C-163/06
PostanowienieTSUE2007-06-21CELEX: 62006CO0163ECLI:EU:C:2007:371
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa Komisji Wspólnot Europejskich podjęcia negocjacji z państwem członkowskim w sprawie warunkowej zapłaty środków własnych stanowi akt wywołujący wiążące skutki prawne, który może być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 230 WE?Ratio decidendi
Trybunał orzekł, że Komisja nie posiada kompetencji, wynikających z rozporządzenia nr 1150/2000, do prowadzenia negocjacji z państwami członkowskimi w przedmiocie warunkowej zapłaty środków własnych. Istnieje nierozerwalny związek między obowiązkiem ustalenia, udostępnienia i zapłaty odsetek za zwłokę w zakresie środków własnych, co uniemożliwia Komisji prowadzenie odrębnych negocjacji w tych kwestiach. W związku z tym pisma Komisji, które jedynie informowały o braku kompetencji do negocjacji, nie wywoływały wiążących skutków prawnych i nie zmieniały sytuacji prawnej Finlandii, a zatem nie mogły być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności.Stan faktyczny
Komisja wszczęła postępowanie w sprawie naruszenia (nr 2003/2180) przeciwko Republice Finlandii, zarzucając jej uchybienie zobowiązaniom w zakresie nieudostępnienia niepobranych środków własnych związanych z przywozem sprzętu wojskowego i odmowę zapłaty odsetek za zwłokę. Finlandia zakwestionowała ocenę prawną Komisji, powołując się na art. 296 WE, i wezwała Komisję do rozpoczęcia negocjacji w sprawie warunkowej zapłaty należności celnych i odsetek. Komisja, pismami z 28 lutego i 25 kwietnia 2005 r., odmówiła negocjacji, twierdząc, że nie posiada do tego kompetencji.Rozstrzygnięcie
1) Odwołanie zostaje oddalone.
2) Republika Finlandii zostaje obciążona kosztami postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sprawa C‑163/06 P
Republika Finlandii
przeciwko
Komisji Wspólnot Europejskich
Odwołanie – Skarga o stwierdzenie nieważności – Niedopuszczalność – Akt niewywołujący wiążących skutków prawnych – Środki własne Wspólnot Europejskich – Postępowanie w sprawie naruszenia – Artykuł 11 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1150/2000 – Odsetki za zwłokę – Negocjowanie porozumienia dotyczącego warunkowej zapłaty – Pisma zawierające odmowę
Streszczenie postanowienia
1. Środki własne Wspólnot Europejskich – Ustalenie i udostępnienie przez państwa członkowskie
(rozporządzenie Rady nr 1150/2000)
2. Skarga o stwierdzenie nieważności – Akty zaskarżalne – Akty wywołujące wiążące skutki prawne
(art. 230 WE; rozporządzenie Rady nr 1150/2000)
3. Wspólnoty Europejskie – Instytucje – Zobowiązania – Obowiązek lojalnej współpracy
(art. 10 WE; rozporządzenie Rady nr 1150/2000)
1. Rozporządzenie nr 1150/2000 wykonujące decyzję 94/728 w sprawie systemu środków własnych Wspólnot nie przyznaje Komisji kompetencji
do prowadzenia jakichkolwiek negocjacji z państwami członkowskim w przedmiocie warunkowej zapłaty tych środków.
Nierozerwalny charakter związku pomiędzy obowiązkiem ustalenia wspólnotowych środków własnych, obowiązkiem zapisania ich na
rachunek Komisji w wyznaczonych terminach oraz, wreszcie, obowiązkiem zapłaty odsetek za zwłokę nie pozwala także, by Komisja
rozpoczynała odrębne negocjacje co do jednej z tych kwestii.
(por. pkt 29, 30)
2. Aktami lub decyzjami, które mogą być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności w rozumieniu art. 230 WE, są tylko akty
wywołujące wiążące skutki prawne mogące naruszać interesy skarżącego przez istotną zmianę jego sytuacji prawnej.
Odmowa podjęcia przez Komisję negocjacji z państwem członkowskim w celu ustalenia warunkowej zapłaty należności celnych wymaganych
ze skutkiem wstecznym oraz odsetek naliczonych do dnia zapłaty tytułem środków własnych Wspólnot, zawarta w pismach adresowanych
przez Komisję do tego państwa, nie stanowi decyzji szkodzącej temu ostatniemu. Tylko sam rezultat negocjacji mógłby naruszać
interesy danego państwa członkowskiego. Tymczasem kwestia rezultatu w ogóle nie może powstać ze względu na brak kompetencji
Komisji w ramach rozporządzenia nr 1150/2000 wykonującego decyzję 94/728 w sprawie systemu środków własnych Wspólnot, zarówno
do zawarcia porozumienia prowadzącego do tego rodzaju rezultatu, jak i do podjęcia w tym celu negocjacji.
(por. pkt 40, 41)
3. Z zasad lojalnej współpracy i pewności prawa nie wynika dla państwa członkowskiego prawo do tego, aby Komisja wszczęła z nim
negocjacje celem zawarcia porozumienia w przedmiocie warunkowej zapłaty środków własnych. O ile prawdą jest, że Komisja nie
może odmówić państwu członkowskiemu skorzystania z warunkowej zapłaty, o tyle przyznanie tego rodzaju korzyści podlega zasadom
wspólnotowym regulującym warunkową zapłatę.
Zatem w kwestii ewentualnego rozpoczęcia negocjacji w przedmiocie takiej zapłaty w ramach postępowania w sprawie naruszenia
oraz skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, Komisja musi zastosować zasady prawne obowiązujące
w chwili powiadomienia o nich tego państwa członkowskiego. Na powyższą ocenę nie mógłby wpłynąć wyrok Trybunału kończący postępowanie
w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, czyli wydany po tym powiadomieniu.
Ponadto ani ewentualne zobowiązanie się do wniesienia do Trybunału skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa
członkowskiego, ani zobowiązanie do niedomagania się informacji uznawanych za poufne, o których mowa w rozporządzeniu nr 1150/2000
wykonującego decyzję 94/728 w sprawie systemu środków własnych Wspólnot, nie skutkują obowiązkiem prowadzenia negocjacji w przedmiocie
zapłaty podlegającej warunkowi, że Komisja zobowiąże się do skierowania sprawy do Trybunału i że płatność nastąpi bez żądania
przez Komisję informacji, o których mowa w art. 6 tego rozporządzenia.
(por. pkt 33, 35, 36, 45)
POSTANOWIENIE TRYBUNAŁU (ósma izba)
z dnia 21 czerwca 2007 r.(*)
Odwołanie – Skarga o stwierdzenie nieważności – Niedopuszczalność – Akt niewywołujący wiążących skutków prawnych – Środki własne Wspólnot Europejskich – Postępowanie w sprawie naruszenia – Artykuł 11 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1150/2000 – Odsetki za zwłokę – Negocjowanie porozumienia dotyczącego warunkowej zapłaty – Pisma zawierające odmowę
W sprawie C‑163/06 P
mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 56 statutu Trybunału Sprawiedliwości, wniesione w dniu 23 marca 2006 r.,
Republika Finlandii, reprezentowana przez E. Bygglin, działającą w charakterze pełnomocnika, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona skarżąca,
w której drugą stroną jest:
Komisja Wspólnot Europejskich, reprezentowana przez G. Wilmsa oraz P. Aalta, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona pozwana w pierwszej instancji,
TRYBUNAŁ (ósma izba),
w składzie: E. Juhász, prezes izby, J. Malenovský i T. von Danwitz (sprawozdawca), sędziowie,
rzecznik generalny: D. Ruiz‑Jarabo Colomer,
sekretarz: R. Grass,
po wysłuchaniu rzecznika generalnego,
wydaje następujące
Postanowienie
1 W swoim odwołaniu Republika Finlandii wnosi o uchylenie postanowienia Sądu Pierwszej Instancji Wspólnot Europejskich z dnia
9 stycznia 2006 r. w sprawie T‑177/05 Finlandia przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. II‑1 (zwanego dalej „zaskarżonym postanowieniem”),
na mocy którego Sąd odrzucił jako niedopuszczalną skargę Republiki Finlandii o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji Wspólnot
Europejskich (Dyrekcji Generalnej ds. Budżetu) zawartej w piśmie z dnia 28 lutego 2005 r. oraz potwierdzonej pismem z dnia
25 kwietnia 2005 r., w której Komisja odmówiła rozpoczęcia negocjacji z Republiką Finlandii, dotyczących warunkowej zapłaty
należności celnych wymaganych ze skutkiem wstecznym, wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi do dnia zapłaty, której Komisja
domaga się w ramach postępowania w sprawie naruszenia nr 2003/2180, wszczętego na mocy art. 226 WE.
Ramy prawne
2 Artykuł 6 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1150/2000 z dnia 22 maja 2000 r. wykonującego decyzję 94/728/WE, Euratom w sprawie
systemu środków własnych Wspólnot (Dz.U. L 130, str. 1), zawarty w tytule II „Rachunki dotyczące środków własnych Wspólnot”,
wymaga, aby rachunki dotyczące tychże środków prowadzone były przez skarb każdego państwa członkowskiego lub organ wyznaczony
przez każde państwo członkowskie, z podziałem według rodzaju środków. Przepis ten ustala szczegółowe zasady dotyczące prowadzenia
tych rachunków oraz informacji, które muszą być przekazywane Komisji.
3 Artykuł 9 ust. 1 rozporządzenia nr 1150/2000, znajdujący się w tytule III „Udostępnianie środków własnych”, stanowi:
„Zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 10 każde państwo członkowskie zapisuje środki własne na rachunek otwarty w imieniu
Komisji przez jego skarb państwa lub organ wyznaczony przez państwo członkowskie.
Taki rachunek jest prowadzony nieodpłatnie”.
4 Zgodnie z art. 11 tego rozporządzenia „[k]ażda zwłoka w dokonaniu wpisu na rachunku, określonym w art. 9 ust. 1 stanowi przyczynę
zapłaty przez zainteresowane państwo członkowskie odsetek według stopy procentowej obowiązującej na rynku pieniężnym państwa
członkowskiego w terminie wymagalności w odniesieniu do krótkoterminowych publicznych operacji finansujących, powiększonej
o dwa punkty procentowe. Stopa ta rośnie o 0,25 punktu procentowego za każdy miesiąc zwłoki. Tak powiększona stopa stosowana
jest do całego okresu zwłoki”.
Okoliczności powstania sporu
5 Okoliczności leżące u podstaw sporu zostały przedstawione przez Sąd w pkt 1–9 zaskarżonego postanowienia w następujący sposób:
„1. W dniu 17 października 2003 r. Komisja wszczęła przeciwko Republice Finlandii postępowanie w sprawie naruszenia nr 2003/2180,
a następnie, zgodnie z postanowieniami art. 226 WE, wydała uzasadnioną opinię, uznając w niej, że to państwo członkowskie
uchybiło zobowiązaniom ciążącym na nim na mocy prawa wspólnotowego przez zaniechanie obliczenia i udostępnienia Komisji niepobranych
środków własnych związanych z przywozem sprzętu wojskowego dokonanym w latach 1998–2002 oraz przez odmowę zapłaty odpowiedniej
kwoty odsetek za zwłokę.
2. Republika Finlandii zakwestionowała ocenę prawną Komisji, twierdząc, że art. 296 WE daje jej prawo do nieprzekazywania poufnych
informacji dotyczących przywozu sprzętu wojskowego ze względu na ochronę podstawowych interesów swego bezpieczeństwa, a także
do niepobierania należności celnych od tego przywozu dokonanego w okresie, którego dotyczy postępowanie w sprawie naruszenia.
3. W celu przerwania naliczania odsetek za zwłokę, które znajdują zastosowanie w okolicznościach przewidzianych w art. 11 rozporządzenia
(WE, Euratom) nr 1150/2000 […] Republika Finlandii wezwała Komisję w dniu 25 stycznia 2005 r. do rozpoczęcia negocjacji dotyczących
warunkowej zapłaty należności celnych wymaganych ze skutkiem wstecznym oraz odsetek naliczonych do dnia zapłaty. Republika
Finlandii powołała się na orzecznictwo Trybunału dotyczące możliwości dokonania tego rodzaju warunkowej zapłaty. Wyraziła
wolę zawarcia z Komisją porozumienia dotyczącego warunkowej zapłaty w obecnej sprawie.
4. Pismem komisarza europejskiego odpowiedzialnego za budżet z dnia 8 lutego 2005 r. Komisja wskazała, że zgodnie z orzecznictwem
Trybunału Republika Finlandii ma możliwość dokonania warunkowej zapłaty w celu zabezpieczenia swych praw do czasu wydania
orzeczenia przez Trybunał. Wezwała władze fińskie do nawiązania kontaktu z dyrekcją generalną (DG) Komisji do spraw budżetu
w celu ustalenia szczegółów płatności.
5. W następstwie rozmowy telefonicznej Komisja, pismem dyrektora generalnego odpowiedzialnego za budżet z dnia 28 lutego 2005 r.
(pierwsze z zaskarżonych pism) wyjaśniła Republice Finlandii, że na gruncie prawnym nie posiada kompetencji do zawarcia takiego
porozumienia, jakiego chciałyby władze fińskie, biorąc pod uwagę zobowiązania państw członkowskich w zakresie środków własnych
Wspólnot oraz biorąc pod uwagę, że nie może negocjować szczegółowych warunków określonej płatności, chyba że wystąpią szczególne
trudności przy jej obliczaniu, na które nie powołano się w niniejszej sprawie.
6. Dyrektor generalny odpowiedzialny za budżet […] potwierdził możliwość dokonania przez władze fińskie warunkowej zapłaty w rozumieniu
orzecznictwa Trybunału. Wyjaśnił szczegółowe zasady płatności i jej konsekwencje dla postępowania sądowego.
7. Pismem z dnia 18 marca 2005 r. Republika Finlandii przypomniała Komisji, że spór w postępowaniu w sprawie naruszenia dotyczy
kwestii, czy art. 296 WE pozwala państwu członkowskiemu na nieprzekazywanie poufnych informacji dotyczących przywozu sprzętu
wojskowego i zawieszenia związanych z nim należności celnych, oraz że bezpośrednim celem warunkowej zapłaty jest przerwanie
naliczania odsetek za zwłokę przewidzianych w rozporządzeniu nr 1150/2000.
8. Władze fińskie podkreśliły ponadto, że warunkowa zapłata uzależniona jest od dwóch warunków, czyli, po pierwsze, od tego,
że Komisja skieruje sprawę do Trybunału, a po drugie, że Republika Finlandii otrzyma gwarancję, iż będzie mogła dokonać zapłaty
w ramach odstępstwa od normalnej procedury, to znaczy, bez obowiązku przekazywania informacji zagrażających podstawowym interesom
bezpieczeństwa państwa członkowskiego.
9. Pismem dyrektora generalnego odpowiedzialnego za budżet z dnia 25 kwietnia 2005 r. (drugie z zaskarżonych pism) Komisja ponownie
poinformowała władze fińskie, że nie jest możliwe negocjowanie proponowanego porozumienia, a także potwierdziła stanowisko
zawarte w swoim poprzednim piśmie z dnia 28 lutego”.
Skarga do Sądu oraz zaskarżone postanowienie
6 Pismem, które wpłynęło w dniu 11 maja 2005 r., rząd fiński wniósł skargę, w następstwie której wydane zostało zaskarżone postanowienie.
7 Komisja podniosła zarzut niedopuszczalności i w związku z tym wniosła o uznanie skargi za niedopuszczalną lub, ewentualnie,
o jej oddalenie co do istoty.
8 Republika Finlandii wniosła do Sądu o uznanie skargi za dopuszczalną i o stwierdzenie nieważności decyzji Komisji zawartej
w piśmie z dnia 28 lutego 2005 r. oraz w piśmie potwierdzającym z dnia 25 kwietnia 2005 r. (zwanych dalej „spornymi pismami”),
na mocy której Komisja odmówiła rozpoczęcia negocjacji z Republiką Finlandii dotyczących warunkowej zapłaty należności celnych
wymaganych ze skutkiem wstecznym, wraz z odsetkami za zwłokę obliczonymi do dnia zapłaty tych należności, której Komisja domaga
się w postępowaniu w sprawie o naruszenie nr 2003/2180, wszczętym na podstawie art. 226 WE.
9 Na mocy zaskarżonego postanowienia, wydanego zgodnie z art. 114 swego regulaminu Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną,
bez otwierania procedury ustnej.
10 Sąd orzekł, że sporne pisma skierowane do Republiki Finlandii w toku postępowania poprzedzającego wniesienie skargi w sprawie
uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego nie zawierały żadnej decyzji, która wywoływałaby wiążące skutki prawne, mogące
naruszać interesy tego państwa członkowskiego.
11 W pkt 32 zaskarżonego postanowienia Sąd podnosi, że odmowa podjęcia negocjacji nie stanowi decyzji szkodzącej interesom państwa
członkowskiego. Podjęcie takich negocjacji, jakich dotyczy niniejszy spór, nawet przyjmując, że Komisja miała uprawnienie
do wyrażenia na nie zgody, nie mogłoby bowiem samo w sobie wpłynąć na sytuację prawną Republiki Finlandii, ponieważ taki skutek
mogłoby ewentualnie mieć tylko zawarcie porozumienia po zakończeniu negocjacji.
12 W pkt 33 zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że ani przepisy rozporządzenia nr 1150/2000, ani orzecznictwo Trybunału
nie przyznają Komisji kompetencji do prowadzenia jakichkolwiek negocjacji z państwami członkowskimi w dziedzinie środków własnych
Wspólnot.
13 W odniesieniu do warunkowej zapłaty Sąd przypomina w pkt 34 zaskarżonego wyroku, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału ewentualny
„warunkowy” charakter zapłaty polega na potwierdzeniu, że pomimo dokonania płatności pomiędzy państwem członkowskim a Komisją
brak jest zgody co do zasadności długu, którego uregulowania domaga się ta instytucja.
14 Dalej, w pkt 35 i 36 tego postanowienia, Sąd stwierdza, że Komisja nie odmówiła Republice Finlandii możliwości dokonania zapłaty
warunkowej należności celnych będących przedmiotem postępowania w sprawie naruszenia, lecz przeciwnie, przedstawiła władzom
fińskim taką możliwość w oparciu o orzecznictwo Trybunału. Komisja wskazała, że wystarczy, by władze fińskie obliczyły niezapłacone
należności celne i udostępniły jej odpowiednie kwoty, równe zaległości głównej, na rachunku środków własnych, tak aby mogła
ona obliczyć odsetki za zwłokę pomiędzy dniem, w którym należności te powinny były zostać jej udostępnione (informacja przekazana
przez państwo członkowskie), a dniem rzeczywistej zapłaty. Wreszcie w przypadku wygrania przez Republikę Finlandii sprawy
o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego toczącej się obecnie przed Trybunałem Komisja przystąpi do zwracania zapłaconych
warunkowo kwot.
15 W pkt 37–40 zaskarżonego postanowienia Sąd odrzuca oba postawione przez rząd fiński „warunki” zapłaty, to znaczy zobowiązanie
się Komisji do wniesienia do Trybunału skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego oraz zwolnienie
z obowiązku przekazania poufnych informacji. Po pierwsze bowiem, przysługująca Komisji swoboda uznania w zakresie możliwości
wniesienia tego rodzaju skargi do Trybunału wyklucza istnienie po czyjejkolwiek stronie prawa żądania zajęcia przez nią określonego
stanowiska. Po drugie, Komisja wcale nie żądała przekazania, przy dokonywaniu warunkowej zapłaty, informacji mogących zagrozić
podstawowym interesom bezpieczeństwa państwa członkowskiego.
16 W związku z tym Sąd doszedł do wniosku, że w tych okolicznościach sporne pisma nie mają charakteru decyzji w rozumieniu art. 230 WE
i z tego tytułu nie mogą być przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności, a zatem wniesioną skargę o stwierdzenie nieważności
należy odrzucić jako niedopuszczalną.
Żądania stron
17 Republika Finlandii wnosi do Trybunału o:
– uchylenie zaskarżonego postanowienia,
– uznanie skargi wniesionej przez Republikę Finlandii na podstawie art. 230 WE za dopuszczalną, oraz
– przekazanie sprawy Sądowi w celu rozpoznania jej co do istoty, jak również obciążenia Komisji kosztami postępowania poniesionymi
przez Republikę Finlandii w ramach postępowania odwoławczego.
18 Komisja wnosi do Trybunału o:
– oddalenie odwołania jako bezpodstawnego,
– obciążenie Republiki Finlandii kosztami postępowania.
W przedmiocie odwołania
19 Na podstawie art. 119 regulaminu Trybunału, jeśli odwołanie jest w całości albo w części oczywiście niedopuszczalne lub oczywiście
bezzasadne, Trybunał może w każdym czasie, na podstawie sprawozdania sędziego sprawozdawcy i po wysłuchaniu rzecznika generalnego,
oddalić odwołanie w całości albo w części, orzekając w drodze postanowienia z uzasadnieniem, nie otwierając procedury ustnej.
20 Na poparcie wniosku o uchylenie zaskarżonego postanowienia rząd fiński powołuje jeden zarzut, podzielony na cztery części.
Zarzut ten dotyczy naruszenia prawa polegającego na odmowie przyznania przez Sąd spornym pismom charakteru decyzji, na którą
może być wniesiona skarga zgodnie z art. 230 WE.
21 Komisja zauważa, że sporne pisma są jedynie prostymi pismami informacyjnymi, w których zostało przedstawione stanowisko zajęte
przez Komisję w danej sprawie, a zatem żadne z nich nie narusza interesów rządu fińskiego ani nie zmienia sytuacji prawnej
w stosunku do sytuacji istniejącej przed ich otrzymaniem. W konsekwencji Komisja jest zdania, że Sąd prawidłowo zastosował
prawo wspólnotowe, skoro Republika Finlandii nie wykazała, że naruszył on prawo.
W przedmiocie drugiej i trzeciej części zarzutu, dotyczących błędnej oceny co do braku kompetencji Komisji i niewiążących
skutków prawnych spornych pism
Argumenty rządu fińskiego
22 Rząd fiński sprzeciwia się wnioskom, do jakich doszedł Sąd w pkt 28–36 zaskarżonego postanowienia, zgodnie z którymi po pierwsze,
Komisja nie ma kompetencji do wszczynania negocjacji z państwami członkowskimi, a po drugie, negocjacje takie nie były konieczne.
23 W ocenie rządu fińskiego możliwość dokonania warunkowej zapłaty w ramach postępowania w sprawie naruszenia nie może być oceniana
na podstawie rozporządzenia nr 1150/2000, ponieważ nie zawiera ono żadnego przepisu dotyczącego procedur płatności innych
niż związane ze środkami własnymi udostępnianymi do dyspozycji Wspólnoty.
24 Prawo wspólnotowe nie ustanowiło systemu, w ramach którego można by dokonać warunkowej zapłaty w sposób zabezpieczający prawa
państwa członkowskiego. W tym zakresie rząd fiński stwierdza, że nie jest jasno określone, za pomocą jakich środków państwo
członkowskie może uzyskać gwarancję, że Komisja skieruje sprawę do Trybunału po wpłaceniu przez nie środków wraz z odsetkami
za zwłokę, ani w jaki sposób należy postępować, w przypadku gdy Komisja odmówi wniesienia skargi, skoro prawo wspólnotowe
nie przewiduje gwarancji, że państwo to uzyska zwrot warunkowej zapłaty.
25 Między innymi w trzeciej części zarzutu rząd fiński uznaje za błędne stwierdzenia Sądu zawarte w pkt 35 i 36 zaskarżonego
postanowienia oraz wniosek zawarty w jego pkt 42, zgodnie z którymi sporne pisma nie mają żadnego wiążącego skutku prawnego
ze względu na to, że Komisja nie odmówiła możliwości warunkowej zapłaty.
26 W tych okolicznościach rząd fiński uważa, że państwo członkowskie powinno mieć możliwość uzgadniania z Komisją szczegółowych
zasad warunkowej zapłaty, oraz uznaje w tym celu za niezbędne rozpoczęcie negocjacji w celu zawarcia porozumienia dotyczącego
tej warunkowej zapłaty. Wynika to zarówno z zasady lojalnej współpracy ustanowionej w art. 10 WE, jak i z zasady pewności
prawa.
Ocena Trybunału
27 Na wstępie należy stwierdzić, że części druga i trzecia zarzutu powinny być rozpatrywane łącznie. Bowiem dla celów wykazania,
że odmowa rozpoczęcia negocjacji dotyczących warunkowej zapłaty stanowi akt podlegający zaskarżeniu w rozumieniu art. 230 WE,
obie te części odwołują się w istocie do kompetencji Komisji do rozpoczęcia takich negocjacji oraz do kwestii ich niezbędności.
28 Należy zauważyć, że po pierwsze, zarzut, zgodnie z którym rozporządzenie nr 1150/2000 nie ma znaczenia, jest chybiony. Nawet
jeśli bowiem rozporządzenie to ma znaczenie w zakresie, w jakim dotyczy regulacji systemu środków własnych Wspólnot, to z drugiej,
strony nie przewiduje ono żadnych przepisów dotyczących tego rodzaju negocjacji, jakich domaga się rząd fiński. Z motywu dwudziestego
zdanie drugie rozporządzenia nr 1150/2000 wynika, że „Komisja powinna wykonywać swoje uprawnienia zgodnie z niniejszym rozporządzeniem”.
29 W związku z tym Sąd słusznie stwierdził, że powyższe rozporządzenie nie przyznaje Komisji kompetencji do prowadzenia jakichkolwiek
negocjacji z państwami członkowskimi.
30 Po drugie, należy podnieść, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, na które Sąd powołał się w pkt 33 zaskarżonego postanowienia,
istnieje nierozerwalny związek pomiędzy obowiązkiem ustalenia wspólnotowych środków własnych, obowiązkiem zapisania ich na
rachunek Komisji w wyznaczonych terminach oraz, wreszcie, obowiązkiem zapłaty odsetek za zwłokę (zob. również wyrok z dnia
15 listopada 2005 r. w sprawie C‑392/02 Komisja przeciwko Danii, Zb.Orz. str. I‑9811, pkt 67). Nierozerwalny charakter tego
związku nie pozwala, by Komisja rozpoczynała odrębne negocjacje co do jednej z tych kwestii.
31 Stosując ten sam sposób rozumowania, Trybunał stwierdził, że odsetki za zwłokę na mocy art. 11 rozporządzenia Rady (EWG, Euratom)
nr 1552/89 z dnia 29 maja 1989 r. wykonującego decyzję 88/736/EWG, Euratom w sprawie systemu środków własnych Wspólnot (Dz.U.
L 155, str. 1), którego treść została powtórzona w rozporządzeniu nr 1150/2000 (zob. wyrok z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie
C‑363/00 Komisja przeciwko Włochom, Rec. str. I‑5767, pkt 23), są wymagane niezależnie od przyczyny opóźnienia we wpisaniu
środków na rachunek Komisji (zob. w szczególności wyrok z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie C‑96/89 Komisja przeciwko Niderlandom,
Rec. str. I‑2461, pkt 38, ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Włochom, pkt 44 oraz wyrok z dnia 14 kwietnia 2005 r. w sprawie
C‑460/01 Komisja przeciwko Niderlandom, Zb.Orz. str. I‑2613, pkt 91).
32 Zatem Komisja mogła tylko poinformować rząd fiński o tym, że na gruncie prawa wspólnotowego i orzecznictwa Trybunału nie posiada
ona kompetencji do negocjowania warunków i szczegółowych zasad zapłaty środków własnych. Wynika z tego, że sporne pisma, jako
akty o charakterze czysto informacyjnym, ograniczające się do wyjaśnienia stanu prawnego w zakresie warunkowej zapłaty, nie
mogły ani naruszyć interesów Republiki Finlandii, ani zmienić jej sytuacji prawnej w stosunku do sytuacji istniejącej przed
ich otrzymaniem.
33 Odnośnie do skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego po przeprowadzeniu postępowania w sprawie
naruszenia, o którym mowa w pkt 8 niniejszego postanowienia i w ramach którego powstała kwestia rozpoczęcia negocjacji w przedmiocie
warunkowej zapłaty, należy przypomnieć, że Komisja musiała zastosować zasady prawne obowiązujące w chwili przesłania obu spornych
pism (zob. w tym zakresie wyroki: z dnia 1 lipca 2004 r. w sprawach połączonych C‑361/02 i 362/02 Tsapalos i Diamantakis,
Zb. Orz. str. I‑6405, pkt 19, oraz z dnia 9 marca 2006 r. w sprawie C‑293/04 Beemsterboer Coldstore Services, Zb.Orz. str. I‑2263,
pkt 19). Wobec tego na powyższą ocenę nie mógłby wpłynąć wyrok Trybunału kończący postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom
państwa członkowskiego, czyli wydany po przesłaniu tych pism.
34 Rząd fiński twierdzi, że zasady lojalnej współpracy i pewności prawa uwzględniane łącznie, wymagają od Komisji rozpoczęcia
negocjacji. Stąd odmowa prowadzenia negocjacji zawarta w spornych pismach narusza interesy Republiki Finlandii w rozumieniu
orzecznictwa Trybunału (zob. wyroki: z dnia 22 czerwca 2000 r. w sprawie C‑147/96 Niderlandy przeciwko Komisji, Rec. str. I‑4723,
pkt 25 i przywołane tam orzecznictwo oraz z dnia 9 grudnia 2004 r. w sprawie C‑123/03 P Komisja przeciwko Greencore, Zb.Orz.
str. I‑11647, pkt 44). Jednak argumentu tego nie można przyjąć.
35 Rzeczywiście z orzecznictwa wynika, że Komisja nie może odmówić państwu członkowskiemu skorzystania z warunkowej zapłaty (zob.
podobnie ww. wyrok z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie Komisja przeciwko Niderlandom, pkt 17 oraz wyrok z dnia 12 września 2000 r.
w sprawie C‑359/97 Komisja przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, Rec. str. I‑6355, pkt 31). Lecz przyznanie tego rodzaju korzyści
podlega zasadom wspólnotowym regulującym warunkową zapłatę. Prawo wspólnotowe nie zobowiązuje jednak Komisji do zawarcia z danym
państwem członkowskim porozumienia, które zatwierdzałoby istniejące już zobowiązania wspólnotowe na rzecz tego państwa członkowskiego.
System środków własnych stoi na przeszkodzie możliwości negocjowania warunków i szczegółowych zasad płatności. W tej kwestii
Trybunał podkreślił między innymi istotne znaczenie szybkiego i skutecznego udostępnienia środków własnych Wspólnoty (wyrok
z dnia 5 października 2006 r. w sprawie C‑378/03 Komisja przeciwko Belgii, Zb.Orz. str. I‑9805, pkt 48 i przywołane tam orzecznictwo).
36 W związku z tym z zasad lojalnej współpracy i pewności prawa nie wynika dla Republiki Finlandii prawo do żądania podjęcia
negocjacji w powyższym zakresie.
37 Z całości dotychczasowych rozważań wynika, że druga i trzecia część zarzutu są chybione i należy je oddalić jako oczywiście
bezzasadne.
W przedmiocie pierwszej części zarzutu dotyczącej błędnej oceny w zakresie odmowy podjęcia negocjacji
Argumenty rządu fińskiego
38 Rząd fiński uznaje za błędne stwierdzenie Sądu zawarte w pkt 32 zaskarżonego wyroku, że odrzucenie wniosku o podjęcie negocjacji
nie stanowiło decyzji szkodzącej interesom państwa członkowskiego i że tylko zawarcie porozumienia po zakończeniu negocjacji
mogłoby stanowić akt naruszający takie interesy.
39 Zdaniem rządu fińskiego żadne porozumienie nie może bowiem zostać zawarte w wyniku negocjacji, które nie zostały rozpoczęte.
Odmawiając rozpoczęcia negocjacji, z naruszeniem art. 10 WE Komisja pozbawiła Republikę Finlandii możliwości dokonania warunkowej
zapłaty w rozumieniu orzecznictwa Trybunału (ww. wyrok z dnia 16 maja 1991 r. w sprawie Komisja przeciwko Niderlandom, pkt 17
oraz ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, pkt 31). Zatem wskazana decyzja zaszkodziła interesom
Republiki Finlandii.
Ocena Trybunału
40 Na wstępie należy przypomnieć, jak to czyni Sąd w pkt 30 zaskarżonego postanowienia, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem
aktami lub decyzjami, które mogą być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności w rozumieniu art. 230 WE, są tylko akty
wywołujące wiążące skutki prawne mogące naruszać interesy skarżącego przez istotną zmianę jego sytuacji prawnej (zob. ww.
wyroki w sprawach: Niderlandy przeciwko Komisji, pkt 25 i Komisja przeciwko Greencore, pkt 44).
41 Zatem Sąd prawidłowo stwierdził, że odmowa podjęcia negocjacji, zawarta w spornych pismach, nie stanowi decyzji szkodzącej
interesom państwa członkowskiego. Oczywiście, jak to podniósł rząd fiński, podjęcie negocjacji jest niezbędnym warunkiem osiągnięcia
ewentualnego porozumienia. Jednakże, biorąc pod uwagę, że podjęcie negocjacji nie gwarantuje, iż zakończą się one osiągnięciem
określonego rezultatu, tylko sam rezultat negocjacji mógłby naruszać interesy rządu fińskiego. Tymczasem kwestia rezultatu
w ogóle nie może powstać ze względu na brak kompetencji Komisji zarówno do zawarcia porozumienia prowadzącego do tego rodzaju
rezultatu, jak i do podjęcia w tym celu negocjacji.
42 Dlatego też należy stwierdzić, że Republika Finlandii również w ramach pierwszej części zarzutu nie jest w stanie wykazać,
że dwa sporne pisma stanowią decyzje w rozumieniu orzecznictwa Trybunału. Zatem ta część zarzutu jest chybiona i w związku
z tym musi zostać oddalona jako oczywiście bezzasadna.
W przedmiocie czwartej części zarzutu dotyczącej błędnej oceny dwóch warunków zapłaty
Argumenty rządu fińskiego
43 Rząd fiński nie zgadza się z dokonaną przez Sąd w pkt 37–41 zaskarżonego postanowienia oceną dwóch warunków zapłaty postawionych
przez Republikę Finlandii, to znaczy zobowiązania się Komisji do wniesienia do Trybunału skargi o stwierdzenie uchybienia
zobowiązaniom państwa członkowskiego oraz przyznania temu państwu członkowskiemu zwolnienia z obowiązku dostarczenia poufnych
informacji mogących zagrozić podstawowym interesom jego bezpieczeństwa. Zdaniem Sądu nie jest bowiem możliwe zawarcie porozumienia
na tych warunkach.
Ocena Trybunału
44 Stwierdzenia dokonane przez Sąd w pkt 39 i 40 zaskarżonego postanowienia słusznie pokazują, że rząd fiński nie może wymagać,
by omawiana zapłata nastąpiła pod warunkami, że Komisja zobowiąże się do skierowania sprawy do Trybunału i że płatność nastąpi
bez żądania przez Komisję informacji, o których mowa w art. 6 rozporządzenia nr 1150/2000.
45 Ani ewentualne zobowiązanie się Komisji do wniesienia do Trybunału skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa
członkowskiego, ani zobowiązanie do niedomagania się informacji uznawanych za poufne, o których mowa w art. 6 rozporządzenia
nr 1150/2000, nie pociągają za sobą zobowiązania do negocjowania zapłaty uzależnionej od tego rodzaju warunków. Bowiem nawet
jeśli Komisja musiałaby ich przestrzegać, to zgodnie z tym, co zostało podniesione w pkt 35 niniejszego postanowienia, warunki
te nie zobowiązywałyby jej do podjęcia żądanych negocjacji.
46 W konsekwencji sporne pisma nie mogą naruszać interesów Republiki Finlandii ani przez odmowę negocjacji zapłaty uzależnionej
od wniesienia przez Komisję sprawy do Trybunału, ani przez odmowę wyrażenia zgody na nieprzekazanie informacji, o których
mowa w rozporządzeniu nr 1150/2000, ponieważ nie zmieniają one istotnie sytuacji prawnej tego państwa członkowskiego. Pism
tych nie można więc uznać za decyzje, które mogą być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności. W związku z tym Sąd słusznie
uznał w pkt 37 zaskarżonego postanowienia, że nie można zawrzeć porozumienia uzależnionego od żadnego z tych „warunków”.
47 W związku z tym czwarta część zarzutu jest również chybiona i dlatego należy ją oddalić jako oczywiście bezzasadną.
48 Z całości dotychczasowych rozważań wynika, że wszystkie części zarzutu są oczywiście bezzasadne.
W przedmiocie kosztów
49 Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu Trybunału, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 118 tego regulaminu,
kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ Komisja wniosła o obciążenie
Republiki Finlandii kosztami postępowania, a Republika Finlandii przegrała sprawę, należy obciążyć ją kosztami postępowania.
Z powyższych względów Trybunał (ósma izba) postanawia, co następuje:
1) Odwołanie zostaje oddalone.
2) Republika Finlandii zostaje obciążona kosztami postępowania.
Podpisy
* Język postępowania: fiński.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 12.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło