C-204/16
Opinia rzecznika generalnegoTSUE2017-06-01CELEX: 62016CC0204ECLI:EU:C:2017:423
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy art. 3 rozporządzenia Rady (UE) nr 1238/2013, zwalniający z cła antydumpingowego przywóz od producentów, którzy przyjęli zobowiązanie cenowe, może zostać oddzielony od reszty tego rozporządzenia w celu częściowego stwierdzenia nieważności, bez zmiany istoty aktu?Ratio decidendi
Rzecznik Generalny argumentuje, że Sąd naruszył prawo, uznając, iż art. 3 spornego rozporządzenia nie może zostać oddzielony od reszty aktu. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, częściowe stwierdzenie nieważności jest możliwe, jeśli nie zmienia istoty aktu. W niniejszej sprawie art. 1 rozporządzenia nakłada cła antydumpingowe, a art. 3 stanowi jedynie wyjątek od tej reguły. Unieważnienie art. 3 nie zmieniłoby istoty rozporządzenia, ponieważ art. 1 nadal obowiązywałby w swoim pierwotnym brzmieniu, a cła antydumpingowe miałyby zastosowanie do całego przywozu, co jest zgodne z celem rozporządzenia, jakim jest nałożenie środków antydumpingowych na cały przywóz dumpingowy. Ponadto, system prawny przewiduje automatyczne stosowanie ceł w przypadku naruszenia lub wycofania zobowiązania, co potwierdza rozdzielność tych przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy odwołania SolarWorld AG od postanowienia Sądu, które odrzuciło skargę o stwierdzenie nieważności art. 3 rozporządzenia Rady (UE) nr 1238/2013. Rozporządzenie to nałożyło ostateczne cła antydumpingowe na przywóz modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego z Chin (art. 1), jednocześnie zwalniając z tych ceł producentów, którzy przyjęli zobowiązanie do stosowania minimalnej ceny przywozu (art. 3). SolarWorld, europejski producent, kwestionował legalność tego zwolnienia, twierdząc, że minimalna cena przywozu nie eliminowała szkody dla przemysłu Unii. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną, argumentując, że art. 3 nie jest rozdzielny od reszty rozporządzenia.Rozstrzygnięcie
Rzecznik Generalny proponuje, aby Trybunał:
* uchylił postanowienie Sądu z dnia 1 lutego 2016 r., T‑141/14 SolarWorld i in./Rada;
* skierował sprawę T‑141/14 do ponownego rozpoznania przez Sąd oraz;
* stwierdził, że rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.Pełny tekst orzeczenia
OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO
EVGENIEGO TANCHEVA
przedstawiona w dniu 1 czerwca 2017 r. ( )
Sprawa C‑204/16 P
SolarWorld AG
przeciwko
Radzie Unii Europejskiej
Odwołanie – Dumping – Przywóz modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw) pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej – Cła ostateczne – Zobowiązanie – Dopuszczalność – Stwierdzenie częściowej nieważności – Rozdzielny charakter
1.
W ramach niniejszego odwołania SolarWorld AG (zwana dalej „SolarWorld” lub „spółką SolarWorld”) zwraca się do Trybunału o uchylenie postanowienia Sądu ( ), którym Sąd odrzucił jako niedopuszczalną skargę mającą za przedmiot stwierdzenie nieważności art. 3 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) nr 1238/2013 (zwanego dalej „spornym rozporządzeniem”) ( ). Artykuł 1 spornego rozporządzenia nakłada ostateczne cło antydumpingowe na przywóz z Chin modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego, podczas gdy art. 3 tego rozporządzenia zwalnia z cła nałożonego w art. 1 przywóz od producentów, którzy zobowiązali się do stosowania do określonej wielkości rocznego przywozu minimalnej ceny przywozu. W zaskarżonym postanowieniu Sąd stwierdził, że art. 3 nie można oddzielić od reszty tego rozporządzenia, ponieważ stwierdzenie nieważności samego tego przepisu zmieniłoby istotę spornego rozporządzenia. W związku z tym Sąd odrzucił jako niedopuszczalną skargę mającą za przedmiot stwierdzenie nieważności samego art. 3.
2.
W ramach niniejszego odwołania powstaje zatem kwestia, czy w przypadku gdy rozporządzenie nakłada cło antydumpingowe, a następnie zwalnia z płacenia tego cła eksporterów, których oferta zobowiązania została przyjęta, można wnosić o stwierdzenie nieważności samego zwolnienia. Jeśli tak jest i jeśli odwołanie zostanie uwzględnione, cło antydumpingowe, o którym mowa w rozporządzeniu, będzie miało zastosowanie do przywozu przez przedsiębiorstwa, które były uprzednio stroną zobowiązania. Jeśli tak nie jest i jeśli odwołanie zostanie uwzględnione, rozporządzenie zostanie unieważnione w całości, a cło przewidziane w rozporządzeniu nie będzie mogło być dalej stosowane. Komisja będzie wówczas musiała podjąć środki niezbędne do wykonania wyroku stwierdzającego nieważność, w szczególności ocenić, czy można przyjąć zmienione zobowiązanie lub czy możliwe jest nałożenie cła bez takiego zwolnienia.
I. Ramy prawne
3.
Artykuł 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1225/2009 ( ) stanowi:
„1. Cło tymczasowe może zostać nałożone, jeżeli postępowanie zostało wszczęte zgodnie z art. 5, zostało wydane odpowiednie zawiadomienie, zainteresowanym stronom umożliwiono przekazanie informacji i przedstawienie komentarzy zgodnie z art. 5 ust. 10, wstępnie stwierdzono istnienie dumpingu i wynikającą z niego szkodę dla przemysłu wspólnotowego, zaś interes Wspólnoty wymaga interwencji w celu zapobieżenia tej szkodzie […].
2. Wysokość tymczasowego cła antydumpingowego nie może przekroczyć wstępnie ustalonego marginesu dumpingu, lecz powinna ona być niższa od tego marginesu, jeżeli takie niższe cło byłoby wystarczające do usunięcia szkody, jaką ponosi przemysł wspólnotowy.
[…]”.
4.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia podstawowego:
„Pod warunkiem tymczasowego stwierdzenia dumpingu i szkody, Komisja może przyjąć złożoną przez eksportera ofertę zadowalającego, dobrowolnego zobowiązania do zmiany cen lub zaprzestania wywozu na dany obszar po cenach dumpingowych, jeżeli po przeprowadzeniu konkretnych konsultacji w Komitecie Doradczym Komisja uzna, że szkodliwe efekty dumpingu zostaną usunięte. W takim przypadku oraz tak długo, jak zobowiązania takie są obowiązujące, tymczasowe cła nałożone przez Komisję zgodnie z artykułem 7 ust. 1 albo ostateczne cła nałożone przez Radę zgodnie z artykułem 9 ust. 4 nie mają zastosowania do odnośnego przywozu przedmiotowych towarów wytwarzanych przez przedsiębiorstwa, o których mowa w decyzji Komisji o przyjęciu zobowiązań, wraz z późniejszymi zmianami. Podwyżki cen wynikające ze zobowiązań nie mogą być wyższe od niezbędnych do wyeliminowania marginesu dumpingu, natomiast powinny być niższe od marginesu dumpingu, jeżeli spowodują usunięcie szkody dla przemysłu wspólnotowego”.
5.
Artykuł 8 ust. 9 rozporządzenia podstawowego stanowi:
„W przypadku naruszenia lub wycofania zobowiązania przez dowolną ze stron, lub w przypadku wycofania przyjęcia tego zobowiązania przez Komisję, przyjęcie zobowiązania zostaje, po konsultacjach, wycofane przez Komisję odpowiednio w drodze decyzji albo rozporządzenia, a tymczasowe cło nałożone przez Komisję zgodnie z art. 7 lub ostateczne cło nałożone przez Radę zgodnie z art. 9 ust. 4 stosuje się automatycznie, przy zapewnieniu, aby zainteresowany eksporter, z wyjątkiem eksporterów wycofujących zobowiązanie, miał możliwość wypowiedzenia się […]”.
6.
Artykuł 9 ust. 4 rozporządzenia podstawowego stanowi:
„Jeżeli ostatecznie ustalone fakty wykazują istnienie dumpingu i spowodowanej nim szkody oraz interes Wspólnoty wymaga interwencji zgodnie z art. 21, Rada, na wniosek Komisji, i po zasięgnięciu opinii Komitetu Doradczego, nakłada ostateczne cło antydumpingowe […]. Kwota cła antydumpingowego nie przekracza stwierdzonego marginesu dumpingu, ale powinna być niższa od tego marginesu, jeśli mniejsze cło spowoduje usunięcie szkody dla przemysłu wspólnotowego”.
II. Okoliczności postępowania
7.
W dniu 6 września 2012 r. Komisja wszczęła postępowanie antydumpingowe dotyczące przywozu modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów pochodzących z Chin ( ). Postępowanie to zostało wszczęte na podstawie skargi EU ProSun, europejskiego stowarzyszenia producentów modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów.
8.
W dniu 8 listopada 2012 r. Komisja wszczęła postępowanie antysubsydyjne dotyczące przywozu modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów pochodzących z Chin ( ).
9.
W dniu 4 czerwca 2013 r. Komisja przyjęła rozporządzenie (UE) nr 513/2013, na podstawie którego na przywóz odnośnych produktów z Chin nałożone zostało tymczasowe cło antydumpingowe ( ). Tymczasowe cło antydumpingowe przyjęło postać cła ad valorem.
10.
Skarga w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozporządzenia nr 513/2013 złożona przez dwóch europejskich producentów modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów, w tym SolarWorld, została oddalona na mocy postanowienia Sądu ( ). Odwołanie od tego postanowienia zostało oddalone postanowieniem Trybunału ( ).
11.
Pismem skierowanym do Komisji w dniu 27 lipca 2013 r. China Chamber of Commerce for Import and Export of Machinery and Electronic Products (chińska izba gospodarcza ds. przywozu i wywozu maszyn i produktów elektronicznych, zwana dalej „CCCME”) oraz grupa producentów eksportujących złożyły zobowiązanie w postaci zastosowania minimalnej ceny przywozu (zwanej dalej „minimalną ceną przywozu”) w granicach określonej wielkości rocznego przywozu, odpowiadającej ich wynikom rynkowym. Cło ad valorem miało być stosowane do przywozu przekraczającego tę wielkość. W dniu 2 sierpnia 2013 r. Komisja przyjęła decyzję 2013/423/UE, na mocy której przyjęła to zobowiązanie ( ). W tym samym dniu, w celu uwzględnienia tego zobowiązania, Komisja przyjęła rozporządzenie (UE) nr 748/2013 ( ) zmieniające rozporządzenie (UE) nr 513/2013.
12.
W dniu 2 grudnia 2013 r. Rada przyjęła sporne rozporządzenie, na mocy którego nałożone zostało ostateczne cło antydumpingowe na przywóz odnośnego produktu z Chin. W art. 1 spornego rozporządzenia Rada nałożyła cło ad valorem. Zgodnie z art. 2 kwoty zabezpieczone w postaci tymczasowego cła antydumpingowego nałożonego zgodnie z rozporządzeniem nr 513/2013 zostały pobrane ostatecznie. Na mocy art. 3 przywóz produktów fakturowanych przez przedsiębiorstwa, od których Komisja przyjęła zobowiązania i których nazwy są wymienione w załączniku do decyzji wykonawczej 2013/707/UE ( ), został zwolniony z cła nałożonego w art. 1.
13.
Decyzja 2013/707 została przyjęta przez Komisję w dniu 4 grudnia 2013 r. W decyzji tej Komisja zaakceptowała zmienione zobowiązanie CCCME i grupy producentów eksportujących (zwane dalej „zobowiązaniem”) na okres obowiązywania ostatecznego cła antydumpingowego. Komisja przyjęła to zobowiązanie w związku nie tylko z postępowaniem antydumpingowym, ale także z postępowaniem antysubsydyjnym.
14.
W dniu 2 grudnia 2013 r. Rada przyjęła rozporządzenie (UE) nr 1239/2013, na mocy którego nałożyła ostateczne cło wyrównawcze na przywóz odnośnego produktu z Chin ( ). W art. 1 nałożone zostało cło antysubsydyjne ad valorem. Na podstawie art. 2 przywóz fakturowany przez przedsiębiorstwa, od których Komisja przyjęła zobowiązanie i których nazwy są wymienione w załączniku do decyzji 2013/707, został zwolniony z cła antydumpingowego.
15.
Skarga w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 2013/423 i decyzji 2013/707 została oddalona postanowieniem Sądu ( ). Odwołanie od tego postanowienia zostało oddalone postanowieniem Trybunału ( ).
16.
Pismem z dnia 15 września 2014 r. Komisja przychyliła się, zgodnie z ust. 3.5 zobowiązania, do wniosku CCCME o skorygowanie w dół minimalnej ceny przywozu. W dniu 16 lutego 2017 r. Sąd oddalił skargę spółki SolarWorld o stwierdzenie nieważności decyzji zawartej w piśmie Komisji z dnia 15 września 2014 r. ( ).
III. Postępowanie przed Sądem i zaskarżone postanowienie
17.
W dniu 28 lutego 2014 r. SolarWorld i dwóch innych europejskich producentów modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów, a mianowicie Brandoni solare SpA (zwana dalej „Brandoni solare” lub „spółką Brandoni solare”) oraz Solaria Energia y Medio Ambiente, SA (zwana dalej „Solaria Energia” lub „spółką Solaria Energia”), wystąpiło o stwierdzenie nieważności art. 3 spornego rozporządzenia.
18.
Zaskarżonym postanowieniem Sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną.
19.
Sąd przypomniał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem stwierdzenie nieważności części aktu Unii jest możliwe jedynie wtedy, gdy elementy, o których unieważnienie wystąpiono, mogą zostać oddzielone od reszty aktu, to jest gdy stwierdzenie nieważności części aktu nie powoduje zmiany jego istoty. W rozpatrywanej sprawie wystąpiono o stwierdzenie nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia. Stwierdzenie nieważności samego art. 3 spowodowałoby zastosowanie cła antydumpingowego do całego przywozu wysyłanego przez producentów eksportujących, których propozycja zobowiązania została przyjęta. Rozszerzyłoby to zakres zastosowania cła antydumpingowego, ponieważ na mocy spornego rozporządzenia cło to ma zastosowanie tylko do przywozu wysyłanego przez producentów eksportujących, którzy nie wyrazili zgody na zobowiązanie, przy czym przywóz ten odpowiada 30% całkowitego przywozu odnośnego produktu. Z tego względu nie jest możliwe oddzielenie art. 3 od reszty spornego rozporządzenia. Skarga w przedmiocie stwierdzenia nieważności samego art. 3 jest zatem niedopuszczalna.
20.
W związku z tym, że Sąd odrzucił skargę na podstawie tego, iż stwierdzenie nieważności samego art. 3 zmieniłoby istotę spornego rozporządzenia, nie rozpatrzył on innej przyczyny niedopuszczalności podniesionej przez Radę, a mianowicie braku legitymacji procesowej do zaskarżenia art. 3 spornego rozporządzenia po stronie spółek SolarWorld, Brandoni solare i Solar Energia.
IV. Postępowanie przed Trybunałem i żądania stron
21.
W ramach odwołania wniesionego w dniu 11 kwietnia 2016 r. SolarWorld występuje do Trybunału o uznanie odwołania za dopuszczalne i uzasadnione, uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz rozstrzygnięcie co do istoty sprawy i stwierdzenie nieważności art. 3 spornego rozporządzenia lub skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Sąd. SolarWorld wnosi również do Trybunału o obciążenie Rady kosztami postępowania.
22.
Rada zwraca się do Trybunału o odrzucenie odwołania i obciążenie spółki SolarWorld kosztami odwołania i postępowania przed Sądem.
23.
Natomiast Komisja zwraca się do Trybunału o oddalenie odwołania jako bezzasadnego i obciążenie spółki SolarWorld kosztami postępowania.
V. Badanie podstaw odwołania
24.
SolarWorld podnosi w ramach odwołania dwa zarzuty. Po pierwsze, twierdzi, że Sąd naruszył prawo, stwierdzając, iż art. 3 spornego rozporządzenia nie może zostać oddzielony od reszty tego rozporządzenia. Po drugie, SolarWorld podnosi, że odrzucając skargę jako niedopuszczalną, Sąd naruszył art. 47 i 20 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej dalej „kartą”).
A. W przedmiocie zarzutu pierwszego
1.
Argumentacja stron
25.
W ramach zarzutu pierwszego SolarWorld utrzymuje, że Sąd naruszył prawo, stwierdzając w pkt 53–60 zaskarżonego postanowienia, w szczególności w jego pkt 55–59, iż nie można oddzielić art. 3 spornego rozporządzenia od reszty tego rozporządzenia.
26.
Po pierwsze, SolarWorld twierdzi, że zobowiązanie dotyczące minimalnej ceny przywozu, o którym mowa w art. 3 spornego rozporządzenia, jak również cła antydumpingowe ad valorem, o których mowa w art. 1 tego rozporządzenia, są dwoma rodzajami środków antydumpingowych. Jako takie mają one ten sam cel (usunięcie szkody doznanej przez przemysł Unii) i muszą być ustalane na poziomie, na którym tę szkodę usuwają. Z tego względu zastąpienie jednego środka antydumpingowego (zobowiązania) drugim (cłami) nie zmienia istoty spornego rozporządzenia. Dzieje się tak z uwagi na to, że w zakresie tego rozporządzenia leży nałożenie środków antydumpingowych na cały dumpingowy przywóz, niezależnie od formy tych środków. Co się tyczy wyroków przywołanych w pkt 57 zaskarżonego postanowienia, nie mają one zastosowania do niniejszej sprawy, ponieważ w przypadku tych wyroków stwierdzenie nieważności części aktu spowodowałoby istotną zmianę zakresu spornego aktu, podczas gdy w niniejszej sprawie stwierdzenie nieważności części spornego rozporządzenia skutkowałoby jedynie zmianą formy nałożonych środków antydumpingowych.
27.
Po drugie, SolarWorld podnosi, że samo rozporządzenie podstawowe przewiduje zastąpienie jednego środka antydumpingowego środkiem innego rodzaju. Artykuł 8 ust. 9 tego rozporządzenia stanowi, że w przypadku naruszenia lub wycofania zobowiązania lub w przypadku wycofania przyjęcia tego zobowiązania przez Komisję stosuje się automatycznie cła antydumpingowe.
28.
Po trzecie, SolarWorld podkreśla, że gdyby Sąd stwierdził nieważność art. 3 spornego rozporządzenia na podstawie tego, iż, jak twierdzi SolarWorld, minimalna cena przywozu nie została ustalona na poziomie eliminującym szkodę doznaną przez przemysł Unii, niekoniecznie doprowadziłoby to do nałożenia ceł, ponieważ Komisja i Rada mogłyby zastosować się do wyroku stwierdzającego nieważność, przyjmując zmienioną minimalną cenę przywozu, ustaloną na poziomie eliminującym szkodę.
29.
Po czwarte, SolarWorld utrzymuje, że nie ma znaczenia, iż stwierdzenie nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia skutkowałoby nałożeniem ceł antydumpingowych, o których mowa w art. 1 tego rozporządzenia, na cały przywóz dumpingowy, podczas gdy uprzednio dotyczyły one tylko 30% tego przywozu. Nie zmienia to zakresu spornego rozporządzenia, ponieważ w zakresie tego rozporządzenia leży nałożenie środków antydumpingowych na cały przywóz dumpingowy. Z tego względu procent przywozu dumpingowego, do którego stosuje się jedną szczególną formę środków antydumpingowych, nie ma znaczenia.
30.
Rada stwierdza, że pierwszy zarzut podniesiony w ramach odwołania jest niedopuszczalny, ponieważ, po pierwsze, jest jedynie powtórzeniem argumentu przedstawionego przed Sądem i po drugie, opiera się na faktach, które nie podlegają kontroli Trybunału, chyba że doszło do przeinaczenia dowodów, czego SolarWorld nie twierdzi.
31.
Odnosząc się do istoty sprawy, Rada stwierdza, że pierwszy zarzut podniesiony w ramach odwołania należy oddalić. Po pierwsze, dokonane przez SolarWorld rozróżnienie między środkami antydumpingowymi a cłami antydumpingowymi jest sztuczne. Zawarte w podstawowym rozporządzeniu odwołania do „środków” oznaczają zazwyczaj „cła”, na przykład w tytułach art. 7 i 9. Po drugie, Rada podnosi, że stwierdzenie nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia skutkowałoby zastosowaniem ceł antydumpingowych, o których mowa w art. 1 tego rozporządzenia, do całego przywozu, podczas gdy wcześniej cła te miały zastosowanie tylko do przywozu powyżej pewnej rocznej wielkości, to jest jedynie do części przywozu po cenach dumpingowych. Zmieniłoby to zatem istotę spornego rozporządzenia. Po trzecie, Rada zauważa, że bez ceł zobowiązanie nie mogłoby zostać zrealizowane z powodu tego, że jego zakres jest ograniczony (dotyczy ono jedynie pewnej rocznej wielkości przywozu, powyżej której stosuje się cła). Po czwarte, oceniając interes przemysłu Unii, Rada i Komisja uwzględniły skutki minimalnej ceny przywozu. Po piąte, cła zostały ustalone na poziomie, na którym w połączeniu z minimalną ceną przywozu usuwają one szkodę doznaną przez przemysł Unii. Z tego względu sporne rozporządzenie uwzględnia łączny wpływ cła i zobowiązania na gospodarkę. Nie jest zatem pewne, że bez zobowiązania Rada nałożyłaby cła antydumpingowe na cały przywóz dumpingowy.
32.
Komisja twierdzi, że pierwszy zarzut podniesiony w ramach odwołania jest bezpodstawny.
33.
Po pierwsze, nie ma znaczenia, że zobowiązanie i cła antydumpingowe są środkami antydumpingowymi i że jako takie mają ten sam cel (usunięcie szkody doznanej przez przemysł Unii). Istotne jest natomiast, że zmiana zobowiązania na cła antydumpingowe wpłynęłaby na istotę spornego rozporządzenia. Wynika to z faktu, że zobowiązanie i cła zostały ocenione jako całość z punktu widzenia usunięcia szkody i interesu Unii. Ponadto zobowiązanie i cła antydumpingowe mają różne skutki. Podczas gdy dodatkowe dochody ze zobowiązania otrzymuje eksporter, dochody z ceł wpływają do budżetu Unii.
34.
Po drugie, Komisja nie zgadza się z argumentem spółki SolarWorld, że wyroki przytoczone w pkt 57 zaskarżonego postanowienia nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Komisja podkreśla, że w wyrokach tych odmówiono stwierdzenia nieważności części zaskarżonego aktu nie dlatego, że spowodowałoby to istotne zmiany w jego zakresie, ale dlatego, iż zmieniłoby to istotę tego aktu. Podobnie, w niniejszej sprawie Sąd orzekł, że stwierdzenie nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia zmieniłoby istotę tego rozporządzenia. Dzieje się tak z uwagi na fakt, że stwierdzenie nieważności samego art. 3 rozszerzyłoby zakres ceł antydumpingowych, ponieważ miałyby one zastosowanie do przywozu uprzednio zwolnionego. Wbrew temu, co twierdzi SolarWorld, Sąd nie uznał, że stwierdzenie nieważności w części zmieniłoby zakres spornego rozporządzenia.
35.
Zdaniem Komisji nie można twierdzić, że SolarWorld nie ma interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności całego spornego rozporządzenia (ponieważ art. 1 tego rozporządzenia nakłada cła na chińskich konkurentów tej spółki). Jest tak dlatego, że wnosząc skargę mającą za przedmiot stwierdzenie nieważności całego rozporządzenia, spółka SolarWorld mogła wnieść o zawieszenie skutków wyroku do momentu przyjęcia przez właściwe instytucje środków koniecznych do zastosowania się do tego wyroku (innymi słowy, do momentu, gdy instytucje te przyjmą ponownie rozporządzenie nakładające cła antydumpingowe). Wystąpienie o unieważnienie samego art. 3 jest natomiast, jak stwierdziła Komisja, „błędem w strategii procesowej”, którego nie można naprawić w niniejszym postępowaniu.
36.
Komisja stwierdza, że Sąd słusznie orzekł, iż nie można dokonać częściowego stwierdzenia nieważności. Gdyby Sąd stwierdził, że art. 3 spornego rozporządzenia jest niezgodny z prawem, mógłby jedynie stwierdzić nieważność całego rozporządzenia i pozwolić Radzie i Komisji zdecydować, jakiego rodzaju środek antydumpingowy przyjąć w celu wykonania wyroku Sądu. Jedynie poprzez stwierdzenie nieważności całego spornego rozporządzenia możliwe jest zachowanie równowagi instytucjonalnej przewidzianej w traktatach.
37.
CCCME nie przedłożyło uwag na piśmie. Jednak na rozprawie zgodziło się z Radą i Komisją, że nie da się oddzielić art. 3 spornego rozporządzenia od reszty tego rozporządzenia.
2.
Ocena
a)
W przedmiocie dopuszczalności
38.
Rada podnosi, że pierwszy zarzut podniesiony w ramach odwołania jest niedopuszczalny, ponieważ, po pierwsze, stanowi jedynie powtórzenie podniesionego przed Sądem zarzutu dotyczącego rozdzielnego charakteru, i po drugie, dotyczy kwestii faktycznych, które nie podlegają kontroli Trybunału.
39.
Moim zdaniem należy odrzucić podniesiony przez Radę zarzut niedopuszczalności.
40.
Po pierwsze, rzeczywiście, w odpowiedzi na zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Radę, spółka SolarWorld powołała się w pierwszej instancji na okoliczność, iż przepis ten jest możliwy do oddzielenia od pozostałej części spornego rozporządzenia. Jednak spółka SolarWorld jednoznacznie wskazuje w swoich uwagach na piśmie przedłożonych Trybunałowi, które z punktów zaskarżonego postanowienia są jej zdaniem dotknięte błędem co do prawa: w szczególności pkt 55 (który dotyczy rozszerzenia zakresu zastosowania ceł antydumpingowych, w przypadku stwierdzenia nieważności samego art. 3), pkt 57 (w którym Sąd bada wcześniejsze wyroki dotyczące wymogów w zakresie rozdzielnego charakteru) i pkt 59 (w którym Sąd stwierdza, iż art. 3 nie można oddzielić od reszty spornego rozporządzenia). Z powyższych względów SolarWorld nie wnosi jedynie o ponowne zbadanie skargi wniesionej do Sądu, a Trybunał może dokonać kontroli zaskarżonego postanowienia ( ).
41.
Po drugie, kwestia tego, czy art. 3 spornego rozporządzenia można uznać za możliwy do oddzielenia od reszty tego rozporządzenia w rozumieniu orzecznictwa i wobec tego stwierdzić nieważność jedynie tego artykułu, nie jest kwestią oceny okoliczności faktycznych. Jest to natomiast kwestia kwalifikacji prawnej, do której kontroli właściwy jest Trybunał ( ).
42.
Uważam zatem, że pierwszy zarzut odwołania jest dopuszczalny.
b)
Co do istoty
43.
W ramach pierwszego zarzutu odwołania SolarWorld podnosi, że Sąd naruszył prawo, stwierdzając, iż art. 3 spornego rozporządzenia nie może zostać oddzielony od reszty tego rozporządzenia.
44.
Przypominam, że podczas gdy art. 1 spornego rozporządzenia nakłada cła antydumpingowe w formie ceł ad valorem, art. 3 stanowi, iż przywóz po cenach dumpingowych „jest zwolniony z cła antydumpingowego nałożonego art. 1, pod warunkiem że […] przedsiębiorstwo wymienione w załączniku do [decyzji 2013/707] bezpośrednio wytworzyło, wysłało i zafakturowało […] produkty […]”. Załącznik do decyzji 2013/707 wymienia wszystkich producentów eksportujących, których zobowiązanie zostało przyjęte przez Komisję. Zobowiązanie to zostało opisane w decyzji 2013/423 jako zawierające minimalną cenę przywozu do określonej wielkości rocznego przywozu, przy czym wielkość ta odpowiada ówczesnym wynikom rynkowym producentów eksportujących ( ).
45.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem stwierdzenie nieważności części aktu prawa Unii jest możliwe, jedynie jeżeli elementy, o których stwierdzenie nieważności wniesiono, mogą zostać oddzielone od reszty aktu. Ten wymóg rozdzielności nie jest spełniony, jeśli konsekwencją stwierdzenia nieważności części aktu byłaby zmiana jego istoty, co należy oceniać na podstawie kryterium obiektywnego, a nie kryterium subiektywnego związanego z wolą polityczną organu, który wydał dany akt ( ). Sprawdzenie rozdzielności elementów aktu Unii wymaga zbadania ich zakresu, aby ocenić, czy stwierdzenie ich nieważności zmieniłoby ducha i istotę tego aktu ( ).
46.
Czy stwierdzenie nieważności samego art. 3 zmieniłoby istotę spornego rozporządzenia? Moim zdaniem nie.
47.
Na wstępie powinienem zaznaczyć, że błąd wpływający na zgodność z prawem cła antydumpingowego może, tak jak błąd w zakresie istotnych ustaleń, skutkować zmianą istoty rozporządzenia nakładającego cła antydumpingowe.
48.
Bez wątpienia ustalenia faktyczne instytucji dotyczące istnienia dumpingu, wynikającej z niego szkody, związku przyczynowego oraz interesu Unii w razie stwierdzenia ich nieważności mogą zmienić istotę rozporządzenia nakładającego cła antydumpingowe, ponieważ wobec braku jednego z tych elementów nie można nałożyć cła antydumpingowego ( ). Przykładowo, błąd dotyczący ustalenia wartości normalnej może prowadzić jedynie do stwierdzenia nieważności całego rozporządzenia nakładającego cła antydumpingowe, z uwagi na to, że „wartość normalna stanowi zasadniczą przesłankę ustalenia mającej zastosowanie stawki cła antydumpingowego” ( ).
49.
Błąd dotyczący cła antydumpingowego tym bardziej jest w stanie zmienić istotę rozporządzenia nakładającego to cło. Dzieje się tak z uwagi na to, że celem takiego rozporządzenia jest właśnie nałożenie cła mającego służyć usunięciu szkody doznanej przez przemysł Unii.
50.
W tym względzie należy wspomnieć o ostatnio wydanym przez Sąd wyroku w sprawie Canadian Solar Emea i in./Rada ( ). W wyroku Canadian Solar rozporządzenie nr 1238/2013, którego art. 3 został zaskarżony w ramach niniejszego postępowania, zostało zaskarżone w całości przez pewnych chińskich producentów eksportujących i powiązanego z nimi importera. Rada i Komisja stwierdziły, po pierwsze, że skarżący nie mieli interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności art. 3 (ponieważ w toku postępowania administracyjnego wnosili o przyjęcie tego art. 3), po drugie, iż art. 1 nie może zostać oddzielony od reszty aktu, w związku z czym, po trzecie, skarga o stwierdzenie nieważności spornego rozporządzenia w całości jest niedopuszczalna. Sąd orzekł, po pierwsze, że skargi o stwierdzenie nieważności rozporządzenia nakładającego ostateczne cła antydumpingowe wniesione przez strony, których zobowiązanie zostało przyjęte, są dopuszczalne, po drugie, iż art. 1 nie można oddzielić od reszty spornego rozporządzenia, w związku z czym, po trzecie, skarga mająca za przedmiot stwierdzenie nieważności spornego rozporządzenia w całości jest dopuszczalna. W szczególności Sąd stwierdził, że „błąd, który może prowadzić do zakwestionowania ocen dokonanych przez instytucje w celu przyjęcia art. 1 [spornego] rozporządzenia, zmieniłby samą istotę tego rozporządzenia. Artykuł 3 […] stałby się bezprzedmiotowy, w zakresie, w jakim ustanawia on wyjątek od płatności ceł antydumpingowych ustanowionych na mocy art. 1 tego rozporządzenia” ( ).
51.
Moim zdaniem Sąd nie naruszył prawa, orzekając w wyroku Canadian Solar, że art. 1 spornego rozporządzenia nie można oddzielić od reszty tego rozporządzenia. Jednak z przyczyn wymienionych poniżej nie wynika z tego, że art. 3 nie może zostać oddzielony od reszty spornego rozporządzenia.
52.
Po pierwsze, pragnę podkreślić, że art. 1 spornego rozporządzenia nie uzależnia nałożenia ceł od jakiegokolwiek warunku. W szczególności nałożenie ceł nie jest uzależnione od naruszenia lub wycofania zobowiązania. Z tego względu, jeśli unieważniony miałby zostać jedynie art. 3 tego rozporządzenia, art. 1 spornego rozporządzenia miałby zastosowanie w brzmieniu przyjętym przez Radę (z tą różnicą, że bez zwolnienia).
53.
Artykuł 3 spornego rozporządzenia stanowi natomiast wyjątek od art. 1. Gdyby więc unieważniony miał zostać jedynie art. 1, minimalna cena przywozu ustalona w zobowiązaniu obowiązywałaby zamiast ceł, podczas gdy w spornym rozporządzeniu w brzmieniu przyjętym przez Radę art. 3 obowiązuje jedynie jako zwolnienie od zapłaty ceł, o których mowa w art. 1 ( ).
54.
Z tego względu nie ma znaczenia, że jak twierdzi SolarWorld, cła antydumpingowe ustanowione w art. 1 spornego rozporządzenia i zobowiązanie, o którym mowa w art. 3 tego rozporządzenia, są dwiema formami środków antydumpingowych mających ten sam cel, jakim jest usunięcie szkody dla przemysłu Unii. Znaczenie ma natomiast to, że jeden środek jest wyjątkiem od drugiego, a tym samym unieważnienie pierwszego nie miałoby takich samych konsekwencji, jak unieważnienie drugiego.
55.
Wynika z tego, że podczas gdy stwierdzenie nieważności samego art. 1 spornego rozporządzenia zmieniłoby istotę tego rozporządzenia, stwierdzenie nieważności samego art. 3 tego rozporządzenia nie miałoby takiego skutku. Powód, dla którego w wyroku Canadian Solar ( ) art. 1 został uznany za niemożliwy do oddzielenia od reszty spornego rozporządzenia, a mianowicie, iż art. 3 jest wyjątkiem od art. 1, jest właśnie powodem, dla którego art. 3 należy uznać za możliwy do oddzielenia.
56.
Wniosek ten znajduje potwierdzenie w fakcie, że w każdej sytuacji, w której nie stosuje się zobowiązania lub w której zobowiązanie przestaje obowiązywać, istnieje obowiązek zapłaty cła określonego w art. 1 spornego rozporządzenia. Jak wspomniano powyżej, minimalna cena przywozu określona w zobowiązaniu obowiązuje tylko do określonej wielkości rocznego przywozu. Przywóz powyżej tej wielkości podlega cłu, o którym mowa w art. 1 spornego rozporządzenia. Ponadto, zgodnie z art. 8 ust. 9 rozporządzenia podstawowego, w przypadku naruszenia lub wycofania zobowiązania przez jedną ze stron lub w przypadku wycofania przyjęcia tego zobowiązania przez Komisję cła określone w art. 1 spornego rozporządzenia „stosuje się automatycznie”. Przyjęcie zobowiązania zostało faktycznie wycofane w przypadku pewnych producentów eksportujących z powodu naruszenia przez nich obowiązków wynikających ze zobowiązania (w szczególności obowiązku stosowania minimalnej ceny przywozu lub obowiązków w zakresie sprawozdawczości) ( ) lub z powodu tego, że producenci eksportujący wyrazili chęć wycofania się ze zobowiązania ( ). Cła określone w art. 1 spornego rozporządzenia zostały zastosowane natychmiastowo ( ).
57.
Po drugie, nie ma znaczenia, że w wyniku stwierdzenia nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia cła antydumpingowe, o których mowa w art. 1, miałyby zastosowanie do całego przywozu, podczas gdy obecnie mają zastosowanie tylko do przywozu przez eksporterów niebędących stroną zobowiązania, to jest do 30% całego przywozu.
58.
W tym względzie pragnę zauważyć, że stwierdzenie nieważności samego art. 3 nie spowodowałoby rozszerzenia zakresu spornego rozporządzenia, ponieważ zgodnie z art. 1 cła nałożone są na cały przywóz. Przywóz przez przedsiębiorców będących stroną zobowiązania jest jedynie zwolniony z cła, co ewidentnie wynika z faktu, że w przypadku naruszenia lub wycofania zobowiązania cła stosuje się automatycznie.
59.
Nawet gdyby przyjąć, że stwierdzenie nieważności samego art. 3 rozszerzyłoby zakres zastosowania ceł antydumpingowych, to jak podnosi SolarWorld, nie miałoby to znaczenia, ponieważ zakres spornego rozporządzenia nie uległby zmianie. W wyniku stwierdzenia nieważności samego art. 3, art. 1 miałby dokładnie taki sam zakres, jak sporne rozporządzenie w brzmieniu przyjętym przez Radę.
60.
Wobec powyższego moim zdaniem Sąd naruszył prawo, uznając w pkt 55 zaskarżonego postanowienia, że istota spornego rozporządzenia uległaby zmianie, ponieważ stwierdzenie nieważności samego art. 3 spowodowałoby „nadanie cłom antydumpingowym […] zakresu szerszego aniżeli wynikający ze stosowania [spornego] rozporządzenia w brzmieniu przyjętym przez Radę”.
61.
Po trzecie, co się tyczy orzeczeń przytoczonych w pkt 57 zaskarżonego postanowienia, mianowicie postanowienia Carbunión/Rada ( ), wyroków Du Pont de Nemours (France) i in./Komisja ( ), Niemcy/Parlament i Rada ( ) oraz postanowienia w sprawie Government of Gibraltar/Komisja ( ), wydaje mi się, że należy je odróżnić od niniejszej sprawy.
62.
W postanowieniu Carbunión ( ) Trybunał orzekł, że nie można wnosić o stwierdzenie nieważności samych tylko warunków, pod którymi pomoc państwa dla przemysłu węgla została uznana za zgodną z rynkiem wewnętrznym. Na mocy decyzji w sprawie zgodności odnośna pomoc była „pomocą ułatwiającą zamknięcie”, która była „przeznaczona wyraźnie na pokrycie bieżących strat produkcyjnych jednostki produkcyjnej węgla”. Z tego względu jej zgodność z rynkiem wewnętrznym była uzależniona od istnienia „planu zamknięcia, którego termin przypada najpóźniej na dzień 31 grudnia 2018 r.” ( ). W związku z powyższym Trybunał stwierdził, że celem decyzji w sprawie zgodności było „ustanowienie szczególnych ram prawnych przyznania pomocy ułatwiającej zamknięcie niekonkurencyjnych kopalń”. Stwierdzenie nieważności samego tylko przepisu ustanawiającego ten warunek zmieniłoby istotę decyzji w sprawie zgodności w brzmieniu przyjętym przez Radę, ponieważ „skutkowałoby zniesieniem warunku czasowego, co oznaczałoby, że niekonkurencyjne kopalnie węgla nie musiałyby zaprzestać działalności do dnia 31 grudnia 2018 r., ale mogłyby w dalszym ciągu korzystać bezterminowo z pomocy państwa wbrew celowi [decyzji w sprawie zgodności przyjętej przez Radę]” ( ). Jednak w niniejszej sprawie stwierdzenie nieważności art. 3 nie zniosłoby żadnego warunku ograniczającego stosowanie ceł antydumpingowych, o których mowa w art. 1, ponieważ nie ma takich warunków. Z uwagi na to Sąd błędnie stwierdził w pkt 57 zaskarżonego postanowienia, że okoliczności sprawy Carbunión są podobne do okoliczności niniejszej sprawy.
63.
W wyroku Du Pont De Nemours ( ) Sąd orzekł, że nie można wnosić o unieważnienie samego przepisu dyrektywy 91/414/EWG ( ) ustalającego w załączniku I do tej dyrektywy datę wygaśnięcia włączenia flusilazolu (substancji czynnej wykorzystywanej w środkach grzybobójczych do upraw rolnych) na dzień 30 czerwca 2008 r. (środek ochrony roślin może zostać dopuszczony przez państwo członkowskie, tylko jeśli substancje czynne, które zawiera, zostały wymienione w wykazie zawartym w tym załączniku i tylko jeśli spełnione zostały warunki określone w tym załączniku). Zdaniem Sądu celem dyrektywy 91/414 jest „zapewnienie wysokiego poziomu ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska”. Wobec powyższego stwierdzenie nieważności samego tylko warunku czasowego „spowodowałoby włączenie flusilazolu do załącznika I do tej dyrektywy […] po dniu 30 czerwca 2008 r.”, to jest włączenie tej substancji do załącznika I „przy mniej surowych ograniczeniach niż te zawarte w tej dyrektywie”, której zakres uległby tym samym zmianie ( ). Natomiast w niniejszej sprawie nałożenie ceł antydumpingowych nie jest uzależnione od jakiegokolwiek warunku. Ponadto nie ulega wątpliwości, że stwierdzenie nieważności art. 3 spornego rozporządzenia nie może prowadzić do podwyższenia lub obniżenia ceł, ponieważ stawki tych ceł zostały ustalone w art. 1 tego rozporządzenia.
64.
W wyroku Niemcy/Parlament i Rada ( ) Trybunał stwierdził nieważność całej dyrektywy 98/43/WE ( ) zakazującej reklamy i sponsorowania produktów tytoniowych na podstawie tego, że nie znajduje ona oparcia w art. 100a traktatu WE (obecnie, po zmianie, art. 114 TFUE), który upoważnia Radę do przyjmowania środków zmierzających do zbliżania przepisów mających na celu ustanowienie i funkcjonowanie rynku wewnętrznego. Wynikało to z faktu, że zakaz wszelkich form reklamy i sponsorowania wyrobów tytoniowych zawarty w dyrektywie 98/43 nie może być uzasadniony potrzebą wyeliminowania przeszkód w swobodnym przepływie nośników reklamy lub w swobodnym świadczeniu usług w zakresie reklamy. Jednak zdaniem Trybunału dotyczy to tylko zakazu reklamy wyrobów tytoniowych na artykułach wykorzystywanych w hotelach (plakatach, parasolach, popielniczkach) oraz zakazu reklamy w kinach, które to zakazy w żaden sposób nie przyczyniają się do ułatwienia handlu omawianymi produktami. Nie dotyczy to natomiast zakazu reklamy wyrobów tytoniowych w przeglądach, czasopismach i dziennikach, ponieważ zakaz tej formy reklamy może ułatwiać swobodny przepływ prasy ( ). Niemniej jednak Trybunał stwierdził nieważność całej dyrektywy 98/43. Wynikało to z faktu, że „biorąc pod uwagę ogólny charakter ustanowionego w [dyrektywie 98/43] zakazu reklamy i sponsorowania w zakresie wyrobów tytoniowych, stwierdzenie nieważności dyrektywy w części oznaczałoby dokonanie przez Trybunał zmian w przepisach dyrektywy” ( ). Jak zauważył rzecznik generalny N. Fennelly, „ewentualna zgodność z prawem zakazu reklamy w określonych mediach nie pokrywa się z żadnym konkretnym i możliwym do oddzielenia sformułowaniem zawartym w [dyrektywie 98/43]”. Z tego względu w opinii rzecznika generalnego stwierdzenie nieważności części aktu „zmusiłoby Trybunał do przeredagowania dyrektywy w drodze interpretacji. Nie istnieje bowiem żaden możliwy do oddzielenia przepis, który pozwoliłby na uniknięcie orzeczenia o bezwarunkowym stwierdzeniu nieważności” ( ). Natomiast w niniejszej sprawie możliwe jest takie bezwarunkowe stwierdzenie nieważności art. 3 spornego rozporządzenia.
65.
W postanowieniu Government of Gibraltar/Komisja ( ) Trybunał orzekł, że można wnosić o unieważnienie jedynie całej decyzji 2009/95/WE ( ). W decyzji 2009/95 Komisja uwzględniła teren na Gibraltarze w wykazie terenów mających znaczenie dla Wspólnoty w rozumieniu dyrektywy Rady 92/43/EWG (zwanej dalej „dyrektywą siedliskową”) ( ). Government of Gibraltar nie mógł wnosić o stwierdzenie nieważności decyzji 2009/95 jedynie w zakresie, w jakim rozszerzała ona odnośne terytorium na obszary geograficzne znajdujące się na terytorium Zjednoczonego Królestwa. Zdaniem Trybunału inne obszary geograficzne, które według Government of Gibraltar wchodziły rzekomo w skład odnośnego terytorium, nie były wymienione w decyzji 2009/95. Ponadto w ramach systemu stworzonego przez dyrektywę siedliskową terytorium nie mogło zostać podzielone na różne obszary ( ). W wyroku Government of Gibraltar/Komisja z przepisów dyrektywy siedliskowej wynikało, że aby terytorium zostało uznane za mające znaczenie dla Wspólnoty, musiało być ono oceniane jako całość. Jednak w niniejszej sprawie nie ma znaczenia, że cła antydumpingowe i zobowiązanie zostały ocenione łącznie w kontekście szkody doznanej przez przemysł Unii. Dzieje się tak z uwagi na fakt, że gdyby instytucje uznały, iż jedynie połączenie ceł i zobowiązania mogło usunąć tę szkodę, nie ustaliłyby one minimalnej ceny przywozu jako formy zwolnienia z ceł.
66.
Stwierdzam zatem, że orzecznictwo, na które powołał się Sąd w pkt 57 zaskarżonego postanowienia, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.
67.
Po czwarte, wbrew temu, co twierdzi Komisja, stwierdzenie nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia nie wpłynęłoby na równowagę instytucjonalną między Radą i Komisją z jednej strony ( ) a Trybunałem z drugiej ( ).
68.
Pragnę podkreślić, że stwierdzenie nieważności samego art. 3 spowodowałoby jedynie zastosowanie środka przyjętego wcześniej przez Radę i Komisję, a mianowicie art. 1. Trybunał nie podjąłby bowiem decyzji o zastosowaniu określonego rodzaju środka antydumpingowego (raczej ceł ad valorem niż na przykład cła w określonej wysokości). Nie obliczyłby także stawki takich ceł.
69.
Ponadto nie można twierdzić, że stwierdzenie nieważności części aktu Unii może zmienić równowagę instytucjonalną, ponieważ, po pierwsze, uprawnienia przyznane Trybunałowi w art. 264 akapit pierwszy TFUE do stwierdzenia nieważności całego aktu prawa Unii obejmują uprawnienie do stwierdzenia nieważności jedynie części tego aktu ( ), a po drugie uprawnienie to nie jest nieograniczone, ponieważ jak zauważono powyżej, stwierdzenie nieważności części aktu nie może prowadzić do zmiany jego istoty ( ).
70.
Z tego względu uważam, że podniesiony w ramach odwołania zarzut pierwszy jest uzasadniony i że Sąd naruszył prawo, stwierdzając, że nie można oddzielić art. 3 spornego rozporządzenia od reszty tego rozporządzenia. W związku z powyższym należy uchylić zaskarżone postanowienie.
71.
Dla pełności wywodu rozważę jednak teraz drugi z zarzutów podniesionych w odwołaniu.
B. W przedmiocie zarzutu drugiego
1.
Argumentacja stron
72.
W ramach zarzutu drugiego SolarWorld podnosi, że stwierdzając w pkt 53–60 zaskarżonego postanowienia, w szczególności w jego pkt 55–59, że skarga jest niedopuszczalna, Sąd naruszył art. 47 i 20 karty.
73.
Co się tyczy naruszenia art. 47 karty, SolarWorld utrzymuje, że mimo tego, iż uznano, że rozporządzenia nakładające środki antydumpingowe dotyczą indywidualnie producentów Unii, producenci owi byliby pozbawieni wszelkiej skutecznej ochrony sądowej, gdyby nie mogli wnosić o stwierdzenie nieważności części tych rozporządzeń. W tej kwestii spółka SolarWorld podkreśla, że jej skargi w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozporządzenia nr 513/2013 oraz decyzji 2013/423 i 2013/707 zostały odrzucone jako niedopuszczalne.
74.
Co się tyczy naruszenia art. 20 karty, spółka SolarWorld podnosi, że odrzucając jako niedopuszczalną jej skargę o stwierdzenie nieważności części spornego rozporządzenia i uznając jednocześnie za dopuszczalną skargę o stwierdzenie nieważności tego rozporządzenia złożoną przez chińskich eksporterów, Sąd nie potraktował równo producentów unijnych i chińskich eksporterów.
75.
Rada twierdzi natomiast, że drugi zarzut odwołania nie zasługuje na uwzględnienie. Rada wskazuje, że w szczególności art. 47 karty nie miał na celu zmiany systemu kontroli sądowej ustanowionej w traktatach, w szczególności zasad dotyczących dopuszczalności bezpośrednich skarg przed sądami Unii. Co zaś tyczy się naruszenia art. 20 karty, zarzut ten jest niedopuszczalny z uwagi na to, że nie został podniesiony przed Sądem. Niezależnie od powyższego jest on nieuzasadniony, ponieważ SolarWorld i chińscy producenci nie są traktowani różnie. Dzieje się tak dlatego, że spółka SolarWorld mogła wystąpić o stwierdzenie nieważności całego spornego rozporządzenia.
76.
Komisja twierdzi, że drugi zarzut odwołania jest bezzasadny. Jeśli chodzi o naruszenie art. 47 karty, Komisja podkreśla, że po pierwsze, przepis ten nie miał na celu zmiany systemu kontroli sądowej ustanowionej w traktatach, po drugie, że spółka SolarWorld wystąpiła ze skargą w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 2013/423 i 2013/707, i po trzecie, że mogła wnieść skargę w przedmiocie stwierdzenia nieważności całego spornego rozporządzenia. Co się zaś tyczy naruszenia art. 20 karty, Komisja podnosi, że SolarWorld i chińscy eksporterzy nie zostali potraktowani odmiennie, ponieważ spółka SolarWorld mogła wnieść skargę w przedmiocie stwierdzenia nieważności całego spornego rozporządzenia oraz o zawieszenie skutków wyroku do momentu zastąpienia tego rozporządzenia nowym rozporządzeniem, nakładającym wyższe cła antydumpingowe.
2.
Ocena
a)
W przedmiocie dopuszczalności
77.
Rada twierdzi, że zarzut dotyczący naruszenia art. 20 karty jest niedopuszczalny, ponieważ nie został on podniesiony przez Sądem.
78.
Prawdą jest, że spółka SolarWorld nie podniosła zarzutu dotyczącego naruszenia art. 20 karty w odpowiedzi na podniesiony przed Sądem zarzut Rady w przedmiocie niedopuszczalności. Z tego powodu drugi zarzut podniesiony w ramach odwołania jest moim zdaniem niedopuszczalny w zakresie, w jakim dotyczy on naruszenia art. 20 karty.
79.
Jednak dla pełności wywodu zbadam poniżej, czy odrzucając skargę spółki SolarWorld jako niedopuszczalną, Sąd naruszył art. 20 karty.
b)
Co do istoty
80.
W ramach zarzutu drugiego spółka SolarWorld stwierdza, że odrzucając jej skargę jako niedopuszczalną, Sąd naruszył art. 47 i 20 karty.
81.
Moim zdaniem drugi zarzut odwołania należy oddalić.
82.
Po pierwsze, co się tyczy rzekomego naruszenia art. 47 karty, prawdą jest, że jak wspomniano powyżej, skarga spółki SolarWorld w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 2013/707, na mocy której to decyzji Komisja przyjęła zobowiązanie producentów eksportujących, została odrzucona jako niedopuszczalna na podstawie tego, że „decyzja przyjmująca zobowiązanie […] nie wywołuje skutków prawnych, które mogą wpłynąć bezpośrednio na sytuację prawną unijnych producentów, takich jak [SolarWorld]” ( ). Skarga spółki SolarWorld w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zawartej w piśmie Komisji z dnia 15 września 2014 r., na podstawie której Komisja dostosowała minimalną cenę przywozu ustaloną w zobowiązaniu, została oddalona przez Sąd co do istoty „bez konieczności badania jej dopuszczalności” ( ).
83.
Stwierdzam jednak, że w myśl wyjaśnień dotyczących karty art. 47 „nie miał […] na celu zmiany systemu kontroli sądowej przewidzianej w traktatach, w szczególności zasad odnoszących się do dopuszczalności skarg bezpośrednich przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej” ( ). Stąd zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przesłanki dopuszczalności określone w art. 263 akapit czwarty TFUE należy interpretować w świetle podstawowego prawa do skutecznej ochrony sądowej, jednakże w sposób niepowodujący pominięcia przesłanek wyraźnie przewidzianych w tym traktacie ( ).
84.
Ponadto kwestia, przed rozstrzygnięciem której staje Trybunał, dotyczy tego, czy dopuszczalna jest skarga mająca za przedmiot stwierdzenie nieważności samego art. 3 spornego rozporządzenia. Gdyby Trybunał uznał, że przepisu tego nie da się oddzielić od reszty aktu, możliwe jest w dalszym ciągu wniesienie skargi mającej za przedmiot stwierdzenie nieważności całego spornego rozporządzenia. W tym względzie nie można twierdzić, że stwierdzenie nieważności całego tego rozporządzenia byłoby bezcelowe dla spółki SolarWorld. Dzieje się tak dlatego, że SolarWorld mogła wnieść o stwierdzenie nieważności całości spornego rozporządzenia oraz o zawieszenie skutków tego stwierdzenia nieważności do momentu przyjęcia przez instytucje niezbędnych środków mających na celu wykonanie wyroku stwierdzającego nieważność ( ).
85.
Wobec powyższego jestem zdania, że zarzut dotyczący naruszenia art. 47 karty należy odrzucić.
86.
Po drugie, co się tyczy podnoszonego naruszenia art. 20 karty, wydaje mi się, że jeśli Trybunał uzna, iż art. 3 spornego rozporządzenia nie może zostać oddzielony od reszty tego rozporządzenia oraz iż SolarWorld nie może wnosić o stwierdzenie nieważności części spornego rozporządzenia, spółka ta nie będzie traktowana odmiennie od producentów eksportujących. Jak wspomniano powyżej, z wyroku Sądu Canadian Solar wynika, że producenci eksportujący nie mogli wnosić o stwierdzenie nieważności części spornego rozporządzenia (ponieważ art. 1 nie może zostać oddzielony od reszty spornego rozporządzenia) ( ).
87.
Wobec powyższego w przypadku uznania przez Trybunał za dopuszczalny zarzutu dotyczącego naruszenia art. 20 karty, Trybunał powinien moim zdaniem oddalić ten zarzut jako bezzasadny.
88.
Uważam zatem, że Sąd naruszył prawo, stwierdzając, iż nie można oddzielić art. 3 spornego rozporządzenia od pozostałej części tego rozporządzenia. W konsekwencji zaskarżone postanowienie należy uchylić.
89.
W przypadku uchylenia wyroku lub postanowienia, od którego wniesiono odwołanie, art. 61 statutu Trybunału Sprawiedliwości przewiduje, iż Trybunał może skierować sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd lub wydać orzeczenie ostateczne w sprawie, jeśli stan postępowania na to pozwala.
90.
W niniejszej sprawie kwestia tego, czy SolarWorld ma legitymację procesową do wystąpienia o stwierdzenie nieważności art. 3 spornego rozporządzenia, co zakwestionowała Rada w pierwszej instancji, nie została zbadana przez Sąd w ramach zaskarżonego postanowienia. Nie była ona także przedmiotem uwag na piśmie przedstawionych Trybunałowi przez strony. To samo tyczy się także zarzutów dotyczących istoty odwołania. W niniejszym przypadku stan postępowania nie pozwala zatem na wydanie przez Trybunał ostatecznego orzeczenia w sprawie.
91.
W konsekwencji niniejszą sprawę należy skierować do ponownego rozpoznania przez Sąd, stanowiąc jednocześnie, że rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów zostanie wydane w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
VI. Wnioski
92.
W świetle powyższych rozważań uważam, że Trybunał powinien:
–
uchylić postanowienie Sądu z dnia 1 lutego 2016 r., T‑141/14 SolarWorld i in./Rada;
–
skierować sprawę T‑141/14 do ponownego rozpoznania przez Sąd oraz
–
stwierdzić, że rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
( ) Język oryginału: angielski.
( ) Postanowienie z dnia 1 lutego 2016 r., SolarWorld i in./Rada, T‑141/14, EU:T:2016:67 (zwane dalej „zaskarżonym postanowieniem”).
( ) Rozporządzenie z dnia 2 grudnia 2013 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe oraz stanowiące o ostatecznym poborze cła tymczasowego nałożonego na przywóz modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw) pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 2013, L 325, s. 1).
( ) Rozporządzenie z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (wersja ujednolicona) (zwane dalej „rozporządzeniem podstawowym”) (Dz.U. 2009, L 343, s. 515).
( ) Zawiadomienie o wszczęciu postępowania antydumpingowego dotyczącego przywozu modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw i płytek) pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 2012, C 269, s. 5).
( ) Zawiadomienie o wszczęciu postępowania antysubsydyjnego dotyczącego przywozu modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw i płytek) pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 2012, C 340, s. 13).
( ) Rozporządzenie z dnia 4 czerwca 2013 r. nakładające tymczasowe cło antydumpingowe na przywóz modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw i płytek) pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej i zmieniające rozporządzenie (UE) nr 182/2013 poddające rejestracji przywóz tych produktów pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 2013, L 152, s. 5).
( ) Postanowienie z dnia 14 kwietnia 2015 r., SolarWorld i Solsonica/Komisja, T‑393/13, niepublikowane, EU:T:2015:211.
( ) Postanowienie z dnia 16 marca 2016 r., SolarWorld/Komisja, C‑312/15 P, niepublikowane, EU:C:2016:162.
( ) Decyzja z dnia 2 sierpnia 2013 r. przyjmująca zobowiązanie złożone w związku z postępowaniem antydumpingowym dotyczącym przywozu modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw i płytek) pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej (2013/423/UE) (Dz.U. 2013, L 209, s. 26).
( ) Rozporządzenie z dnia 2 sierpnia 2013 r. zmieniające rozporządzenie (UE) nr 513/2013 nakładające tymczasowe cło antydumpingowe na przywóz modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw i płytek) pochodzących lub wysłanych z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 2013, L 209, s. 1).
( ) Decyzja z dnia 4 grudnia 2013 r. potwierdzająca przyjęcie zobowiązania złożonego w związku z postępowaniem antydumpingowym i postępowaniem antysubsydyjnym dotyczącym przywozu modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw) pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej na okres obowiązywania środków ostatecznych (2013/707/UE) (Dz.U. 2013, L 325, s. 214).
( ) Rozporządzenie z dnia 2 grudnia 2013 r. nakładające ostateczne cło wyrównawcze na przywóz modułów fotowoltaicznych z krzemu krystalicznego i głównych komponentów (tj. ogniw) pochodzących lub wysyłanych z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 2013, L 325, s. 66).
( ) Postanowienie z dnia 14 stycznia 2015 r., SolarWorld i in./Komisja, T‑507/13, EU:T:2015:23.
( ) Postanowienie z dnia 10 marca 2016 r., SolarWorld/Komisja, C‑142/15 P, niepublikowane, EU:C:2016:163.
( ) Wyrok z dnia 16 lutego 2017 r., SolarWorld/Komisja, niepublikowany T‑783/14, EU:T:2017:88.
( ) Wyrok z dnia 19 stycznia 2017 r., Komisja/Total i Elf Aquitaine, C‑351/15 P, EU:C:2017:27, pkt 30–34.
( ) Wyrok z dnia 1 października 2014 r., Rada/Alumina, C‑393/13 P, EU:C:2014:2245, pkt 15–19.
( ) Zobacz motywy 5 i 6 decyzji 2013/423.
( ) Wyrok z dnia 6 grudnia 2012 r., Komisja/Verhuizingen Coppens, C‑441/11 P, EU:C:2012:778, pkt 38.
( ) Wyrok z dnia 12 listopada 2015 r., Zjednoczone Królestwo/Parlament i Rada, C‑121/14, EU:C:2015:749, pkt 21.
( ) Zobacz art. 7 ust. 1 i art. 9 ust. 4 rozporządzenia podstawowego.
( ) Wyrok z dnia 15 września 2016 r., PT Wilmar Bioenergi Indonesia i PT Wilmar Nabati Indonesia/Rada, T‑139/14, niepublikowany, EU:T:2016:499, pkt 109. Odwołanie wniesione od tego wyroku jest zawisłe przed Trybunałem (zob. Rada/PT Wilmar Bioenergi Indonesia i PT Wilmar Nabati Indonesia, C‑603/16 P).
( ) Wyrok z dnia 28 lutego 2017 r., Canadian Solar Emea i in./Rada, T‑162/14, niepublikowany, EU:T:2017:124 (zwany dalej „wyrokiem Canadian Solar”). Od wyroku tego wniesione zostało odwołanie, które jest zawisłe przed Trybunałem (zob. Canadian Solar Emea i in./Rada, C‑236/17 P).
( ) Wyrok z dnia 28 lutego 2017 r., Canadian Solar Emea i in./Rada, T‑162/14, niepublikowany, EU:T:2017:124, pkt 45.
( ) Instytucje mogły wybrać nałożenie cła powiązanego z ceną minimalną zamiast cła ad valorem nałożonego w art. 1 spornego rozporządzenia [zob. na przykład rozporządzenie Rady (WE) nr 1334/1999 z dnia 21 czerwca 1999 r. nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz tlenku magnezu pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. 1999, L 159, s. 1)]. Mogły też one określić cenę minimalną w powiązaniu z nałożeniem cła ad valorem [zob. rozporządzenie Rady (WE) nr 985/2003 z dnia 5 czerwca 2003 r. zmieniające środki antydumpingowe nałożone rozporządzeniem nr 1334/1999 (Dz.U. 2003, L 143, s. 1)].
( ) Wyrok z dnia 28 lutego 2017 r., Canadian Solar Emea i in./Rada, T‑162/14, niepublikowany, EU:T:2017:124.
( ) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/866 z dnia 4 czerwca 2015 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do trzech producentów eksportujących zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2015, L 139, s. 30); rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/1403 z dnia 18 sierpnia 2015 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do jednego producenta eksportującego zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2015, L 218, s. 1); rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/2018 z dnia 11 listopada 2015 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do dwóch producentów eksportujących zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2015, L 295, s. 23); rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2016/1045 z dnia 28 czerwca 2016 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do jednego producenta eksportującego zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2016, L 170, s. 5); rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2016/2146 z dnia 7 grudnia 2016 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do dwóch producentów eksportujących zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2016, L 333, s. 4).
( ) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2016/115 z dnia 28 stycznia 2016 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do jednego producenta eksportującego zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2016, L 23, s. 47); rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2016/1998 z dnia 15 listopada 2016 r. w sprawie wycofania przyjęcia zobowiązania w odniesieniu do pięciu producentów eksportujących zgodnie z decyzją wykonawczą 2013/707 (Dz.U. 2016, L 308, s. 8).
( ) Zobacz motyw 96 rozporządzenia 2015/866, motyw 34 rozporządzenia 2015/1403, motyw 70 rozporządzenia 2015/2018, motyw 16 rozporządzenia 2016/115, motyw 55 rozporządzenia 2016/1045, motyw 23 rozporządzenia 2016/1998 i motyw 45 rozporządzenia 2016/2146.
( ) Postanowienie z dnia 11 grudnia 2014 r., Carbunión/Rada, C‑99/14 P, niepublikowane, EU:C:2014:2446 (zwane dalej „postanowieniem Carbunión”).
( ) Wyrok z dnia 12 kwietnia 2013 r., Du Pont de Nemours (France) i in./Komisja, T‑31/07, niepublikowane, EU:T:2013:167 (zwany dalej „wyrokiem Du Pont de Nemours”).
( ) Wyrok z dnia 5 października 2000 r., Niemcy/Parlament i Rada, C‑376/98, EU:C:2000:544.
( ) Postanowienie z dnia 12 lipca 2012 r., Government of Gibraltar/Komisja, C‑407/11 P, niepublikowane, EU:C:2012:464.
( ) Postanowienie z dnia 11 grudnia 2014 r., Carbunión/Rada, C‑99/14 P, niepublikowane, EU:C:2014:2446.
( ) Artykuł 3 ust. 1 decyzji Rady 2010/787/UE z dnia 10 grudnia 2010 r. w sprawie pomocy państwa ułatwiającej zamykanie niekonkurencyjnych kopalń węgla (Dz.U. 2010, L 336, s. 24).
( ) Postanowienie z dnia 11 grudnia 2014 r., Carbunión/Rada, C‑99/14 P, EU:C:2014:2446, pkt 28, 31.
( ) Wyrok z dnia 12 kwietnia 2013 r., Du Pont de Nemours (France) i in./Komisja, T‑31/07, niepublikowany, EU:T:2013:167.
( ) Dyrektywa Rady z dnia 15 lipca 1991 r. dotycząca wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin (Dz.U. 1991, L 230, s. 1).
( ) Wyrok z dnia 12 kwietnia 2013 r., Du Pont de Nemours (France) i in./Komisja, T‑31/07, EU:T:2013:167, pkt 85.
( ) Wyrok z dnia 5 października 2000 r., Niemcy/Parlament i Rada, C‑376/98, EU:C:2000:544.
( ) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 lipca 1998 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich, odnoszących się do reklamy i sponsorowania wyrobów tytoniowych (Dz.U. 1998, L 213, s. 9).
( ) Wyrok z dnia 5 października 2000 r., Niemcy/Parlament i Rada, C‑376/98, EU:C:2000:544, pkt 98, 99.
( ) Wyrok z dnia 5 października 2000 r., Niemcy/Parlament i Rada, C‑376/98, EU:C:2000:544, pkt 117.
( ) Opinia rzecznika generalnego N. Fennelly’ego w sprawie Niemcy/Parlament i Rada, C‑376/98, EU:C:2000:324, pkt 127.
( ) Postanowienie z dnia 12 lipca 2012 r., Government of Gibraltar/Komisja, C‑407/11 P, EU:C:2012:46.
( ) Decyzja z dnia 12 grudnia 2008 r. przyjmująca na mocy dyrektywy Rady 92/43/EWG drugi zaktualizowany wykaz terenów mających znaczenie dla Wspólnoty, składających się na śródziemnomorski region biogeograficzny (Dz.U. 2009, L 43, s. 393).
( ) Dyrektywa z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz.U. 1992, L 206, s. 7).
( ) Postanowienie z dnia 12 lipca 2012 r., Government of Gibraltar/Komisja, C‑407/11 P, niepublikowane, EU:C:2012:46, pkt 31–33.
( ) Należy zauważyć, że od wejścia w życie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 37/2014 z dnia 15 stycznia 2014 r. zmieniającego niektóre rozporządzenia dotyczące wspólnej polityki handlowej w odniesieniu do procedur przyjmowania niektórych środków (Dz.U. 2014, L 18, s. 1) to Komisja, a nie Rada przyjmuje ostateczne cła antydumpingowe. W tej kwestii zob. T. Scharf, Decision-Making in EU Trade Defence Cases After Lisbon: An Institutional Anomaly Addressed?, w: C. Herrmann, B. Simma, R. Streinz (ed.), Trade Policy between Law, Diplomacy and Scholarship. Liber amicorum in memoriam Horst G. Krenzler, Springer, 2015, s. 395–406.
( ) Komisja podnosi natomiast, że to Komisja i Rada decydują, który środek antydumpingowy powinien zostać nałożony. Jednak stwierdzenie nieważności samego art. 3 spowodowałby zastąpienie zobowiązania, o którym mowa w art. 3, cłami antydumpingowymi, o których mowa w art. 1. Innymi słowy, stwierdzenie nieważności samego art. 3 pozwoliłoby Trybunałowi zdecydować, który środek antydumpingowy należy zastosować. Z tego względu stwierdzenie nieważności samego art. 3 zmieniłoby równowagę instytucjonalną między Komisją i Radą z jednej strony i Trybunałem z drugiej. Jedynie stwierdzenie nieważności całego spornego rozporządzenia pozwoliłoby na zachowanie równowagi instytucjonalnej, ponieważ to Komisja i Rada nałożyłyby nowe środki antydumpingowe w celu wykonania wyroku stwierdzającego nieważność.
( ) Opinia rzecznik generalnej J. Kokott w sprawie Komisja/Verhuizingen Coppens, C‑441/11 P, EU:C:2012:317, pkt 25.
( ) Opinia rzecznika generalnego G. Tesaura w sprawie Francja i in./Komisja, C‑68/94 i C‑30/95, EU:C:1997:54, pkt 142.
( ) Postanowienie z dnia 14 stycznia 2015 r., SolarWorld i in./Komisja, T‑507/13, niepublikowane, EU:T:2015:23, pkt 52.
( ) Wyrok z dnia 16 lutego 2017 r., SolarWorld/Komisja, T‑783/14, EU:T:2017:88, niepublikowany, pkt 59.
( ) Wyjaśnienia dotyczące karty praw podstawowych (Dz.U. 2007, C 303, s. 17).
( ) Wyroki: z dnia 24 listopada 2016 r., Ackermann Saatzucht i in./Parlament i Rada, C‑408/15 P i C‑409/15 P, niepublikowany, EU:C:2016:893, pkt 50; z dnia 3 października 2013 r., Inuit Tapiriit Kanatami i in./Parlament i Rada, C‑583/11 P, EU:C:2013:625, pkt 98.
( ) Wyrok z dnia 12 kwietnia 2013 r., Du Pont de Nemours (France) i in./Komisja, T‑31/07, niepublikowany, EU:T:2013:167, pkt 99.
( ) Wyrok z dnia 28 lutego 2017 r., Canadian Solar Emea i in./Rada, T‑162/14, niepublikowany, EU:T:2017:124, pkt 45.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 13.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło