprawnienia do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu nie mogą być już akceptowane, powołując się na wyrok XB/EBC. E-maile te zawierały adnotację, że nie stanowią decyzji organu powołującego. Heßler złożył zażalenie na brak odpowiedzi, które zostało oddalone przez Komisję.Rozstrzygnięcie
1) Uchyla się wyrok Sądu Unii Europejskiej z dnia 20 grudnia 2023 r., Heßler/Komisja (T‑369/22, EU:T:2023:855) w zakresie, w jakim Sąd odrzucił jako niedopuszczalne sformułowane przez M. Heßlera żądanie stwierdzenia nieważności dorozumianej decyzji odmownej z dnia 18 grudnia 2021 r. w przedmiocie złożonego przez niego wniosku o przedłużenie ulgi podatkowej na dziecko pozostające na utrzymaniu.
2) W pozostałej części odwołanie zostaje oddalone.
3) Oddala się wniesione do Sądu żądania skierowane przeciwko decyzji odmownej w przedmiocie złożonego przez M. Heßlera w dniu 18 sierpnia 2021 r. wniosku o przyznanie ulgi podatkowej na dziecko pozostające na utrzymaniu.
4) Michael Heßler i Komisja Europejska pokrywają własne koszty.Pełny tekst orzeczenia
WYROK TRYBUNAŁU (pierwsza izba)
z dnia 27 listopada 2025 r. (
*1
)
Odwołanie – Służba publiczna – Regulamin pracowniczy urzędników Unii Europejskiej – Postępowanie poprzedzające wniesienie skargi – Artykuł 90 – Pojęcie „aktu niekorzystnego” – Podatek na rzecz Unii Europejskiej – Rozporządzenie (EWG, Euratom, EWWIS) nr 260/68 – Artykuł 3 – Ulga podatkowa na dziecko pozostające na utrzymaniu – Przesłanki przyznania – Pojęcie „dziecka pozostającego na utrzymaniu” – Załącznik VII do regulaminu pracowniczego – Artykuł 2 – Dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu
W sprawie C‑137/24 P
mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 56 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wniesione w dniu 20 lutego 2024 r.,
Michael Heßler, zamieszkały w Mannebach (Niemcy), którego reprezentowała I. Steuer‑Lutz, Rechtsanwältin,
strona skarżąca,
w której drugą stroną postępowania jest:
Komisja Europejska, którą reprezentowali T.S. Bohr i M. Brauhoff, w charakterze pełnomocników,
strona pozwana w pierwszej instancji,
TRYBUNAŁ (pierwsza izba),
w składzie: F. Biltgen, prezes izby, T. von Danwitz, wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego pierwszej izby, I. Ziemele, A. Kumin (sprawozdawca) i S. Gervasoni, sędziowie,
rzecznik generalny: T. Ćapeta,
sekretarz: A. Calot Escobar,
uwzględniając pisemny etap postępowania,
po zapoznaniu się z opinią rzeczniczki generalnej na posiedzeniu w dniu 12 czerwca 2025 r.,
wydaje następujący
Wyrok
Michael Heβler wnosi w odwołaniu o uchylenie wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 20 grudnia 2023 r., Heßler/Komisja (T‑369/22, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”, EU:T:2023:855), w którym Sąd oddalił jego skargę o, po pierwsze, stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Europejskiej oddalających jego wnioski o przyznanie ulgi podatkowej na dziecko pozostające na utrzymaniu (zwanej dalej „ulgą podatkową”), po drugie, zobowiązanie Komisji do przyznania mu tej ulgi podatkowej z mocą wsteczną od dnia 1 sierpnia 2021 r. i na tak długo, jak długo spełnione są przesłanki do jej uzyskania, a po trzecie, zasądzenie od Komisji odsetek od niewypłaconych kwot.
Ramy prawne
Regulamin pracowniczy
Zgodnie z art. 72 ust. 1 Regulaminu pracowniczego urzędników Unii Europejskiej, w brzmieniu mającym zastosowanie do sporu (zwanego dalej „regulaminem pracowniczym”):
„Urzędnik, jego małżonek, o ile nie jest on uprawniony do świadczeń tego samego rodzaju oraz w tej samej wysokości na podstawie innych przepisów ustawowych lub wykonawczych, jego dzieci oraz inne osoby pozostające na jego utrzymaniu w rozumieniu art. 2 załącznika VII są ubezpieczeni na wypadek choroby do wysokości 80 % poniesionych wydatków, zgodnie z przepisami przyjętymi w drodze porozumienia między organami powołującymi instytucji Unii po zasięgnięciu opinii Komitetu ds. Regulaminu Pracowniczego […]”.
Artykuł 80 regulaminu pracowniczego przewiduje w akapicie pierwszym:
„Jeżeli urzędnik lub osoba uprawniona do otrzymywania emerytury za wysługę lat lub renty inwalidzkiej umiera, nie pozostawiając małżonka uprawnionego do otrzymywania renty rodzinnej w momencie śmierci tej osoby, dzieciom będącym na utrzymaniu zmarłego w chwili śmierci w rozumieniu art. 2 załącznika VII przysługuje renta sieroca […]”.
Zgodnie z art. 90 regulaminu pracowniczego:
„1. Każda osoba, wobec której zastosowanie znajduje [regulamin pracowniczy], może złożyć organowi powołującemu wniosek o wydanie decyzji w jej sprawie. Organ powiadamia zainteresowaną osobę o wydanej decyzji wraz z uzasadnieniem w okresie czterech miesięcy od złożenia wniosku. Jeśli w tym terminie decyzja nie zostanie wydana, uznaje się to za dorozumianą decyzję odmowną, przeciwko której można złożyć zażalenie zgodnie z ust. 2.
2. Każda osoba, wobec której zastosowanie znajduje [regulamin pracowniczy], może złożyć organowi powołującemu zażalenie przeciwko aktowi, z którym wiążą się niekorzystne dla niej skutki; dotyczy to zarówno przypadku wydania decyzji przez organ powołujący, jak i niezastosowania środka przewidzianego przez [regulamin pracowniczy]. Zażalenie powinno zostać złożone w terminie trzech miesięcy […].
[…]
Organ powiadamia zainteresowaną osobę o swojej decyzji wraz z uzasadnieniem w terminie czterech miesięcy od dnia złożenia zażalenia. Jeżeli w tym terminie nie zostanie w odpowiedzi na zażalenie wydana decyzja, uznaje się to za dorozumianą decyzję odmowną, przeciwko której można złożyć skargę zgodnie z art. 91”.
Zgodnie z brzmieniem art. 91 ust. 1 regulaminu pracowniczego:
„Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest właściwy w zakresie rozstrzygania wszelkich sporów pomiędzy Unią a osobami, wobec których stosuje się [regulamin pracowniczy], w zakresie zgodności z prawem aktu, z którym wiążą się niekorzystne skutki dla danej osoby w rozumieniu art. 90 ust. 2 […]”.
Regulamin pracowniczy zawiera załącznik VII, zatytułowany „Wynagrodzenie oraz zwrot kosztów”, którego art. 2 stanowi:
„1. Urzędnik [mający dziecko lub dzieci] otrzymuje na każde dziecko pozostające na jego utrzymaniu, zgodnie z ust. 2 i 3 poniżej, dodatek [wypłacany co miesiąc].
2. Za dziecko pozostające na utrzymaniu uznaje się dziecko urzędnika lub jego małżonka pochodzące z małżeństwa, niepochodzące z małżeństwa lub przysposobione, na którego utrzymanie rzeczywiście łoży urzędnik.
Powyższy przepis ma również zastosowanie wobec dziecka, w odniesieniu do którego został złożony wniosek o przysposobienie oraz została rozpoczęta procedura przysposobienia.
Każde dziecko, względem którego na mocy decyzji organu sądowego, opartej na ustawodawstwie państwa członkowskiego w sprawie ochrony nieletnich, urzędnik ma obowiązek alimentacyjny, traktuje się jak dziecko pozostające na utrzymaniu.
3. Dodatek jest przyznawany:
a)
automatycznie na dzieci poniżej 18 roku życia;
b)
na uzasadniony wniosek urzędnika na dzieci w wieku od 18 do 26 lat, które są w trakcie kształcenia lub szkolenia zawodowego.
4. Osoba, do której utrzymania urzędnik jest zobowiązany z mocy prawa i której utrzymanie wiąże się z wysokimi wydatkami, może, na mocy szczególnej decyzji organu powołującego zawierającej uzasadnienie i opartej na odpowiednich dowodach, w drodze wyjątku być traktowana tak jak dziecko pozostające na jego utrzymaniu.
5. Dodatek jest dalej wypłacany niezależnie od wieku dziecka, w przypadku gdy dziecko ze względu na ciężką chorobę lub inwalidztwo nie jest w stanie samodzielnie się utrzymywać, przez cały okres choroby lub inwalidztwa.
6. Na jedno dziecko pozostające na utrzymaniu w rozumieniu niniejszego artykułu wypłaca się tylko jeden dodatek, nawet w przypadku gdy rodzice zatrudnieni są w dwóch różnych instytucjach Unii Europejskiej.
7. Jeżeli opieka nad dzieckiem pozostającym na utrzymaniu, w rozumieniu ust. 2 i 3, powierzona została z mocy prawa, na podstawie wyroku sądu lub decyzji właściwego organu administracyjnego, innej osobie, dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu wypłacany jest tej osobie w imieniu i na rachunek urzędnika”.
Rozporządzenie (EWG, Euratom, EWWIS) nr 260/68
Zgodnie z art. 3 rozporządzenia Rady (EWG, Euratom, EWWiS) nr 260/68 z dnia 29 lutego 1968 r. ustanawiającego warunki i procedurę stosowania podatku na rzecz [Unii] (Dz.U. 1968, L 56, s. 8):
„1. Podatek jest płatny miesięcznie od dochodów, wynagrodzeń i dodatków wypłacanych przez [Unię] każdej uprawnionej osobie.
[…]
3. Odliczeniu od podstawy opodatkowania podlegają zasiłki i świadczenia o charakterze rodzinnym lub społecznym wymienione poniżej:
a)
zasiłki rodzinne:
[…]
–
zasiłek na dziecko pozostające na utrzymaniu,
[…]
[…]
4. Z zastrzeżeniem przepisów art. 5 kwota otrzymana w wyniku zastosowania powyższych postanowień zostanie obniżona o 10 % z tytułu wydatków na cele służbowe i osobiste.
Dodatkowe obniżenie w wysokości dwukrotnej kwoty zasiłku na dziecko pozostające na utrzymaniu jest dokonywane w odniesieniu do każdego dziecka podatnika pozostającego na jego utrzymaniu, a także dla każdej osoby traktowanej jako dziecko pozostające na utrzymaniu w rozumieniu art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.
[…]”.
Okoliczności powstania sporu
Okoliczności powstania sporu zostały przedstawione w pkt 2–11 zaskarżonego wyroku w podany niżej sposób:
„2
Skarżący jest urzędnikiem Komisji. Jest ojcem dwóch córek urodzonych odpowiednio w 1993 r. i 1994 r.
Skarżący otrzymywał dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu na każdą ze swoich córek do czasu ukończenia przez nie w, odpowiednio, 2019 r. i 2020 r. 26. roku życia.
Oprócz wypłaty dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu skarżący korzystał również do dnia 31 lipca 2021 r. w odniesieniu do każdej ze swoich dwóch córek, które w tym czasie były jeszcze studentkami, z ulgi podatkowej przewidzianej w art. 3 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia [nr 260/68].
W dniu 28 czerwca 2021 r., chcąc skorzystać z przedłużenia ulgi podatkowej na starszą córkę, skarżący przekazał Urzędowi Administracji i Wypłacania Należności Indywidualnych (zwanemu dalej »PMO«) zaświadczenie potwierdzające posiadanie przez nią statusu studentki.
W pierwszej wiadomości poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r. administrator spraw w ramach wydziału »Należności i obciążenia« PMO odpowiedział skarżącemu, że »zgodnie z wyrokiem […] z dnia 12 marca 2020 r. [XB/EBC (T‑484/18 […] EU:T:2020:90) (zwanym dalej ‘wyrokiem XB/EBC’)] wszystkie wnioski o przyznanie lub przedłużenie ulgi podatkowej w braku uprawnienia do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu wypłacanego na podstawie art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego [zostały] zawieszone«. W odpowiedzi na pytanie skarżącego odnoszące się do tej wiadomości poczty elektronicznej administrator dodał następnie, w drugiej wiadomości poczty elektronicznej z tego samego dnia, że »[p]rzyznanie ulgi podatkowej nie mo[gło] już zostać nastąpić, ponieważ zgodnie z wyrokiem [XB/EBC] została ona zniesiona« (zwanych dalej łącznie »wiadomościami poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r.«). Na końcu każdej z tych wiadomości poczty elektronicznej, pod podpisem administratora, figurował nadto dopisek, w myśl którego owe wiadomości zostały wysłane w celach informacyjnych i nie stanowiły decyzji »organu powołującego/OUZU«, która mogłaby być przedmiotem zażalenia na podstawie art. 90 [regulaminu pracowniczego].
W dniu 15 lipca 2021 r. skarżący skierował do kierowniczki wydziału »Należności i obciążenia« PMO pismo, w którym zakwestionował informacje zawarte w wiadomościach poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r. i zwrócił się do PMO o przyznanie mu ulgi podatkowej na córkę. Skarżący nie otrzymał wyraźnej odpowiedzi na to pismo.
W dniu 18 sierpnia 2021 r. skarżący złożył do PMO wniosek o przedłużenie ulgi podatkowej na drugą córkę.
Wiadomością poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. administrator spraw w ramach wydziału »Należności i obciążenia« PMO odpowiedział skarżącemu, że „z żalem [powiadamiał go], że na podstawie pkt 103 wyroku [XB/EBC] żaden wniosek o przyznanie lub przedłużenie ulgi podatkowej nie może już zostać zaakceptowany w braku uprawnienia do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu wypłacanego na podstawie art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, jako że ulga ta została zniesiona (zwanej dalej »wiadomością poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r.«). Podobnie jak miało to miejsce w odniesieniu do wiadomości poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r., na końcu tej wiadomości poczty elektronicznej, pod podpisem administratora, figurował dopisek, w myśl którego wiadomość ta została wysłana w celach informacyjnych i nie stanowiła decyzji »organu powołującego/OUZU«, która mogłaby być przedmiotem zażalenia na podstawie art. 90 [regulaminu pracowniczego].
W dniu 24 listopada 2021 r. skarżący złożył zażalenie na wyrażoną przez PMO odmowę przedłużenia wnioskowanej ulgi podatkowej na obie jego córki, polegającą na »braku odpowiedzi« (zwane dalej »zażaleniem«).
W dniu 25 marca 2022 r. dyrektor służby »Sprawy finansowe, prawne i partnerstwo« w Dyrekcji Generalnej ds. Zasobów Ludzkich i Bezpieczeństwa Komisji, działający jako organ powołujący, wydał decyzję oddalającą zażalenie skarżącego (zwaną dalej »decyzją oddalającą zażalenie«)”.
Postępowanie przed Sądem i zaskarżony wyrok
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 24 czerwca 2022 r. wnoszący odwołanie wniósł skargę mającą na celu, po pierwsze, stwierdzenie nieważności decyzji oddalającej zażalenie, po drugie, zobowiązanie Komisji do przyznania mu, „z mocą wsteczną od dnia 1 sierpnia 2021 r. i na tak długo, jak długo spełnione są przesłanki do jej uzyskania”, ulgi podatkowej, a po trzecie, zasądzenie od Komisji odsetek od niewypłaconych kwot.
Co się tyczy żądań stwierdzenia nieważności, Sąd wskazał w pkt 24 zaskarżonego wyroku, że w rozpoznawanej sprawie przedmiotem zażalenia wnoszącego odwołanie był „brak odpowiedzi” ze strony Komisji na jego wnioski o uzyskanie lub przedłużenie ulgi podatkowej. Ponadto Sąd zaznaczył, że w decyzji oddalającej zażalenie nie wskazano dokładnie daty wydania decyzji o odmowie przyznania tej ulgi i nie podano, czy decyzje te zostały przyjęte w sposób wyraźny w wiadomościach poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r. i w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r., czy też w sposób dorozumiany. W tych okolicznościach, aby określić przedmiot tych żądań, Sąd dokonał w pierwszej kolejności, w pkt 25–39 tego wyroku, identyfikacji pierwotnego aktu niekorzystnego, przeciwko któremu owe żądania, w zakresie, w jakim dotyczyły decyzji oddalającej zażalenie, należało uznać, w stosownym przypadku, za skierowane.
W tym względzie Sąd przyjął przede wszystkim w pkt 35 wspomnianego wyroku, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy wiadomości poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r. i wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. nie można uznać za ostateczne decyzje organu powołującego, na mocy których organ ten odmówił przyznania wnoszącemu odwołanie ulgi podatkowej. Zdaniem Sądu wiadomości te nie stanowią zatem pierwotnych aktów niekorzystnych dla wnoszącego odwołanie.
Sąd zauważył następnie w pkt 37 tego samego wyroku, że wobec braku odpowiedzi organu powołującego w terminie czterech miesięcy w reakcji na wnioski wnoszącego odwołanie zawarte w jego wiadomościach poczty elektronicznej z dnia 28 czerwca i 18 sierpnia 2021 r. należało uznać, że dorozumiane decyzje odmowne w przedmiocie tych wniosków zapadły, odpowiednio, w dniach 28 października i 18 grudnia 2021 r. (decyzje zwane dalej „dorozumianymi decyzjami odmownymi”). Sąd stwierdził zatem w pkt 39 zaskarżonego wyroku, że dorozumiane decyzje odmowne stanowią pierwotne akty niekorzystne dla wnoszącego odwołanie.
Sąd stwierdził wreszcie w pkt 40 tego wyroku, że decyzja oddalająca zażalenie jedynie potwierdzała dorozumiane decyzje odmowne i nie dokonywała ponownego rozpatrzenia sytuacji wnoszącego odwołanie w świetle nowych okoliczności prawnych lub faktycznych.
Sąd wywiódł z tego w pkt 41 wspomnianego wyroku, że w tych okolicznościach żądanie stwierdzenia nieważności, choć formalnie zostało skierowane wyłącznie przeciwko decyzji oddalającej zażalenie, skutkuje zaskarżeniem do Sądu dorozumianych decyzji odmownych, których zgodność z prawem powinna być badania z uwzględnieniem uzasadnienia zawartego w decyzji oddalającej zażalenie.
W drugiej kolejności Sąd orzekł w pkt 42–45 tego samego wyroku w przedmiocie przestrzegania w rozpatrywanym przypadku terminów postępowania poprzedzającego wniesienie skargi.
W tym względzie wskazał on, że termin trzech miesięcy na złożenie zażalenia na pierwszą dorozumianą decyzję odmowną, wydaną w dniu 28 października 2021 r., upłynął w dniu 28 stycznia 2022 r., zgodnie z art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego. Ponieważ wnoszący odwołanie złożył zażalenie na „decyzje odmowne” Komisji w dniu 24 listopada 2021 r., termin do złożenia zażalenia przewidziany w tym przepisie został zachowany w odniesieniu do tej pierwszej decyzji.
Zdaniem Sądu wnoszący odwołanie złożył natomiast zażalenie na drugą dorozumianą decyzję odmowną przed datą wydania tej decyzji, czyli dniem 18 grudnia 2021 r. Ponadto Sąd stwierdził, że po tej dacie wnoszący odwołanie nie złożył zażalenia na tę dorozumianą decyzję, na które organ powołujący miał odpowiedzieć w decyzji oddalającej zażalenie. W związku z tym Sąd uznał, że postępowanie poprzedzające wniesienie skargi dotyczące wspomnianej dorozumianej decyzji odmownej nie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy.
Sąd wywiódł z tego w pkt 45 zaskarżonego wyroku, że żądanie stwierdzenia nieważności należy uznać za niedopuszczalne w zakresie, w jakim dotyczy ono zasadniczo dorozumianej decyzji odmownej z dnia 18 grudnia 2021 r.
W trzeciej kolejności Sąd zbadał w pkt 46–96 tego wyroku zasadność dwóch zarzutów podniesionych przez wnoszącego odwołanie, z których pierwszy dotyczył braku wyraźnej decyzji informującej go o przysługującym mu prawie do złożenia zażalenia oraz naruszenia obowiązku uzasadnienia, a drugi – naruszenia jego prawa do pobierania wynagrodzenia przewidzianego w art. 62 regulaminu pracowniczego. Sąd nie uwzględnił tych zarzutów, w części odrzucając je jako niedopuszczalne, a w części oddalając jako bezzasadne.
Wreszcie w pkt 97–105 wspomnianego wyroku Sąd oddalił skierowane do niego żądania drugie i trzecie, które miały zasadniczo na celu zobowiązanie Komisji do przyznania wnoszącemu odwołanie ulgi podatkowej i zasądzenie od niej odsetek od niewypłaconych kwot.
W ten sposób w zaskarżonym wyroku Sąd oddalił skargę w całości.
Żądania stron
Wnoszący odwołanie wnosi do Trybunału o:
–
uchylenie zaskarżonego wyroku;
–
stwierdzenie nieważności decyzji oddalającej zażalenie;
–
zobowiązanie Komisji do przyznania mu z mocą wsteczną, to jest od dnia 1 sierpnia 2021 r. i na tak długo, jak długo spełnione są przesłanki do jej uzyskania, ulgi podatkowej przewidzianej w art. 3 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia nr 260/68, w postaci skonkretyzowanej we wnioskach końcowych szefów administracji nr 222/04 [SEC(2004) 411] z dnia 7 kwietnia 2004 r. (zwanych dalej „wnioskami końcowymi szefów administracji nr 222/04”),
–
powiększenie należnych kwot o odsetki zgodnie z rozporządzeniem finansowym w brzmieniu obowiązującym w dniu złożenia przez wnoszącego odwołanie wniosków o przyznanie ulgi podatkowej; oraz
–
obciążenie Komisji kosztami postępowania.
Komisja wnosi do Trybunału o:
–
oddalenie odwołania; oraz
–
obciążenie wnoszącego odwołanie całością kosztów postępowania.
W przedmiocie odwołania
Na poparcie odwołania wnoszący je podnosi trzy zarzuty, z których pierwszy dotyczy przeinaczenia pojęcia „aktu niekorzystnego” w rozumieniu art. 90 regulaminu pracowniczego, drugi – naruszenia obowiązku uzasadnienia i jego prawa do bycia wysłuchanym, zagwarantowanych w art. 41 ust. 2 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej dalej „Kartą”), a trzeci – naruszenia art. 3 rozporządzenia nr 260/68 w związku z art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, a także nieposzanowania wiążącego charakteru aktów wewnętrznych Komisji.
W przedmiocie zarzutu pierwszego
Argumentacja stron
W ramach zarzutu pierwszego wnoszący odwołanie twierdzi, że Sąd błędnie orzekł w pkt 44 i 45 zaskarżonego wyroku, iż jego żądanie stwierdzenia nieważności było niedopuszczalne w zakresie, w jakim dotyczyło ono jego drugiej córki. Uważa on, że wyrażona przez PMO w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. wyraźna odmowa uwzględnienia jakiegokolwiek wniosku o przyznanie ulgi podatkowej w sytuacjach podobnych do jego sytuacji stanowi decyzję dla niego niekorzystną. Tym samym po otrzymaniu tej wiadomości poczty elektronicznej, w której de facto odmówiono mu tej ulgi podatkowej, z której korzystał do tej pory w związku z utrzymywaniem dwojga dzieci, wnoszący odwołanie nie miał żadnego powodu, by oczekiwać dorozumianej odmowy ze strony organu powołującego. Ponadto jest on zdania, że rzeczona wiadomość poczty elektronicznej powinna była być rozumiana w ten sposób, że nie miał on otrzymać również pozytywnej decyzji organu powołującego w sprawie jego wniosku o przyznanie wspomnianej ulgi.
W związku z tym wnoszący odwołanie podnosi, że nie miał obowiązku czekać na upływ terminu czterech miesięcy przewidzianego w art. 90 ust. 1 regulaminu pracowniczego, po upływie którego brak odpowiedzi ze strony administracji jest równoznaczny z dorozumianą decyzją odmowną. Otrzymanie wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. uruchomiło bowiem w przekonaniu wnoszącego odwołanie bieg trzymiesięcznego terminu do złożenia zażalenia, o którym mowa w art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego. W konsekwencji składając zażalenie w dniu 24 listopada 2021 r., dochował on terminów postępowania poprzedzającego wniesienie skargi.
Zdaniem Komisji wnoszący odwołanie nie kwestionuje pkt 33, 37 i 39 zaskarżonego wyroku dotyczących identyfikacji aktu niekorzystnego w rozpoznawanej sprawie. Tymczasem jako że identyfikacja taka stanowi kwestię wstępną o podstawowym znaczeniu względem kwestii, czy postępowanie poprzedzające wniesienie skargi zostało przeprowadzone prawidłowo, zarzut pierwszy należy oddalić jako bezskuteczny. W każdym wypadku Komisja uważa, że argumentacja wnoszącego odwołanie jest bezzasadna.
Ocena Trybunału
Na wstępie należy zauważyć, że o ile w ramach zarzutu pierwszego wnoszący odwołanie kwestionuje pkt 44 i 45 zaskarżonego wyroku, stwierdzające niedopuszczalność jego żądania stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie odmowy przedłużenia ulgi podatkowej na jego drugą córkę, o tyle stwierdzenie to opierało się na ocenie Sądu zawartej w pkt 33–39 tego wyroku, zgodnie z którą wiadomość poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. nie stanowiła decyzji organu powołującego odmawiającej wnoszącemu odwołanie ulgi podatkowej, w związku z czym pierwotnym aktem dla niego niekorzystnym była dorozumiana decyzja odmowna z dnia 18 grudnia 2021 r. Z argumentów przedstawionych przez wnoszącego odwołanie na poparcie zarzutu pierwszego, streszczonych w pkt 25 i 26 niniejszego wyroku, wynika natomiast jednoznacznie, że wnoszący odwołanie kwestionuje wyłącznie dokonaną przez Sąd ocenę dotyczącą identyfikacji pierwotnego aktu niekorzystnego, na której Sąd oparł stwierdzenie niedopuszczalności.
W tych okolicznościach zarzutu pierwszego nie można oddalić jako bezskutecznego. Należy zatem zbadać jego zasadność.
W tym względzie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego każda osoba, wobec której zastosowanie znajduje regulamin pracowniczy, może złożyć do organu powołującego zażalenie na akt, z którym wiążą się niekorzystne dla niej skutki. Artykuł 91 ust. 1 regulaminu pracowniczego uściśla, że Trybunał jest właściwy w zakresie rozstrzygania wszelkich sporów pomiędzy Unią a taką osobą w przedmiocie zgodności z prawem aktu, z którym wiążą się niekorzystne dla tej osoby skutki, w rozumieniu owego art. 90 ust. 2. Na podstawie art. 117 Warunków zatrudnienia innych pracowników Unii Europejskiej przepisy te stosuje się analogicznie do środków prawnych wniesionych przez innych pracowników (wyrok z dnia 12 grudnia 2024 r., DD/FRA, C‑130/22 P, EU:C:2024:1018, pkt 71 i przytoczone tam orzecznictwo).
Jak Sąd wskazał w pkt 29 zaskarżonego wyroku, zgodnie z orzecznictwem Trybunału aktami niekorzystnymi w rozumieniu art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego mogą być jedynie akty wywołujące wiążące skutki prawne, mogące naruszyć bezpośrednio i natychmiastowo interesy skarżącego poprzez znaczącą zmianę jego sytuacji prawnej (wyrok z dnia 12 grudnia 2024 r., DD/FRA, C‑130/22 P, EU:C:2024:1018, pkt 72 i przytoczone tam orzecznictwo).
Ponadto Trybunał orzekł już, że pojęcie „aktu niekorzystnego” w rozumieniu art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego należy interpretować szeroko i rozumieć jako oznaczające każdy akt, który może mieć bezpośredni wpływ na określoną sytuację prawną (wyrok z dnia 12 grudnia 2024 r., DD/FRA, C‑130/22 P, EU:C:2024:1018, pkt 74 i przytoczone tam orzecznictwo).
Jak Sąd przypomniał w pkt 30 zaskarżonego wyroku, aby ustalić, czy dany akt wywołuje takie skutki, należy skupić się na istocie tego aktu i oceniać te skutki na podstawie obiektywnych kryteriów, takich jak treść wspomnianego aktu, z uwzględnieniem, w razie potrzeby, kontekstu jego wydania oraz uprawnień instytucji, która go wydała (wyrok z dnia 12 grudnia 2024 r., DD/FRA, C‑130/22 P, EU:C:2024:1018, pkt 73 i przytoczone tam orzecznictwo).
A zatem zdolności aktu do wywarcia bezpośrednio wpływu na sytuację prawną danej osoby fizycznej lub prawnej nie można oceniać jedynie w świetle okoliczności, że akt ten ma postać wiadomości poczty elektronicznej, jako że takie podejście byłoby równoznaczne z przyznaniem pierwszeństwa formie zaskarżonego aktu przed jego istotą (wyrok z dnia 15 grudnia 2022 r., Piccard/Komisja, C‑366/21 P, EU:C:2022:984, pkt 97 i przytoczone tam orzecznictwo).
Należy zatem, zgodnie z orzecznictwem przytoczonym w pkt 33 niniejszego wyroku, zbadać, czy w świetle treści wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r., kontekstu, w jaki się ona wpisywała, a także uprawnień instytucji, od której ona pochodziła, Sąd mógł słusznie orzec w pkt 33 i 35 zaskarżonego wyroku, że wiadomości tej nie można uznać za „akt niekorzystny” w rozumieniu art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego.
W tym względzie należy przypomnieć, że jak wspomniano w pkt 8 zaskarżonego wyroku, w dniu 18 sierpnia 2021 r. wnoszący odwołanie zwrócił się do właściwej jednostki PMO o przedłużenie ulgi podatkowej na drugą córkę. Punkt 9 tego wyroku wskazuje, że w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. administrator spraw w ramach wydziału „Należności i obciążenia” PMO odpowiedział wnoszącemu odwołanie, że „z żalem [powiadamia go], że na podstawie pkt 103 wyroku [XB/EBC] żaden wniosek o przyznanie lub przedłużenie ulgi podatkowej nie może już zostać zaakceptowany w braku uprawnienia do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu wypłacanego na podstawie art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, jako że ulga ta została zniesiona”. Podobnie jak miało to miejsce w odniesieniu do wiadomości poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r., na końcu tej wiadomości poczty elektronicznej, pod podpisem administratora, figurował nadto dopisek, w myśl którego wiadomość ta została wysłana w celach informacyjnych i nie stanowiła decyzji „organu powołującego/OUZU”, która mogłaby być przedmiotem zażalenia na podstawie art. 90 regulaminu pracowniczego.
Niemniej, mimo że wiadomość poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. zawiera przesłanki dotyczące woli nadania jej przez właściwą jednostkę PMO charakteru czysto informacyjnego, zawiera ona również wskazówki mogące sugerować wnoszącemu odwołanie, że nie uzyska ulgi podatkowej. Jak wynika bowiem z poprzedniego punktu niniejszego wyroku, administrator spraw w ramach wydziału „Należności i obciążenia” PMO wskazał zasadniczo w tej wiadomości, że żaden wniosek o uzyskanie lub przedłużenie ulgi podatkowej nie może już zostać uwzględniony w braku uprawnienia do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu, zgodnie z wyrokiem XB/EBC. Ponadto, co się tyczy kontekstu, w jakim wiadomość ta została wysłana do wnoszącego odwołanie, należy podkreślić, że powtarza ona stanowisko, które administracja wyraziła w tym zakresie w wiadomościach poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r. w odpowiedzi na wniosek wnoszącego odwołanie dotyczący jego uprawnienia do ulgi podatkowej na pierwszą córkę.
Tym samym, wskazanie w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r., że „żaden wniosek” dotyczący w szczególności przedłużenia ulgi podatkowej nie może już zostać uwzględniony, oznacza, że wyrażona przez PMO odmowa uwzględnienia takich wniosków siłą rzeczy obejmowała również odmowę uwzględnienia wniosku wnoszącego odwołanie. W związku z tym ta wiadomość poczty elektronicznej nie podawała wnoszącemu odwołanie zwykłej informacji, lecz wskazywała mu, że w oparciu o pkt 103 wyroku XB/EBC nie należy przyznawać mu przedłużenia ulgi podatkowej.
Ponadto, jak zauważył Sąd w pkt 32 zaskarżonego wyroku, z pkt 100–105 wyroku z dnia 15 grudnia 2022 r., Picard/Komisja (C‑366/21 P, EU:C:2022:984) wynika, że wzmianka w wiadomościach poczty elektronicznej PMO, takich jak wiadomość z dnia 27 sierpnia 2021 r., zgodnie z którą udzielona przez PMO odpowiedź stanowi zwykłą informację, a nie decyzję „organu powołującego/OUZU”, na którą można złożyć zażalenie na podstawie art. 90 regulaminu pracowniczego, nie stoi na przeszkodzie zakwalifikowaniu tych wiadomości poczty elektronicznej jako „aktów niekorzystnych”.
Z powyższych rozważań wynika, że ponieważ odpowiedź zawarta w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. mogła bezpośrednio i natychmiastowo naruszyć interesy wnoszącego odwołanie poprzez znaczącą zmianę jego sytuacji prawnej w odniesieniu do określenia kwoty podatku należnego od jego miesięcznego wynagrodzenia, odpowiedź ta powinna była zostać uznana przez Sąd za „akt niekorzystny” w rozumieniu art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego.
Z powyższego wynika również, że trzymiesięczny termin, który przysługiwał wnoszącemu odwołanie na złożenie zażalenia zgodnie z art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego, rozpoczął bieg od dnia doręczenia decyzji zawartej w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r., w której PMO odmówiło przedłużenia ulgi podatkowej wnioskowanej przez wnoszącego odwołanie w odniesieniu do drugiej córki. W związku z tym, składając zażalenie w dniu 24 listopada 2021 r., wnoszący odwołanie dochował trzymiesięcznego terminu, o którym mowa w owym art. 90 ust. 2.
Wynika z tego, że Sąd naruszył prawo, uznając co do istoty w pkt 33, 35, 37 i 39 zaskarżonego wyroku, że wiadomość poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. nie stanowi aktu niekorzystnego i że dorozumiana decyzja odmowna z dnia 18 grudnia 2021 r. stanowi pierwotny akt niekorzystny dla wnoszącego odwołanie, z czego błędnie wywiódł w pkt 45 tego wyroku, że żądanie stwierdzenia nieważności jest niedopuszczalne w zakresie, w jakim dotyczy ono tej dorozumianej decyzji.
Zarzut pierwszy należy zatem uwzględnić.
Naruszenie prawa przez Sąd, o którym mowa w pkt 42 niniejszego wyroku, dotyczy przedmiotu i dopuszczalności żądań stwierdzenia nieważności, które zdaniem Sądu zostały sformułowane przez wnoszącego odwołanie w odniesieniu do dorozumianej decyzji odmownej z dnia 18 grudnia 2021 r.
Niemniej zarzuty drugi i trzeci odwołania dotyczą oddalenia co do istoty skargi wniesionej do Sądu przez wnoszącego odwołanie w zakresie, w jakim Sąd uznał, że skarga ta była skierowana przeciwko dorozumianej decyzji odmownej z dnia 28 października 2021 r. Należy zatem zbadać te zarzuty.
W przedmiocie zarzutu drugiego
Zarzut drugi składa się z dwóch części.
W przedmiocie części pierwszej zarzutu drugiego
– Argumentacja stron
W części pierwszej zarzutu drugiego, skierowanej przeciwko pkt 50 zaskarżonego wyroku, wnoszący odwołanie utrzymuje, że Sąd pominął ciążący na administracji – zgodnie z art. 41 ust. 2 lit. c) Karty – obowiązek uzasadnienia swoich decyzji.
Zdaniem wnoszącego odwołanie z art. 90 regulaminu pracowniczego w związku z art. 41 Karty wynika, że Komisja miała obowiązek wydania decyzji w jego sprawie. Twierdzi on, że bezczynność administracji stanowi naruszenie zasady dobrej administracji, na którą może się on powoływać.
Zdaniem Komisji tę część pierwszą zarzutu drugiego należy oddalić jako bezzasadną.
– Ocena Trybunału
Należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem w ramach odwołania zarzuty skierowane przeciwko uzupełniającemu uzasadnieniu wyroku Sądu nie mogą prowadzić do uchylenia tego wyroku i w związku z tym należy je oddalić jako bezskuteczne (wyrok z dnia 22 czerwca 2023 r., DI/EBC, C‑513/21 P, EU:C:2023:500, pkt 47 i przytoczone tam orzecznictwo).
Tymczasem zakwestionowany fragment uzasadnienia zaskarżonego wyroku, zawarty w pkt 50 tego wyroku, ma charakter uzupełniający. Argumenty wnoszącego odwołanie dotyczące nieprzyjęcia przez Komisję wyraźnej decyzji odmownej informującej go o jego prawie do złożenia zażalenia zostały bowiem oddalone w pkt 49 zaskarżonego wyroku jako bezskuteczne, a następnie Sąd oddalił te argumenty tytułem uzupełnienia, w szczególności w owym pkt 50, jako „w każdym razie” bezzasadne.
W konsekwencji część pierwszą zarzutu drugiego należy oddalić jako bezskuteczną.
W przedmiocie części drugiej zarzutu drugiego
– Argumentacja stron
W części drugiej zarzutu drugiego wnoszący odwołanie podnosi, że Komisja naruszyła jego prawo do bycia wysłuchanym wyrażone w art. 41 ust. 2 lit. a) Karty, a to z tego powodu, że instytucja ta całkowicie pominęła, nawet na etapie postępowania w przedmiocie zażalenia, pismo wspomniane w pkt 7 zaskarżonego wyroku, które skierował on w dniu 15 lipca 2021 r. do kierowniczki wydziału „Należności i obciążenia” PMO i na które nie otrzymał on żadnej odpowiedzi.
Zdaniem Komisji tę drugą część zarzutu drugiego należy odrzucić jako niedopuszczalną, a w każdym razie oddalić jako bezzasadną.
– Ocena Trybunału
Należy przypomnieć, że argumenty odwołania, które kwestionują nie wyrok wydany przez Sąd w przedmiocie żądania stwierdzenia nieważności decyzji, lecz decyzję, o której stwierdzenie nieważności wniesiono do Sądu, nie są dopuszczalne (wyrok z dnia 27 kwietnia 2023 r., PL/Komisja, C‑537/21 P, EU:C:2023:363, pkt 108 i przytoczone tam orzecznictwo).
Tymczasem w argumentacji przedstawionej na poparcie części drugiej zarzutu drugiego wnoszący odwołanie, zamiast kwestionować uzasadnienie zaskarżonego wyroku, zarzuca Komisji naruszenie ustanowionego w art. 41 ust. 2 lit. a) Karty prawa do bycia wysłuchanym, powołując się na pismo, o którym mowa w pkt 7 tego wyroku.
W konsekwencji zgodnie z orzecznictwem, o którym mowa w pkt 55 niniejszego wyroku, tę część drugą zarzutu drugiego należy odrzucić jako niedopuszczalną.
Co za tym idzie, zarzut drugi należy w części oddalić jako bezskuteczny, a w części odrzucić jako niedopuszczalny.
W przedmiocie zarzutu trzeciego
Zarzut trzeci składa się z czterech części.
W przedmiocie części od pierwszej do trzeciej zarzutu trzeciego
– Argumentacja stron
W częściach od pierwszej do trzeciej zarzutu trzeciego, które należy rozpatrzyć łącznie, wnoszący odwołanie podnosi w pierwszej kolejności, że Sąd, uznając w pkt 93 zaskarżonego wyroku, iż ulga podatkowa przewidziana w art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 uzupełnia dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu i że jedynie rzeczywista wypłata tego dodatku przez instytucje Unii mogła uprawniać do tej ulgi, przyjął błędną wykładnię owego art. 3 i nie uwzględnił rzeczywistego charakteru prawnego wspomnianej ulgi. Zdaniem wnoszącego odwołanie nie istnieje związek między przyznaniem ulgi podatkowej a uprawnieniem do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu.
Wnoszący odwołanie podnosi, że z brzmienia art. 3 rozporządzenia nr 260/68 oraz z kontekstu historycznego, w jaki wpisuje się ten artykuł, wynika, że ulga podatkowa nie powinna być przyznawana w związku z dodatkiem na dziecko pozostające na utrzymaniu, lecz jako uzupełnienie ulgi z tytułu wydatków na cele służbowe, o której mowa w art. 3 ust. 4 akapit pierwszy tego rozporządzenia, w związku z czym przyznanie tej ulgi nie jest uzależnione od otrzymywania dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu.
Zdaniem wnoszącego odwołanie dokonana przez Sąd błędna ocena dotycząca wykładni art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 wynika w szczególności z zastosowania jego orzecznictwa, a zwłaszcza wspomnianego w pkt 81 i 82 zaskarżonego wyroku XB/EBC, który sam narusza prawo.
W drugiej kolejności wnoszący odwołanie uważa za błędne ustalenia Sądu zawarte w pkt 74 i 93 zaskarżonego wyroku, zgodnie z którymi muszą zostać spełnione wszystkie kryteria przewidziane w art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, w tym przewidziane w art. 2 ust. 3 tego rozporządzenia kryterium dotyczące maksymalnego wieku danego dziecka, aby dziecko mogło zostać uznane za pozostające na utrzymaniu, co otwiera uprawnienie do ulgi podatkowej.
W tym względzie wnoszący odwołanie podnosi, że z wyroku z dnia 14 grudnia 1990 r., Brems/Rada (T‑75/89, EU:T:1990:88), o którym mowa we wspomnianym pkt 74, wynika, iż definicję pojęcia „dziecka pozostającego na utrzymaniu” należy oceniać wyłącznie w świetle art. 2 ust. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego. Taką wykładnię potwierdzają w przekonaniu wnoszącego odwołanie wnioski końcowe szefów administracji nr 222/04, które odnoszą się wyłącznie do owego art. 2 ust. 2, a nie do innych ustępów art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.
Można z tego również wywieść zdaniem wnoszącego odwołanie, że dokonana przez Sąd w pkt 77 zaskarżonego wyroku ocena, zgodnie z którą wnoszący odwołanie powinien był podnieść, iż jego córki należy, na podstawie art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, traktować tak jak dzieci pozostające na utrzymaniu na mocy specjalnej decyzji organu powołującego, jest błędna pod względem prawnym. Taka ocena jest bowiem sprzeczna z uproszczeniem procedur administracyjnych zamierzonym w wyniku przyjęcia wniosków szefów administracji nr 222/04.
Ponadto, po pierwsze, jak wskazuje wnoszący odwołanie, z wcześniejszej praktyki Komisji stosowanej przez około sześćdziesiąt lat wynika, że podjęcie przez niego kroków na podstawie art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego nie było konieczne, biorąc pod uwagę przesłanki ustanowione w tych wnioskach szefów administracji. Po drugie, Komisja sama poinformowała wnoszącego odwołanie, że nie ma on już prawa do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu na rzecz dwojga dzieci, lecz że może on skorzystać z ulgi podatkowej, jeżeli o to wystąpi. Sąd powinien był zatem przyznać mu w każdym razie tę ulgę na podstawie zasad zwyczajowych i zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań.
W trzeciej i ostatniej kolejności wnoszący odwołanie wskazuje, że Sąd w pkt 100 zaskarżonego wyroku nie uwzględnił rzeczywistego charakteru prawnego ulgi podatkowej. Wnoszący odwołanie nie ubiegał się bowiem o to, aby „w dalszym ciągu wypłacano mu ulgi podatkowe”, ani, w odróżnieniu od tego, co zostało wskazane w owym pkt 100, o „zwrot kwot, które jego zdaniem powinny były zostać odliczone od podstawy opodatkowania jego wynagrodzenia”.
W tym względzie wnoszący odwołanie podnosi, że ulga podatkowa nie jest wypłacana, lecz powoduje zmniejszenie dochodu podlegającego opodatkowaniu. Dopiero w następstwie takiego zmniejszenia obniża ona kwotę podatku stosownie do mającej zastosowanie stawki podatkowej. Tym samym wnoszący odwołanie domagał się zwrotu kwoty podatku na podstawie nowego obliczenia należnego podatku, dokonanego po odliczeniu mających zastosowanie ulg.
Ponadto wnoszący odwołanie twierdzi, że w chwili, w której przestanie otrzymywać wynagrodzenie, na przykład w związku ze śmiercią, nie będzie już płacił podatków, a tym samym nie będzie również korzystać z ulg podatkowych. Tak więc w odróżnieniu od tego, co wskazano w pkt 72 i 73 zaskarżonego wyroku, nie istnieje żadne ryzyko, że dzieci wnoszącego odwołanie będą stanowić obciążenie dla budżetu Unii po jego śmierci. Rozważania Sądu zawarte w pkt 72 i 73 są zatem całkowicie irrelewantne.
Wreszcie wnoszący odwołanie podnosi, że nie żąda żadnego dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu, ponieważ bezsporne jest, że nie może się o taki dodatek ubiegać. Poza tym utrzymanie jego dzieci spoczywa w pełni na nim, a nie na budżecie Unii. Jednakże nie można sobie wyobrazić, by musiał on pokrywać – w miejsce władz publicznych i z już opodatkowanych dochodów – świadczenia takie jak na przykład dodatek mieszkaniowy, dodatek na ogrzewanie, pomoc społeczna czy też zasiłek szkoleniowy, które normalnie powinny być finansowane z wpływów podatkowych, bez korzystania w zamian z ulgi podatkowej.
Komisja uważa, że części od pierwszej do trzeciej zarzutu trzeciego należy oddalić jako bezzasadne.
– Ocena Trybunału
Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 260/68 podatek na rzecz Unii jest płatny miesięcznie od dochodów, wynagrodzeń i dodatków wypłacanych przez Unię każdemu podatnikowi.
Artykuł 3 ust. 3 tego rozporządzenia wymienia świadczenia i zasiłki rodzinne lub socjalne, które należy odliczyć od podstawy opodatkowania. Wśród tych świadczeń i zasiłków znajduje się dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu. W konsekwencji, jak uznał Sąd w pkt 67 zaskarżonego wyroku, z brzmienia tego art. 3 ust. 3 wynika, że w celu obliczenia kwoty podatku należnego od urzędnika, takiego jak wnoszący odwołanie, od jego miesięcznego wynagrodzenia, należy odliczyć od podstawy opodatkowania w szczególności ów dodatek.
Ponadto zgodnie z art. 3 ust. 4 akapit pierwszy wspomnianego rozporządzenia kwota uzyskana po zastosowaniu przepisów poprzedzających go ustępów artykułu 3 wspomnianego rozporządzenia podlega obniżeniu o 10 % z tytułu wydatków na cele służbowe i osobiste.
Wreszcie zgodnie z art. 3 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia nr 260/68 „dodatkowe obniżenie w wysokości dwukrotnej kwoty zasiłku na dziecko pozostające na utrzymaniu jest dokonywane w odniesieniu do każdego dziecka podatnika pozostającego na jego utrzymaniu, a także dla każdej osoby traktowanej jako dziecko pozostające na utrzymaniu w rozumieniu art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego”.
Z brzmienia owego art. 3 ust. 4 akapit drugi wynika, że – jak wskazał Sąd w pkt 69 zaskarżonego wyroku – aby móc skorzystać z dodatkowej ulgi podatkowej przewidzianej w tym przepisie, podatnik musi mieć jedno lub więcej dzieci pozostających na jego utrzymaniu lub jedną lub więcej osób traktowanych tak jak dziecko pozostające na utrzymaniu w rozumieniu art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.
Natomiast, jak zauważyła co do istoty rzeczniczka generalna w pkt 26 opinii, art. 3 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia nr 260/68 nie uzależnia możliwości skorzystania z ulgi podatkowej od przesłanki, by dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu był rzeczywiście wypłacany zainteresowanemu na podstawie art. 2 ust. 3 tego załącznika, wbrew temu, co orzekł Sąd w pkt 81 i 93 zaskarżonego wyroku.
Jednakże, chociaż możliwość skorzystania z ulgi podatkowej nie jest uzależniona od rzeczywistej wypłaty dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu, nie można twierdzić, jak to robi wnoszący odwołanie, że nie istnieje żaden związek między tą ulgą a wspomnianym dodatkiem.
Po pierwsze bowiem, z orzecznictwa Trybunału wynika, że zarówno ulga podatkowa, jak i dodatek na dziecko pozostające na utrzymaniu odpowiadają celowi o charakterze społecznym, a ich wypłata jest uzasadniona kosztami wynikającymi z aktualnej i pewnej potrzeby związanej z egzystencją dziecka i jego faktycznym utrzymywaniem (zob. wyroki: z dnia 28 listopada 1991 r., Schwedler/Parlament, C‑132/90 P, EU:C:1991:452, pkt 18, 26; z dnia 7 maja 1992 r., Rada/Brems, C‑70/91 P, EU:C:1992:201, pkt 9 i przytoczone tam orzecznictwo; a także z dnia 30 listopada 2023 r., MG/EBI, C‑173/22 P, EU:C:2023:932, pkt 47).
Po drugie, jak wskazano w pkt 76 niniejszego wyroku, korzystanie z ulgi podatkowej i dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu jest uzależnione od istnienia „dziecka pozostającego na utrzymaniu” lub osoby traktowanej tak jak dziecko pozostające na utrzymaniu, zdefiniowanych w art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego.
Co się tyczy pojęcia „dziecka pozostającego na utrzymaniu”, art. 2 ust. 2 tego załącznika stanowi, że „[z]a dziecko pozostające na utrzymaniu uznaje się dziecko urzędnika lub jego małżonka pochodzące z małżeństwa, niepochodzące z małżeństwa lub przysposobione, na którego utrzymanie rzeczywiście łoży urzędnik”.
Jak wskazał co do istoty Sąd w pkt 71 zaskarżonego wyroku, o ile przepis ten nie wymienia żadnej granicy wieku w celu zdefiniowania pojęcia „dziecka pozostającego na utrzymaniu”, o tyle z łącznej lektury wszystkich przepisów art. 2 wspomnianego załącznika wynika, że pojęcia tego nie należy zawężać wyłącznie do rozumienia podanego w owym art. 2 ust. 2, lecz trzeba je interpretować w sposób szerszy.
W tym względzie należy przypomnieć, że zgodnie z art. 2 ust. 1 załącznika VII do regulaminu pracowniczego „[u]rzędnik [mający dziecko lub dzieci] otrzymuje na każde dziecko pozostające na jego utrzymaniu, zgodnie z ust. 2 i 3 […], dodatek [wypłacany co miesiąc]. Z brzmienia tego przepisu wynika, że jedynie osoby spełniające przesłanki przewidziane w tych dwóch ustępach mogą zostać uznane za „dzieci pozostające na utrzymaniu” do celów stosowania analizowanego art. 2.
Wykładnię tę potwierdza art. 2 ust. 6 tego załącznika, który wyraźnie odnosi się do „dziecka pozostającego na utrzymaniu w rozumieniu niniejszego artykułu”, a także jego art. 2 ust. 7, który mówi o „dziecku pozostającym na utrzymaniu, w rozumieniu ust. 2 i 3”.
Ponadto art. 2 ust. 4 załącznika VII przewiduje, że „[o]soba, do której utrzymania urzędnik jest zobowiązany z mocy prawa i której utrzymanie wiąże się z wysokimi wydatkami”, może wyjątkowo być traktowana tak jak dziecko pozostające na utrzymaniu. Trybunał orzekł już, że przepis ten ma właśnie na celu zapewnienie, by osoba, która nie spełnia przesłanek określonych w ust. 3 tego artykułu, a mianowicie nie jest ani małoletnim dzieckiem urzędnika, ani jego pełnoletnim dzieckiem w trakcie kształcenia lub szkolenia zawodowego, mogła być traktowana jak dziecko pozostające na utrzymaniu, w sytuacji gdy urzędnik musi zapewnić rzeczywiste utrzymanie tej osoby. W szczególności Trybunał wyjaśnił, że wyjątkowy charakter tego zrównania traktowania nie oznacza, że dziecko urzędnika powinno koniecznie zostać wyłączone z zakresu stosowania art. 2 ust. 4 tego załącznika (zob. podobnie wyrok z dnia 7 maja 1992 r., Rada/Brems, C‑70/91 P, EU:C:1992:201, pkt 7, 10). Otóż orzecznictwo wywodzące się z tego wyroku stoi na przeszkodzie temu, by każde dziecko utrzymywane przez urzędnika mogło zostać uznane za dziecko pozostające na jego utrzymaniu, niezależnie od spełnienia przesłanek przewidzianych w art. 2 ust. 3 wspomnianego załącznika.
Ponadto należy zauważyć, że inne przepisy regulaminu pracowniczego, a mianowicie w szczególności jego art. 72, dotyczący ubezpieczenia na wypadek choroby, czy też art. 80, dotyczący renty sierocej, odsyłają w odniesieniu do definicji pojęcia „dziecka pozostającego na utrzymaniu” do całego art. 2 załącznika VII do tego regulaminu, a nie tylko do jego art. 2 ust. 2. Co za tym idzie, ze względu między innymi na spójność reżimu regulaminu pracowniczego należy w celu zdefiniowania tego pojęcia odwołać się do wszystkich przepisów wspomnianego art. 2.
Zresztą Trybunał orzekł już co do istoty, że pojęcie „dziecka pozostającego na utrzymaniu” należy interpretować z uwzględnieniem art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego jako całości (wyrok z dnia 20 listopada 1980 r., Gerin/Komisja, 806/79, EU:C:1980:264, pkt 15).
Z powyższego wynika, że Sąd nie naruszył prawa, orzekając co do istoty w pkt 74, 75 i 93 zaskarżonego wyroku, że pojęcie „dziecka pozostającego na utrzymaniu” w rozumieniu art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego należy interpretować z uwzględnieniem maksymalnego wieku określonego w tym art. 2 ust. 3.
Ponieważ, jak wskazano w pkt 80 niniejszego wyroku, skorzystanie z ulgi podatkowej jest uzależnione od istnienia „dziecka pozostającego na utrzymaniu” w rozumieniu art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, należy uznać, że Sąd nie naruszył prawa, orzekając w pkt 80 zaskarżonego wyroku, że art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 ma zastosowanie wyłącznie w sytuacjach, w których zainteresowany spełnia również przesłanki uprawniające do pobierania dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu na podstawie owego art. 2.
Powyższa ocena wynika z samego brzmienia art. 3 ust. 4 akapit drugi rozporządzenia nr 260/68 i art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, zgodnie z ich wykładnią dokonaną przez Trybunał. Oceny tej nie podważają argumenty wnoszącego odwołanie oparte na orzecznictwie Sądu i wnioskach szefów administracji nr 222/04, streszczonych w pkt 64 i 65 niniejszego wyroku, ani jego argumenty oparte na podnoszonym charakterze prawnym ulgi podatkowej, o których mowa w pkt 67–70 niniejszego wyroku.
Co się tyczy argumentu wnoszącego odwołanie, o którym mowa w pkt 66 niniejszego wyroku, zgodnie z którym Sąd powinien był przyznać mu w każdym razie ulgę podatkową na podstawie zasad zwyczajowych i zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań, należy przypomnieć, że zgodnie z art. 58 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zarzuty odwołania powinny być oparte na argumentach dotyczących procedury przed Sądem. Ponadto zgodnie z art. 170 § 1 regulaminu postępowania przed Trybunałem odwołanie nie może zmieniać przedmiotu sporu przed Sądem. Właściwość Trybunału w postępowaniu odwoławczym jest ograniczona do oceny rozstrzygnięcia prawnego w przedmiocie zarzutów i argumentów rozpatrywanych w pierwszej instancji (wyrok z dnia 19 września 2024 r., Coppo Gavazzi i in./Parlament, C‑725/20 P, EU:C:2024:766, pkt 149 i przytoczone tam orzecznictwo).
Tymczasem, ponieważ argument przytoczony w poprzednim punkcie niniejszego wyroku nie został podniesiony przez wnoszącego odwołanie przed Sądem, należy go odrzucić jako niedopuszczalny.
W świetle całości powyższych rozważań części od pierwszej do trzeciej zarzutu trzeciego należy w części odrzucić jako niedopuszczalne, a w części oddalić jako bezzasadne.
W przedmiocie części czwartej zarzutu trzeciego
– Argumentacja stron
W ramach części czwartej zarzutu trzeciego wnoszący odwołanie twierdzi, że Sąd niesłusznie orzekł w pkt 94 zaskarżonego wyroku, iż w rozpoznawanej sprawie nie mają zastosowania wnioski szefów administracji nr 222/04, na podstawie których powinien on móc skorzystać z ulgi podatkowej.
Zdaniem wnoszącego odwołanie dyrektywa wewnętrzna Komisji nr 36‑2004 z dnia 24 maja 2004 r. (zwana dalej „dyrektywą wewnętrzną”), która transponuje wnioski szefów administracji nr 222/04, nie jest decyzją wewnętrzną o charakterze generalnym, podjętą na podstawie regulaminu pracowniczego, lecz decyzją wydaną na podstawie art. 10 rozporządzenia nr 260/68 w celu zapewnienia jednolitej wykładni tego regulaminu.
Ponadto wnoszący odwołanie utrzymuje, że wspomniane wnioski szefów administracji stanowią lex specialis, w związku z czym zastosowanie mają określone w nich przesłanki, w szczególności przesłanka dotycząca maksymalnego wieku dzieci pozostających na utrzymaniu.
Zdaniem Komisji część czwartą zarzutu trzeciego należy oddalić jako bezzasadną.
– Ocena Trybunału
Należy zauważyć, jak stwierdził Sąd w pkt 90 zaskarżonego wyroku, że dyrektywa wewnętrzna transponuje wnioski szefów administracji nr 222/04. We wnioskach tych przewidziano, że w przypadku dzieci pozostających na utrzymaniu po ukończeniu przez nie 26. roku życia ulga podatkowa przewidziana w art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 jest przyznawana tylko wtedy, gdy dziecko rozpoczęło kształcenie w normalnym w tym względzie wieku przed ukończeniem 26. roku życia i kontynuuje to kształcenie zgodnie z jego programem. W dokumencie tym wskazano również, że w każdym wypadku uprawnienie do ulgi podatkowej ustaje z dniem, w którym dziecko uzyskuje dochód przekraczający 40 % wynagrodzenia urzędnika w grupie zaszeregowania 1, stopień 1, lub gdy dziecko ukończy 30. rok życia.
Zgodnie z orzecznictwem Trybunału akty wewnętrzne przyjęte przez instytucję Unii, takie jak dyrektywa wewnętrzna Komisji, należy uznać za normy postępowania, wskazujące praktykę, jaką należy stosować, którą administracja sama sobie narzuca i od której nie może odstąpić bez podania powodów, które skłoniły ją do uczynienia tego (zob. wyrok z dnia 1 grudnia 1983 r., Blomefield/Komisja, 190/82, EU:C:1983:358, pkt 20 i przytoczone tam orzecznictwo).
Niemniej takie akty wewnętrzne nie mogą w żadnym wypadku stanowić odstępstwa od aktów wiążących i nadrzędnych hierarchicznie, takich jak w niniejszej sprawie przepisy regulaminu pracowniczego lub rozporządzenia nr 260/68 (zob. wyrok z dnia 1 grudnia 1983 r., Blomefield/Komisja, 190/82, EU:C:1983:358, pkt 21).
Wynika z tego, że Sąd słusznie przypomniał w pkt 92 zaskarżonego wyroku, że dyrektywa wewnętrzna przyjęta przez instytucję Unii jest normą niższego rzędu niż regulamin pracowniczy, a ogólniej rzecz biorąc – niż rozporządzenie, a następnie orzekł, że taka dyrektywa wewnętrzna nie może zgodnie z prawem ustanawiać norm, które stanowią odstępstwo od przepisów regulaminu pracowniczego lub rozporządzenia.
Tymczasem z rozważań dotyczących części od pierwszej do trzeciej zarzutu trzeciego wynika, że bez uszczerbku dla mającego charakter wyjątku traktowania jako dzieci pozostające na utrzymaniu na podstawie art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego ulga podatkowa przewidziana w art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 nie może mieć zastosowania do dzieci urzędnika, które ukończyły 26. rok życia, ponieważ dzieci te przekraczają granicę wieku określoną w art. 2 ust. 3 tego załącznika, powyżej której dana osoba nie może już być uważana za „dziecko pozostające na utrzymaniu” w rozumieniu tego art. 2.
Z powyższego wynika, że Sąd nie naruszył prawa, uznając w pkt 94 zaskarżonego wyroku, że dyrektywa wewnętrzna nie może znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ takie zastosowanie byłoby sprzeczne z art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 w związku z art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, przy czym przewidziane w art. 2 ust. 4 tego załącznika wyjątkowe traktowanie pewnych osób jako dzieci pozostających na utrzymaniu nie jest przedmiotem niniejszej sprawy.
Co się tyczy argumentu, o którym mowa w pkt 95 niniejszego wyroku, należy zauważyć, podobnie jak uczyniła to rzeczniczka generalna w pkt 55 opinii, że akta sprawy, którymi dysponuje Trybunał, nie pozwalają na określenie podstawy prawnej, w oparciu o którą Komisja przyjęła dyrektywę wewnętrzną. Niemniej jednak, niezależnie od podstawy, w oparciu o którą owa dyrektywa wewnętrzna została przyjęta przez tę instytucję, zgodnie z orzecznictwem, o którym mowa w pkt 100 niniejszego wyroku, taki akt wewnętrzny nie może w żadnym wypadku znaleźć zastosowania, jeżeli jest sprzeczny z wiążącym i hierarchicznie nadrzędnym aktem Unii.
W świetle całości powyższych rozważań część czwartą zarzutu trzeciego należy oddalić jako bezzasadną.
W związku z tym zarzut trzeci należy w części odrzucić jako niedopuszczalny, a w części oddalić jako bezzasadny.
Jak wynika z pkt 42 niniejszego wyroku, Sąd naruszył prawo, uznając w pkt 45 zaskarżonego wyroku, że żądanie stwierdzenia nieważności sformułowane przez wnoszącego odwołanie było niedopuszczalne w zakresie, w jakim dotyczyło ono dorozumianej decyzji odmownej z dnia 18 grudnia 2021 r. Wynika z tego, że zaskarżony wyrok należy uchylić w tym zakresie. Ponieważ zarzuty drugi i trzeci odwołania nie zostały uwzględnione, w pozostałym zakresie odwołanie należy oddalić.
W przedmiocie skargi przed Sądem
Zgodnie z art. 61 akapit pierwszy statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej jeśli odwołanie jest zasadne, Trybunał uchyla orzeczenie Sądu, przy czym może on wydać orzeczenie ostateczne w sprawie, jeśli stan postępowania na to pozwala, lub skierować sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd.
W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę częściowe uchylenie zaskarżonego wyroku, skarga do Sądu zachowuje przedmiot jedynie w zakresie, w jakim zmierza do stwierdzenia nieważności decyzji odmownej w sprawie wniosku o przyznanie ulgi podatkowej złożonego przez wnoszącego odwołanie w dniu 18 sierpnia 2021 r.
Wnoszący odwołanie podniósł przed Sądem dwa zarzuty.
Zarzut pierwszy dotyczy braku wyraźnej decyzji informującej go o prawie do złożenia zażalenia oraz braku uzasadnienia. Zdaniem wnoszącego odwołanie „decyzje” zawarte w wiadomościach poczty elektronicznej z dnia 29 czerwca 2021 r. i w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. powinny bowiem były zawierać informację o jego prawie do złożenia zażalenia i uzasadnienie. Zarzut drugi dotyczy naruszenia przez Komisję prawa wnoszącego odwołanie do pobierania wynagrodzenia. Ponieważ te dwa zarzuty były przedmiotem kontradyktoryjnej debaty przed Sądem, należy uznać, że stan postępowania pozwala na wydanie orzeczenia w sprawie.
W przedmiocie zarzutu drugiego skargi przed Sądem
W odniesieniu do zarzutu drugiego, który należy zbadać w pierwszej kolejności, z oceny dotyczącej zarzutu trzeciego odwołania zawartej w pkt 72–93 i 98–107 niniejszego wyroku wynika, że Komisja słusznie odmówiła przyznania ulgi podatkowej.
Z oceny tej można bowiem wywieść, że bez uszczerbku dla mającego charakter wyjątku traktowania pewnych osób jako dzieci pozostających na utrzymaniu na podstawie art. 2 ust. 4 załącznika VII do regulaminu pracowniczego ulga podatkowa przewidziana w art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 nie może mieć zastosowania do dzieci urzędnika, które ukończyły 26. rok życia, ponieważ ich wiek przekracza granicę wieku określoną w art. 2 ust. 3 tego załącznika, powyżej której dana osoba nie może już być uważana za „dziecko pozostające na utrzymaniu” w rozumieniu tego art. 2.
Ponadto zgodnie z tą oceną dyrektywa wewnętrzna, która transponuje wnioski szefów administracji nr 222/04, w zakresie, w jakim przewiduje możliwość przyznania ulgi podatkowej z tytułu dzieci, które nie spełniają ustanowionych w regulaminie pracowniczym kryteriów uznania za pozostające na utrzymaniu, a tym samym daje prawo do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu, nie może znaleźć zastosowania do wnoszącego odwołanie, ponieważ takie zastosowanie byłoby sprzeczne z art. 3 ust. 4 rozporządzenia nr 260/68 w związku z art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego, przy czym przewidziane w art. 2 ust. 4 tego załącznika wyjątkowe zrównanie z dziećmi pozostającymi na utrzymaniu nie jest przedmiotem niniejszej sprawy.
Wynika z tego, że drugi zarzut skargi jest bezzasadny.
W przedmiocie zarzutu pierwszego skargi przed Sądem
Co się tyczy zarzutu pierwszego, który należy zbadać w drugiej kolejności, z pkt 30–42 niniejszego wyroku wynika, że wiadomość poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. należy uznać za „akt niekorzystny” w rozumieniu art. 90 ust. 2 regulaminu pracowniczego, a tym samym za „decyzję”, na którą wnoszący odwołanie mógł złożyć zgodnie z tym przepisem zażalenie w terminie trzech miesięcy od jej doręczenia.
O ile prawdą jest, jak twierdzi wnoszący odwołanie, że Komisja powinna była zakwalifikować wiadomość poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. jako „decyzję” i poinformować go o przysługującym mu prawie do złożenia zażalenia, o tyle w okolicznościach niniejszej sprawy wnoszący odwołanie mógł w dniu 24 listopada 2021 r. złożyć zażalenie między innymi na tę decyzję, kwestionując odmowę przyznania mu przez PMO dodatkowej ulgi podatkowej w odniesieniu do jego dwóch córek. Wnoszący odwołanie nie został zatem w każdym razie pozbawiony gwarancji, jaką stanowi prawo do złożenia zażalenia na niekorzystne dla niego akty administracji.
Co się tyczy argumentu, zgodnie z którym PMO nie uzasadniło w wystarczający sposób decyzji o odmowie przyznania ulgi podatkowej, należy przypomnieć, że uzasadnienie aktów wydawanych przez instytucje Unii Europejskiej, jakiego wymaga art. 296 TFUE, a za nim art. 25 akapit drugi regulaminu pracowniczego, powinno być dostosowane do charakteru danego aktu i przedstawiać w sposób jasny i jednoznaczny tok rozumowania instytucji, która wydała akt, tak aby umożliwić zainteresowanym zaznajomienie się z podstawą rozstrzygnięcia, a właściwemu sądowi dokonanie jego kontroli. Wymóg uzasadnienia należy oceniać w świetle okoliczności danego przypadku, w szczególności treści aktu, charakteru podniesionych argumentów, a także interesu, jaki w uzyskaniu wyjaśnień mogą mieć adresaci aktu lub inne osoby, których dotyczy on bezpośrednio i indywidualnie. Nie jest wymagane, aby uzasadnienie wyszczególniało wszystkie istotne okoliczności faktyczne i prawne, ponieważ ocena, czy uzasadnienie aktu spełnia wymogi art. 296 TFUE, winna nie tylko opierać się na jego brzmieniu, ale także uwzględniać okoliczności jego wydania, jak również całość przepisów prawa regulujących daną dziedzinę (wyrok z dnia 11 czerwca 2020 r., Komisja/Di Bernardo, C‑114/19 P, EU:C:2020:457, pkt 29 i przytoczone tam orzecznictwo).
W niniejszej sprawie w wiadomości poczty elektronicznej z dnia 27 sierpnia 2021 r. przedstawiono w sposób jednoznaczny powody, dla których wnoszący odwołanie nie mógł ubiegać się o ulgę podatkową. PMO oparło się w tym względzie na wyroku w sprawie XB/EBC, uściślając jednocześnie, że zgodnie z tym wyrokiem uzyskanie lub przedłużenie ulgi podatkowej nie może już zostać zaakceptowane w braku uprawnienia do dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu na podstawie art. 2 załącznika VII do regulaminu pracowniczego. Ponadto w decyzji oddalającej zażalenie Komisja szczegółowo przedstawiła powody uzasadniające odmowę przyznania ulgi podatkowej, o którą wnioskował wnoszący odwołanie.
W związku z tym wnoszący odwołanie był w stanie zapoznać się z uzasadnieniem odmowy przyznania mu ulgi podatkowej.
Co za tym idzie, zarzut pierwszy skargi należy oddalić.
Wynika z tego, że żądania odnoszące się do decyzji odmownej w przedmiocie wniosku o przyznanie ulgi podatkowej złożonego w dniu 18 sierpnia 2021 r. należy oddalić.
W przedmiocie kosztów
Zgodnie z art. 184 § 2 regulaminu postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości jeżeli odwołanie jest bezzasadne lub jest zasadne i Trybunał wydaje orzeczenie kończące postępowanie w sprawie, rozstrzyga on również o kosztach.
Zgodnie z art. 138 § 1 tego regulaminu postępowania, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie jego art. 184 § 1, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
Na mocy art. 138 § 2 owego regulaminu, mającego również zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 184 § 1 tego regulaminu, jeżeli więcej niż jedna strona przegrała sprawę, Trybunał rozstrzyga o podziale kosztów. Podobnie zgodnie z art. 138 § 3 tego samego regulaminu, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie jego art. 184 § 1, w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań każdej ze stron każda z nich pokrywa własne koszty.
Ponieważ wnoszący odwołanie i Komisja wnieśli o obciążenie drugiej strony kosztami postępowania, a każde z nich przegrało sprawę w zakresie jednego lub kilku swoich zarzutów, należy orzec, że pokryją oni, odpowiednio, własne koszty.
Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:
1)
Uchyla się wyrok Sądu Unii Europejskiej z dnia 20 grudnia 2023 r., Heßler/Komisja (T‑369/22, EU:T:2023:855) w zakresie, w jakim Sąd odrzucił jako niedopuszczalne sformułowane przez M. Heßlera żądanie stwierdzenia nieważności dorozumianej decyzji odmownej z dnia 18 grudnia 2021 r. w przedmiocie złożonego przez niego wniosku o przedłużenie ulgi podatkowej na dziecko pozostające na utrzymaniu.
2)
W pozostałej części odwołanie zostaje oddalone.
3)
Oddala się wniesione do Sądu żądania skierowane przeciwko decyzji odmownej w przedmiocie złożonego przez M. Heßlera w dniu 18 sierpnia 2021 r. wniosku o przyznanie ulgi podatkowej na dziecko pozostające na utrzymaniu.
4)
Michael Heßler i Komisja Europejska pokrywają własne koszty.
Podpisy
(
*1
) Język postępowania: niemiecki.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 14.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło