C-242/24

WyrokTSUE2026-07-09CELEX: 62024CJ0242ECLI:EU:C:2026:562

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Unii Europejskiej naruszył prawo, uznając, że niemieckie środki wsparcia dla kogeneracji ciepła i energii elektrycznej (CHP) nie stanowiły pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, w szczególności w zakresie kryterium „zasobów państwowych”, poprzez błędną wykładnię pojęcia obowiązkowej opłaty i orzecznictwa PreussenElektra?
Ratio decidendi
Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że Sąd nie naruszył prawa, uznając, iż sporne środki wsparcia dla CHP nie były finansowane z zasobów państwowych. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, fundusze stanowią zasoby państwowe, jeśli pochodzą z podatku lub innej obowiązkowej opłaty nałożonej na mocy prawa krajowego i są zarządzane zgodnie z tym prawem, lub jeśli pozostają pod stałą kontrolą publiczną. W niniejszej sprawie, choć operatorzy sieci byli zobowiązani do wypłaty wsparcia beneficjentom, mieli jedynie *prawo*, a nie *obowiązek prawny*, do przerzucenia tego obciążenia finansowego na odbiorców końcowych. Brak prawnie wiążącego obowiązku przerzucenia kosztów oznacza, że fundusze nie pochodziły z obowiązkowej opłaty, a zatem nie stanowiły zasobów państwowych. Wyrok PreussenElektra (C-379/98) nie stanowi wyjątku, lecz interpretację wymogu istnienia zasobów państwowych, co Sąd prawidłowo zastosował.
Stan faktyczny
Władze niemieckie powiadomiły Komisję o szeregu środków wynikających z modyfikacji ustawy o kogeneracji ciepła i energii elektrycznej (KWKG z 2016 r., a następnie KWKG z 2020 r.). Celem było wspieranie produkcji energii elektrycznej w elektrociepłowniach kogeneracyjnych (CHP), energooszczędnych systemów ciepłowniczych i chłodniczych, oraz instalacji magazynowania. Wsparcie przybierało formę dopłat lub ograniczenia opłaty KWKG dla producentów wodoru. Finansowanie odbywało się poprzez mechanizm, w którym operatorzy sieci wypłacali wsparcie beneficjentom, a następnie rozliczali się między sobą, pobierając „opłatę KWKG”, którą mogli, ale nie musieli, przerzucać na odbiorców końcowych. Komisja uznała te środki za pomoc państwa, ale Sąd Unii Europejskiej stwierdził nieważność tej decyzji, uznając, że nie były finansowane z zasobów państwowych.
Rozstrzygnięcie
1) Odwołanie zostaje oddalone. 2) Komisja Europejska pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Republikę Federalną Niemiec w ramach niniejszego odwołania.

Pełny tekst orzeczenia

Wydanie tymczasowe WYROK TRYBUNAŁU (czwarta izba) z dnia 9 lipca 2026 r.(*) Odwołanie – Pomoc państwa – Sektor kogeneracji ciepła i energii elektrycznej – Reforma systemu wspierania kogeneracji – Decyzja Komisji Europejskiej uznająca pomoc za niezgodną z rynkiem wewnętrznym – Pojęcie „pomocy państwa” – Środki przyznane z zasobów państwowych – Warunek dotyczący istnienia obowiązkowej opłaty W sprawie C‑242/24 P mającej za przedmiot odwołanie w trybie art. 56 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wniesione w dniu 3 kwietnia 2024 r., Komisja Europejska, którą reprezentowali A. Bouchagiar, C.‑M. Carrega i C. Kovács, w charakterze pełnomocników, wnosząca odwołanie, w której drugą stroną postępowania jest: Republika Federalna Niemiec, którą reprezentowali J. Möller i R. Kanitz, w charakterze pełnomocników, strona skarżąca w pierwszej instancji, TRYBUNAŁ (czwarta izba), w składzie: I. Jarukaitis, prezes izby, T. von Danwitz, wiceprezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego czwartej izby, M. Condinanzi (sprawozdawca), N. Jääskinen i R. Frendo, sędziowie, rzecznik generalny: D. Spielmann, sekretarz: D. Dittert, kierownik wydziału, uwzględniając pisemny etap postępowania i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 11 czerwca 2025 r., po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 23 października 2025 r., wydaje następujący Wyrok 1        W odwołaniu Komisja Europejska wnosi o uchylenie wyroku Sądu Unii Europejskiej z dnia 24 stycznia 2024 r. Niemcy/Komisja (T‑409/21, zwanego dalej „zaskarżonym wyrokiem”, EU:T:2024:34), w którym Sąd stwierdził nieważność decyzji Komisji C(2021) 3918 final z dnia 3 czerwca 2021 r. w sprawie pomocy państwa SA.56826 (2020/N) – Niemcy – Reforma z 2020 r. systemu wspierania kogeneracji i pomocy państwa SA.53308 (2019/N) – Niemcy – Zmiana systemu wspierania istniejących elektrociepłowni kogeneracyjnych wytwarzających ciepło i energię elektryczną [§ 13 Gesetz zur Neuregelung des Kraft-Wärme-Kopplungsgesetzes (ustawy wprowadzającej nowe uregulowania w ustawie o kogeneracji ciepła i energii elektrycznej) z dnia 21 grudnia 2015 r. (BGBl. 2015 I, s. 2498, zwanej dalej „KWKG z 2016 r.”)] (zwanej dalej „sporną decyzją”), w której Komisja stwierdziła, że różne środki (zwane dalej „spornymi środkami”) mające na celu wspieranie produkcji energii elektrycznej w elektrociepłowniach kogeneracyjnych wytwarzających ciepło i energię elektryczną (combined heat and power, zwanych dalej „CHP”) stanowią pomoc państwa. Okoliczności faktyczne leżące u podstaw sporu i sporna decyzja 2        Okoliczności powstania sporu zostały przedstawione w pkt 2–26 zaskarżonego wyroku. Na potrzeby niniejszego wyroku można je streścić w poniższy sposób Sporne środki i ich finansowanie 3        W dniach 28 stycznia 2019 r. i 23 września 2020 r. władze niemieckie powiadomiły Komisję o szeregu środków wynikających z modyfikacji KWKG z 2016 r., z których niektóre zostały jeszcze zmienione w grudniu 2020 r. Zmiany te, rozpatrywane łącznie, i zawarte w nich środki odpowiadają przepisom dotyczącym wspierania CHP obowiązującym od dnia 1 stycznia 2021 r. (zwanym dalej „KWKG z 2020 r.”) wraz z ostatnią zmianą dotyczącą ograniczenia wysokości opłaty na rzecz producentów wodoru przewidzianej w § 27 KWKG z 2020 r. 4        Celem KWKG z 2020 r. była w szczególności poprawa efektywności energetycznej oraz ochrony klimatu i środowiska poprzez zwiększenie produkcji netto energii elektrycznej CHP do 2025 r. 5        W tym celu przewidziano w niej szereg środków wsparcia na rzecz: po pierwsze, produkcji energii elektrycznej przez nowo wybudowane, zmodernizowane i unowocześnione elektrociepłownie CHP o wysokiej sprawności, po drugie, energooszczędnych miejskich systemów ciepłowniczych i chłodniczych, po trzecie, instalacji do magazynowania ciepła i chłodu, oraz po czwarte, wytwarzania energii elektrycznej w istniejących elektrociepłowniach o wysokiej sprawności zasilanych gazem, w sektorze miejskich systemów ciepłowniczych (zwanych dalej łącznie „środkami wsparcia na rzecz CHP”). Po piąte, KWKG z 2020 r. przewiduje również środek wsparcia w sektorze wytwarzania gazów przemysłowych, w którym produkcja wodoru stanowi większość całkowitej wartości dodanej. 6        Owe różne sporne środki przybierają formę albo dopłaty – ewentualnie wraz z premią – którą dolicza się do przychodów ze sprzedaży po cenie rynkowej wytworzonej energii elektrycznej, albo – wyłącznie w przypadku sektora wytwarzania gazów przemysłowych, w którym produkcja wodoru stanowi większość całkowitej wartości dodanej – ograniczenia kwoty opłaty, która może zostać odzyskana od producentów wodoru przez operatorów sieci. 7        Wsparcie przyznaje się albo w drodze przetargów organizowanych przez krajowy organ regulacyjny, a mianowicie Bundesnetzagentur (federalną agencję ds. sieci, Niemcy) (zwaną dalej „BNetzA”), albo bezpośrednio na podstawie KWKG z 2020 r. W tym ostatnim przypadku beneficjenci tego wsparcia mają prawo je otrzymać, jeżeli spełniają kryteria kwalifikowalności, w drodze złożenia wniosku, który podlega weryfikacji Bundesamt für Wirtschaft und Ausfuhrkontrolle (federalnego urzędu gospodarki i kontroli wywozu, Niemcy) (zwanego dalej „BAFA”). Jeśli beneficjenci spełniają wszystkie kryteria, BAFA wydaje decyzję potwierdzającą ich kwalifikowalność. 8        Mechanizm finansowania środków wsparcia na rzecz CHP został opisany przez Sąd w następujący sposób. 9        Po pierwsze, każdy operator systemu dystrybucyjnego lub przesyłowego jest prawnie zobowiązany do wypłacenia beneficjentom środków wsparcia na rzecz CHP przyłączonym do jego sieci kwot przewidzianych w KWKG z 2020 r. (zwanych dalej „wsparciem KWKG”), a beneficjenci ci są uprawnieni do ich otrzymania. 10      W szczególności operatorzy systemów dystrybucyjnych wypłacają wsparcie KWKG dla energii elektrycznej wytwarzanej w drodze kogeneracji w nowo wybudowanych, zmodernizowanych i unowocześnionych elektrociepłowniach kogeneracyjnych o wysokiej sprawności, a także w istniejących i zamortyzowanych elektrociepłowniach kogeneracyjnych o wysokiej sprawności i zasilanych gazem. 11      Operatorzy systemów przesyłowych wypłacają wsparcie KWKG na budowę i rozbudowę energooszczędnych systemów ciepłowniczych i chłodniczych oraz na budowę i modernizację instalacji magazynowania ciepła i chłodzenia. 12      Aby każdemu operatorowi sieci można było zrekompensować dodatkowe obciążenie finansowe wynikające z jego obowiązków przewidzianych w KWKG z 2020 r., ustawa ta wprowadziła mechanizm, za pomocą którego obciążenie to jest rozdzielane w sposób sprawiedliwy między operatorów systemów – dystrybucyjnego lub przesyłowego – proporcjonalnie do zużycia energii przez odbiorców przyłączonych do ich sieci, a następnie rekompensowane. 13      I tak, w pierwszej kolejności, operatorzy systemów przesyłowych zwracają operatorom systemów dystrybucyjnych łączną kwotę, jaką ci ostatni wypłacili beneficjentom CHP. 14      W drugiej kolejności operatorzy systemów przesyłowych obliczają łączną kwotę płatności, jakich dokonali, odpowiednio, na rzecz beneficjentów środków wsparcia na rzecz CHP i operatorów systemów dystrybucyjnych, jak wskazano w pkt 11 i 13 niniejszego wyroku. Ta łączna kwota jest następnie dzielona przez całkowite zużycie energii elektrycznej. 15      Wynik tego działania odpowiada średniemu obciążeniu energii elektrycznej na kilowatogodzinę (kWh) dla spornych środków. Operatorzy systemów dystrybucyjnych są zobowiązani do uiszczania na rzecz operatorów systemów przesyłowych kwot odpowiadających temu średniemu obciążeniu za każdą kilowatogodzinę energii elektrycznej, którą dystrybuowali do odbiorców końcowych (zwanych dalej „opłatą KWKG”). 16      Wysokość opłaty KWKG jest obliczana corocznie przez operatorów systemów przesyłowych zgodnie z metodologią przewidzianą w KWKG z 2020 r. i pod kontrolą BAFA oraz BNetzA. Jest ona wyrażona jako jednolita cena za kilowatogodzinę zużytej energii elektrycznej, z zastrzeżeniem obniżonej stawki, z której korzystają niektóre kategorie użytkowników. 17      Po drugie, operatorzy sieci mają prawo, bez ustawowego obowiązku, do przerzucenia – przy obliczaniu opłat sieciowych, których żądają od swoich klientów – opłaty KWKG za każdą kilowatogodzinę energii elektrycznej dostarczanej w Niemczech za pośrednictwem sieci elektroenergetycznej. W drodze odstępstwa operatorzy systemów przesyłowych mają prawo żądać obniżonej opłaty KWKG od przedsiębiorstw energochłonnych, takich jak producenci wodoru. 18      KWKG z 2020 r. przewiduje roczny limit budżetowy w wysokości 1,8 mld EUR dla spornych środków, a zatem dla łącznej opłaty KWKG. Sporna decyzja 19      W dniu 3 czerwca 2021 r. Komisja wydała sporną decyzję. 20      Komisja uznała rozpatrywane środki za pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, stwierdzając, że były one finansowane przy użyciu zasobów państwowych. W szczególności w pkt 220 i 221 spornej decyzji Komisja z jednej strony stwierdziła, że środki wsparcia na rzecz CHP były finansowane z przychodów z obowiązkowej opłaty de iure nałożonej przez państwo i były zarządzane i rozdzielane zgodnie z przepisami prawa. Z drugiej strony Komisja uznała, że środek dotyczący ograniczenia opłaty KWKG na rzecz producentów wodoru stanowił rezygnację z zasobów państwowych. 21      Komisja stwierdziła jednak, że sporne środki są zgodne z rynkiem wewnętrznym na podstawie art. 107 ust. 3 lit. c) TFUE, w związku z czym postanowiła nie wnosić zastrzeżeń. Postępowanie przed Sądem i zaskarżony wyrok 22      Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 9 lipca 2021 r. Republika Federalna Niemiec wniosła skargę o stwierdzenie nieważności spornej decyzji w zakresie, w jakim stwierdzono w niej, że sporne środki stanowią pomoc państwa. Na poparcie skargi Republika Federalna Niemiec podniosła jeden zarzut, dotyczący błędnej wykładni i błędnego zastosowania art. 107 ust. 1 TFUE w zakresie, w jakim Komisja stwierdziła, że przedsiębiorstwa, których dotyczą rozpatrywane środki, korzystały z pomocy przyznanej przy użyciu zasobów państwowych. 23      W pkt 36 zaskarżonego wyroku Sąd, opierając się na wyroku z dnia 12 stycznia 2023 r., DOBELES HES (C‑702/20 i C‑17/21, EU:C:2023:1, pkt 38, 39, 42), uznał, że za zasoby państwowe w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE można uznać, po pierwsze, fundusze zasilane przez podatek lub inne obowiązkowe opłaty na podstawie ustawodawstwa krajowego oraz zarządzane i rozdzielane zgodnie z tym ustawodawstwem, po drugie zaś, kwoty pozostające stale pod kontrolą publiczną, a zatem w dyspozycji właściwych władz krajowych, i te dwa kryteria stanowią alternatywne kryteria pojęcia „zasobów państwowych” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. 24      Najpierw Sąd zbadał w pkt 41–118 zaskarżonego wyroku, czy środki wsparcia na rzecz CHP były finansowane przy użyciu zasobów państwowych, a następnie w pkt 119–126 tego wyroku – czy ograniczenie wysokości opłaty KWKG na rzecz producentów wodoru było finansowane z tych zasobów. 25      Co się tyczy środków wsparcia na rzecz CHP, w pierwszej kolejności Sąd zbadał w pkt 56–90 zaskarżonego wyroku, czy wsparcie KWKG lub opłata KWKG stanowią podatek lub inną obowiązkową opłatę w rozumieniu pierwszego kryterium wskazanego w pkt 23 niniejszego wyroku. Następnie w pkt 91–100 zaskarżonego wyroku Sąd zbadał, czy kwoty wsparcia KWKG lub opłaty KWKG pozostawały pod stałą kontrolą publiczną w rozumieniu drugiego z tych kryteriów. Wreszcie w pkt 101–117 tego wyroku Sąd oddalił argumenty Komisji dotyczące zastosowania w niniejszej sprawie orzecznictwa wynikającego z wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160). 26      W pierwszej kolejności, co się tyczy pierwszego z tych kryteriów, Sąd przypomniał w pkt 57 zaskarżonego wyroku orzecznictwo, zgodnie z którym fundusze należy uznać za „zasoby państwowe” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, jeżeli pochodzą z obowiązkowych opłat nałożonych przez ustawodawstwo państwa członkowskiego i jeżeli są zarządzane i dzielone zgodnie z tym ustawodawstwem. 27      Stosując to orzecznictwo w niniejszej sprawie, Sąd stwierdził najpierw w pkt 67 zaskarżonego wyroku w szczególności, że obowiązkowe płatności dokonywane przez operatorów sieci względem beneficjentów środków wsparcia na rzecz CHP, a mianowicie płatności realizowane na etapie, który określił on jako „pierwszy poziom” łańcucha dostaw energii elektrycznej, dokonywane są wyłącznie w ramach zgodnego z prawem przydziału funduszy, ponieważ ci operatorzy są prawnie zobowiązani do udzielania wsparcia finansowego na rzecz tych beneficjentów. Sąd uznał jednak, że płatności te nie zawierały żadnej wskazówki co do pochodzenia funduszy wykorzystywanych przez operatorów sieci. Zdaniem Sądu uznanie, że te płatności stanowią podatek lub inną obowiązkową opłatę, sprowadzałoby się do uznania, że finansowanie środków wsparcia na rzecz CHP pokrywa się z przyznaniem funduszy na rzecz beneficjentów tych środków. 28      Następnie w pkt 68–70 tego wyroku Sąd odróżnił sytuację w niniejszej sprawie, w której operatorzy sieci nie mają żadnego prawnego obowiązku przerzucenia opłaty KWKG na swoich odbiorców na kolejnym szczeblu, a mianowicie na etapie określonym przez niego jako „drugi poziom” łańcucha dostaw energii elektrycznej, od sytuacji, o której mowa w orzecznictwie, na którym oparła się Komisja, aby twierdzić, że fundusze wykorzystywane przez operatorów sieci w celu wykonania ich zobowiązań płatniczych względem beneficjentów środków wsparcia na rzecz CHP miały pochodzenie państwowe. 29      Ponadto w pkt 71 i 72 wspomnianego wyroku Sąd uznał, że Komisja nie wyjaśniła, w jakim momencie i przez kogo realizowane jest zarządzanie funduszami. 30      Wreszcie Sąd uznał w pkt 73–77 tego wyroku, że możliwość obciążenia przez operatorów sieci ich klientów ciężarem środków wsparcia na rzecz CHP wystarcza, aby wykluczyć, że operatorzy ci są „ostatecznymi dłużnikami tego obciążenia”, a w konsekwencji – że podlegają oni obowiązkowej w świetle prawa opłacie. 31      W drugiej kolejności, co się tyczy drugiego z kryteriów wymienionych w pkt 23 niniejszego wyroku, a mianowicie stałej kontroli publicznej nad rozpatrywanymi kwotami, Sąd stwierdził w pkt 93 i 94 zaskarżonego wyroku, że Komisja nie sprawdziła w spornej decyzji, czy zostało ono spełnione, ale że okoliczność ta nie stanowi naruszenia prawa, ponieważ dwa rozpatrywane tu kryteria są alternatywne. W każdym razie Sąd orzekł w pkt 98 tego wyroku, że to drugie kryterium nie zostało spełnione w niniejszej sprawie. 32      W trzeciej kolejności Sąd uznał w pkt 101–117 zaskarżonego wyroku, że Komisja niesłusznie wykluczyła w niniejszej sprawie zastosowanie orzecznictwa wynikającego z wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160), opierając się na okoliczności, że środki wsparcia na rzecz CHP nie stanowią „zwykłego regulowania cen” w rozumieniu tego wyroku. 33      Stwierdziwszy, że środki wsparcia CHP nie były finansowane z zasobów państwowych, Sąd wywiódł z tego w pkt 119–126 zaskarżonego wyroku, iż ograniczenie opłaty KWKG na rzecz producentów wodoru nie może być utożsamiane z rezygnacją z zasobów państwowych. 34      Na podstawie tego uzasadnienia Sąd uwzględnił jedyny zarzut Republiki Federalnej Niemiec i stwierdził nieważność spornej decyzji. Żądania stron 35      W odwołaniu Komisja wnosi do Trybunału o: –        uchylenie zaskarżonego wyroku; –        oddalenie skargi w pierwszej instancji jako bezzasadnej; –        tytułem żądania ewentualnego: –        uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie, w jakim dotyczy on środków, o których mowa w motywie 198 lit. a)–d) spornej decyzji, a mianowicie środków wsparcia na rzecz CHP; –        oddalenie skargi w pierwszej instancji jako oczywiście bezzasadnej; oraz –        obciążenie Republiki Federalnej Niemiec kosztami postępowania w pierwszej instancji i postępowania odwoławczego. 36      Republika Federalna Niemiec wnosi do Trybunału o: –        oddalenie odwołania; oraz –        obciążenie Komisji kosztami postępowania. W przedmiocie odwołania 37      Na poparcie odwołania Komisja podnosi jeden zarzut, dotyczący naruszenia prawa przez Sąd przy wykładni pojęcia „zasobów państwowych” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE oraz przy kwalifikacji prawnej okoliczności faktycznych. 38      Zarzut ten składa się z dwóch części, z których pierwsza dotyczy naruszenia prawa w zakresie oceny ciężaru finansowego środków wsparcia na rzecz CHP, a druga – naruszenia orzecznictwa wynikającego z wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160). W przedmiocie części pierwszej zarzutu pierwszego Argumentacja stron 39      W ramach części pierwszej Komisja twierdzi, że Sąd naruszył prawo, uznając, iż ciężar finansowy środków wsparcia na rzecz CHP ponoszony przez operatorów systemów dystrybucyjnych nie stanowi podatku lub innej obowiązkowej opłaty w rozumieniu orzecznictwa Trybunału i że w związku z tym w niniejszej sprawie nie miało miejsca użycie zasobów państwowych. 40      Podnosi ona, że Sąd oparł się w tym względzie na trzech ocenach, z których wszystkie są obarczone błędem co do prawa. 41      W pierwszej kolejności, zdaniem Komisji, Sąd uznał w pkt 65–70 i 89 zaskarżonego wyroku, że w celu stwierdzenia istnienia zasobów państwowych konieczne nie należy mylić użycia funduszy z pochodzeniem funduszy. W związku z tym należy odróżnić osobę zobowiązaną do zapłaty obowiązkowej opłaty od osoby zobowiązanej do zapłaty pomocy, która z tego tytułu płaci beneficjentowi kwoty odpowiadające takiej opłacie. Ponieważ w niniejszej sprawie tylko jedna osoba posiada te dwie cechy, jako że każdy operator systemu dystrybucyjnego jest zobowiązany do uiszczenia opłaty KWKG oraz jest odpowiedzialny za wypłatę wsparcia KWKG beneficjentom środków wsparcia na rzecz CHP, Sąd uznał, że nie zaistniały zasoby państwowe. 42      Natomiast Komisja uważa, że ani art. 107 ust. 1 TFUE, ani orzecznictwo przywołane przez Sąd nie uzasadniają wymogu istnienia stosunku trójstronnego między podmiotem zobowiązanym do uiszczenia obowiązkowej opłaty, podmiotem odpowiedzialnym za przyznanie pomocy oraz beneficjentem tej pomocy. Decydujące znaczenie ma jedynie istnienie obowiązkowej opłaty. 43      W drugiej kolejności Komisja podnosi, że Sąd orzekł w pkt 71, 72 i 88 zaskarżonego wyroku, iż nie wykazała ona, iż fundusze uzyskane z opłaty KWKG były pobierane i zarządzane zgodnie z prawem krajowym. Sąd dostrzegł tam dodatkową przesłankę w stosunku do istnienia obowiązkowej opłaty wyrównawczej. 44      Komisja jest natomiast zdania, że nie jest konieczne spełnienie innych kryteriów, takich jak zarządzanie funduszami i ich podział zgodnie z prawem krajowym, ponieważ sam charakter podatku lub obowiązkowej opłaty jest wystarczający do stwierdzenia istnienia zasobów państwowych, przy czym podatek może być pobierany również przez podmioty prywatne. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z obowiązkiem zapłaty nałożonym jednostronnie przez ustawę na szczególną kategorię osób, a tym samym z obowiązkowym podatkiem lub opłatą. 45      Zawarte w pkt 35 wyroku z dnia 12 stycznia 2023 r., DOBELES HES (C‑702/20 i C‑17/21, EU:C:2023:1) stwierdzenie, że kwoty „są zarządzane i rozdzielane zgodnie z ustawodawstwem”, było związane z koniecznością odróżnienia sytuacji rozpatrywanej w sprawie, w której zapadł ten wyrok, od sytuacji rozpatrywanej w sprawach, w których zapadły wyroki z dnia 15 lipca 2004 r., Pearle i in. (C‑345/02, EU:C:2004:448) oraz z dnia 30 maja 2013 r., Doux Élevage i Coopérative agricole UKL‑ARREE (C‑677/11, EU:C:2013:348), w których władze publiczne ograniczyły się do wprowadzenia obowiązku pobierania opłaty ustanowionej i zarządzanej przez stowarzyszenie prawa prywatnego dla grupy podmiotów prawnych również prawa prywatnego. Sytuacje te nie są porównywalne z sytuacją w niniejszej sprawie, ponieważ zdaniem Komisji to państwo niemieckie wprowadziło wsparcie KWKG i podjęło wszelkie niezbędne środki w celu „zarządzania i podziału” odpowiednich kwot zgodnie z prawem niemieckim. Uznając, że jest inaczej, Sąd popełnił również błąd w kwalifikacji prawnej okoliczności faktycznych. 46      Tytułem ewentualnym Komisja dodaje, że w każdym wypadku te dwa pierwsze ustalenia Sądu opierają się na innym błędzie, którego Sąd miał się dopuścić w pkt 71 i 72 zaskarżonego wyroku, polegającym na tym, że Sąd niesłusznie uznał, iż mechanizmu podziału obciążenia finansowego między operatorów sieci nie można uznać za „zarządzanie funduszami”, ponieważ mechanizm ten wprowadza wyłącznie rekompensatę tego obciążenia między operatorami sieci. Wrzeczywistości, po pierwsze, obciążenie finansowe operatorów systemów dystrybucyjnych wynika nie z zapłaty wsparcia KWKG, za którą operatorzy ci otrzymaliby zwrot od operatorów systemów przesyłowych, lecz z płatności opłaty KWKG, którą operatorzy systemów dystrybucyjnych byli zobowiązani uiszczać na rzecz operatorów systemów przesyłowych. Po drugie, Sąd nie uwzględnił roli BAFA i BNetzA w wyborze beneficjentów środków wsparcia na rzecz CHP i w ustaleniu kwoty płatności na podstawie ustawy. Taki mechanizm umożliwiał zatem „zarządzanie i rozdzielanie” obciążenia finansowego związanego z tymi środkami. 47      W trzeciej kolejności Komisja wskazuje, że w pkt 73–76 zaskarżonego wyroku Sąd uznał, iż nie wykazała ona, że operatorzy systemu dystrybucyjnego faktycznie byli objęci obowiązkową opłatą, ponieważ mieli oni możliwość przerzucenia opłaty KWKG na swoich klientów. 48      Tymczasem zdaniem Komisji sama możliwość przerzucenia dodatkowych kosztów na osoby trzecie jest bezskuteczna do celów stwierdzenia istnienia zasobów państwowych, jak wynika to jej zdaniem z wyroku z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja (C‑405/16 P, EU:C:2019:268, pkt 65–71). 49      Republika Federalna Niemiec uważa, że należy oddalić całość argumentacji przedstawionej na poparcie pierwszej części jedynego zarzutu. Ocena Trybunału 50      Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem dla uznania określonego środka za „pomoc państwa” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE konieczne jest, aby zostały spełnione cztery przesłanki, to znaczy aby nastąpiła interwencja państwa lub interwencja „przy użyciu zasobów państwowych”, aby interwencja ta mogła wpływać na wymianę handlową pomiędzy państwami członkowskimi, aby przynosiła ona selektywną korzyść jej beneficjentom oraz aby zakłócała konkurencję lub groziła jej zakłóceniem (wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 146 i przytoczone tam orzecznictwo). 51      Co się tyczy pierwszej z tych przesłanek, z utrwalonego orzecznictwa wynika, że środek można zakwalifikować jako interwencję państwa lub pomoc przyznaną „przy użyciu zasobów państwowych”, jeżeli z jednej strony środek jest przyznawany bezpośrednio lub pośrednio z tych zasobów, a z drugiej strony można go przypisać państwu członkowskiemu (wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 147 i przytoczone tam orzecznictwo). 52      Co się tyczy w szczególności przesłanki dotyczącej przyznania korzyści „przy użyciu zasobów państwowych”, Trybunał w swoim orzecznictwie określił dwa kryteria pozwalające na ustalenie, że fundusze, za pomocą których przyznaje się korzyść taryfową na mocy przepisów krajowych, stanowią „zasoby państwowe” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE (wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 148 i przytoczone tam orzecznictwo). 53      W związku z tym, po pierwsze, fundusze zasilane przez podatek lub inne obowiązkowe opłaty na podstawie ustawodawstwa krajowego oraz zarządzane i rozdzielane zgodnie z tym ustawodawstwem stanowią „zasoby państwowe” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE (wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 149 i przytoczone tam orzecznictwo). W tym względzie okoliczność, że ciężar finansowy opłaty spoczywa de facto na określonej kategorii osób, nie wystarcza do wykazania, że fundusze pochodzące z tej opłaty mają charakter „zasobów państwowych” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. Konieczne jest również, by owa opłata była obowiązkowa na mocy prawa krajowego (wyrok z dnia 12 stycznia 2023 r., DOBELES HES, C‑702/20 i C‑17/21, EU:C:2023:1, pkt 36). 54      Po drugie, fakt, że kwoty pozostają stale pod kontrolą publiczną, a zatem – do dyspozycji właściwych organów krajowych, wystarcza, by zakwalifikować je jako „zasoby państwowe” w rozumieniu tego przepisu (wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 150 i przytoczone tam orzecznictwo). 55      Kryteria wymienione w pkt 53 i 54 niniejszego wyroku stanowią alternatywne kryteria pozwalające na ustalenie, że środek jest przyznawany „przy użyciu zasobów państwowych” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE (wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 151 i przytoczone tam orzecznictwo). 56      Wynika z tego, że państwowy charakter zasobów w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE można wykazać za pomocą dwóch alternatywnych przesłanek, z których jedna dotyczy istnienia obowiązkowego obciążenia spoczywającego na konsumentach lub odbiorcach końcowych, a druga kontroli państwowej nad zarządzaniem systemem, a w szczególności nad funduszami lub zarządcami tych funduszy (zob. podobnie wyrok z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja, C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 152). 57      Tymczasem z pkt 93 zaskarżonego wyroku, który nie został zakwestionowany w ramach odwołania, wynika, że w spornej decyzji Komisja ograniczyła się do zastosowania pierwszego z tych dwóch kryteriów. Prawdą jest, że po zbadaniu w pkt 56–90 zaskarżonego wyroku tego pierwszego kryterium Sąd zbadał jednak w pkt 91–100 tego wyroku, czy w niniejszej sprawie spełnione zostało drugie z kryteriów wymienionych w pkt 56 niniejszego wyroku, lecz uznał, że nie zostało spełnione żadne z tych kryteriów. Niemniej jednak, ponieważ część pierwsza jedynego zarzutu dotyczy jedynie analizy przeprowadzonej przez Sąd w pkt 65–89 zaskarżonego wyroku, część ta dotyczy jedynie pierwszego z tych kryteriów. 58      Co się tyczy argumentacji przedstawionej na poparcie tej części zarzutu, w pierwszej kolejności w zakresie, w jakim Komisja podnosi w istocie w pierwszym zastrzeżeniu, że Sąd naruszył prawo w pkt 65–70 i 89 zaskarżonego wyroku, uznając, że ustalenie określenie zasobów państwowych wymaga istnienia „stosunku trójstronnego” między podmiotem zobowiązanym do uiszczenia obowiązkowej opłaty, podmiotem odpowiedzialnym za przyznanie pomocy oraz jej beneficjentem, wystarczy zauważyć, że o ile sformułowanie to zostało użyte przez Republikę Federalną Niemiec w ramach jej skargi w pierwszej instancji, jak wynika z pkt 47 tego wyroku, o tyle nie zostało ono powtórzone przez Sąd w tych kwestionowanych punktach zaskarżonego wyroku. W konsekwencji argument ten nie znajduje oparcia w faktach. 59      Niemniej jednak w ramach tego zastrzeżenia Komisja podnosi również, że istnienie obowiązkowej opłaty ma decydujące znaczenie dla określenia „zasobów państwowych” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, i zarzuca Sądowi, że uznał, iż obowiązkowe rozporządzenie środkami finansowymi przysługujące danej kategorii prywatnych podmiotów gospodarczych na rzecz innej kategorii prywatnych podmiotów gospodarczych nie wystarcza do wykazania zaangażowania zasobów państwowych. 60      W tym względzie należy zauważyć, że w pkt 64 zaskarżonego wyroku Sąd słusznie przypomniał orzecznictwo przedstawione w pkt 53 niniejszego wyroku, zgodnie z którym aby fundusze mogły zostać uznane za „zasoby państwowe” w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, muszą one pochodzić w szczególności z podatków lub innych opłat obowiązkowych na mocy przepisów krajowych. 61      Stosując tę zasadę w niniejszej sprawie, Sąd uznał w pkt 67 i 70 zaskarżonego wyroku, że Komisja niesłusznie stwierdziła, iż ciążący na operatorach sieci obowiązek wypłaty wsparcia KWKG beneficjentom środków wsparcia na rzecz CHP wystarcza do stwierdzenia istnienia podatku lub innej obowiązkowej opłaty mogącej oznaczać zaangażowanie zasobów państwowych. Sąd wyjaśnił, że okoliczność ta pozwala jedynie na stwierdzenie przeznaczenia środków finansowych zgodnie z prawem, bez wskazania pochodzenia funduszy wykorzystywanych przez operatorów sieci w celu wykonania ich obowiązków. Na poparcie tego stwierdzenia Sąd odniósł się w pkt 68 i 69 tego wyroku do kryterium przerzucenia na osobę trzecią ciężaru finansowego wynikającego z przeznaczenia funduszy w celu określenia pochodzenia danych funduszy, a w konsekwencji ewentualnego zaangażowania zasobów państwowych. 62      Trybunał orzekł już, że dla stwierdzenia zaangażowania zasobów państwowych nie wystarczy, by operatorzy sieci przerzucali na odbiorców końcowych w cenie sprzedaży energii elektrycznej dodatkowe koszty spowodowane ciążącym na nich obowiązkiem do zakupu energii elektrycznej wytwarzanej z odnawialnych źródeł energii według taryf ustalonych w ustawie, ponieważ rekompensata ta wynika wyłącznie z praktyki, a nie z ustawowego obowiązku (zob. podobnie wyroki: z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja, C‑405/16 P, EU:C:2019:268, pkt 70, 71; a także z dnia 12 stycznia 2023 r., DOBELES HES, C‑702/20 i C‑17/21, EU:C:2023:1, pkt 37). 63      Ponadto istnienie obowiązkowego obciążenia ponoszonego przez odbiorców końcowych energii elektrycznej na „drugim poziomie” łańcucha dostaw energii elektrycznej, który zasila fundusze wykorzystywane do udzielania wsparcia na „pierwszym poziomie” tego łańcucha, było w istocie, jak zauważył rzecznik generalny w pkt 66 i 67 opinii, stale uwzględniane w orzecznictwie, a w szczególności w wyrokach z dnia 17 lipca 2008 r., Essent Netwerk Noord i in. (C‑206/06, EU:C:2008:413, pkt 66), z dnia 19 grudnia 2013 r., Association Vent De Colère! i in. (C‑262/12, EU:C:2013:851, pkt 22–24); z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja (C‑405/16 P, EU:C:2019:268, pkt 64–71); z dnia 15 maja 2019 r., Achema i in. (C‑706/17, EU:C:2019:407, pkt 57, 64); z dnia 12 stycznia 2023 r., DOBELES HES (C‑702/20 i C‑17/21, EU:C:2023:1, pkt 30, 36, 37); z dnia 7 marca 2024 r., Fallimento Esperia i GSE (C‑558/22, EU:C:2024:209, pkt 76, 77); z dnia 26 września 2024 r., Covestro Deutschland i Niemcy/Komisja (C‑790/21 P i C‑791/21 P, EU:C:2024:792, pkt 178); a także z dnia 26 września 2024 r., WEPA Hygieneprodukte i in./Komisja (C‑795/21 P i C‑796/21 P, EU:C:2024:807, pkt 124). 64      Orzecznictwo przypomniane w pkt 62 i 63 niniejszego wyroku odzwierciedla fakt, iż aby uznać wsparcie przyznane beneficjentowi za pomoc państwa, konieczne jest, aby to wsparcie obciążało budżet państwa, co zakłada istnienie wystarczająco bezpośredniego związku między wspomnianym wsparciem a uszczupleniem tego budżetu lub wystąpieniem dostatecznie konkretnego gospodarczego ryzyka powstania obciążeń dla tego budżetu. W tym kontekście Trybunał orzekł również, że w odniesieniu do podmiotów odrębnych od organu władzy publicznej podlegających obowiązkowi zakupu energii elektrycznej decydującym elementem w tym względzie jest fakt, że takie podmioty są upoważnione przez państwo do zarządzania zasobami państwowymi, a nie że są tylko zobowiązane do zakupu przy użyciu własnych zasobów finansowych (zob. podobnie wyrok z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja, C‑405/16 P, EU:C:2019:268, pkt 58–60 i przytoczone tam orzecznictwo). 65      Wynika z tego, że w braku jakiegokolwiek obowiązkowego przerzucenia na odbiorców końcowych obciążenia finansowego odpowiadającego dopłacie należnej od operatorów sieci do ceny sprzedaży energii elektrycznej nie można uznać, że fundusze zasilające tę dopłatę pochodzą z podatku lub innej obowiązkowej opłaty, a zatem stanowią zasoby państwowe w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. 66      W niniejszej sprawie z ustaleń dokonanych przez Sąd w pkt 60 zaskarżonego wyroku, których Komisja nie kwestionuje, wynika, że operatorzy systemów dystrybucyjnych, mimo iż są zobowiązani do wypłaty wsparcia KWKG beneficjentom rozpatrywanych środków, mają prawo do przerzucenia związanego z tym ciężaru finansowego, odpowiadającego opłacie KWKG, na swoich odbiorców końcowych, lecz nie są do tego prawnie zobowiązani. W tych okolicznościach Sąd nie naruszył prawa, gdy uznał, że Komisja nie wykazała, iż środki wsparcia na rzecz CHP wiążą się z zaangażowaniem zasobów państwowych w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. 67      W konsekwencji argumenty na poparcie zastrzeżenia pierwszego części pierwszej jedynego zarzutu Komisji, skierowane przeciwko pkt 65–70 i 89 zaskarżonego wyroku, są bezzasadne. 68      W drugiej kolejności, jeśli chodzi o drugie zastrzeżenie podniesione przez Komisję, skierowane przeciwko pkt 71, 72 i 88 zaskarżonego wyroku, w których Sąd uznał w istocie, że do tego, by fundusze stanowiły zasoby państwowe, nie wystarczy, by były one zasilane z podatku lub innych opłat obowiązkowych na mocy ustawodawstwa krajowego, ponieważ fundusze te powinny być również zarządzane i rozdzielane zgodnie z tymi przepisami, wystarczy stwierdzić, że zastrzeżenie to jest bezskuteczne. 69      Zgodnie bowiem z orzecznictwem przypomnianym w pkt 53 niniejszego wyroku, do którego Sąd słusznie odniósł się w pkt 57 i 64 zaskarżonego wyroku, kryterium zarządzania danymi funduszami i ich rozdziału zgodnie z ustawodawstwem krajowym dodaje się do kryterium, wedle którego fundusze te muszą pochodzić z podatku lub innych obowiązkowych opłat. W tym względzie Komisja dokonuje błędnej interpretacji pkt 35 wyroku z dnia 12 stycznia 2023 r., DOBELES HES (C‑702/20 i C‑17/21, EU:C:2023:1), twierdząc, że wzmianka o pierwszym z tych kryteriów ma wyłącznie na celu odróżnienie sytuacji rozpatrywanej w tym wyroku od sytuacji rozpatrywanych w wyrokach wymienionych w pkt 45 niniejszego wyroku, przy czym żadne ograniczenie w tym zakresie nie wynika ze wspomnianego wyroku z dnia 12 stycznia 2023 r. Wspomniane kryterium zostało zresztą ustanowione jako autonomiczne kryterium charakterystyki zaangażowania zasobów państwowych, obok kryterium pochodzenia danych funduszy, począwszy od wyroku z dnia 2 lipca 1974 r., Włochy/Komisja (173/73, EU:C:1974:71, pkt 35). 70      Tymczasem z pkt 58–66 niniejszego wyroku wynika, że Sąd nie naruszył prawa, gdy uznał, iż fundusze zasilające sporne środki nie stanowią obowiązkowej opłaty. 71      W konsekwencji nawet gdyby przyjąć założenie, że Sąd naruszył prawo przy wykładni kryterium, zgodnie z którym fundusze zasilane z obowiązkowej opłaty powinny być zarządzane i rozdzielane zgodnie z ustawodawstwem krajowym, taki błąd nie miałby żadnego wpływu na zasadność stwierdzenia braku takiej opłaty w niniejszej sprawie. 72      Z tych samych względów bezskuteczna jest również argumentacja podniesiona przez Komisję tytułem ewentualnym i przedstawiona w pkt 46 niniejszego wyroku, zgodnie z którą Sąd w istocie błędnie zastosował kryterium wymagające, aby fundusze były zarządzane i rozdzielane zgodnie z ustawodawstwem krajowym. 73      W trzeciej kolejności, co się tyczy zastrzeżenia trzeciego podniesionego przez Komisję, dotyczącego pkt 73–76 zaskarżonego wyroku, wystarczy zauważyć, że z analizy zastrzeżenia pierwszego rozpatrywanej części jedynego zarzutu wynika, iż obowiązkowe przerzucenie ciężaru finansowego środków wsparcia na rzecz CHP było istotne dla oceny istnienia zasobów państwowych. W szczególności z pkt 62 niniejszego wyroku wynika, że Komisja dokonuje błędnej interpretacji wyroku z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja (C‑405/16 P, EU:C:2019:268), gdy utrzymuje, iż Trybunał orzekł w nim, że sama możliwość przerzucenia dodatkowych kosztów na osoby trzecie nie ma wpływu na kwestię, czy wykorzystywane są zasoby państwowe. Zarzut ten jest zatem bezzasadny. 74      W świetle powyższego część pierwszą jedynego zarzutu odwołania należy oddalić. W przedmiocie części drugiej jedynego zarzutu Argumentacja stron 75      W części drugiej jedynego zarzutu, podniesionej tytułem ewentualnym, Komisja podnosi, że w pkt 101–117 zaskarżonego wyroku Sąd nie uwzględnił orzecznictwa wynikającego z wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160). 76      Przede wszystkim Komisja jest zdania, że w orzecznictwie tym Trybunał ogranicza się do stwierdzenia, że jedynie przypadki, w których państwo interweniuje poprzez regulację cen rynkowych – na przykład poprzez ustalenie cen minimalnych lub regulowanych lub minimalnych wielkości zakupów – nie prowadzą do zaangażowania zasobów państwowych. Tymczasem w niniejszej sprawie KWKG z 2020 r. nie przewiduje takiej regulacji cen. Operatorzy sieci są bowiem zobowiązani do wypłaty wsparcia KWKG beneficjentom środków wsparcia na rzecz CHP podłączonych do ich sieci niezależnie od jakiegokolwiek zakupu przez nich energii elektrycznej. Państwo nakłada zatem obowiązki płatności bezpośrednich między podmiotami prywatnymi, przy czym zobowiązania te nie są oparte na jakimkolwiek stosunku umownym. 77      Następnie zdaniem Komisji rozszerzająca wykładnia wyjątku, o którym mowa w tym orzecznictwie, sprowadzałaby się do umożliwienia państwu członkowskiemu, które nakłada zobowiązania płatnicze na prywatne podmioty gospodarcze, wspierania każdego sektora przemysłowego lub każdego konkretnego przedsiębiorstwa. 78      Wreszcie Komisja przypomina orzecznictwo wynikające w szczególności z wyroku z dnia 11 sierpnia 1995 r., Dubois i Général cargo services (C‑16/94, EU:C:1995:268, pkt 15, 21), dotyczące pojęcia „podatku” w rozumieniu art. 30 i 110 TFUE. Uważa ona, iż można z niego wywnioskować, że decydującym elementem jest to, czy płatność stanowi świadczenie wzajemne za określoną usługę faktycznie i indywidualnie świadczoną na rzecz podmiotu gospodarczego, w którym to przypadku płatność ta nie mieści się w pojęciu „podatku”, czy też służy ona finansowaniu realizacji usługi publicznej, w którym to przypadku mieści się w tym pojęciu. W tym kontekście prywatne pochodzenie zasobów, na którym oparł się Sąd, nie ma znaczenia, ponieważ każda forma poboru opiera się na zasobach prywatnych. W tym względzie Komisja powołuje się również na wyrok z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja (C‑405/16 P, EU:C:2019:268), który miał zostać błędnie zinterpretowany przez Sąd w pkt 111 zaskarżonego wyroku, oraz na wyrok z dnia 7 marca 2024 r., Fallimento Esperia i GSE (C‑558/22, EU:C:2024:209), który potwierdza, że sytuację „obowiązku zakupu” należy odróżnić od sytuacji, w której państwo nakłada obowiązek zapłaty, który stanowi w rzeczywistości obowiązkową opłatę. 79      Republika Federalna Niemiec kwestionuje tę argumentację. Ocena Trybunału 80      Aby orzec w przedmiocie tej części jedynego zarzutu, należy przypomnieć, że w pkt 59 wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160) Trybunał stwierdził, iż spoczywający na prywatnych przedsiębiorstwach zajmujących się zaopatrzeniem w energię elektryczną obowiązek zakupu energii elektrycznej wytworzonej z odnawialnych źródeł energii po ustalonych cenach minimalnych nie prowadzi do żadnego bezpośredniego bądź pośredniego transferu zasobów państwowych do przedsiębiorstw, które tę energię wytwarzają. W pkt 60 i 61 tego wyroku Trybunał wywnioskował z tego zasadniczo, że w przypadku braku takiego transferu zasobów państwowych okoliczność, że obowiązek zakupu jest przewidziany przez ustawę i że gwarantuje określonym przedsiębiorstwom niezaprzeczalną korzyść, nie może sama w sobie nadawać mu charakteru pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. 81      Wystarczy zatem wskazać przede wszystkim, że wbrew temu, co twierdzi Komisja, Sąd zasadniczo słusznie stwierdził w pkt 105–108 zaskarżonego wyroku, iż Trybunał nie uznał, jakoby jedynie regulacja cen narzucona przez ustawodawstwo państwa członkowskiego nie mogła zostać zakwalifikowana jako pomoc państwa. W rzeczywistości ograniczył się on do wskazania, że nałożenie na prywatne przedsiębiorstwa zajmujące się zaopatrzeniem w energię elektryczną obowiązku zakupu energii elektrycznej wytworzonej z odnawialnych źródeł energii po ustalonych cenach minimalnych nie stanowi pomocy państwa, jeżeli obowiązek ten nie prowadzi do żadnego bezpośredniego lub pośredniego transferu zasobów państwowych do przedsiębiorstw, które tę energię wytwarzają. 82      W sprawie, w której zapadł wyrok z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160), zapłata wynikająca z różnicy między ceną rynkową a ceną minimalną narzuconą ustawą nie była bowiem zasilana z zasobów państwowych, lecz była pokrywana z własnych zasobów finansowych rozpatrywanych przedsiębiorstw zajmujących się zaopatrzeniem w energię elektryczną, przy czym obciążenie to było rozdzielane wyłącznie między przedsiębiorstwa i prywatnych operatorów sieci elektroenergetycznych na poprzednim szczeblu. 83      Tymczasem z analizy części pierwszej niniejszego jedynego zarzutu wynika, że Sąd nie naruszył prawa, gdy uznał, iż ma to miejsce także w niniejszej sprawie. 84      Wynika z tego, że Sąd nie naruszył również prawa, gdy uznał w pkt 112 zaskarżonego wyroku, iż aby wykluczyć zastosowanie orzecznictwa wynikającego z wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160), Komisja powinna była wykazać, niezależnie od tego, czy środki wsparcia na rzecz CHP stanowią środek „zwykłego regulowania cen”, że korzyść na rzecz beneficjentów tych środków nie została przyznana przez operatorów sieci, którzy są podmiotami prywatnymi, za pomocą ich własnych zasobów finansowych. Sąd nie popełnił również błędu, gdy stwierdził w pkt 114 zaskarżonego wyroku, że w braku wykazania przez Komisję, iż jedno z alternatywnych kryteriów wymienionych w pkt 53 i 54 niniejszego wyroku zostało spełnione, operatorzy sieci wykorzystują swoje własne zasoby finansowe w celu przyznania kwot przewidzianych w KWKG z 2020 r. beneficjentom środków wsparcia CHP w rozumieniu orzecznictwa wynikającego z wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160). 85      Wynika z tego następnie, że zarzut dotyczący konieczności dokonywania zawężającej wykładni podnoszonego wyjątku wynikającego z tego orzecznictwa jest również bezzasadny. Jak bowiem wynika już z pkt 80 niniejszego wyroku, w wyroku z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra (C‑379/98, EU:C:2001:160) Trybunał nie wprowadził wyjątku, lecz ograniczył się do dokonania wykładni art. 107 ust. 1 TFUE, a w szczególności ustanowionego w tym postanowieniu wymogu, zgodnie z którym – jak przypomniano w pkt 50 niniejszego wyroku – uznanie za „pomoc państwa” zakłada w szczególności istnienie interwencji państwa lub „przy użyciu zasobów państwowych”. 86      Tymczasem w zakresie, w jakim Komisja uważa, że wykładnia ta sprowadzałaby się do umożliwienia państwu członkowskiemu, które nakłada na prywatne podmioty gospodarcze obowiązki płatnicze, wspieranie każdego sektora przemysłowego lub każdego konkretnego przedsiębiorstwa, wystarczy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem jedynie korzyści przyznane bezpośrednio lub pośrednio przy użyciu zasobów państwowych są uznawane za pomoc państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE. Rozróżnienie wprowadzone w tym postanowieniu pomiędzy „pomocą przyznawaną przez państwa członkowskie” i pomocą przyznawaną „przy użyciu zasobów państwowych” nie oznacza, że wszystkie przywileje udzielone przez państwo stanowią pomoc, niezależnie od tego, czy byłyby finansowane ze środków państwowych, czy też nie, ale ma na celu jedynie włączenie do tego pojęcia zarówno przywilejów przyznanych bezpośrednio przez państwo, jak również tych udzielanych za pośrednictwem organizacji publicznej lub prywatnej, wskazanej lub utworzonej przez to państwo (wyroki: z dnia 13 marca 2001 r., PreussenElektra, C‑379/98, EU:C:2001:160, pkt 58; z dnia 27 stycznia 2022 r., Fondul Proprietatea, C‑179/20, EU:C:2022:58, pkt 91). 87      Wreszcie, co się tyczy znaczenia orzecznictwa, na którym opiera się Komisja, należy zauważyć, po pierwsze, że w wyroku z dnia 11 sierpnia 1995 r., Dubois i Général cargo services (C‑16/94, EU:C:1995:268) Trybunał został zapytany nie o wykładnię art. 107 TFUE, lecz o to, czy obciążenie nakładane na towary z powodu przekroczenia przez nie granicy jest objęte zakazem przewidzianym w artykułach traktatu WE, które zostały zastąpione art. 28 i 30 TFUE. Ponadto o ile Trybunał orzekł w pkt 21 tego wyroku, że te ostatnie z wskazanych przepisów mają zastosowanie do „opłaty przewozowej” mającej na celu zrekompensowanie pokrycia przez przedsiębiorstwo prywatne kosztów wynikających z wykonywania usługi publicznej, o tyle w niniejszym przypadku ani wsparcie KWKG, ani opłata KWKG nie są przeznaczone na pierwszym poziomie łańcucha dostaw energii elektrycznej do rekompensowania pokrycia kosztów wynikających z wykonywania usługi publicznej. W związku z tym Komisja bezskutecznie powołuje się na wspomniany wyrok w celu wykazania, że Sąd naruszył prawo, gdy uznał, iż nie wykazała ona, że środki wsparcia na rzecz CHP były finansowane z zasobów państwowych. 88      Po drugie, co się tyczy wyroku z dnia 28 marca 2019 r., Niemcy/Komisja (C‑405/16 P, EU:C:2019:268), wystarczy stwierdzić, że – jak zauważył w istocie rzecznik generalny w pkt 108 i 109 opinii – wyrok ten nie zawiera podstaw pozwalających uznać, że jedynie istnienie regulacji cen rynkowych w ramach stosunku wzajemnego między jednostkami uzasadnia stwierdzenie braku zaangażowania zasobów państwowych. 89      Po trzecie, to samo dotyczy wyroku z dnia 7 marca 2024 r., Fallimento Esperia i GSE (C‑558/22, EU:C:2024:209). Jak wynika bowiem z pkt 74–77 tego wyroku, zaangażowanie zasobów państwowych można było stwierdzić na tej podstawie, że podmiot, który można utożsamić z państwem, nabywał nadwyżki zielonych certyfikatów będące przedmiotem sprawy, w której zapadł wspomniany wyrok, korzystając z wpływów pochodzących ze składnika taryfy nałożonego przez ustawodawstwo krajowe na konsumentów energii elektrycznej i wypłacanego temu podmiotowi w celu zakupu tych certyfikatów. 90      W świetle powyższego druga część jedynego zarzutu jest również bezzasadna, w związku z czym odwołanie należy oddalić w całości. W przedmiocie kosztów 91      Zgodnie z art. 184 § 2 regulaminu postępowania przed Trybunałem jeżeli odwołanie jest bezzasadne, Trybunał rozstrzyga o kosztach. 92      Zgodnie z art. 138 § 1 tego regulaminu, mającym zastosowanie do postępowania odwoławczego na podstawie art. 184 § 1 regulaminu, kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. 93      Ponieważ Republika Federalna Niemiec wniosła o obciążenie Komisji kosztami postępowania, a jedyny zarzut Komisji został oddalony, należy obciążyć ją jej własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez Republikę Federalną Niemiec w ramach niniejszego odwołania. Z powyższych względów Trybunał (czwarta izba) orzeka, co następuje: 1)      Odwołanie zostaje oddalone. 2)      Komisja Europejska pokrywa własne koszty oraz koszty poniesione przez Republikę Federalną Niemiec w ramach niniejszego odwołania. Podpisy *Język postępowania: niemiecki.

© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 14.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło