C-22/70
WyrokTSUE1971-03-31CELEX: 61970CJ0022ECLI:EU:C:1971:32
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Wspólnot Europejskich naruszyła prawo wspólnotowe, przyjmując uchwałę określającą sposób negocjowania i zawierania przez państwa członkowskie Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), w sytuacji gdy Wspólnota uzyskała kompetencje w tej dziedzinie?Ratio decidendi
Trybunał orzekł, że Wspólnota ma osobowość prawną i zdolność do zawierania umów międzynarodowych w zakresie celów traktatu, a kompetencja ta może wynikać nie tylko z wyraźnych postanowień traktatu, ale także z innych postanowień lub aktów wydanych przez instytucje, zwłaszcza gdy Wspólnota ustanowiła wspólne zasady w danej dziedzinie. W dziedzinie transportu, po wejściu w życie rozporządzenia nr 543/69, Wspólnota uzyskała wyłączną kompetencję do zawierania umów dotyczących dziedzin unormowanych tym rozporządzeniem. Niemniej jednak, w kontekście negocjacji AETR, które rozpoczęły się przed uzyskaniem przez Wspólnotę pełnej kompetencji i były w zaawansowanym stadium, Rada, określając tryb solidarnego współdziałania państw członkowskich, nie naruszyła zobowiązań wynikających z art. 75 i 228 Traktatu EWG, ponieważ Komisja nie skorzystała formalnie z prawa do inicjatywy ani nie zażądała literalnego stosowania art. 228 ust. 1 w zakresie uprawnienia do prowadzenia negocjacji.Stan faktyczny
Komisja Wspólnot Europejskich wniosła skargę o stwierdzenie nieważności uchwały Rady z dnia 20 marca 1970 r. Uchwała ta dotyczyła negocjowania i zawierania przez państwa członkowskie EWG, w ramach Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ, Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR). Rada określiła w uchwale cele negocjacji (dostosowanie AETR do przepisów wspólnotowych) oraz procedurę, zgodnie z którą negocjacje miały być prowadzone i zakończone przez państwa członkowskie, działające wspólnie i w ścisłej współpracy z instytucjami Wspólnoty. Komisja sprzeciwiła się przyjętej procedurze negocjacji, uznając ją za niezgodną z traktatem.Rozstrzygnięcie
1) Skarga zostaje oddalona;
2) Każda ze stron pokrywa własne koszty.Pełny tekst orzeczenia
WYROK TRYBUNAŁU
z dnia 31 marca 1971 r.(*)
Umowa europejska w sprawie transportu drogowego
[…]
W sprawie 22/70
Komisja Wspólnot Europejskich,
reprezentowana przez zastępcę dyrektora generalnego jej służby prawnej
G. Oliviera, działającego w charakterze pełnomocnika,
z adresem do doręczeń w Luksemburgu, na nazwisko jej doradcy
prawnego E. Reutera, 4, boulevard Royal,
strona skarżąca,
przeciwko
Radzie Wspólnot Europejskich,
reprezentowanej przez E. Wohlfarta, prawnika Rady, dyrektora
generalnego w sekretariacie generalnym Rady, działającego
w charakterze pełnomocnika, wspieranego przez
J.‑P. Puissocheta, dyrektora w sekretariacie generalnym Rady,
z adresem do doręczeń w Luksemburgu, na nazwisko
J. N. Van den Houtena, dyrektora służby prawnej Europejskiego
Banku Inwestycyjnego, 2, place de Metz,
strona pozwana,
mającej
za przedmiot wniosek o stwierdzenie nieważności uchwały Rady
z dnia 20 marca 1970 r. w sprawie negocjowania
i zawarcia przez państwa członkowskie EWG Umowy europejskiej
dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy
drogowe,
TRYBUNAŁ,
w
składzie: R. Lecourt, prezes, A. M. Donner
i A. Trabucchi, prezesi izb, R. Monaco, J. Mertens
de Wilmars, P. Pescatore (sprawozdawca) i H. Kutscher,
sędziowie,
rzecznik generalny: A. Dutheillet de Lamothe,
sekretarz: A. Van Houtte,
wydaje następujący
Wyrok
[…]
Motywy
1 Zważywszy,
że Komisja Wspólnot Europejskich wniosła w skardze z dnia
19 maja 1970 r. o stwierdzenie nieważności uchwały Rady
z dnia 20 marca 1970 r. w sprawie negocjowania
i zawarcia przez państwa członkowskie EWG, w ramach
Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ, Umowy europejskiej dotyczącej
pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe
(AETR);
2 zważywszy,
że Rada podniosła na wstępie zarzut niedopuszczalności skargi,
z tego względu, iż, jej zdaniem, sporna uchwała nie ma charakteru
aktu podlegającego zaskarżeniu w rozumieniu art. 173 akapit
pierwszy traktatu;
3 zważywszy,
że charakter ten uzależniony jest od odpowiedzi na pytanie, do kogo
należała w rozpatrywanym momencie kompetencja do negocjowania
i zawarcia AETR;
4 moc
prawna tej uchwały jest bowiem odmienna w zależności od tego, czy
należy uznać ją za środek wykonywania kompetencji powierzonej
Wspólnocie, czy za wyraz koordynacji przez państwa członkowskie sposobu
wykonywania pozostawionych im kompetencji;
5 że
orzeczenie w przedmiocie zarzutu niedopuszczalności wymaga zatem
rozstrzygnięcia na wstępie kwestii, czy w chwili podjęcia spornej
uchwały kompetencja do negocjowania i zawarcia AETR należała do
Wspólnoty, czy do państw członkowskich;
1. W kwestii wstępnej
6 Zważywszy,
że zdaniem Komisji art. 75 traktatu, który powierza Wspólnocie,
w celu wdrożenia wspólnej polityki transportowej, kompetencję
określoną w sposób szeroki, winien znajdować zastosowanie zarówno
do działań wewnętrznych, jak do stosunków zewnętrznych w tej
dziedzinie;
7 że
postanowienie to mogłoby zostać pozbawione skuteczności („effet
utile”), gdyby uprawnienia, które ustanawia, w szczególności do
wydania „wszelkich potrzebnych przepisów”, jak stanowi ust. 1
lit. c) wspomnianego artykułu, nie obejmowały zawierania umów
z państwami trzecimi;
8 że
o ile pierwotnie kompetencja ta nie obejmowała dziedziny
transportu w całości, jej zdaniem, nabrała ona jednak charakteru
generalnego i wyłącznego w miarę wdrażania wspólnej polityki
w tym sektorze;
9 zważywszy,
że Rada ze swej strony twierdzi, iż Wspólnota wykonuje wyłącznie
kompetencje powierzone, w związku z czym w braku
wyraźnego postanowienia w traktacie nie można przyjąć istnienia
kompetencji do zawierania umów z państwami trzecimi;
10 że
w szczególności art. 75 dotyczy, jej zdaniem, wyłącznie
działań wewnątrz Wspólnoty i nie można go interpretować jako
upoważnienia do zawierania umów międzynarodowych;
11 że
nawet w odmiennym przypadku kompetencja ta nie mogłaby być
generalna i wyłączna, a co najwyżej wspólna z kompetencją
państw członkowskich;
12 zważywszy,
że w braku szczególnych postanowień traktatu dotyczących
negocjowania i zawierania umów międzynarodowych w dziedzinie
polityki transportowej – do której to kategorii należy co do istoty AETR
– należy odwołać się do ogólnych zasad prawa wspólnotowego
w kwestii stosunków z państwami trzecimi;
13 że art. 210 stanowi, iż „Wspólnota ma osobowość prawną”;
14 że
postanowienie to, umieszczone na początku szóstej części traktatu,
poświęconej „postanowieniom ogólnym i końcowym”, oznacza, iż
w obrocie międzynarodowym Wspólnota ma zdolność do ustanawiania
stosunków umownych z państwami trzecimi w pełnym zakresie
celów określonych w pierwszej części traktatu, której część szósta
stanowi kontynuację;
15 że
w celu ustalenia w określonym przypadku kompetencji Wspólnoty
do zawierania umów międzynarodowych należy wziąć pod uwagę zarówno
postanowienia materialne traktatu, jak jego systematykę;
16 że
kompetencja taka wynika nie tylko z wyraźnego powierzenia jej
w traktacie – jak ma to miejsce w przypadku art. 113
i 114 dla umów celnych i handlowych i art. 238 dla
umów o stowarzyszeniu – lecz może wynikać również z innych
postanowień traktatu lub z aktów wydawanych na podstawie tych
postanowień przez instytucje Wspólnoty;
17 że
w szczególności, w każdym przypadku gdy w celu wdrożenia
wspólnej polityki przewidzianej w traktacie Wspólnota podjęła
działania zmierzające do ustanowienia, w jakiejkolwiek formie,
wspólnych zasad, państwa członkowskie nie mają już prawa, ani
indywidualnie, ani nawet wspólnie, zaciągać wobec państw trzecich
zobowiązań naruszających te zasady;
18 bowiem
w miarę ustanawiania zasad wspólnych tylko Wspólnota jest
w stanie podejmować i wykonywać w sposób skuteczny
w całej sferze stosowania wspólnotowego porządku prawnego
zobowiązania wobec państw trzecich;
19 że
nie można w związku z tym określać innego reżimu prawnego dla
działań podejmowanych w celu wykonania postanowień traktatu
w porządku wewnętrznym Wspólnoty, a innego dla działań
w sferze stosunków zewnętrznych;
20 zważywszy,
że w art. 3 lit. e) ustanowienie wspólnej polityki
w dziedzinie transportu zostało wyraźnie wskazane wśród celów
Wspólnoty;
21 że
zgodnie z art. 5 państwa członkowskie winny, z jednej
strony, podjąć wszelkie właściwe działania w celu zapewnienia
wykonania zobowiązań wynikających z traktatu lub z aktów
wydawanych przez instytucje, a z drugiej strony powstrzymać się od
jakichkolwiek działań, które mogłyby zagrozić urzeczywistnieniu celów
traktatu;
22 że
z postanowień tych, rozpatrywanych łącznie, wynika, iż państwa
członkowskie nie mogą, w sytuacji gdy ustanowiono wspólnotowe normy
prawne mające na celu realizację celów traktatu, podejmować poza ramami
instytucjonalnymi Wspólnoty zobowiązań mogących naruszyć te normy lub
zagrozić ich skuteczności;
23 zważywszy,
że z godnie z art. 74 cele traktatu w dziedzinie
transportu realizowane są w ramach wspólnej polityki;
24 że
art. 75 ust. 1 powierza Radzie zadanie ustanowienia
w tym celu wspólnych zasad oraz, między innymi, „wszelkich innych
potrzebnych przepisów”;
25 że
zgodnie z lit. a) tego postanowienia owe wspólne zasady mają
zastosowanie „do transportu międzynarodowego wykonywanego z lub na
terytorium państwa członkowskiego lub tranzytu przez terytorium jednego
lub większej liczby państw członkowskich”;
26 że
postanowienie to dotyczy również transportu z lub do państw
trzecich, w części trasy przebiegającej przez terytorium Wspólnoty;
27 że
wymaga ono zatem rozciągnięcia kompetencji Wspólnoty na stosunki
pozostające w sferze prawa międzynarodowego i oznacza
w związku z tym konieczność zawierania umów
z zainteresowanymi państwami trzecimi;
28 że
art. 74 i 75 nie przewidują wprawdzie wprost kompetencji
Wspólnoty do zawierania umów międzynarodowych, jednakże wejście
w życie w dniu 25 marca 1969 r. rozporządzenia Rady
nr 543/69 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów
socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.U. L 77
z dnia 20 marca 1969 r., str. 49) skutkuje
nieuchronnie powierzeniem Wspólnocie kompetencji do zawierania
z państwami trzecimi wszelkich umów dotyczących dziedzin
unormowanych w tym rozporządzeniu;
29 że
fakt powierzenia jej takich kompetencji znajduje zresztą wyraz
w art. 3 tego rozporządzenia, zgodnie z którym „Wspólnota
podejmuje z państwami trzecimi negocjacje, jakie mogą okazać się
konieczne do wykonania niniejszego rozporządzenia”;
30 zważywszy,
że AETR dotyczy dziedziny należącej do zakresu zastosowania
rozporządzenia nr 543/69, w związku z czym kompetencja do
negocjowania i zawarcia tej umowy należy, od dnia wejścia
w życie wspomnianego rozporządzenia, do Wspólnoty;
31 że
powyższa kompetencja wspólnotowa wyklucza możliwość istnienia
jednocześnie kompetencji państw członkowskich, gdyż wszelkie działania
podejmowane poza ramami instytucjonalnymi Wspólnoty byłyby nie do
pogodzenia z jednolitością wspólnego rynku i jednolitym
stosowaniem prawa wspólnotowego;
32 że kwestię dopuszczalności należy rozstrzygnąć w świetle powyższego stanu prawnego;
2. W przedmiocie dopuszczalności skargi
33 Zważywszy,
że Rada kwestionuje dopuszczalność skargi z kilku względów,
dotyczących charakteru spornej uchwały, a pomocniczo braku interesu
Komisji, jej wcześniejszego postępowania oraz wniesienia skargi po
terminie;
a) Zarzut oparty na charakterze uchwały z dnia 20 marca 1970 r.
34 Zważywszy,
że zdaniem Rady uchwała z dnia 20 marca 1970 r. nie
stanowi aktu podlegającego zaskarżeniu w rozumieniu art. 173
akapit pierwszy zdanie pierwsze;
35 uchwała
ta bowiem ani ze względu na swoją formę, ani przedmiot, ani treść nie
jest rozporządzeniem, decyzją czy dyrektywą w rozumieniu
art. 189;
36 że
w rzeczywistości stanowi ona jedynie polityczne uzgodnienie między
państwami członkowskimi w ramach Rady, które samo w sobie nie
nadaje żadnych uprawnień, nie nakłada zobowiązań ani nie powoduje
zmiany żadnej sytuacji prawnej;
37 że
przyjęcie takiego charakteru uchwały konieczne jest, jej zdaniem, tym
bardziej iż w przypadku sporu między instytucjami dopuszczalność
należy oceniać w sposób szczególnie restrykcyjny;
38 zważywszy,
że zgodnie z art. 173 zadaniem Trybunału jest kontrola
zgodności z prawem „aktów Rady […] innych niż zalecenia
i opinie”;
39 że
wykluczając możliwość wnoszenia przez państwa członkowskie
i instytucje skarg o stwierdzenie nieważności tylko na
„zalecenia i opinie” – niemające zgodnie z art. 189
ostatni akapit mocy wiążącej – art. 173 poddaje skardze wszelkie
akty wydawane przez instytucje i mające na celu wywołanie skutków
prawnych;
40 że
skarga ta ma na celu, zgodnie z art. 164, zapewnić
poszanowanie prawa w interpretacji i stosowaniu traktatu;
41 że
zawężająca wykładnia przesłanek dopuszczalności skargi, ograniczająca
jej zakres jedynie do kategorii aktów określonych w art. 189,
byłaby sprzeczna z tym celem;
42 że
możliwość wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności obejmować
powinna wszelkie akty instytucji mające na celu wywołanie skutków
prawnych, niezależnie od ich charakteru i formy;
43 że charakter spornej uchwały oceniać należy w świetle powyższych rozważań;
44 zważywszy,
że na posiedzeniu w dniu 20 marca 1970 r. Rada, po
wymianie zdań między jej członkami i przedstawicielem Komisji,
przyjęła szereg „wniosków” dotyczących stanowiska, jakie rządy państw
członkowskich winny zająć podczas decydującej rundy negocjacji nad AETR;
45 że
uchwała ta dotyczyła w szczególności celów, a z drugiej
strony procedury negocjacji;
46 że
w odniesieniu do celów, jakie należy osiągnąć, Rada określiła
stanowisko negocjacyjne, zgodnie z którym należało zmierzać do
dostosowania postanowień AETR do przepisów rozporządzenia wspólnotowego,
z zastrzeżeniem możliwości przyjęcia pewnych odstępstw od
rozporządzenia, na które zgodę wyrazić musiałaby Wspólnota;
47 że
w związku z tak określonym celem Rada wezwała Komisję do
przedstawienia jej we właściwym czasie i zgodnie
z postanowieniami art. 75 traktatu projektu niezbędnych zmian
do rozporządzenia nr 543/69;
48 że
w odniesieniu do procedury negocjacji Rada uzgodniła, zgodnie
z przyjętą na poprzednich posiedzeniach linią postępowania, iż
negocjacje będą prowadzone i zostaną zakończone przez sześć państw
członkowskich, które staną się stronami AETR;
49 iż
przez cały czas trwania negocjacji i podczas zawierania umowy
państwa członkowskie działać będą wspólnie, stale uzgadniając swoje
stanowiska zgodnie ze zwykłymi zasadami postępowania
i w ścisłej współpracy z instytucjami Wspólnoty,
a delegacja państwa członkowskiego przewodniczącego Radzie
występować będzie w roli rzecznika;
50 zważywszy,
że z protokołu nie wynika, by Komisja zgłosiła zastrzeżenia co do
sposobu określenia przez Radę celów negocjacji;
51 że
zgłosiła natomiast wyraźny sprzeciw wobec procedury negocjacji, uznając
stanowisko przyjęte przez Radę za niezgodne z traktatem,
a konkretnie z art. 228;
52 zważywszy,
że w związku z powyższym uchwała Rady dotyczyła dziedziny
objętej kompetencją wspólnotową, wobec czego państwa członkowskie nie
miały prawa działać poza ramami instytucjonalnymi Wspólnoty;
53 że,
jak się w związku z tym okazuje, uchwała z dnia
20 marca 1970 r. nie mogła być, w odniesieniu do celów
negocjacji wyznaczonych przez Radę, jedynie wyrazem lub stwierdzeniem
faktu dobrowolnej koordynacji, lecz miała na celu określenie linii
postępowania wiążącej zarówno instytucje, jak państwa członkowskie,
i mogącej następnie wywrzeć wpływ na treść rozporządzenia;
54 że
w części wniosków dotyczącej procedury negocjacji Rada ustaliła
zasady mogące ewentualnie stanowić odstępstwo od określonych
w traktacie procedur negocjacji z państwami trzecimi
i zawierania umów;
55 że
uchwała z dnia 20 marca 1970 r. wywoływała więc
określone skutki prawne, zarówno w sferze stosunków między
Wspólnotą a państwami członkowskimi, jak i między
instytucjami;
b) Pomocnicze zarzuty dotyczące dopuszczalności
56 Zważywszy,
że zdaniem Rady ocena możliwych następstw stwierdzenia nieważności
uchwały z dnia 20 marca 1970 r. potwierdza, iż nie rodzi
ona żadnych skutków prawnych;
57 że
stwierdzenie nieważności tej uchwały, powodujące unieważnienie
ustalenia faktu koordynacji między państwami członkowskimi, nie miałoby
żadnego wpływu na rzeczywiste istnienie tej koordynacji ani na
późniejsze postępowanie państw członkowskich w ramach negocjacji
dotyczących AETR;
58 że
w związku z tym Komisja nie ma, jej zdaniem, interesu
prawnego we wnoszeniu skargi, gdyż będzie to siłą rzeczy bezcelowe;
59 zważywszy,
że zgodnie z art. 174, „jeżeli skarga jest zasadna, Trybunał
Sprawiedliwości orzeka o nieważności danego aktu”;
60 że
w takim przypadku, gdy uchwałę Rady, jako akt, którego nieważność
stwierdzono sądownie, należałoby uznać za nieistniejącą, strony sporu
zostałyby postawione w sytuacji sprzed przyjęcia uchwały
i zmuszone byłyby ponownie rozpatrzyć sporne zagadnienia,
w zgodzie z prawem wspólnotowym;
61 że interesu Komisji we wniesieniu skargi nie można zatem kwestionować;
62 zważywszy,
że Rada utrzymuje również, iż Komisja, która sama jest winna spornej
sytuacji, gdyż, nie przedkładając Radzie odpowiedniego projektu, nie
podjęła w stosownym czasie działań niezbędnych w celu
wykonania kompetencji wspólnotowej, straciła tym samym legitymację
procesową;
63 zważywszy,
że kwestie przedstawione przez Komisję Trybunałowi do rozstrzygnięcia
dotyczą struktury instytucjonalnej Wspólnoty, wobec czego dopuszczalność
skargi nie może być uzależniona od wcześniejszych zaniedbań lub błędów
strony skarżącej;
64 że poza tym ocena zastrzeżeń podniesionych przez Radę należy do istoty sprawy;
65 zważywszy
wreszcie, że Rada zarzuca także wniesienie skargi po terminie,
z tego względu, iż uchwała z dnia 20 marca 1970 r.
stanowi jedynie powtórzenie zasad wypracowanych podczas wcześniejszych
posiedzeń Rady, z których ostatnie miało miejsce w dnach
17–18 marca 1969 r.;
66 zważywszy
jednakże, że uchwały z dnia 20 marca 1970 r. nie można
uznać li tylko za potwierdzenie wcześniejszych uzgodnień, ponieważ
rozporządzenie nr 543/69 z dnia 25 marca 1969 r.
zmieniło w sposób zasadniczy podział kompetencji między Wspólnotą
a państwami członkowskimi w odniesieniu do przedmiotu
prowadzonych negocjacji;
67 zważywszy, że w związku z całością powyższych rozważań skarga jest dopuszczalna;
3. Co do istoty sprawy
68 Zważywszy,
że Komisja kwestionuje ważność uchwały z dnia 20 marca
1970 r. przede wszystkim ze względu na naruszenie norm traktatu,
a w szczególności art. 75, 228 i 235 w zakresie
podziału kompetencji między Radę a Komisję,
a w konsekwencji uprawnień przysługujących Komisji
w ramach negocjacji dotyczących AETR;
a) Zarzut oparty na naruszeniu art. 75 i 228
69 Zważywszy,
że zdaniem Komisji, w związku z kompetencjami powierzonymi
Wspólnocie w art. 75, AETR powinna zostać wynegocjowana
i zawarta przez Wspólnotę, w trybie określonym
w art. 228 ust. 1;
70 że
o ile Rada może, zgodnie z tymi postanowieniami, dokonywać
w każdym przypadku oceny celowości zawarcia umowy z państwem
trzecim, o tyle nie ma prawa dyskrecjonalnie decydować
o wyborze trybu międzyrządowego lub wspólnotowego;
71 że
postanawiając działać w trybie międzyrządowym, Rada uniemożliwiła
Komisji wykonanie zadań, jakie traktat powierza jej w dziedzinie
negocjacji z państwami trzecimi;
72 zważywszy,
że wobec braku w traktacie szczególnych postanowień dotyczących
negocjowania i wprowadzenia w życie omawianej umowy, należy
stosowne normy wywieść z całości postanowień traktatu mających
zastosowanie do negocjacji w sprawie AETR;
73 zważywszy,
że podział między instytucjami Wspólnoty kompetencji do negocjowania
i wprowadzenia w życie AETR należy ustalić zarówno
z uwzględnieniem postanowień dotyczących wspólnej polityki
transportowej, jak i odnoszących się do zawierania przez Wspólnotę
umów;
74 że
zgodnie z art. 75 ust. 1 Rada na wniosek Komisji
i po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno‑Społecznego oraz
Zgromadzenia wydaje odpowiednie przepisy, w formie rozporządzenia
lub innej, w celu wdrożenia wspólnej polityki transportowej;
75 że
zgodnie z art. 228 ust. 1, w przypadku gdy planuje
się zawarcie umowy z jednym lub kilkoma państwami trzecimi albo
z organizacją międzynarodową, negocjacje prowadzi Komisja,
a umowa zawierana jest przez Radę, z zastrzeżeniem
ewentualnych szerszych uprawnień Komisji;
76 że
omawiane negocjacje odbywały się w ramach Europejskiej Komisji
Gospodarczej ONZ, w związku z czym należy dodatkowo wziąć pod
uwagę art. 116 akapit pierwszy, zgodnie z którym po upływie
okresu przejściowego państwa członkowskie „prowadzą w ramach
organizacji międzynarodowych o charakterze gospodarczym wyłącznie
działania wspólne”, które należą do kompetencji Rady działającej na
wniosek Komisji;
77 zważywszy,
że z powyższych postanowień rozpatrywanych łącznie wynika, iż
państwa członkowskie zobowiązane były w każdym razie do solidarnego
współdziałania w celu obrony interesów Wspólnoty, jako że chodziło
o dziedzinę należącą do wspólnej polityki;
78 że
solidarność ta została potwierdzona w uchwale z dnia
20 marca 1970 r., której nie można zarzucić nieprawidłowości
z tego punktu widzenia;
79 że
co więcej, jak wynika z powyższych postanowień,
a w szczególności z art. 228 ust. 1,
kompetencja do zawarcia umowy należała do Rady;
80 że
Komisja ze swej strony powinna była podjąć dwojakiego rodzaju
działania, wnosząc po pierwsze odpowiedni projekt, zgodnie
z art. 75 ust. 1 i art. 116 akapit pierwszy,
a po drugie w charakterze negocjatora, zgodnie
z art. 228 ust. 1 akapit pierwszy;
81 zważywszy
jednakże, że powyższy podział kompetencji między instytucjami jest
wiążący tylko w wypadku negocjacji rozpoczętych po powierzeniu
Wspólnocie kompetencji, czy to na podstawie samego traktatu, czy też
aktów wydanych przez instytucje;
82 że,
jak należy w tej kwestii zauważyć, pierwsza wersja AETR została
przygotowana w 1962 r., kiedy to wobec niewystarczającego
stopnia rozwoju wspólnej polityki transportowej kompetencja do zawarcia
tej umowy należała do państw członkowskich;
83 że
etap, na jakim znajdowały się prace w chwili przyjęcia spornej
uchwały, nie miał za przedmiot opracowania nowej umowy, a jedynie
wprowadzenie do tekstu z 1962 r. zmian pozwalających na jej
ratyfikację przez wszystkie umawiające się strony;
84 że
z tego punktu widzenia szczególną cechą negocjacji w sprawie
AETR jest okoliczność, iż ich początek i znaczna część prac
w ramach Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ przypada na okres
wcześniejszy niż powierzenie Wspólnocie kompetencji wskutek wydania
rozporządzenia nr 543/69;
85 że,
jak się zatem okazuje, Rada podjęła w dniu 20 marca
1970 r. decyzję dotyczącą sytuacji, w której nie miała pełnej
swobody działania w stosunkach z państwami trzecimi biorącymi
udział w tych negocjacjach;
86 że
złożona zainteresowanym państwom trzecim na tym etapie negocjacji
propozycja uwzględnienia nowego podziału kompetencji wewnątrz Wspólnoty
mogłaby, co zresztą przedstawiciel Komisji przyznał podczas obrad Rady,
zagrozić pomyślnemu zakończeniu tych negocjacji;
87 że
w takiej sytuacji obie instytucje, w których kompetencji
znajdowała się ta sprawa, to jest Rada i Komisja, powinny były
uzgodnić, na podstawie art. 15 traktatu z dnia 8 kwietnia
1965 r. ustanawiającego jedną Radę i jedną Komisję Wspólnot
Europejskich, właściwe warunki współpracy w celu zapewnienia jak
najskuteczniejszej obrony interesów Wspólnoty;
88 że
z protokołu z posiedzenia Rady w dniu 20 marca
1970 r. wynika, iż Komisja nie skorzystała formalnie z prawa
do inicjatywy, jaką dają jej art. 75 i 116;
89 że
nie zażądała również literalnego stosowania art. 228 ust. 1
w zakresie uprawnienia do prowadzenia negocjacji;
90 że
należy w związku z tym przyjąć, iż poprzez prowadzenie
negocjacji i wspólne zawarcie umowy, zgodnie z zasadami
określonymi przez Radę, państwa członkowskie działały i nadal
działają w interesie i na rzecz Wspólnoty, zgodnie
z zobowiązaniem nałożonym na nie na mocy art. 5 traktatu;
91 że
wobec tego Rada, określając w tej sytuacji tryb solidarnego
współdziałania państw członkowskich, nie naruszyła zobowiązań
wynikających z art. 75 i 228;
92 że w związku z powyższym zarzut ten należy oddalić;
b) Pozostałe zarzuty Komisji (art. 235, brak uzasadnienia)
93 Zważywszy,
że Komisja twierdzi pomocniczo, iż w związku z zobowiązaniami
wynikającymi z wdrożenia wspólnej polityki transportowej Rada,
skoro już nie oparła podjętych działań na art. 75, winna była
skorzystać przynajmniej z uprawnień, jakie daje jej art. 235;
94 że,
zdaniem Rady, natomiast odwołanie się do tego postanowienia nie było
konieczne, ponieważ istniała możliwość prowadzenia wspólnych działań
państw członkowskich, a poza tym Komisja nie przedłożyła żadnego
projektu w tej sprawie, jak wymaga tego wspomniane postanowienie;
95 zważywszy,
że jakkolwiek art. 235 pozwala Radzie na podjęcie „właściwych
działań” również w sferze stosunków zewnętrznych, postanowienie to
nie nakłada obowiązków, lecz nadaje Radzie uprawnienie, którego
niewykonanie nie może być przyczyną nieważności uchwały;
96 że w związku z tym zarzut ten należy oddalić;
97 zważywszy,
że Komisja twierdzi dodatkowo, iż zaskarżona uchwała nie zawiera
wskazania podstawy prawnej i żadnego uzasadnienia;
98 zważywszy,
że wymogów tych, określonych w art. 190 w stosunku do
rozporządzeń, dyrektyw i decyzji, nie można rozciągać na akty
o szczególnej naturze, jak uchwała z dnia 20 marca
1970 r.;
99 że
w istocie udział w pracach Rady dał Komisji wszelkie
gwarancje prawne, jakie art. 190 ma zapewnić podmiotom trzecim,
których dotyczą wymienione w nim akty;
100 że skargę należy zatem oddalić;
4. W przedmiocie kosztów
101 Zważywszy,
że zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu kosztami zostaje
obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę;
102 że w niniejszej sprawie żadna ze stron nie przedstawiła żądań co do kosztów;
103 że należy zatem rozdzielić koszty;
z powyższych względów,
uwzględniając akta sprawy;
po zapoznaniu się ze sprawozdaniem sędziego sprawozdawcy;
po zapoznaniu się ze stanowiskiem stron;
po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego;
uwzględniając
Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą,
a w szczególności art. 3, 5, 6, 74, 75, 111, 113, 114,
116, 173, 174, 189, 190, 210, 228, 235 i 238, a także traktat
z dnia 8 kwietnia 1965 r. ustanawiający jedną Radę
i jedną Komisję Wspólnot Europejskich;
uwzględniając regulamin Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich;
TRYBUNAŁ,
odrzucając wszelkie żądania dalej idące lub przeciwne, orzeka, co następuje:
1) Skarga zostaje oddalona;
2) Każda ze stron pokrywa własne koszty.
Lecourt
Donner
Trabucchi
Monaco
Mertens de Wilmars
Pescatore
Kutscher
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 31 marca 1971 r.
Sekretarz
Prezes
A. Van Houtte
R. Lecourt
* Język postępowania: francuski.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 12.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło