C-21/14
PostanowienieTSUE2014-06-12CELEX: 62014CO0021ECLI:EU:C:2014:1749
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zastosowanie środków tymczasowych, mający na celu zawieszenie rozporządzenia antydumpingowego, którego nieważność została stwierdzona przez Sąd, ale które pozostaje w mocy ze względu na odwołanie, spełnia przesłanki fumus boni iuris i pilnego charakteru, w szczególności w zakresie wykazania poważnej i nieodwracalnej szkody osobistej, której decydującą przyczyną jest zaskarżony akt?Ratio decidendi
Wiceprezes Trybunału oddalił wniosek o zastosowanie środków tymczasowych, ponieważ spółka Rusal Armenal nie udowodniła, że brak zawieszenia spornego rozporządzenia spowodowałby poważną i nieodwracalną szkodę. Stwierdzono, że choć przesłanka fumus boni iuris została spełniona, to spółka nie wykazała, iż sporne rozporządzenie było decydującą przyczyną jej potencjalnego rozwiązania przez spółkę dominującą, utraty miejsc pracy czy szkód dla gospodarki Armenii. Trybunał podkreślił, że szkoda finansowa musi zagrażać stabilności finansowej skarżącej lub znacząco zmieniać jej udziały w rynku, a szkoda dla osób trzecich nie może być podstawą do wykazania pilnego charakteru.Stan faktyczny
Rusal Armenal ZAO, ormiańska spółka produkująca i eksportująca produkty aluminiowe, została objęta cłem antydumpingowym w wysokości 13,4% nałożonym rozporządzeniem Rady (WE) nr 925/2009. Sąd Unii Europejskiej wyrokiem T-512/09 stwierdził nieważność tego rozporządzenia w zakresie dotyczącym Rusal Armenal. Komisja Europejska wniosła odwołanie od tego wyroku do Trybunału Sprawiedliwości (sprawa C-21/14 P). W związku z tym, że odwołanie Komisji miało skutek zawieszający dla wyroku Sądu, Rusal Armenal złożyła wniosek o zastosowanie środków tymczasowych, w tym zawieszenie wykonania spornego rozporządzenia, argumentując, że jego dalsze stosowanie grozi jej poważnymi i nieodwracalnymi szkodami.Rozstrzygnięcie
1) Wniosek o zastosowanie środków tymczasowych zostaje oddalony.
2) Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.Pełny tekst orzeczenia
POSTANOWIENIE WICEPREZESA TRYBUNAŁU
z dnia 12 czerwca 2014 r. (
*1
)
„Postępowanie w przedmiocie środka tymczasowego — Odwołanie — Wniosek o zawieszenie rozporządzenia w następstwie wyroku stwierdzającego nieważność — Dumping — Przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Armenii, Brazylii i Chin — Przystąpienie Armenii do Światowej Organizacji Handlu (WTO) — Status przedsiębiorstwa działającego w warunkach gospodarki rynkowej — Artykuł 2 ust. 7 rozporządzenia (WE) nr 384/96 — Zgodność z porozumieniem o wdrożeniu art. VI Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. (GATT) — Fumus boni iuris — Pilny charakter — Poważna i nieodwracalna szkoda — Brak”
W sprawie C‑21/14 P‑R
mającej za przedmiot wniosek o zawieszenie wykonania i o zastosowanie środków tymczasowych na podstawie art. 278 TFUE i 279 TFUE, złożony w dniu 2 kwietnia 2014 r.,
Komisja Europejska, reprezentowana przez J.F. Brakelanda, M. Françę oraz T. Maxiana Ruschego, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona wnosząca odwołanie,
w której pozostałymi uczestnikami postępowania są:
Rusal Armenal ZAO, z siedzibą w Erywaniu (Armenia), reprezentowana przez adwokata B. Evtimova,
strona skarżąca w pierwszej instancji oraz w niniejszym postępowaniu,
Rada Unii Europejskiej, reprezentowana przez S. Boelaert oraz J.P. Hixa, działających w charakterze pełnomocników, wspieranych przez B. O’Connora, Solicitor, oraz adwokata S. Gubela, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,
strona pozwana w pierwszej instancji,
WICEPREZES TRYBUNAŁU,
po wysłuchaniu J. Kokott, rzecznika generalnego,
wydaje następujące
Postanowienie
Poprzez swoje odwołanie złożone w sekretariacie Trybunału w dniu 16 stycznia 2014 r. Komisja Europejska wniosła do Trybunału o uchylenie wyroku Sądu Unii Europejskiej Rusal Armenal/Rada (T‑512/09, EU:T:2013:571, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”), stwierdzającego nieważność rozporządzenia Rady (WE) nr 925/2009 z dnia 24 września 2009 r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe i stanowiącego o ostatecznym pobraniu cła tymczasowego nałożonego na przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Armenii, Brazylii i Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. L 262, s. 1, zwanego dalej „spornym rozporządzeniem”), w zakresie dotyczącym Rusal Armenal ZAO (zwanej dalej „spółką Rusal Armenal”).
Odwołanie to, wniesione od wyroku stwierdzającego nieważność rozporządzenia, zgodnie z art. 60 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej miało skutek przesunięcia daty, od której zaskarżony wyrok miałby wywierać skutki, na dzień ewentualnego oddalenia tego odwołania, jednak bez uszczerbku dla prawa spółki Rusal Armenal do wystąpienia do Trybunału, zgodnie z art. 278 TFUE i 279 TFUE, z wnioskiem o zawieszenie skutków rozporządzenia, o nieważności którego orzeczono, lub o podjęcie innych środków tymczasowych.
Pismem złożonym w sekretariacie Trybunału w dniu 2 kwietnia 2014 r. spółka Rusal Armenal wniosła do Trybunału zasadniczo o zawieszenie skutków spornego rozporządzenia.
Okoliczności powstania sporu i zaskarżony wyrok
Rusal Armenal jest spółką produkującą i eksportującą produkty aluminiowe, założoną w 2000 r. w Armenii. W dniu 5 lutego 2003 r. Republika Armenii przystąpiła do porozumienia ustanawiającego Światową Organizację Handlu (WTO), podpisanego w Marrakeszu w dniu 15 kwietnia 1994 r. (Dz.U. 1994, L 336, s. 3) i zatwierdzonego decyzją Rady 94/800/WE z dnia 22 grudnia 1994 r. dotyczącą zawarcia w imieniu Wspólnoty Europejskiej, w dziedzinach wchodzących w zakres jej kompetencji, porozumień będących wynikiem negocjacji wielostronnych w ramach Rundy Urugwajskiej (1986–1994) (Dz.U. L 336, s. 1, zwanego dalej „porozumieniem ustanawiającym WTO”).
W wyniku skargi wniesionej w dniu 28 maja 2008 r. Komisja wszczęła postępowanie antydumpingowe dotyczące przywozu niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Armenii, Brazylii i Chin. Decyzja o wszczęciu postępowania została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 12 lipca 2008 r. (Dz.U. C 177, s. 13).
W dniu 7 kwietnia 2009 r. Komisja przyjęła rozporządzenie (WE) nr 287/2009 nakładające tymczasowe cło antydumpingowe na przywóz niektórych rodzajów folii aluminiowej pochodzących z Armenii, Brazylii i Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U. L 94, s. 17).
W dniu 24 września 2009 r. Rada Unii Europejskiej przyjęła sporne rozporządzenie, którym w art. 1 ust. 2 ustanowiła między innymi cło antydumpingowe na przywóz produktów z aluminium wytworzonych przez spółkę Rusal Armenal według stawki 13,4%, mającej zastosowanie do ceny netto na granicy Wspólnoty przed ocleniem.
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 21 grudnia 2009 r. spółka Rusal Armenal wniosła skargę o stwierdzenie nieważności spornego rozporządzenia. Podniosła ona pięć zarzutów nieważności, z czego pierwszy był oparty na zarzucie bezprawności opartym na naruszeniu art. 2 ust. 1–6 rozporządzenia Rady (WE) nr 384/96 z dnia 22 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony przed dumpingowym przywozem z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz.U. 1996, L 56, s. 1), zmienionego rozporządzeniem Rady (WE) nr 2117/2005 z dnia 21 grudnia 2005 r. (Dz.U. L 340, s. 17) (zwanego dalej „rozporządzeniem podstawowym”), a także art. 2.1 i 2.2 porozumienia o wdrożeniu art. VI Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. (GATT) (Dz.U. L 336, s. 103, zwanego dalej „porozumieniem antydumpingowym”), znajdującego się w załączniku 1A do porozumienia ustanawiającego WTO. Rozporządzenie podstawowe zostało następnie zastąpione rozporządzeniem Rady (WE) nr 1225/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz.U. L 343, s. 51; sprostowanie Dz.U. 2010, L 7, s. 22).
Sąd orzekł w istocie, że opierając się na umieszczeniu Republiki Armenii w przypisie do art. 2 ust. 7 lit. a) rozporządzenia podstawowego oraz stosując – w wyniku odrzucenia wniosku o przyznanie statusu przedsiębiorstwa działającego w warunkach gospodarki rynkowej wniesionego przez skarżącą na podstawie art. 2 ust. 7 lit. b) tego rozporządzenia – metodologię państwa trzeciego o gospodarce rynkowej, sporne rozporządzenie wprowadziło metodę obliczenia wartości normalnej sprzeczną z art. 2.1 i 2.2 porozumienia antydumpingowego oraz z drugim postanowieniem dodatkowym do ust. 1 art. VI Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. (GATT) (Dz.U. L 336, s. 11), znajdującego się w załączniku 1A do porozumienia ustanawiającego WTO, naruszając jednocześnie art. 2 ust. 1–6 rozporządzenia podstawowego. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że pierwszy zarzut nieważności był zasadny.
Punkt 1 sentencji zaskarżonego wyroku ma następujące brzmienie:
„Stwierdza się nieważność [spornego rozporządzenia] w zakresie dotyczącym [spółki Rusal Armenal]”.
Żądania stron
Spółka Rusal Armenal wnosi do Trybunału o:
—
zawieszenie wykonania spornego rozporządzenia w zakresie dotyczącym tej spółki do czasu ogłoszenia wyroku kończącego postępowanie odwoławcze; lub
—
tytułem ewentualnym, zastosowanie środka tymczasowego w postaci postanowienia wykonawczego zobowiązującego organy celne państw członkowskich Unii Europejskiej do niepobierania cła antydumpingowego od przywozu niektórych rodzajów folii aluminiowych wytwarzanych przez spółkę Rusal Armenal, takiego jak zostało ustanowione rzeczonym rozporządzeniem, do czasu ogłoszenia wyroku kończącego postępowanie odwoławcze; oraz
—
obciążenie Komisji i Rady, a także każdej innej strony popierającej żądania odwołania, odpowiednio, kosztami własnymi i kosztami poniesionymi przez spółkę Rusal Armenal.
Komisja i Rada zasadniczo wnoszą do Trybunału o:
—
odrzucenie wniosku o zastosowanie środków tymczasowych jako niedopuszczalnego lub, tytułem żądania ewentualnego, oddalenie go jako bezzasadnego; oraz
—
obciążenie spółki Rusal Armenal kosztami postępowania.
W przedmiocie wniosku o zastosowanie środków tymczasowych
Tytułem wstępu należy przypomnieć, że zgodnie z art. 60 akapit pierwszy statutu Trybunału odwołanie od wyroku Sądu co do zasady nie ma skutku zawieszającego. Jednakże art. 60 akapit drugi tego statutu stanowi również, że na zasadzie odstępstwa od art. 280 TFUE orzeczenia Sądu o nieważności rozporządzenia stają się skuteczne dopiero po upływie terminu odwołania określonego w art. 56 akapit pierwszy tego statutu bądź, jeśli w terminie tym wniesiono odwołanie – od daty jego oddalenia, jednak bez uszczerbku dla prawa strony do wystąpienia do Trybunału, zgodnie z art. 278 TFUE i 279 TFUE, o zawieszenie skutków rozporządzenia, o nieważności którego orzeczono, lub o podjęcie innych środków tymczasowych.
Składając wniosek o zastosowanie środków tymczasowych, spółka Rusal Armenal skorzystała z tego uprawnienia.
W przedmiocie dopuszczalności
Komisja zarzuca niedopuszczalność wniosku o zastosowanie środków tymczasowych z tego względu, że zawieszenie wnioskowane przez spółkę Rusal Armenal w rzeczywistości jest środkiem ostatecznym i tym samym narusza art. 39 akapit czwarty statutu Trybunału. Na tej podstawie podnosi ona, że sąd rozpatrujący wniosek o tymczasowe zawieszenie cła antydumpingowego nałożonego rozporządzeniem może przyznać wnioskowane zawieszenie tylko z zastrzeżeniem, iż skarżąca ustanowi zabezpieczenia w wysokości kwot należnych od niej na podstawie tego rozporządzenia. Ze względu na to, że skarżąca nie przedstawiła propozycji zabezpieczenia w swoim wniosku, jest on niedopuszczalny.
W tym zakresie z bezwzględnie tymczasowego charakteru środków wynika, że sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych może uznać, iż zawieszenie skutków spornego rozporządzenia, wnioskowane przez spółkę Rusal Armenal, może zwolnić ją z zapłaty ceł należnych na mocy owego rozporządzenia tylko tymczasowo, z zastrzeżeniem obowiązku zapłaty tych ceł nie tylko w przyszłości, lecz także za okres zawieszenia, na wypadek gdyby rzeczone rozporządzenie zostało prawomocnie uznane za zgodne z prawem.
Należy również przypomnieć, że zgodnie z art. 162 §2 regulaminu postępowania przed Trybunałem wykonanie postanowienia wydanego przez sędziego orzekającego w przedmiocie środków tymczasowych może zostać uzależnione od złożenia przez wnioskodawcę zabezpieczenia, którego wysokość i rodzaj określa się stosownie do okoliczności. Wykonanie tej kompetencji nie zależy od istnienia propozycji po stronie wnioskodawcy. Jak bowiem wynika z orzecznictwa Trybunału, sędzia ten może, o ile uzna to za stosowne, zastosować środki tymczasowe, w szczególności uzależniając przyznane zawieszenie od warunków [zob. podobnie postanowienia prezesa Trybunału: Nederlandse Vereniging voor de Fruit- en Groentenimporthandel i Nederlandse Bond van Grossiers in Zuidvruchten en ander Geïmporteerd Fruit/Komisja, 71/74 R i RR, EU:C:1974:103, pkt 5–8; VBVB i VBBB/Komisja, 43/82 R i 63/82 R, EU:C:1982:119, pkt 9–12; a także postanowienie wiceprezesa Trybunału EMA/InterMune UK i in., C‑390/13 P(R), EU:C:2013:795, pkt 55].
Brak propozycji zabezpieczeń ze strony spółki Rusal Armenal nie stanowi zatem przeszkody w tym, aby sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych orzekł w danym wypadku wnioskowane zawieszenie z zastrzeżeniem, aby spółka ta ustanowiła zabezpieczenie w wysokości kwot należnych od niej na podstawie spornego rozporządzenia.
Wynika z tego, że zarzut niedopuszczalności podniesiony przez Komisję należy oddalić.
Co do istoty
Artykuł 160 § 3 regulaminu postępowania stanowi, że we wnioskach o zastosowanie środków tymczasowych należy określić „przedmiot sporu, okoliczności niecierpiące zwłoki, a także uprawdopodobnić z faktycznego i prawnego punktu widzenia konieczność zastosowania środka”. Sąd rozpatrujący wniosek w przedmiocie środków tymczasowych może zatem zawiesić wykonanie aktu i zastosować inne środki tymczasowe, jeśli z faktycznego i prawnego punktu widzenia uprawdopodobniono konieczność zastosowania takich środków (fumus boni iuris) i wykazano ich pilny charakter, czyli to, że ich ustanowienie i obowiązywanie przed wydaniem orzeczenia w postępowaniu głównym jest niezbędne w celu uniknięcia poważnej i nieodwracalnej szkody dla interesów strony, która wnosi o ich zastosowanie (zob. podobnie postanowienie prezesa Trybunału Technische Glaswerke Ilmenau/Komisja, C‑404/04 P‑R, EU:C:2005:267, pkt 10, 11 i przytoczone tam orzecznictwo).
Należy podkreślić, że przesłanki te powinny być spełnione w wypadku wniosku o zastosowanie środków tymczasowych złożonego przez stronę, która wygrała sprawę w pierwszej instancji w ramach procedury odwoławczej wszczętej przez inną stronę przeciwko wyrokowi Sądu stwierdzającemu nieważność rozporządzenia. Oprócz pozbawienia takiego odwołania skutku zawieszającego przewidzianego w art. 60 akapit drugi statutu Trybunału zasada ta ma zastosowanie w wypadku takiego wyroku Sądu wydanego na korzyść strony skarżącej w pierwszej instancji. Jednakże stosując te przesłanki, tak jak zostały one zinterpretowane przez Trybunał w orzecznictwie, sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych sądu rozpatrującego odwołanie nie może pominąć faktu, że sąd pierwszej instancji orzekł na korzyść rzeczonej strony skarżącej. Zatem powinien on bezwzględnie zastosować rzeczone przesłanki mutatis mutandis.
W przedmiocie fumus boni iuris
W odniesieniu do przesłanki dotyczącej istnienia fumus boni iuris należy przypomnieć, że jest ona spełniona, jeżeli na etapie postępowania w przedmiocie środka tymczasowego istnieje istotny spór prawny, którego rozstrzygnięcie nie nasuwa się od razu.
W wypadku wniosku o zastosowanie środków tymczasowych wniesionego w ramach procedury odwoławczej przez stronę, która przegrała sprawę w pierwszej instancji, oznacza to, że sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych powinien się ograniczyć do oceny prima facie zasadności zarzutów odwołania podnoszonych w celu stwierdzenia, czy odwołanie nie jest pozbawione poważnej podstawy, lub innymi słowy, czy istnieje wystarczająco duże prawdopodobieństwo pozytywnego rozpatrzenia odwołania. Celem postępowania w sprawie wniosku w przedmiocie środków tymczasowych jest bowiem zagwarantowanie pełnej skuteczności prawomocnego orzeczenia, które ma być wydane, tak aby uniknąć luk w ochronie prawnej zapewnianej przez Trybunał (zob. podobnie postanowienie wiceprezesa Trybunału Komisja/ANKO, C‑78/14 P‑R, EU:C:2014:239, pkt 15).
Natomiast w wypadku wniosku o zastosowanie środków tymczasowych złożonego – jak w niniejszej sprawie – w ramach procedury odwoławczej mającej skutek zawieszający, ponieważ dotyczy on uchylenia wyroku, którym Sąd stwierdził nieważność rozporządzenia, do sędziego orzekającego w przedmiocie środków tymczasowych wniosek składa strona, która wygrała sprawę w pierwszej instancji. Następnie, aby ocenić prima facie, czy na etapie postępowania w przedmiocie zastosowania środka tymczasowego istnieje istotny spór prawny, którego rozstrzygnięcie nie nasuwa się od razu, sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych powinien zbadać, czy argumenty tej strony dotyczące oddalenia odwołania nie są pozbawione podstaw w tym znaczeniu, że wykazują wystarczająco duże prawdopodobieństwo pozytywnego rozpatrzenia odwołania.
Oznacza to, że strona, która wygrała sprawę w pierwszej instancji, powinna wykazać, iż niezależnie od zarzutów odwołania podniesionych przez stronę przeciwną jej własne kontrargumenty są dostatecznie wiarygodne, aby mogły się utrzymać prima facie, oraz iż w konsekwencji nie wydaje się oczywiste, że zaskarżony wyrok musi zostać uchylony. W niniejszej sprawie spółka Rusal Armenal wykaże istnienie fumus boni iuris tylko wtedy, gdy spełnia ten obowiązek dla każdego z zarzutów odwołania, ponieważ każdy z tych zarzutów, o ile jest uzasadniony, wystarczyłby do uzasadnienia uchylenia zaskarżonego wyroku.
Na poparcie odwołania Komisja podniosła trzy zarzuty, pierwszy oparty zasadniczo na tym, że Sąd orzekł ultra petita, podtrzymując zarzut stwierdzenia nieważności, który cofnęła spółka Rusal Armenal, drugi oparty na podnoszonym błędnym zastosowaniu wyroku Nakajima/Rada (C‑69/89, EU:C:1991:186) dotyczącego wpływu porozumienia antydumpingowego na kontrolę sądową Trybunału, oraz trzeci oparty na podnoszonym naruszeniu zasady równowagi instytucjonalnej.
Należy stwierdzić, że podnosząc pierwszy zarzut odwołania, zgodnie z którym Sąd błędnie orzekł w przedmiocie pierwszego zarzutu nieważności, opartego na zarzucie bezprawności na podstawie naruszenia art. 2 ust. 1–6 rozporządzenia podstawowego oraz na art. 2.1 i 2.2 porozumienia antydumpingowego, ponieważ spółka Rusal Armenal cofnęła ten zarzut w replice w pierwszej instancji, Komisja zarzuca naruszenie procedury w postępowaniu przed Sądem wpływające niekorzystnie na jej interesy w rozumieniu art. 58 statutu Trybunału.
Spółka Rusal Armenal wyjaśnia, że rzeczony zarzut nieważności dotyczył wyłącznie tego, iż Trybunał stwierdził, że art. 2 ust. 7 rozporządzenia podstawowego nie powinien być stosowany w jej konkretnym wypadku oraz że Komisja i Rada były zatem zobowiązane do obliczenia wartości normalnej produktów spółki Rusal Armenal zgodnie z art. 2 ust. 1–6 tego rozporządzenia. Uznając ten argument w swojej replice, spółka Rusal Armenal nie cofnęła tym samym zarzutu nieważności ani nie pozbawiła go istoty. Komisja, wspierana przez Radę, twierdzi natomiast, że po tym, jak spółka Rusal Armenal w swojej skardze w pierwszej instancji oparła się na bezprawności art. 2 ust. 7 rzeczonego rozporządzenia, w świetle przepisów prawa WTO, spółka ta zmieniła ową argumentację w replice, podnosząc, że wnosiła ona do Sądu wyłącznie o stwierdzenie naruszenia przez Radę obowiązku zgodnej interpretacji.
W tym względzie z lektury repliki spółki Rusal Armenal w pierwszej instancji wynika, że analiza wyjaśnień tej spółki, jakoby ograniczyła się ona do sprecyzowania zakresu zarzutu, nie cofając go, aby odpowiedzieć na argumenty Rady, wymaga interpretacji jej repliki, a zatem wykazuje istotny spór prawny w odniesieniu do zakresu tego zarzutu.
Spółka Rusal Armenal w szczególności podniosła bowiem w swojej replice, że art. 2 ust. 7 rozporządzenia podstawowego nie wyłącza możliwości, aby producent ormiański skorzystał z indywidualnego traktowania przedsiębiorstwa działającego w warunkach gospodarki rynkowej. Według spółki Rusal Armenal rzeczony przepis jest zatem niezgodny z prawem WTO, a w szczególności z porozumieniem antydumpingowym, nie jako taki, lecz wyłącznie w zakresie, w jakim Rada zastosowała w tym wypadku art. 2 ust. 7 lit. a) tego rozporządzenia, a nie jego art. 2 ust. 7 lit. b) i c), nie biorąc pod uwagę, że zgodnie z art. 2.7 porozumienia antydumpingowego i z drugim postanowieniem dodatkowym dotyczącym art. VI ust. 1 GATT Rada mogła zastosować do tej spółki art. 2 ust. 7 lit. a) tego rozporządzenia tylko w wypadku spełnienia przesłanek przewidzianych w tym drugim postanowieniu dodatkowym.
Z uwagi na szczególną treść tych wyjaśnień zawartych w replice spółki Rusal Armenal w pierwszej instancji nie można stwierdzić prima facie na etapie niniejszego postępowania w przedmiocie środka tymczasowego, że spółka ta cofnęła przed Sądem pierwszy zarzut nieważności lub pozbawiła go istoty. Zatem argumenty spółki Rusal Armenal dotyczące odrzucenia pierwszego zarzutu odwołania wydają się wystarczająco wiarygodne, aby rozwiązanie, jakie należy wydać w podniesionym sporze, nie nasuwało się od razu.
W odniesieniu do drugiego zarzutu odwołania, opartego na podnoszonym błędnym zastosowaniu przez Sąd wyroku Nakajima/Rada (EU:C:1991:186), spółka Rusal Armenal podnosi, że wbrew argumentacji Komisji Trybunał określił w nim nie jedyne kryterium „zamiaru wykonania konkretnego zobowiązania podjętego w ramach WTO”, lecz dwa alternatywne kryteria, czyli taki zamiar i „bezpośrednie odesłanie do porozumienia ustanawiającego WTO”. Ten drugi zarzut odwołania jest niezgodny z owym orzecznictwem Trybunału, a w szczególności z drugim wyżej wymienionym alternatywnym kryterium wynikającym z bezpośredniego odesłania – w motywie 5 rozporządzenia podstawowego – do szczegółowych zasad porozumienia antydumpingowego dotyczącego obliczania marginesu dumpingu. Komisja i Rada odpowiadają, że art. 2 ust. 7 rozporządzenia podstawowego nie wykonuje zobowiązań wynikających z GATT lub z prawa WTO, tak że zgodność z prawem tego przepisu nie może być kontrolowana w świetle takich obowiązków, zgodnie z wyrokiem Nakajima/Rada (EU:C:1991:186). Sąd dopuścił się więc błędu co do prawa, kontrolując przypis dotyczący art. 2 ust. 7 lit. a) rozporządzenia podstawowego wymieniający Republikę Armenii w kontekście tych zobowiązań.
Należy stwierdzić, że w pkt 36 zaskarżonego wyroku Sąd orzekł, co następuje:
„[…] W tym zakresie z preambuły do rozporządzenia podstawowego, a w szczególności z jej motywu 5, wynika, że celem owego rozporządzenia jest w szczególności transpozycja do prawa [wspólnotowego], w możliwym zakresie, nowych i szczegółowych przepisów zawartych w porozumieniu antydumpingowym, wśród których znajdują się w szczególności przepisy dotyczące obliczania marginesu dumpingu, w celu zapewnienia właściwego i przejrzystego zastosowania rzeczonych przepisów. W związku z tym oczywiste jest, iż Wspólnota przyjęła rozporządzenie podstawowe w celu spełnienia obowiązków międzynarodowych wynikających z porozumienia antydumpingowego [zob. wyrok Trybunału Petrotub i Republica, C‑76/06 P, EU:C:2003:4, pkt 53–56 i przytoczone tam orzecznictwo] z jednoczesnym wykonaniem art. 18 ust. 4 rzeczonego porozumienia [wyrok Sądu Chiquita Brands i in./Komisja, T‑19/01, EU:T:2005:31, pkt 160]. Ponadto przez art. 2 tego rozporządzenia, zatytułowany »Stwierdzenie istnienia dumpingu«, Wspólnota zamierzała wykonać szczególne obowiązki, które zawiera art. 2 tego porozumienia, dotyczące również ustalenia istnienia dumpingu”.
Należy zatem stwierdzić, że istnieje spór między Komisją i Radą a spółką Rusal Armenal, broniącą w istocie stanowiska utrzymanego przez Sąd w zaskarżonym wyroku, w przedmiocie istotnego pytania prawnego, czy kryteria określone przez Trybunał w wyroku Nakajima/Rada (EU:C:1991:186) są spełnione w niniejszej sprawie. Bez uszczerbku dla orzeczenia, jakie wyda Trybunał w przedmiocie zasadności drugiego zarzutu odwołania, argumenty spółki Rusal Armenal dotyczące oddalenia tego zarzutu, takie jak uzupełnione rozumowaniem przyjętym przez Sąd w zaskarżonym wyroku, wydają się wiarygodne przy wzięciu pod uwagę orzecznictwa Trybunału, a także bezpośredniego odniesienia w motywie 5 rozporządzenia podstawowego do istotnych zasad wynikających z porozumienia antydumpingowego i art. VI GATT. Argumenty te nie są zatem pozbawione podstawy w tym znaczeniu, że wykazują dostatecznie wysokie prawdopodobieństwo pozytywnego rozpatrzenia do celów niniejszej oceny fumus boni iuris.
Jeśli chodzi o trzeci zarzut odwołania, oparty na naruszeniu zasady równowagi instytucjonalnej, jakiego miał się dopuścić Sąd, stwierdzając, że odniesienie do Republiki Armenii w przypisie dotyczącym art. 2 ust. 7 lit. a) rzeczonego rozporządzenia nie jest zgodne z systemem ustanowionym przez porozumienie antydumpingowe, wystarczy stwierdzić, do celów niniejszej oceny fumus boni iuris, iż ów zarzut jest ściśle związany z drugim zarzutem odwołania. Jak bowiem wyraźnie przyznała Komisja w uwagach dotyczących wniosku o zastosowanie środków tymczasowych, to ze względu na błędną interpretację wyroku Trybunału Nakajima/Rada (EU:C:1991:186) jej zdaniem Sąd dopuścił się tego naruszenia. W konsekwencji wydaje się, że istnienie rzeczonego naruszenia w niniejszej sprawie zależy od istnienia błędu co do prawa w stosowaniu kryteriów ustanowionych w owym wyroku. Ze względów przedstawionych w poprzednim punkcie niniejszego postanowienia należy bowiem uznać, że spółka Rusal Armenal również wykazała istnienie istotnego sporu prawnego dotyczącego zasadności trzeciego zarzutu odwołania.
Z uwagi na powyższe rozważania przesłanka dotycząca fumus boni iuris jest spełniona w niniejszej sprawie.
W przedmiocie pilnego charakteru
Co się tyczy przesłanki pilnego charakteru, to do strony żądającej zastosowania środka tymczasowego należy wykazanie, że nie może ona oczekiwać na rozstrzygnięcie postępowania co do istoty bez poniesienia poważnej i nieodwracalnej szkody [zob. podobnie postanowienia prezesa Trybunału: Matra/Komisja, C‑225/91 R, EU:C:1991:460, pkt 19; a także SCK i FNK/Komisja, C‑268/96 P(R), EU:C:1996:381, pkt 30]. W celu ustalenia istnienia takiej poważnej i nieodwracalnej szkody nie ma potrzeby stosowania wymogu ustalenia wystąpienia szkody z całkowitą pewnością, niemniej jednak powinna być ona przewidywalna w wystarczającym stopniu prawdopodobieństwa (postanowienie wiceprezesa Trybunału Komisja/ANKO, EU:C:2014:239, pkt 23 i przytoczone tam orzecznictwo).
Spółka Rusal Armenal podnosi, że przesłanki niezbędne do zastosowania środków tymczasowych są współzależne, tak że podczas gdy przesłanka fumus boni iuris ma charakter szczególnie poważny, przesłankę dotyczącą pilnego charakteru można oceniać w sposób mniej rygorystyczny, ponieważ oczywiście bezprawny charakter środka jest wystarczający do wykazania konieczności tymczasowej ochrony praw podmiotu składającego wniosek o zastosowanie środka tymczasowego. Ma to miejsce zwłaszcza w niniejszej sprawie, ponieważ Sąd przyznał tej spółce słuszność, stwierdzając nieważność spornego rozporządzenia.
W tym względzie należy uznać, że ta okoliczność przywołana przez spółkę Rusal Armenal w celu wnioskowania, tytułem głównym, zawieszenia skutków rozporządzenia, którego nieważność stwierdził Sąd, nie może osłabić wymogów właściwych kryterium pilnego charakteru. Stosowanie spornego rozporządzenia mimo stwierdzenia jego nieważności samo w sobie nie powoduje bowiem szkody, jaka może być przedmiotem skargi odszkodowawczej po stronie spółki Rusal Armenal. Skoro bowiem prawodawca Unii poprzez przyjęcie art. 60 statutu Trybunału postanowił przyznać skutek zawieszający przy wniesieniu odwołania od wyroku Sądu stwierdzającego nieważność rozporządzenia, sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych, do którego zwrócono się w związku z odwołaniem, nie jest zobowiązany do częściowego pozbawienia tego artykułu skuteczności (effet utile) poprzez systematyczne łagodzenie przesłanki dotyczącej pilnego charakteru w takich okolicznościach.
Jednakże z orzecznictwa Trybunału wynika, że mniej lub bardziej ważki charakter fumus boni iuris nie jest bez wpływu na ocenę pilnego charakteru (zob. postanowienie prezesa Trybunału Komisja/Éditions Odile Jacob, C‑404/10 P‑R, EU:C:2011:37, pkt 27). Pilny charakter, na który może się powołać skarżąca, powinien być brany pod uwagę przez sędziego orzekającego w przedmiocie środków tymczasowych tym bardziej, że fumus boni iuris zarzutów i argumentów, na których on się opiera, wydaje się szczególnie ważki (zob. podobnie postanowienie prezesa Trybunału Austria/Rada, C‑445/00 R, EU:C:2001:123, pkt 110). Bez uszczerbku dla orzeczenia Trybunału w przedmiocie zasadności odwołania z pkt 26–36 niniejszego odwołania wynika, że fumus boni iuris zarzutów i argumentów spółki Rusa Armenal wydaje się dostatecznie ważki, aby spełniać tę przesłankę, którą to okoliczność należy wziąć pod uwagę w toku analizy, a w szczególności, w danym wypadku, w ramach wyważenia występujących interesów.
Pozostaje faktem, że zgodnie z art. 160 § 3 regulaminu postępowania przesłanki dotyczące fumus boni iuris i pilnego charakteru są odrębne i kumulatywne, tak iż spółka Rusal Armenal pozostaje zobowiązana do wykazania zagrożenia poważną i nieodwracalną szkodą [zob. podobnie postanowienie prezesa Trybunału Akhras/Rada, C‑110/12 P(R), EU:C:2012:507, pkt 26; postanowienie wiceprezesa Trybunału Komisja/ANKO, EU:C:2014:239, pkt 14].
Ponadto, jak podnoszą Komisja i Rada, sporne rozporządzenie weszło w życie we wrześniu 2009 r., a zatem wywiera ono skutki od ponad czterech lat, przy czym zresztą spółka Rusal Armenal nie wniosła o zawieszenie wykonania tego środka do sędziego orzekającego w przedmiocie środków tymczasowych Sądu podczas tego okresu. Do tej strony należy zatem wykazanie w ramach niniejszego postępowania w przedmiocie środka tymczasowego, że niezależnie od faktu, iż cło antydumpingowe według stawki 13,4% jest stosowane do przywozu jej niektórych produktów do Unii od 2009 r., pilne jest podjęcie środków tymczasowych, aby uchronić tę stronę od poważnej i nieodwracalnej szkody, jaką mogłaby ona ponieść w braku takich środków. Wynika z tego, że spółka Rusal Armenal powinna uzasadnić albo szkodę, której nie poniosła w ciągu czterech ostatnich lat niezależnie od faktu, iż taką szkodę można przypisać spornemu rozporządzeniu, albo szkodę, która jest obecnie poważna i nieodwracalna w taki sposób, że zastosowanie środków tymczasowych jest pilne, mimo iż spółka Rusal Armenal poniosła już ową szkodę podczas czterech lat postępowania przed Sądem, które to postępowanie doprowadziło do wydania zaskarżonego wyroku.
Należy natomiast odrzucić w całości argumentację Komisji i Rady dotyczącą faktu, że środek antydumpingowy ustanowiony przez rzeczone rozporządzenie wygaśnie we wrześniu 2014 r., czyli pięć lat po jego ustanowieniu, tak iż przyjęcie ewentualnych środków tymczasowych na okres jedynie kilku miesięcy nie jest zasadne. W niniejszej sprawie, w odniesieniu do ostatecznego cła antydumpingowego, nie można bowiem wykluczyć, że przegląd danego środka zostanie wszczęty z inicjatywy Komisji lub na wniosek producentów Unii, o ile w tym wypadku środek ustanawiający to prawo pozostanie w mocy w oczekiwaniu na wyniki przeglądu na podstawie art. 11 ust. 2 rozporządzenia nr 1225/2009, które obecnie zastąpiło rozporządzenie podstawowe.
W niniejszej sprawie spółka Rusal Armenal wyróżnia trzy rodzaje nieodwracalnych szkód, które według niej wynikają z zastosowania – w braku zawieszenia – spornego rozporządzenia, czyli po pierwsze, jej prawdopodobne rozwiązanie przez spółkę dominującą, po drugie, ostateczne zwolnienie znacznej liczby jej pracowników ze względu na prawdopodobne zamknięcie jej fabryki, a po trzecie, skutki dla gospodarki Republiki Armenii i jej wywozu do Unii. Ponadto zarzuca ona jakoby istotne zmniejszenie jej części rynku.
Przede wszystkim, w odniesieniu do ewentualnego rozwiązania spółki Rusal Armenal, spółka ta twierdzi, że ponosi ona znaczne szkody od wejścia w życie spornego rozporządzenia, głównie ze względu na dotyczący jej z powodu owego rozporządzenia brak możliwości wywozu jej produkcji do Unii. Obecnie jej spółka dominująca, UC Rusal, nie jest już w stanie pokrywać strat deficytowych spółek zależnych ze względu na swoje własne trudności finansowe wynikające z niskich cen aluminium na rynku światowym. Jest zatem bardzo prawdopodobne, że postanowi ona zamknąć spółkę Rusal Armenal w bliskiej przyszłości z powodu braku poprawy jej opłacalności.
Należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału, jeżeli podniesiona szkoda ma charakter finansowy, wnioskowane środki tymczasowe są uzasadnione, jeśli okaże się, że brak tych środków mógłby stanowić zagrożenie dla stabilności finansowej skarżącej do wydania orzeczenia kończącego postępowanie co do istoty lub zmieniłby jej udziały w rynku w znaczący sposób w szczególności w świetle wielkości przedsiębiorstwa i wysokości jego obrotu oraz charakteru grupy, do której przedsiębiorstwo to należy [postanowienie wiceprezesa Trybunału EDF/Komisja, C‑551/12 P(R), EU:C:2013:157, pkt 54].
Spółka Rusal Armenal nie twierdzi, że szkoda finansowa poniesiona przez nią w rezultacie strat jakoby wynikających ze spornego rozporządzenia może podważyć wiarygodność grupy spółek, do której spółka ta należy, w ten sposób, iż owa grupa, w tym spółka dominująca, mogłaby zniknąć. Należy zatem uznać, że ewentualne rozwiązanie spółki Rusal Armenal wynikałoby w sposób bezpośredni nie z rzeczonego rozporządzenia, lecz z decyzji gospodarczej podjętej przez jej spółkę dominującą. Decyzja taka zostałaby w danym wypadku podjęta przy uwzględnieniu wszystkich istotnych okoliczności gospodarczych, w tym skutków cła antydumpingowego, które wynikają z tego samego rozporządzenia dla opłacalności spółki Rusal Armenal. Inne czynniki, w szczególności trudne warunki ekonomiczne międzynarodowych rynków aluminium, na które powołuje się spółka Rusal Armenal, również odgrywałyby istotną rolę w tej decyzji.
Należy przypomnieć, że w wypadku wniosku o zawieszenie wykonania aktu Unii wnioskowany środek tymczasowy jest uzasadniony jedynie wtedy, gdy dany akt stanowi decydującą przyczynę podniesionej poważnej i nieodwracalnej szkody (postanowienie wiceprezesa Trybunału EDF/Komisja,EU:C:2013:157, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo). W okolicznościach niniejszej sprawy, do której powyższe orzecznictwo ma zastosowanie analogicznie, w odniesieniu do wniosku o zawieszenie skutków rozporządzenia, którego nieważność stwierdził Sąd, spółka Rusal Armenal nie wykazała dostatecznie, że sporne rozporządzenie, które obowiązuje od ponad czterech lat, jest decydującą przyczyną jej przyszłego rozwiązania przez spółkę dominującą, przy założeniu, iż rozwiązanie to nastąpi.
W tym ostatnim względzie należy pomocniczo dodać, że stwierdzenie nieważności rzeczonego rozporządzenia przez Sąd otworzyło perspektywę ewentualnego przyszłego uchylenia spornego cła antydumpingowego w odniesieniu do spółki Rusal Armenal, co w danym wypadku poprawi jej średnioterminowe perspektywy opłacalności, w tym do celów wyliczeń handlowych dokonywanych w celu jej ewentualnego rozwiązania przez spółkę dominującą.
Następnie, jeśli chodzi o szkodę podnoszoną przez spółkę Rusal Armenal wynikającą z ostatecznego zwolnienia 677 pracowników w wypadku zamknięcia jej fabryki, Komisja i Rada odpowiadają, iż przedsiębiorstwo to może powoływać tylko swoją własną szkodę w celu wykazania pilnego charakteru, z wyłączeniem szkody, jaką mogą ponieść osoby trzecie.
Z orzecznictwa Trybunału wynika bowiem, że strona wnosząca o zastosowanie środków tymczasowych jest zobowiązana do przedstawienia dowodu, iż oczekiwanie na rozstrzygnięcie postępowania głównego narazi ją osobiście na szkodę powodującą poważne i nieodwracalne dla niej skutki [postanowienie prezesa Trybunału Cheminova i in./Komisja, C‑60/08 P(R), EU:C:2009:181, pkt 35]. Spółka Rusal Armenal nie może zatem opierać się na szkodzie, jako takiej, jaką poniosą jej pracownicy w wypadku utraty zatrudnienia.
Należy jednak stwierdzić, że fakt konieczności zlikwidowania zatrudnienia przez przedsiębiorstwo i rezygnacja w ten sposób z wykwalifikowanej i funkcjonalnej siły roboczej może spowodować po stronie tego przedsiębiorstwa szkodę w sposób bezpośredni i osobisty, niezależnie od odrębnej szkody poniesionej przez jego pracowników, w zakresie w jakim trudniej mu będzie ponownie podjąć działalność w wypadku zmiany warunków gospodarczych.
W ramach niniejszego postępowania spółka Rusal Armenal nie wykazała jednak, że ewentualne zamknięcie jej fabryki w przyszłości, jakie nastąpi w wyniku rozwiązania tej spółki bądź ze względu na restrukturyzację jej działalności, mającą na celu obniżenie kosztów, jest spowodowane w decydujący sposób, w rozumieniu orzecznictwa Trybunału przywołanego w pkt 48 niniejszego postanowienia, cłem antydumpingowym ustanowionym spornym rozporządzeniem przed ponad czterema laty.
Należy wreszcie stwierdzić, że szkoda, jaka wynikłaby ze szkodliwych skutków cła antydumpingowego ustanowionego rzeczonym rozporządzeniem dla gospodarki Republiki Armenii i jej wywozu do Unii – przy założeniu, iż zostałaby wykazana – zostałaby poniesiona nie przez spółkę Rusal Armenal osobiście, lecz ogólnie przez mieszkańców Armenii. Zatem zgodnie z orzecznictwem Trybunału przywołanym w pkt 51 niniejszego postanowienia szkoda ta nie może być skutecznie podnoszona przez spółkę Rusal Armenal w celu uzasadnienia pilnego charakteru, na który spółka ta się powołuje.
Ponadto spółka Rusal Armenal żadnym obiektywnym i konkretnym argumentem nie poparła znacznego zmniejszenia jej części rynku, na jakie się powołuje, a które miałoby wynikać z wyłączenia jej produktów z rynku Unii. W braku dokładnych informacji dotyczących jakoby wykluczającego skutku cła antydumpingowego ustanowionego przez to samo rozporządzenie od wywozu produktów spółki Rusal Armenal do Unii i cech danego rynku sędzia orzekający w przedmiocie środków tymczasowych nie jest w stanie stwierdzić istnienia szkody wynikającej z zarzucanego zmniejszenia części danego rynku i ocenić wagi i nieodwracalnego charakteru tej szkody.
Z całości powyższych rozważań wynika, że spółka Rusal Armenal nie przedstawiła dowodu, iż brak zawieszenia skutków spornego rozporządzenia, pozostającego w mocy od 2009 r., mógł u niej spowodować poważną i nieodwracalną szkodę. Wynika z tego, że przesłanka dotycząca pilnego charakteru nie jest spełniona, a zatem niniejszy wniosek o zastosowanie środków tymczasowych należy oddalić bez konieczności dokonywania wyważenia istniejących interesów lub badania dopuszczalności wniosku o zastosowanie środków tymczasowych złożonego przez spółkę Rusal Armenal tytułem ewentualnym.
Z powyższych względów wiceprezes Trybunału postanawia, co następuje:
1)
Wniosek o zastosowanie środków tymczasowych zostaje oddalony.
2)
Rozstrzygnięcie o kosztach nastąpi w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
Podpisy
(
*1
) Język postępowania: angielski.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 13.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło