C-259/21
Opinia rzecznika generalnegoTSUE2022-06-22CELEX: 62021CC0259ECLI:EU:C:2022:498
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Unii Europejskiej przekroczyła swoje kompetencje, przyjmując środki techniczne w dziedzinie rybołówstwa na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, w sytuacji gdy rozporządzenia podstawowe (rozporządzenia 2019/472 i 2019/1241) upoważniały Komisję do określania takich środków w aktach delegowanych, oraz czy naruszyło to prerogatywy Parlamentu Europejskiego i zasadę lojalnej współpracy?Ratio decidendi
Rzecznik generalny uznał, że zaskarżone przepisy, będące środkami technicznymi w dziedzinie rybołówstwa, są funkcjonalnie związane z „ustalaniem wielkości dopuszczalnych połowów” w rozumieniu art. 43 ust. 3 TFUE i nie stanowią politycznych wyborów zastrzeżonych dla prawodawcy Unii. Rozporządzenia podstawowe nie wykluczały możliwości działania Rady w tym zakresie, a zaskarżone przepisy miały charakter tymczasowy, mając na celu wypełnienie luki prawnej do czasu przyjęcia aktów delegowanych przez Komisję. Rada nie nadużyła władzy ani nie naruszyła zasady lojalnej współpracy, ponieważ działała w granicach swoich kompetencji, z poszanowaniem ram prawnych i nie pozbawiła Komisji jej uprawnień.Stan faktyczny
Parlament Europejski wniósł skargę o stwierdzenie nieważności art. 15–17, art. 20 i art. 59 akapit drugi rozporządzenia Rady (UE) 2021/92, które ustanawiało uprawnienia do połowów na rok 2021. Zaskarżone przepisy dotyczyły środków technicznych, takich jak rozmiary oczek sieci i zakaz połowu niektórych gatunków. Parlament argumentował, że Rada, przyjmując te przepisy na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, przekroczyła swoje kompetencje, ponieważ rozporządzenia podstawowe (2019/472 i 2019/1241) upoważniały Komisję do przyjmowania takich środków w drodze aktów delegowanych. W trakcie postępowania, Komisja przyjęła rozporządzenie delegowane 2021/2324, które zastąpiło art. 15–17, a nowe rozporządzenie Rady na rok 2022 zastąpiło art. 20.Rozstrzygnięcie
Rzecznik generalny rekomenduje Trybunałowi:
– oddalenie skargi Parlamentu Europejskiego mającej na celu stwierdzenie nieważności art. 15–17, art. 20 i art. 59 akapit drugi rozporządzenia Rady (UE) 2021/92 z dnia 28 stycznia 2021 r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2021 w odniesieniu do niektórych stad ryb i grup stad ryb, mających zastosowanie w wodach Unii oraz, dla unijnych statków rybackich, w niektórych wodach nienależących do Unii; oraz
– obciążenie Parlamentu kosztami postępowania.Pełny tekst orzeczenia
OPINIA RZECZNIKA GENERALNEGO
NICHOLASA EMILIOU
przedstawiona w dniu 22 czerwca 2022 r. ( )
Sprawa C‑259/21
Parlament Europejski
przeciwko
Radzie Unii Europejskiej
Wspólna polityka rybołówstwa – Skarga o stwierdzenie nieważności – Artykuły 15–17, art. 20 i art. 59 akapit drugi rozporządzenia (UE) 2021/92 – Zakres zastosowania art. 43 ust. 3 TFUE – Kompetencja Rady – Podnoszone nadużycie władzy przez Radę – Procedura przyjmowania środków technicznych przewidziana w art. 10 ust. 4 i art. 15 rozporządzenia (UE) 2019/1241 oraz w art. 9 rozporządzenia (UE) 2019/472 – Kompetencja Komisji do określania tych środków technicznych w aktach delegowanych – Zasada lojalnej współpracy
I. Wprowadzenie
1.
W ujęciu ogólnym przedmiotem niniejszej sprawy jest spór między instytucjami Unii co do roli, jaką Rada Unii Europejskiej powinna odgrywać w związku z przyjmowaniem pewnych środków technicznych w dziedzinie rybołówstwa.
2.
Przed wejściem w życie Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej Rada odgrywała główną rolę przy określaniu wszystkich aspektów wspólnej polityki rybołówstwa (zwanej dalej „WPRyb”). Obecnie jednak już tak nie jest. Zgodnie z art. 43 ust. 2 TFUE do WPRyb stosuje się zwykłą procedurę ustawodawczą, zaś jednostronne uprawnienia decyzyjne Rady utrzymano wyłącznie w zakresie przewidzianym w art. 43 ust. 3 TFUE. W myśl tego postanowienia może ona przyjmować środki dotyczące w szczególności „ustalania i przydziału wielkości dopuszczalnych połowów”.
3.
W rozpatrywanej skardze Parlament Europejski wnosi o stwierdzenie nieważności pewnych środków technicznych ustanowionych rozporządzeniem (UE) 2021/92 ( ), które zostało przyjęte przez Radę w zastosowaniu owego postanowienia. Środki te przewidziano w art. 15, 16, 17 i 20 oraz w art. 59 akapit drugi rzeczonego rozporządzenia (zwanych dalej „zaskarżonymi przepisami”).
4.
Parlament twierdzi zasadniczo, że Rada, z racji tego, iż przyjęła te przepisy, wykroczyła poza granice swoich kompetencji. Jego zdaniem są one sprzeczne z dwoma rozporządzeniami, mianowicie z rozporządzeniem (UE) 2019/472 ( ) i rozporządzeniem (UE) 2019/1241 ( ) (zwanymi dalej łącznie „rozporządzeniami podstawowymi”), które zostały przyjęte przez Radę i Parlament zgodnie z art. 43 ust. 2 TFUE. Według Parlamentu te dwa rozporządzenia ograniczyły uprawnienia decyzyjne Rady przyznane jej w art. 43 ust. 3 TFUE w ten sposób, że wyraźnie upoważniono w nich Komisję do określenia, w drodze aktów delegowanych przyjmowanych na podstawie art. 290 ust. 1 TFUE ( ), środków technicznych odpowiadających środkom ustanowionym w zaskarżonych przepisach.
II. Ramy prawne
A. Odpowiednie postanowienia TFUE
5.
Artykuł 43 ust. 2 i 3 TFUE stanowi:
„2. Parlament Europejski i Rada, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą i po konsultacji z Komitetem Ekonomiczno-Społecznym, ustanawiają wspólną organizację rynków rolnych przewidzianą w artykule 40 ustęp 1, jak również inne przepisy niezbędne dla osiągnięcia celów wspólnej polityki rolnej i [WPRyb].
3. Rada, na wniosek Komisji, przyjmuje środki dotyczące ustalania cen, potrąceń, pomocy i ograniczeń ilościowych, jak również dotyczące ustalania i przydziału wielkości dopuszczalnych połowów”.
B. Rozporządzenia podstawowe
1.
Rozporządzenie 2019/472
6.
Artykuł 9 ust. 1 rozporządzenia 2019/472 stanowi:
„Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 18 niniejszego rozporządzenia i art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 ( ) w celu uzupełnienia niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do następujących środków technicznych:
a)
specyfikacji cech narzędzi połowowych i zasad dotyczących ich stosowania, w celu zapewnienia lub poprawy selektywności, zmniejszenia niezamierzonych połowów lub zminimalizowania negatywnego wpływu na ekosystem;
b)
specyfikacji zmian w narzędziach połowowych lub dodatkowych urządzeń do nich, w celu zapewnienia lub poprawy selektywności, zmniejszenia niezamierzonych połowów lub zminimalizowania negatywnego wpływu na ekosystem;
c)
ograniczeń lub zakazów stosowania określonych narzędzi połowowych, a także prowadzenia działalności połowowej na określonych obszarach lub w określonych okresach, w celu ochrony ryb w okresie tarła, ryb poniżej minimalnego rozmiaru odniesienia do celów ochrony lub ryb gatunków innych niż docelowe lub w celu zminimalizowania negatywnego wpływu na ekosystem; oraz
d)
określania minimalnych rozmiarów odniesienia do celów ochrony stad, do których zastosowanie ma niniejsze rozporządzenie, w celu zapewnienia ochrony niedojrzałych organizmów morskich”.
2.
Rozporządzenie 2019/1241
7.
Artykuł 10 ust. 4 rozporządzenia 2019/1241 ma następujące brzmienie:
„Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 29 w celu zmiany wykazu określonego w załączniku I, w przypadku gdy z najlepszych dostępnych opinii naukowych wynika, że w wykazie konieczne jest dokonanie zmiany”.
8.
Artykuł 15 ust. 2 owego rozporządzenia stanowi:
„W celu uwzględnienia regionalnych uwarunkowań odpowiednich połowów Komisja jest uprawniona do przyjmowania zgodnie z art. 29 niniejszego rozporządzenia oraz art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 aktów delegowanych w celu zmiany, uzupełnienia, uchylenia lub odstąpienia od środków technicznych określonych w [załącznikach V–XI i XIII], w tym przy wykonywaniu obowiązku wyładunku w kontekście art. 15 ust. 5 i 6 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. Komisja przyjmuje takie akty delegowane na podstawie wspólnego zalecenia przedłożonego zgodnie z art. 18 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 i zgodnie z odpowiednimi artykułami rozdziału III niniejszego rozporządzenia”.
9.
Artykuł 29 ust. 6 tego rozporządzenia stanowi:
„Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 2 ust. 2, art. 8 ust. 3, art. 10 ust. 4, art. 12 ust. 2, art. 15 ust. 2, art. 23 ust. 1 i 5, art. 27 ust. 7 i art. 31 ust. 4 wchodzi w życie tylko, jeżeli Parlament Europejski ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie lub jeżeli przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady”.
10.
Załącznik VI do rozporządzenia 2019/1241 określa środki techniczne mające zastosowanie do wód północno-zachodnich ( ).
C. Roporządzenie 2021/92 (zwane dalej „przedmiotowym rozporządzeniem”)
11.
Artykuł 15 przedmiotowego rozporządzenia, zatytułowany „Środki techniczne w odniesieniu do dorsza atlantyckiego i witlinka w Morzu Celtyckim”, określa szereg środków dotyczących w szczególności rozmiarów oczek sieci. Środki te mają zastosowanie do statków unijnych poławiających przy użyciu włoków dennych lub niewodów w Morzu Celtyckim.
12.
Artykuł 16 owego rozporządzenia, zatytułowany „Środki techniczne w Morzu Irlandzkim”, przewiduje obowiązki dotyczące wariantów narzędzi połowowych, które spoczywają na unijnych statkach rybackich poławiających włokami dennymi lub niewodami w Morzu Irlandzkim.
13.
Artykuł 17 tego rozporządzenia, zatytułowany „Środki techniczne w wodach na zachód od Szkocji”, również określa środki odnoszące się w szczególności do rozmiarów oczek sieci. Mają one zastosowanie do unijnych statków rybackich poławiających włokami dennymi lub niewodami w wodach na zachód od Szkocji w połowach homarca (Nephrops norvegicus).
14.
Zgodnie z art. 20 przedmiotowego rozporządzenia, zatytułowanym „Gatunki objęte zakazem połowów”, zabrania się unijnym statkom rybackim połowów, zatrzymywania na statku, przeładunku lub wyładunku pewnych gatunków w ówczesnych wodach Unii określonych rejonów i podobszarów ICES ( ). W przepisie tym wskazano również, że przypadkowo złowione osobniki wymienionych gatunków nie mogą być okaleczane oraz że należy je niezwłocznie uwolnić.
15.
Artykuł 59 owego rozporządzenia, zatytułowany „Przepis przejściowy”, stanowi:
„Artykuł 11, 19, 20, 27, 33, 34, 41, 42, 43, 48, 50 i 57 stosuje się nadal odpowiednio w 2022 r. do czasu wejścia w życie rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022.
Artykuł 15, 16 i 17 mają zastosowanie do dnia rozpoczęcia stosowania aktu delegowanego przyjętego zgodnie z art. 15 ust. 2 rozporządzenia [2019/1241] i zmieniającego załącznik VI do tego rozporządzenia przez wprowadzenie odpowiednich środków technicznych dla wód północno-zachodnich”.
III. Okoliczności powstania sporu
16.
W dniu 27 października 2020 r. Komisja przedstawiła wniosek dotyczący rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2021 w odniesieniu do niektórych stad ryb i grup stad ryb, mające zastosowanie w wodach Unii oraz, dla unijnych statków rybackich, w niektórych wodach nienależących do Unii (zwany dalej „wnioskiem Komisji”).
17.
W dniu 14 grudnia 2020 r. Komisja zaktualizowała ten wniosek w ten sposób, że przyjęła szereg przepisów identycznych z zaskarżonymi przepisami. Te projektowane przepisy najpierw znalazły się w dokumencie nieoficjalnym (zwanym dalej „dokumentem roboczym”), a następnie zostały opublikowane na stronie internetowej Komisji.
18.
W dniu 28 stycznia 2021 r. Rada przyjęła przedmiotowe rozporządzenie na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE. To rozporządzenie zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29 stycznia 2021 r. Weszło ono w życie następnego dnia po jego publikacji.
19.
Pismem złożonym w sekretariacie Trybunału w dniu 23 kwietnia 2021 r. Parlament wniósł, na podstawie art. 263 akapit drugi TFUE, rozpatrywaną skargę o stwierdzenie nieważności zaskarżonych przepisów.
IV. Okoliczności, które zaistniały po wniesieniu skargi
20.
W dniu 23 sierpnia 2021 r. Komisja przyjęła rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2021/2324 zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady 2019/1241 w zakresie środków technicznych dotyczących niektórych połowów dennych i pelagicznych w Morzu Celtyckim, Morzu Irlandzkim i wodach na zachód od Szkocji (zwane dalej „rozporządzeniem delegowanym 2021/2324”) ( ). Rozporządzenie to zostało przyjęte na podstawie art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241 (jednego z dwóch rozporządzeń podstawowych).
21.
Z motywu 6 rozporządzenia delegowanego 2021/2324 jasno wynika, że ma ono na celu „zawarcie w jednym akcie prawnym” środków technicznych odpowiadających środkom ustanowionym w art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia, a także pewnych innych środków.
22.
Ponadto Rada przyjęła, w dniu 27 stycznia 2022 r., nowe rozporządzenie w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2022 (zwane dalej „rozporządzeniem ustalającym uprawnienia do połowów na rok 2022”) ( ). Rozporządzenie to weszło w życie w dniu 31 stycznia 2022 r., czyli w jego opublikowania w Dzienniku Urzędowym ( ).
V. Postępowanie przed Trybunałem i żądania stron
23.
Parlament wnosi do Trybunału o:
–
stwierdzenie nieważności zaskarżonych przepisów; oraz o
–
obciążenie Rady kosztami postępowania.
24.
Rada wnosi do Trybunału o:
–
oddalenie skargi jako bezzasadnej i utrzymanie w mocy skutków zaskarżonych przepisów do czasu przyjęcia nowych przepisów zastępujących owe przepisy; oraz o
–
obciążenie Parlamentu kosztami postępowania.
25.
Postanowieniem prezesa Trybunału Sprawiedliwości z dnia 19 sierpnia 2021 r. Komisja została dopuszczona do sprawy w charakterze interwenienta popierającego żądania Rady.
VI. W przedmiocie skargi
26.
„Środ[ki] techniczn[e]” w dziedzinie rybołówstwa definiuje się jako „środ[ki] regulując[e], poprzez ustanowienie warunków dotyczących wykorzystania i struktury narzędzi połowowych i ograniczeń dostępu do obszarów połowów, skład połowów pod względem gatunków i wielkości oraz skutki dla elementów ekosystemów wynikające z działalności połowowej” ( ). Parlament i Rada określają środki techniczne mianem „narzędzi” wspierających wdrażanie WPRyb ( ). Bez nich nie dałoby się osiągnąć celów polegających na zachowaniu zasobów rybołówstwa i realizowaniu zasady względnej stabilności działalności w dziedzinie rybołówstwa, które przewodzą każdemu uregulowaniu Unii w tej dziedzinie ( ).
27.
Tego rodzaju środki mogą być teoretycznie przyjmowane: (i) przez Radę i Parlament na podstawie art. 43 ust. 2 TFUE; (ii) przez Komisję w trybie art. 290 ust. 1 TFUE, o ile akt prawny przyjęty na podstawie art. 43 ust. 2 TFUE przekazuje jej uprawnienia w tym zakresie; lub (iii) przez Radę działającą samodzielnie w zastosowaniu art. 43 ust. 3 TFUE ( ). Niniejsza sprawa dotyczy wzajemnych powiązań i granic tych odpowiednich uprawnień decyzyjnych.
28.
Jak wyjaśniłem w pkt 2 niniejszej opinii, art. 43 ust. 3 TFUE upoważnia Radę do przyjmowania środków dotyczących „ustalania i przydziału wielkości dopuszczalnych połowów”. Przedmiotowe rozporządzenie zostało przyjęte na podstawie tego właśnie postanowienia ( ). Ma ono na celu ustalenie i podzielenie pomiędzy państwa członkowskie całkowitego dopuszczalnego połowu (TAC) i kwot dla niektórych stad ryb i grup stad ryb na rok 2021.
29.
Oprócz przepisów określających TAC i kwoty owo rozporządzenie przewiduje, w art. 15–17, szereg środków technicznych mających zastosowanie do niektórych statków unijnych (mianowicie tych poławiających włokami dennymi lub niewodami) w niektórych częściach ówczesnych wód Unii (na Morzu Celtyckim, Morzu Irlandzkim i na wodach na zachód od Szkocji). Zasadniczo przepisy te mają na celu zmniejszenie przyłowów niektórych gatunków w drodze wprowadzenia obowiązków technicznych dotyczących narzędzi połowowych (w szczególności odnośnie do rozmiarów oczek sieci) ( ). Ponadto w art. 20 przedmiotowego rozporządzenia znajduje się wykaz gatunków, których połów jest wyraźnie zakazany. Parlament wnosi do Trybunału o stwierdzenie nieważności tych czterech artykułów przedmiotowego rozporządzenia oraz jego art. 59 akapit drugi, który to przepis ogranicza zakres stosowania ratione temporis jego art. 15, 16 i 17.
30.
Parlament twierdzi, że przysługujące Radzie uprawnienie do przyjęcia tych środków technicznych w zastosowaniu art. 43 ust. 3 TFUE zostało wyraźnie ograniczone trzema przepisami rozporządzeń podstawowych, mianowicie art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241 oraz art. 9 rozporządzenia 2019/472. Przepisy te upoważniają Komisję do określania owych środków technicznych w aktach delegowanych ( ). Parlament uważa, że w związku z tym Rada była pozbawiona możliwości działania na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, jak również możliwości przyjęcia zaskarżonych przepisów, skoro środki te mogły zostać należycie ustanowione jedynie przez Komisję ( ).
31.
Ściślej rzecz ujmując, Parlament podnosi, że jednostronne przyjęcie zaskarżonych przepisów wiązało się z zastosowaniem przez Radę procedury decyzyjnej, która naruszyła prerogatywy instytucjonalne Parlamentu i pominęła jego prawo do wyrażenia zastrzeżeń lub wniesienia sprzeciwu wobec przewidzianych w nich środków technicznych.
32.
W tym względzie pragnę przypomnieć, że zarówno Parlament, jak i Rada zachowują, na podstawie art. 29 ust. 3 rozporządzenia 2019/1241, prawo do odwołania w dowolnym momencie przekazania uprawnień, o których mowa w art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 2 owego rozporządzenia. Mogą one także wnieść sprzeciw wobec aktów delegowanych przyjętych w zastosowaniu tych przepisów w terminie dwóch miesięcy od daty, w której zostały one im przekazane ( ). To samo dotyczy aktów delegowanych przyjętych przez Komisję w zastosowaniu art. 9 rozporządzenia 2019/472 ( ).
33.
Z kolei jeżeli akt zostaje przyjęty przez Radę na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE (tak jak było to w przypadku przedmiotowego rozporządzenia), Parlament nie może wnieść sprzeciwu wobec jego treści. Przyjmowanie takich aktów jest domeną samej Rady.
34.
W związku z tym niniejsza sprawa sprowadza się przede wszystkim do wyznaczenia linii podziału między rolami odgrywanymi odpowiednio przez Parlament, Radę i Komisję w odniesieniu do przyjmowania środków technicznych przewidzianych w zaskarżonych przepisach. Gdyby Trybunał stwierdził nieważność tych przepisów (o co wnosi Parlament), potwierdziłby tym samym przysługujące Parlamentowi prawo do kontrolowania procesu przyjmowania ustanowionych w nich środków technicznych, czy to w drodze wniesienia wobec nich sprzeciwu, czy też odwołania uprawnień Komisji do przyjęcia takich aktów delegowanych w przyszłości. Z kolei oddalenie skargi oznaczałoby, że Rada może zgodnie z prawem podejmować jednostronne decyzje w takich kwestiach na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE.
35.
Strony nie zgadzają się co do tego, czy skarga stała się bezprzedmiotowa w następstwie przyjęcia przez Komisję rozporządzenia delegowanego 2021/2324 w dniu 23 sierpnia 2021 r. ( ).. W pierwszej kolejności zajmę się właśnie tą kwestią, a także zbadam, jaki jest wpływ rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022 na rozpatrywaną skargę (część A). Następnie odniosę się do dwóch zarzutów podniesionych przez Parlament w skardze i wyjaśnię, dlaczego uważam je za bezzasadne (część B).
A. W przedmiocie wpływu rozporządzenia delegowanego 2021/2324 i rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022 na kwestię tego, czy istnieje potrzeba wydania orzeczenia
1.
Rozporządzenie delegowane 2021/2324
36.
Jest dla mnie oczywiste, że z chwilą wejścia w życie rozporządzenia delegowanego 2021/2324 art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia przestały mieć zastosowanie. Jak wskazałem już w pkt 21 niniejszej opinii, rozporządzenie delegowane ma na celu „zawarcie w jednym akcie prawnym” środków technicznych odpowiadających środkom ustanowionym w art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia, a także pewnych innych środków. Ponadto w art. 59 akapit drugi tego drugiego rozporządzenia wskazano w sposób jednoznaczny, że owe przepisy mają być stosowane wyłącznie „do dnia rozpoczęcia stosowania aktu delegowanego przyjętego zgodnie z art. 15 ust. 2 [rozporządzenia 2019/1241] […]”.
37.
Rozporządzenie delegowane 2021/2324 zostało przyjęte na podstawie tego właśnie przepisu w dniu 23 sierpnia 2021 r. i weszło w życie w dniu 30 grudnia 2021 r. ( ). Żadna ze stron niniejszego postępowania nie kwestionuje, że środki w nim przewidziane odpowiadają środkom, o których mowa w art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia, oraz że w związku z tym faktycznie „zastąpiły” one te przepisy. Nie kwestionują one również tego, że na art. 20 przedmiotowego rozporządzenia nie ma wpływu fakt przyjęcia rozporządzenia delegowanego 2021/2324, skoro ów przepis nie jest przywołany ani w art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia, ani w rozporządzeniu delegowanym.
38.
W tych okolicznościach strony nie zgadzają się co do tego, czy rozpatrywana skarga stała się bezprzedmiotowa w zakresie, w jakim Parlament wnosi o stwierdzenie nieważności art. 15–17 i art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia ( ).
39.
Z jednej strony Parlament uważa, że niezależnie od faktu przyjęcia przez Komisję rozporządzenia delegowanego 2021/2324 Trybunał nadal musi rozstrzygnąć o ważności tych przepisów. Twierdzi on zasadniczo, że choć niektóre przepisy tego rozporządzenia delegowanego odzwierciedlają treść art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia, to przepisy te nadal stanowią element sfery normatywnej i powinny zostać uchylone w interesie pewności prawa. W związku z tym Parlament utrzymuje, że złożona przezeń skarga nie stała się bezprzedmiotowa.
40.
Z drugiej strony Rada podnosi, że z uwagi na przyjęcie rozporządzenia delegowanego 2021/2324 nie ma już potrzeby rozstrzygania tej kwestii. Jej zdaniem z art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia jasno wynika, że art. 15–17 owego rozporządzenia miały być stosowane wyłącznie do chwili przyjęcia przez Komisję aktu delegowanego regulującego zagadnienia objęte tymi przepisami. Ponadto Rada twierdzi, że nigdy nie przyświecał jej zamiar, aby owe przepisy wywoływały jakiekolwiek skutki po 2021 r.
41.
Muszę przyznać, że na pierwszy rzut oka argumentacja Rady wydaje mi się częściowo trafna. Jeżeli art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia już nie obowiązują, to nie jest bynajmniej oczywiste, że Parlament mógłby nadal cokolwiek „zyskać” na stwierdzeniu przez Trybunał nieważności tych przepisów. W tym względzie pragnę zauważyć, że w postępowaniu przed Trybunałem zarówno Rada, jak i Parlament wnoszą o utrzymanie w mocy dotychczasowych skutków wszystkich czterech zaskarżonych przepisów. W związku z tym Parlament poprzez swoją skargę nie zmierza nawet do zmiany „stanu rzeczy” wywołanego przyjęciem przez Radę zaskarżonych przepisów.
42.
Wyjaśniwszy powyższe, chciałbym w tym miejscu wskazać, że istnieją co najmniej trzy konkretne powody przemawiające za uznaniem, iż rozpatrywana skarga nie stała się bezprzedmiotowa w następstwie przyjęcia rozporządzenia delegowanego 2021/2324.
43.
Po pierwsze, rozpatrywana skarga została wniesiona przez Parlament przeciwko Radzie na podstawie art. 263 akapit drugi TFUE. W związku z tym pragnę przypomnieć, że Parlament nie musi wykazywać interesu prawnego ( ) w wytoczeniu postępowania, aby móc wnieść skargę o stwierdzenie nieważności decyzji lub aktów przyjętych między innymi przez Radę ( ). Postanowienie to uprawnia Parlament do wniesienia skargi w celu podważenia zgodności z prawem rozporządzenia Rady, przy czym korzystanie z tego uprawnienia nie jest uzależnione od wykazania interesu prawnego we wszczęciu postępowania ( ).
44.
Po drugie, Trybunał uznał już za dopuszczalną skargę zmierzającą do stwierdzenia nieważności aktu, który został uprzednio wykonany lub nie obowiązywał w chwili wniesienia skargi ( ). Moim zdaniem to samo odnosi się a fortiori do skargi zmierzającej do stwierdzenia nieważności środka, który (tak jak art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia) nadal obowiązywał w chwili wniesienia skargi, ale utracił moc obowiązującą w trakcie postępowania przed Trybunałem. Z okoliczności takich nie wynika automatycznie, że skarga staje się bezprzedmiotowa z chwilą utraty mocy przez dane przepisy lub dany akt prawny.
45.
W mojej ocenie znaczenie ma bowiem to, czy stwierdzenie nieważności aktu ma samo w sobie potencjał, aby wywołać skutki prawne.
46.
W tym względzie pragnę podkreślić, jak zauważyłem już w pkt 31 niniejszej opinii, że Parlament utrzymuje, iż jednostronne przyjęcie przez Radę zaskarżonych przepisów pozbawiło go prawa do zbadania przewidzianych w nich środków technicznych oraz, w razie potrzeby, do wniesienia wobec nich sprzeciwu. Jego zdaniem gdyby takie środki zostały ujęte w jednym akcie delegowanym albo w większej liczbie takich aktów przyjętych przez Komisję w zastosowaniu art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241 oraz art. 9 rozporządzenia 2019/472, a nie przez Radę na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, to mógłby on wnieść jakiś wkład w ich treść.
47.
Rozumiem, że poprzez swoją skargę Parlament pragnie zapewnić, aby Rada powstrzymywała się w przyszłości od wykonywania swoich uprawnień decyzyjnych przyznanych w art. 43 ust. 3 TFUE w sytuacjach, w których skorzystanie z takich uprawnień pokrywa się z pewnymi uprawnieniami delegowanymi Komisji oraz procedurami przewidzianymi w prawie wtórnym (w niniejszym przypadku w art. 10 ust. 4 i w art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241 oraz w art. 9 rozporządzenia 2019/472). Zasadniczo celem przyświecającym Parlamentowi w związku z wniesieniem rozpatrywanej skargi jest doprowadzenie do tego, by Trybunał wydał wyrok, który uniemożliwi Radzie przyjmowanie w przyszłości, na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, środków technicznych analogicznych do tych, które przewidziano w zaskarżonych przepisach.
48.
Wynika z tego, że choć zaskarżone przepisy już nie obowiązują i już nie wywołują skutków prawnych, to stwierdzenie ich nieważności może samo w sobie wywołać skutki prawne, w szczególności przejawiające się w niedopuszczeniu do tego, by Rada ponownie podjęła zarzucaną jej praktykę legislacyjną ( ). Z tego względu w ojej ocenie rozpatrywana skarga nie stała się bezprzedmiotowa po przyjęciu rozporządzenia delegowanego 2021/2324.
49.
Mój pogląd w tej kwestii znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału dotyczącym postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Zasadniczo skargi o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego stają się bezprzedmiotowe wówczas, gdy zarzucane naruszenie przestało wywoływać jakiekolwiek skutki przed upływem terminu zakreślonego przez Komisję w jej uzasadnionej opinii. W nielicznych przypadkach Trybunał uznaje jednak, że mimo ustania samego naruszenia Komisja może być nadal uprawniona do wszczęcia przed nim postępowania. Zazwyczaj chodzi tu o sytuacje, w których istnieje bezpośrednie ryzyko powtórnego naruszenia ( ) lub w których naruszenie ma charakter sezonowy ( ), w związku z czym w przeciwnym razie nie podlegałoby ono kontroli sądowej.
50.
Moim zdaniem można dostrzec podobieństwo między sprawami tego rodzaju a niniejszym przypadkiem, skoro celem przyświecającym Parlamentowi w związku z wniesieniem rozpatrywanej skargi również jest niedopuszczenie do tego, by Rada podjęła w przyszłości takie działanie. Ponadto przedmiotowe rozporządzenie dotyczy bardzo konkretnego (i wyjątkowo krótkiego) okresu (2021 r.), co utrudnia nie tylko wniesienie przez Parlament skargi w odpowiednim terminie, ale także zakończenie postępowania przed utratą przez przedmiotowe rozporządzenie mocy obowiązującej.
51.
Po trzecie, ze względów praktycznych muszę przyznać, że dość zdumiewające wydaje mi się założenie, iż akt taki jak przedmiotowe rozporządzenie, który ma w zamierzeniu obowiązywać wyłącznie przez rok (lub nawet krócej), może być przedmiotem skargi wyłącznie w tym właśnie okresie, zaś jego zaskarżenie staje się niemożliwe po upływie z chwilą upływu tego okresu. Moim zdaniem nierealistyczne i niekorzystne dla skarżących byłoby, gdyby Trybunał bez wyjątku wymagał, po pierwsze, aby skarga została złożona maksymalnie w ciągu roku (lub, w zależności od przypadku, nawet w krótszym okresie) od przyjęcia aktu oraz, po drugie, aby postępowanie przed Trybunałem również zostało przeprowadzone i zakończyło się przed upływem tego terminu.
52.
Prawdą jest, że w takich przypadkach Trybunał może skorzystać z „trybu przyspieszonego” (w zastosowaniu art. 133 §§ 1 i 3 regulaminu postępowania przed Trybunałem). Jednakże nie ma żadnej gwarancji jego zastosowania ( ). Sama możliwość rozpatrzenia sprawy w takim trybie nie wystarcza więc moim zdaniem do zagwarantowania odpowiedniego dostępu do Trybunału ( ).
53.
Sądzę, że potrzeba zastosowania pragmatycznego podejścia, jakie proponuję przyjąć Trybunałowi, staje się tym bardziej przemożna wówczas, gdy – tak jak w analizowanym przypadku – spór zawisły przed Trybunałem ma znaczenie konstytucyjne i dotyczy podziału kompetencji prawodawczych między poszczególne instytucje Unii. W tym kontekście nie wydaje mi się, aby zarzut braku podstawy prawnej lub zastosowania nieprawidłowej procedury przyjęcia danego aktu powinien pozostawać poza zakresem zainteresowania Trybunału tylko z tego powodu, że jego skutki prawne są „krótkotrwałe”. W ostatecznym rozrachunku taka sytuacja uniemożliwiłaby Trybunałowi sprawowanie kontroli sądowej oraz, zależnie od przypadku, zapobieganie przyjmowaniu w przyszłości podobnych aktów.
54.
Z tych względów uważam, że Trybunał powinien orzec w przedmiocie rozpatrywanej skargi pomimo faktu przyjęcia rozporządzenia delegowanego 2021/2324.
2.
Rozporządzenie ustalające uprawnienia do połowów na rok 2022
55.
Przyjęcie rozporządzenia delegowanego 2021/2324 nie było jedyną zmianą, jaka nastąpiła po wniesieniu przez Parlament rozpatrywanej skargi. Jak wskazałem już w pkt 22 niniejszej opinii, w dniu 27 stycznia 2022 r. Rada przyjęła rozporządzenie ustalające uprawnienia do połowów na rok 2022, które faktycznie zastąpiło przedmiotowe rozporządzenie. Rozporządzenie to weszło w życie w dniu 31 stycznia 2022 r. Zgodnie z art. 59 akapit pierwszy przedmiotowego rozporządzenia ( ) w tym samym dniu przestał obowiązywać jego art. 20. W związku z tym, o ile wejście w życie rozporządzenia delegowanego 2021/2324 położyło kres stosowaniu art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia, o tyle wskazany art. 20 przestał mieć zastosowanie za sprawą rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022.
56.
W odpowiedzi na pytanie zadane przez Trybunał na podstawie art. 62 regulaminu postępowania Parlament i Komisja wyjaśniły, że przyjęcie rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022 nie ma wpływu na rozpatrywaną skargę. Parlament zauważa, że w art. 18 tego rozporządzenia powtórzono przedstawiony w art. 20 przedmiotowego rozporządzenia wykaz gatunków, których połów jest zakazany (w efekcie czego przepis ten nadal wywołuje skutki prawne). Co więcej, Parlament twierdzi, że bez względu na przyjęcie rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022 istnieje ryzyko, iż podnoszone naruszenie prawa (przyjęcie środków technicznych odpowiadających tym zawartym w zaskarżonych przepisach przyjętych przez Radę) może się powtarzać w przyszłości.
57.
Rada nie zgadza się z tymi argumentami. Twierdzi ona, że z chwilą przyjęcia rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022 rozpatrywana skarga stała się bezprzedmiotowa w zakresie, w jakim dotyczy ona art. 20 przedmiotowego rozporządzenia. W ocenie tej instytucji skutek ten wynika z art. 59 akapit pierwszy przedmiotowego rozporządzenia.
58.
Wydaje mi się, że rozważania, które przedstawiłem w poprzedniej sekcji w odniesieniu do art. 15–17 i art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia, mają zastosowanie odpowiednio do art. 20 przedmiotowego rozporządzenia w zakresie, w jakim dotyczą skutków przyjęcia rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022 dla tego przepisu.
59.
Mając na uwadze powyższe, uważam, że choć żaden z zaskarżonych przepisów nie pozostaje w mocy, to nadal istnieje potrzeba wydania orzeczenia w przedmiocie rozpatrywanej skargi.
B. Co do istoty
60.
Na poparcie swojej skargi o stwierdzenie nieważności Parlament podnosi dwa zarzuty. Po pierwsze, utrzymuje on, że Rada dopuściła się nadużycia procedury ustanowionej w rozporządzeniach podstawowych. Po drugie, twierdzi on, że Rada naruszyła „zasadę lojalnej współpracy” w rozumieniu art. 13 ust. 2 TUE ( ). Odniosę się po kolei do każdego z tych zarzutów.
1.
W przedmiocie zarzutu pierwszego, który dotyczy nadużycia procedury ustanowionej w rozporządzeniach podstawowych
a)
Główne argumenty stron
1) Główne argumenty Parlamentu
61.
Parlament twierdzi zasadniczo, ze uprawnienie Rady do przyjmowania środków technicznych dotyczących na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE jest ograniczone w zakresie, w jakim Parlament i Rada uzgodniły, w akcie ustawodawczym lub w aktach ustawodawczych przyjmowanych na podstawie art. 43 ust. 2 TFUE, że to Komisja, a nie Rada, jest uprawniona do przyjmowania takich środków.
62.
W niniejszej sprawie Parlament uważa, że skoro w art. 10 ust. 4 i art. 15 rozporządzenia 2019/1241 oraz w art. 9 rozporządzenia 2019/472 (które zostały przyjęte na podstawie art. 43 ust. 2 TFUE) wyraźnie przyznano Komisji uprawnienie do przyjmowania środków technicznych takich jak te zawarte w zaskarżonych przepisach, to Rada nie może się powoływać na art. 43 ust. 3 TFUE, aby jednostronnie przyjmować takie przepisy ( ).
63.
Parlament utrzymuje, że w niniejszej sprawie spełnione są wszystkie określone w orzecznictwie Trybunału przesłanki służące ustaleniu, iż dopuszczono się nadużycia władzy. Wskazuje on, że Rada wyraźnie przyznała, w motywie 59 oraz w art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia, iż to Komisja ma odpowiadać za przyjęcie środków technicznych, o których mowa w art. 15–17 tego rozporządzenia. Parlament twierdzi ponadto, że Rada nie przedstawiła żadnego uzasadnienia, z którego wynikałoby dlaczego to ona, a nie Komisja, przyjęła zaskarżone przepisy, takiego jak na przykład wyjaśnienie powodów, dla których w analizowanym przypadku ich przyjęcie przez Komisję było niemożliwe.
64.
Parlament podnosi również, że gdyby przyjęcie środków technicznych przewidzianych w zaskarżonych przepisach było uzasadnione nadrzędnymi względami, to prawidłową podstawę prawną ich przyjęcia stanowiłyby art. 12 i 13 rozporządzenia nr 1380/2013. Zgodnie z tymi przepisami „pilne” środki (mające stanowić odpowiedź na poważne zagrożenie dla ochrony żywych zasobów morza lub dla ekosystemu morskiego) mogą być przyjmowane albo przez Komisję ( ), albo przez państwa członkowskie ( ), ale już nie przez Radę. Parlament zwraca uwagę, że gdy nie występują takie naglące okoliczności, to zgodnie z wyraźnym brzmieniem art. 8 ust. 2 i 3 rozporządzenia 2019/472 środki zaradcze (środki podjęte w celu zapewnienia szybkiego powrotu danego stada lub danej jednostki funkcjonalnej do określonych poziomów) mogą być przyjmowane wyłącznie przez Komisję w aktach delegowanych.
65.
Wreszcie Parlament wskazuje, że tak samo jak uprawnienie Rady do przyjmowania środków technicznych dotyczących „ustalania i przydziału wielkości dopuszczalnych połowów”, które wynika z art. 43 ust. 3 TFUE, ogólne prerogatywy do przyjmowania aktów delegowanych przez Komisję są wywodzone z art. 290 ust. 1 TFUE, a więc również z prawa pierwotnego.
2) Główne argumenty Rady i Komisji
66.
Rada nie zgadza się z argumentami Parlamentu. Jej zdaniem zarzut pierwszy jest bezzasadny, ponieważ Parlament błędnie interpretuje pojęcie „nadużycia procedury” i niewłaściwie rozumie cel oraz treść zaskarżonych przepisów.
67.
Twierdzi ona ponadto, że przyjęcie zaskarżonych przepisów jest w pełni zgodne z art. 43 ust. 3 TFUE, ponieważ ich cel wykazuje związek z „ustalani[em] […] wielkości dopuszczalnych połowów”. Z kolei środki techniczne, o których mowa w rozporządzeniach podstawowych, odnoszą się do innych, szerzej zakreślonych celów niż cele tych przepisów.
68.
Rada zwraca uwagę, że żaden z przepisów rozporządzeń podstawowych nie zawiera sugestii, iż uprawnienia przyznane Komisji w art. 10 ust. 4 i art. 15 rozporządzenia 2019/1241 oraz w art. 9 rozporządzenia 2019/472 mają charakter wyłączny w tym sensie, że uniemożliwiają Radzie przyjmowanie środków technicznych odnoszących się do identycznych kwestii.
69.
Zauważa następnie, że art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia w sposób wyraźny stanowi, iż art. 15–17 owego rozporządzenia przestaną obowiązywać z chwilą przyjęcia przez Komisję aktu delegowanego dotyczącego tych samych zagadnień co te przepisy. Oznacza to wyraźnie, że Rada nie zamierzała wykroczyć poza granice swoich uprawnień. Podobnie art. 20 przedmiotowego rozporządzenia ma na celu zachowanie w pełni przysługującego Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych na podstawie art. 10 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241. W tym względzie należy pamiętać, że zaskarżone przepisy zostały przyjęte wkrótce po wystąpieniu Zjednoczonego Królestwa z Unii, w okolicznościach, w których nadal istniała duża niepewność co do „ustalenia możliwości połowowych” na 2021 r. i w których było jasne, iż Komisja musi jeszcze uzupełnić swój wniosek przed przyjęciem jakiegokolwiek aktu delegowanego w tych kwestiach.
70.
Komisja zasadniczo podziela argumentację Rady. Wskazuje ona, że żaden z przepisów rozporządzeń podstawowych nie zobowiązuje jej do przyjęcia środków technicznych dotyczących kwestii regulowanych zaskarżonymi przepisami.
71.
Komisja wyjaśnia również, że ponieważ wcześniejsze środki zaradcze (mianowicie środki przewidziane w art. 13 rozporządzenia (UE) 2020/123 ( )) pozostawały w mocy jedynie do dnia 31 grudnia 2020 r., konieczne stało się przyjęcie przez Radę nowych środków technicznych na początku 2021 r. ( ). Komisja mogłaby przyjąć takie nowe środki w akcie delegowanym, gdyby terminowo przedłożono wspólną rekomendację państw członkowskich ( ). Niemniej jednak aż do dnia 14 grudnia 2020 r. Komisji nie przedstawiono formalnie żadnej wspólnej rekomendacji (w ostatecznym kształcie) ( ). Dokument roboczy Komisji, który doprowadził do przyjęcia przez Radę zaskarżonych przepisów, miał wypełnić tę lukę.
b)
Analiza
72.
Trybunał wielokrotnie wskazywał, że akt jest dotknięty wadą nadużycia władzy, jeżeli z obiektywnych, właściwych dla danej sprawy i spójnych przesłanek wynika, iż został on przyjęty wyłącznie lub w znacznej mierze w celu innym niż wskazany albo w celu obejścia procedury przewidzianej w traktacie dla okoliczności danej sprawy ( ).
73.
W niniejszej sprawie zarzut pierwszy Parlamentu opiera się zasadniczo na twierdzeniu, że poprzez przyjęcie zaskarżonych przepisów Rada dopuściła się obejścia przewidzianej w rozporządzeniach podstawowych procedury przyjmowania środków technicznych, zgodnie z którą uprawnienie do przyjmowania takich środków przysługuje wyłącznie Komisji.
74.
Moim zdaniem należy jednak odrzucić stanowisko Parlamentu. Instytucja ta nie wykazała, że zaskarżone przepisy zostały przyjęte wyłącznie lub w znacznej mierze w celu innym niż cel, dla którego Radzie powierzono uprawnienia określone w art. 43 ust. 3 TFUE, lub też w celu obejścia procedury przewidzianej w traktacie FUE dla okoliczności niniejszej sprawy.
75.
W tym kontekście pragnę przypomnieć, że Trybunał miał już okazję wyjaśnić, jakie są odpowiednie zakresy zastosowania art. 43 ust. 3 TFUE, który stanowi, iż Rada jest uprawniona do przyjmowania środków dotyczących w szczególności „ustalania […] wielkości dopuszczalnych połowów”, oraz art. 43 ust. 2 TFUE. Trybunał orzekł, że autonomiczne decyzje podejmowane z uwzględnieniem interesów politycznych Unii należą do sfery kompetencji prawodawcy Unii (a więc wchodzą w zakres zastosowania art. 43 ust. 2 TFUE). Z kolei art. 43 ust. 3 TFUE stosuje się w odniesieniu do środków mających charakter głównie techniczny, które są przyjmowane celem wprowadzenia w życie dokonanych ustaleń ( ).
76.
W opinii w sprawach połączonych Parlament i Komisja/Rada ( ) rzecznik generalny N. Wahl wyjaśnił, że z orzecznictwa wynika, iż zwykła procedura ustawodawcza na gruncie art. 43 ust. 2 TFUE jest przewidziana dla bardziej ogólnej kategorii środków, mianowicie środków niezbędnych dla realizacji celów WPRyb, zaś procedura nieustawodawcza na gruncie art. 43 ust. 3 TFUE jest zastrzeżona dla środków regulacyjnych określonego typu. W związku z tym środki przyjęte na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE mają ograniczać się do tych ściśle związanych z określaniem kwestii, kto ma prawo do połowu czego, i gdzie ma prawo to robić, a także do warunków funkcjonalnie związanych z tymi kwestiami ( ); nie jest natomiast tak, że zakresem tego postanowienia objęte są wszystkie środki techniczne jakkolwiek powiązane z wielkościami dopuszczalnych połowów. Jak potwierdził Trybunał, decydujące znaczenie ma to, czy dany środek wiąże się z dokonywaniem mających charakter polityczny wyborów zastrzeżonych dla prawodawcy Unii z uwagi na ich niezbędność dla osiągnięcia celów wspólnej polityki rolnej i rybołówstwa ( ).
77.
W niniejszej sprawie wydaje mi się jasne, że zaskarżone przepisy są funkcjonalnie związane z „ustalani[em] […] wielkości dopuszczalnych połowów” w rozumieniu art. 43 ust. 3 TFUE, natomiast nie odnoszą się one do wyboru mającego charakter polityczny, który jest zastrzeżony dla prawodawcy Unii ( ).
78.
Jak bowiem wskazują Rada i Komisja, celem zaskarżonych przepisów jest poprawa selektywności narzędzi połowowych (art. 15–17) oraz ochrona niektórych gatunków (art. 20). Rzeczone przepisy zostały przyjęte jako alternatywa wobec zmniejszenia TAC jeszcze poniżej poziomów, które zostały ustalone już na ten rok. Potwierdza to motyw 3 rozporządzenia delegowanego 2021/2324, który przewiduje, że środki ustanowione w zaskarżonych przepisach były „funkcjonalnie związane z poziomami TAC dla gatunków poławianych”, gdyż „bez tych środków takie poziomy TAC trzeba by zmniejszyć, aby zapewnić możliwość odbudowy stad stanowiących przyłów” ( ).
79.
Ponadto w przeciwieństwie do zmian wprowadzonych przez Radę na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, które to zmiany stanowiły kwestię centralną rozpatrywaną w wyroku Parlament i Komisja/Rada ( ), zaskarżone przepisy są stosowane wyłącznie w pewnych szczególnych okolicznościach (ponieważ mają zastosowanie do określonych rodzajów statków, które poławiają jedynie na pewnych obszarach, i ponieważ są ukierunkowane tylko na niektóre gatunki) oraz w perspektywie rocznej (w 2021 r.). Nie służą one dostosowaniu ogólnego mechanizmu ustalania TAC i ograniczeń nakładu połowowego w celu usunięcia wad wynikających ze stosowania uprzednio obowiązujących zasad ani określeniu ram prawnych, w jakich są ustalane TAC i ograniczenia nakładu połowowego ( ).
80.
W związku z tym uważam, że zaskarżone przepisy są objęte zakresem kompetencji przyznanych Radzie w art. 43 ust. 3 TFUE.
81.
Przejdę teraz do konkretnej kwestii tego, czy Rada mogła skutecznie oprzeć się na tej podstawie prawnej w celu przyjęcia środków technicznych przewidzianych w zaskarżonych przepisach, pomimo że w rozporządzeniach podstawowych wskazano, iż takie środki mają być przyjęte przez Komisję, i przypomnę, że Trybunał orzekł, iż Rada może zastosować art. 43 ust. 3 TFUE jako podstawę prawną przyjęcia określonych środków w ramach WPRyb, pod warunkiem, że Rada działa w granicach swych kompetencji oraz w stosownych przypadkach z poszanowaniem ram prawnych już określonych na podstawie art. 43 ust. 2 TFUE ( ). W tym zakresie swoboda uznania, z której Rada korzysta przy przyjmowaniu środków na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, zależy od tego, jak duże pole manewru postanowił pozostawić jej prawodawca Unii. Dlatego też konieczne jest zbadanie, czy ramy prawne już określone w rozporządzeniach podstawowych zostały skonstruowane przez prawodawcę Unii w taki sposób, by ograniczyć kompetencję Rady do podejmowania działań w zastosowaniu art. 43 ust. 3 TFUE.
82.
W tym kontekście wydaje mi się, że żadne z dwóch rozporządzeń podstawowych nie zawiera jakiejkolwiek sugestii, iż uprawnienia powierzone Komisji odpowiednio w art. 10 ust. 4 i art. 15 rozporządzenia 2019/1241 oraz w art. 9 rozporządzenia 2019/472 mają na celu uniemożliwić Radzie przyjmowanie środków technicznych dotyczących tych samych kwestii, w sytuacji gdy, tak jak w niniejszej sprawie, Komisja nie decydowała się na interwencję i sama nie przyjęła aktów delegowanych. Zgadzam się z Parlamentem, że Rada nie może pozbawić Komisji uprawnień przyznanych jej w tych przepisach, gdyż w przeciwnym razie stałyby się one bezcelowe, zaś Rada działałaby bez poszanowania ram prawnych określonych w tych przepisach. Jest jednak dla mnie jasne, że Rada nie uczyniła tego wówczas, gdy przyjęła zaskarżone przepisy.
83.
Z art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia wynika, że art. 15–17 miały przestać obowiązywać z chwilą przyjęcia przez Komisję aktu delegowanego lub aktów delegowanych dotyczących tych samych środków technicznych. Uważam więc, podobnie jak Rada i Komisja, że zaskarżone przepisy miały mieć charakter tymczasowy oraz że Rada nie naruszyła uprawnienia Komisji do przyjmowania aktów delegowanych, lecz dążyła w sposób wyraźny do jego zachowania.
84.
W rzeczywistości to uprawnienie Komisji zostało uznane nie tylko w art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia, lecz także w jego motywie 59, który stanowi, że środki techniczne, które Komisja przyjmie na podstawie rozporządzenia 2019/1241, są „bardziej kompleksowe i będą stosowane na stabilniejszej podstawie” niż środki techniczne przewidziane w zaskarżonych przepisach.
85.
W tych okolicznościach bez trudu przychodzi mi stwierdzenie, że Rada działała nie tylko w granicach swoich uprawnień przyznanych jej na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, lecz również z poszanowaniem konkretnych ram prawnych już określonych na podstawie art. 43 ust. 2 TFUE.
86.
Tego wniosku w żaden sposób nie podważa przytoczony w pkt 63 niniejszej opinii argument Parlamentu, zgodnie z którym zaskarżone przepisy powinny zostać przyjęte albo jako „pilne” środki mające stanowić odpowiedź na poważne zagrożenie dla ochrony żywych zasobów morza, albo – w braku takich nadrzędnych względów – przez Komisję w aktach delegowanych, gdyż w art. 8 ust. 2 i 3 rozporządzenia 2019/472 jest mowa tylko o tych dwóch rozwiązaniach.
87.
Zgadzam się z Parlamentem, że zaskarżone przepisy nie są „pilnymi środkami” mającymi stanowić odpowiedź na poważne zagrożenie dla ochrony żywych zasobów morza. Niemniej jednak, o ile ma to jakiekolwiek znaczenie, uważam, że można wskazać pewne szczególne powody wyjaśniające, dlaczego Rada zdecydowała się na interwencję i przyjęła zaskarżone przepisy na okres przejściowy, w którym Komisja nie skorzystała jeszcze z drugiego rozwiązania przewidzianego wyraźnie w art. 8 ust. 2 i 3 rozporządzenia 2019/472 i nie przyjęła jeszcze, na podstawie tych przepisów, aktu delegowanego lub aktów delegowanych.
88.
Jak wyjaśniła Komisja, poprzednie środki zaradcze (mianowicie środki przewidziane w art. 13 rozporządzenia 2020/123) pozostawały w mocy jedynie do dnia 31 grudnia 2020 r., zaś z uwagi na fakt, że podejmowane wysiłki koncentrowały się na osiągnięciu przez Unię i Zjednoczone Królestwo porozumienia w sprawie dostosowanych środków technicznych powiązanych funkcjonalnie po brexicie, wspólna rekomendacja nie została przedłożona na tyle wcześnie, aby Komisja miała możliwość przyjęcia aktu delegowanego 2021/2324 na początku 2021 r. Potwierdza to motyw 2 rozporządzenia delegowanego, który przewiduje, że o ile Belgia, Hiszpania, Francja, Irlandia i Niderlandy przedstawiły pierwszą wspólną rekomendację w maju 2020 r., o tyle zmienioną wspólną rekomendację przedstawiły one dopiero w dniu 14 grudnia 2020 r.
89.
W tym kontekście jest oczywiste, że przyjęcie przez Radę zaskarżonych przepisów służyło wypełnieniu luki, która w przeciwnym razie rozciągnęłaby się na część 2021 r., o ile nie na cały ten rok.
90.
Mając na uwadze powyższe, nic nie wskazuje na to, aby Rada, poprzez przyjęcie zaskarżonych przepisów, wykroczyła poza swoje kompetencje lub nadużyła władzy.
91.
Z uwagi na fakt, że żaden z argumentów przytoczonych przez Parlament na poparcie zarzutu pierwszego nie został uwzględniony, zarzut ten należy oddalić.
2.
W przedmiocie zarzutu drugiego, który dotyczy naruszenia zasady lojalnej współpracy
a)
Główne argumenty stron
92.
Parlament utrzymuje, że Rada naruszyła zasadę lojalnej współpracy, ponieważ nie zastosowała procedury przewidzianej w rozporządzeniach podstawowych.
93.
Parlament zwraca uwagę, że zgodnie z art. 13 ust. 2 TUE, w świetle przyjętej w orzecznictwie Trybunału wykładni tego postanowienia, owa zasada wymaga, by każda instytucja wykonywała swoje kompetencje z poszanowaniem kompetencji pozostałych instytucji. Przypomina on również, że porozumienie międzyinstytucjonalne w sprawie lepszego stanowienia prawa ( ), które zostało zawarte na podstawie art. 295 TFUE, wiąże Parlament, Radę i Komisję. W pkt 25 tego porozumienia ustanowiono wymóg, zgodnie z którym między tymi trzema instytucjami przeprowadzana jest wymiana poglądów, „[j]eżeli przewiduje się zmianę podstawy prawnej powodującą zastąpienie zwykłej procedury ustawodawczej przez specjalną procedurę ustawodawczą lub procedurę nieustawodawczą”. Punkt 2 załącznika do tego porozumienia ( ) zobowiązuje instytucje do współpracy podczas całej procedury w celu sprawnego wykonywania przekazanych uprawnień oraz ich skutecznej kontroli przez Parlament. W niniejszej sprawie Parlament uważa, że Rada faktycznie pozbawiła go uprawnienia do sprawowania takiej kontroli.
94.
Zdaniem Parlamentu Rada powinna była skonsultować z nim zamiar przyjęcia zaskarżonych przepisów na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE, z naruszeniem rozporządzeń podstawowych.
95.
Rada, popierana przez Komisję, kwestionuje te argumenty. Odwołuje się ona do swojej argumentacji dotyczącej zarzutu pierwszego. Według niej brak jakiegokolwiek nadużycia procedury (w odniesieniu do zarzutu pierwszego) świadczy o tym, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia zasady lojalnej współpracy.
96.
Rada dodaje, że porozumienie międzyinstytucjonalne w sprawie lepszego stanowienia prawa nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Twierdzi ona, że przedmiotowe rozporządzenie zostało przyjęte na tej samej podstawie prawnej, która została zaproponowana przez Komisję we wniosku Komisji, w związku z czym działania Rady nie stanowiły „zmiany podstawy prawnej” w rozumieniu pkt 25 owego porozumienia.
b)
Analiza
97.
Zgodnie z art. 13 ust. 2 TUE instytucje lojalnie ze sobą współpracują. Ta lojalna współpraca ma być jednak prowadzona w poszanowaniu granic uprawnień przyznanych w traktatach każdej instytucji. Obowiązek wynikający z art. 13 ust. 2 TUE nie może zatem zmienić wspomnianych uprawnień ( ).
98.
Jeśli chodzi o kwestię, czy Rada naruszyła zasadę lojalnej współpracy poprzez przyjęcie zaskarżonych przepisów, pragnę zauważyć, że Parlament podnosi ten zarzut w duchu podejścia, które zostało już przedstawione w ramach jego wcześniejszej argumentacji dotyczącej zarzutu pierwszego.
99.
W poprzedniej sekcji wskazano, że pierwszy z zarzutów podniesionych przez Parlament należy oddalić ze względu na to, że w niniejszej sprawie Rada nie dopuściła się nadużycia władzy. Mając na uwadze powyższe oraz okoliczność, że argumenty podniesione przez Parlament na poparcie obu zarzutów są ze sobą ściśle związane, zgadzam się z Radą i Komisją, że w tym przypadku nie doszło do naruszenia zasady lojalnej współpracy. Uważam zatem, że zarzut drugi należy oddalić jako bezzasadny.
100.
Argumenty przytaczane przez Parlament w odniesieniu do porozumienia międzyinstytucjonalnego w sprawie lepszego stosowania prawa nie wpływają na sformułowany przeze mnie w tym względzie wniosek.
101.
Z poprzedniej sekcji wynika bowiem, że Komisja nie była w żaden sposób pozbawiona możliwości przyjęcia aktu delegowanego w zastosowaniu rozporządzeń podstawowych (a konkretnie art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241 oraz art. 9 rozporządzenia 2019/472). W związku z tym przyjęcie przez Radę zaskarżonych przepisów nie stanowiło „zmiany podstawy prawnej” w rozumieniu pkt 25 owego porozumienia.
102.
Pragnę też jeszcze raz podkreślić, że skoro Komisja była w pełni uprawniona do przyjęcia rozporządzenia delegowanego 2021/2324 (co w istocie ostatecznie uczyniła), to według mnie Parlament nie został w żaden sposób pozbawiony uprawnienia do sprawowania kontroli nad przyjmowaniem aktów delegowanych w rozumieniu pkt 2 tego porozumienia, a ponadto był w rzeczywistości w pełni zdolny do sprawowania takiej kontroli w niniejszej sprawie.
103.
Z całości powyższych rozważań wynika moim zdaniem, że rozpatrywaną skargę należy oddalić jako bezzasadną.
3.
W przedmiocie wniosku o utrzymanie w mocy skutków zaskarżonych przepisów
104.
Zważywszy, że moim zdaniem należy oddalić oba podniesione przez Parlament zarzuty, jak również oddalić rozpatrywaną skargę jako bezzasadną, nie sądzę, aby konieczne było rozstrzyganie przez Trybunał w przedmiocie wniosku stron o utrzymanie w mocy skutków zaskarżonych przepisów.
105.
W tym kontekście chciałbym jedynie zaznaczyć, że decyzja o utrzymaniu w mocy skutków aktu, którego nieważność stwierdzono, jest zazwyczaj uzasadniona wówczas, gdy przemawiają za tym ważne względy pewności prawa lub gdy ich utrzymanie w mocy jest konieczne w celu uniknięcia poważnych negatywnych konsekwencji dla danego sektora, a także gdy zgodność z prawem tego aktu jest kwestionowana nie ze względu na jego cel lub przedmiot, lecz ze względu na brak właściwości jego autora lub ze względu na naruszenie istotnych wymogów formalnych ( ).
106.
W tym przypadku wydaje mi się, że wszystkie strony uczestniczące w niniejszym postępowaniu nie zgadzają się wyłącznie co do zastosowanej podstawy prawnej, natomiast poza ich sporem pozostaje merytoryczna treść zaskarżonych przepisów. Ponadto nie ulega wątpliwości, że zniesienie skutków zaskarżonych przepisów z mocą wsteczną nie tylko byłoby problematyczne z punktu widzenia pewności prawa, lecz mogłoby również mieć poważne konsekwencje dla sektora połowowego, ponieważ oznaczałoby ono, iż żadne z ograniczeń przewidzianych w zaskarżonych przepisach (odnośnie do narzędzi połowowych lub gatunków objętych zakazem połowów) nie mogłoby faktycznie zostać zastosowane w odniesieniu do 2021 r. W tym względzie pragnę dodać, że żadna ze stron uczestniczących w niniejszym postępowaniu nie kwestionuje tego, iż środki przewidziane w tych przepisach zmierzają do urzeczywistnienia celów WPRyb polegających na zachowaniu zasobów rybołówstwa i osiągnięciu stanu zrównoważonej eksploatacji żywych zasobów morskich. Pragnę ponadto zaznaczyć, że w obu aktach prawnych wydanych po przyjęciu przedmiotowego rozporządzenia, a mianowicie w rozporządzeniu delegowanym 2021/2324 oraz w rozporządzeniu ustalającym uprawnienia do połowów na rok 2022, w rzeczywistości dążono do powtórzenia treści zaskarżonych przepisów ( ).
107.
W związku z tym, na wypadek gdyby Trybunał nie podzielił mojego stanowiska, zgodnie z którym Rada była uprawniona do przyjęcia zaskarżonych przepisów, uważam, że należy utrzymać w mocy skutki tych przepisów.
VII. Wnioski
108.
Z powodów przedstawionych powyżej uważam, że Trybunał powinien:
–
oddalić skargę Parlamentu Europejskiego mającą na celu stwierdzenie nieważności art. 15–17, art. 20 i art. 59 akapit drugi rozporządzenia Rady (UE) 2021/92 z dnia 28 stycznia 2021 r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2021 w odniesieniu do niektórych stad ryb i grup stad ryb, mających zastosowanie w wodach Unii oraz, dla unijnych statków rybackich, w niektórych wodach nienależących do Unii; oraz
–
obciążyć Parlament kosztami postępowania.
( ) Język oryginału: angielski.
( ) Rozporządzenie Rady z dnia 28 stycznia 2021 r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2021 w odniesieniu do niektórych stad ryb i grup stad ryb, mających zastosowanie w wodach Unii oraz, dla unijnych statków rybackich, w niektórych wodach nienależących do Unii (Dz.U. 2021, L 31, s. 31).
( ) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 19 marca 2019 r. ustanawiające wieloletni plan gospodarowania stadami poławianymi w wodach zachodnich i wodach z nimi sąsiadujących oraz połowami eksploatującymi te stada, zmieniające rozporządzenia (UE) 2016/1139 i (UE) 2018/973 oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 811/2004, (WE) nr 2166/2005, (WE) nr 388/2006, (WE) nr 509/2007 i (WE) nr 1300/2008 (Dz.U. 2019, L 83, s. 1).
( ) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie zachowania zasobów rybnych i ochrony ekosystemów morskich za pomocą środków technicznych, zmieniające rozporządzenia Rady (WE) nr 1967/2006, (WE) nr 1224/2009 i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013, (UE) 2016/1139, (UE) 2018/973, 2019/472 i (UE) 2019/1022 oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 894/97, (WE) nr 850/98, (WE) nr 2549/2000, (WE) nr 254/2002, (WE) nr 812/2004 i (WE) nr 2187/2005 (Dz.U. 2019, L 198, s. 105; sprostowanie Dz.U. 2019, L 231, s. 31).
( ) Zgodnie z art. 290 ust. 1 TFUE „[a]kt ustawodawczy może przekazywać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów o charakterze nieustawodawczym o zasięgu ogólnym, które uzupełniają lub zmieniają niektóre, inne niż istotne, elementy aktu ustawodawczego”.
( ) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa, zmieniające rozporządzenia Rady (WE) nr 1954/2003 i (WE) nr 1224/2009 oraz uchylające rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 i (WE) nr 639/2004 oraz decyzję Rady 2004/585/WE (Dz.U. 2013, L 354, s. 22).
( ) Przed wystąpieniem Zjednoczonego Królestwa z Unii Europejskiej wody północno-zachodnie stanowiły w całości część wód Unii i obejmowały między innymi Morze Celtyckie, Morze Irlandzkie oraz wody na zachód od Szkocji (zob. załącznik I do decyzji Rady z dnia 19 lipca 2004 r. ustanawiającej Regionalne Komitety Doradcze w ramach Wspólnej Polityki Rybołówstwa (Dz.U. 2004, L 256, s. 17); zob. także mapa dostępna na stronie internetowej Komitetu Doradczego ds. Wód Północno-Zachodnich: https://www.nwwac.org/_fileupload/Structure%20of%20NWWAC/NWWAC_Area_Map%20incl%20EU%20zone.pdf).
( ) Międzynarodowa Rada Badań Morza.
( ) Dz.U. 2021, L 465, s. 1.
( ) Zobacz rozporządzenie Rady (UE) 2022/109 z dnia 27 stycznia 2022 r. w sprawie ustalenia uprawnień do połowów na rok 2022 w odniesieniu do niektórych stad ryb i grup stad ryb, mających zastosowanie w wodach Unii oraz, dla unijnych statków rybackich, w niektórych wodach nienależących do Unii (Dz.U. 2022, L 21, s. 1).
( ) Zobacz art. 60 rozporządzenia 2022/109.
( ) Zobacz art. 4 ust. 1 pkt 20 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.
( ) Zobacz motyw 2 rozporządzenia 2019/1241.
( ) Zobacz wyrok z dnia 15 maja 2008 r., Hiszpania/Rada, C‑442/04, EU:C:2008:276, pkt 42. Pragnę zauważyć, że w motywie 7 rozporządzenia 2019/1241 wspomniano o „osiągnięci[u] celów WPRyb polegających na dokonywaniu połowów na poziomie maksymalnego podtrzymywalnego połowu, ograniczaniu niechcianych połowów i eliminacji odrzutów oraz przyczynianiu się do osiągnięcia dobrego stanu środowiska”.
( ) W tym względzie pragnę zauważyć, że w art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1380/2013 znajduje się niewyczerpujący wykaz „środków technicznych”. Żaden z przepisów tego rozporządzenia nie określa jednak, która instytucja Unii jest odpowiedzialna za przyjmowanie owych środków.
( ) Zobacz motyw 1 przedmiotowego rozporządzenia.
( ) Jak wyjaśnia Komisja w motywie 3 rozporządzenia delegowanego 2021/2324. Gatunkami ryb, których dotyczą art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia, są dorsz atlantycki, witlinek i dorszowate.
( ) Zgodnie z brzmieniem tych przepisów Komisja jest uprawniona: do zmiany wykazu gatunków ryb lub skorupiaków, których poławianie, zatrzymywanie na statku, przeładunek lub wyładunek są zabronione (zob. art. 10 ust. 4 rozporządzenia 2019/1241); do zmiany, uzupełnienia, uchylenia lub odstąpienia od środków technicznych służących uwzględnieniu regionalnych uwarunkowań niektórych połowów (tj. regionalnych środków technicznych) (zob. art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241); oraz do uzupełniania środków technicznych dotyczących narzędzi połowowych, dodatkowych urządzeń do narzędzi połowowych, prowadzenia działalności połowowej i określania minimalnych rozmiarów odniesienia do celów ochrony (zob. art. 9 rozporządzenia 2019/472).
( ) W bardziej precyzyjnym ujęciu Parlament uważa, że art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia zostały przyjęte przez Radę z naruszeniem art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241 lub, alternatywnie, art. 9 rozporządzenia 2019/472. Artykuł 20 przedmiotowego rozporządzenia ma naruszać art. 10 ust. 4 rozporządzenia 2019/1241.
( ) Zobacz art. 29 ust. 6 rozporządzenia 2019/1241.
( ) Zobacz art. 18 ust. 3 i 6 rozporządzenia 2019/472.
( ) Zobacz pkt 20, 21 niniejszej opinii.
( ) Zobacz art. 3 rozporządzenia delegowanego 2021/2324.
( ) Jak wskazałem w poprzednim punkcie, art. 59 akapit drugi przedmiotowego rozporządzenia dotyczy zakresu stosowania ratione temporis jego art. 15–17. Gdyby zatem Trybunał uznał, że skarga stała się całkowicie bezprzedmiotowa w zakresie, w jakim Parlament wnosi o stwierdzenie nieważności tych trzech artykułów, musiałby on również odrzucić argumenty Parlamentu odnoszące się do art. 59 akapit drugi tego rozporządzenia.
( ) Pod pojęciem „interesu prawnego” rozumiem tutaj interes prawny w rodzaju tego, jaki osoby fizyczne lub prawne muszą wykazać, aby móc wnieść skargę na podstawie art. 263 akapit czwarty TFUE.
( ) Zobacz podobnie wyrok z dnia 1 października 2009 r., Komisja/Rada (C‑370/07, EU:C:2009:590, pkt 16 i przytoczone tam orzecznictwo).
( ) Zobacz podobnie wyrok z dnia 26 marca 1987 r., Komisja/Rada (45/86, EU:C:1987:163, pkt 3).
( ) Zobacz wyrok z dnia 1 października 2009 r., Komisja/Rada, C‑370/07, EU:C:2009:590, pkt 17 i przytoczone tam orzecznictwo. W owej sprawie Trybunał stwierdził nieważność decyzji Rady w sprawie określenia stanowiska, jakie ma zostać zajęte w imieniu Wspólnoty Europejskiej w ramach Konferencji Stron Konwencji o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem (CITES), mimo że decyzja ta odniosła już wszelkie swoje skutki prawne z tego względu, iż owo stanowisko zostało już przedstawione w ramach tej konferencji.
( ) Biorąc pod uwagę, że – jak wskazałem w pkt 22 niniejszej opinii – Rada przyjęła, w dniu 27 stycznia 2022 r., rozporządzenie ustalające uprawnienia do połowów na rok 2022, nie ma wątpliwości, iż ustalenia poczynione przez Trybunał w niniejszej sprawie mogą mieć bezpośrednie znaczenie dla kwestii, czy należy również stwierdzić nieważność, w całości lub w części, tego właśnie rozporządzenia (gdyby zostało one zaskarżone do Trybunału), w zależności od tego, czy zawiera ono przepisy analogiczne do zaskarżonych przepisów. Ponadto gdyby Trybunał stwierdził nieważność zaskarżonych przepisów, naturalną konsekwencją takiego rozstrzygnięcia byłoby skuteczne uniemożliwienie Radzie przyjmowania podobnych przepisów w przyszłości.
( ) Zobacz wyrok z dnia 25 października 2001 r., Niemcy/Komisja, C‑276/99, EU:C:2001:576, pkt 32.
( ) Zobacz wyrok z dnia 11 października 2007 r., Komisja/Grecja, C‑237/05, EU:C:2007:592, pkt 36–39.
( ) Artykuł 133 § 1 regulaminu postępowania stanowi, że prezes Trybunału „może” (podkreślenie moje), jeżeli charakter sprawy tego wymaga, postanowić o rozpatrzeniu sprawy w trybie przyspieszonym.
( ) W tym względzie pragnę dodać, że tryb przyspieszony wymaga od Trybunału takiej mobilizacji jego zasobów, iż – ze względów logistycznych – jego zastosowanie jest możliwe tylko w kilku sprawach rocznie. Uważam, że ustalenie, czy skarga w sprawie takiej jak niniejsza staje się bezprzedmiotowa, nie może zależeć od podjęcia decyzji o skorzystaniu z trybu przyspieszonego.
( ) Artykuł 59 akapit pierwszy tego rozporządzenia stanowi, że art. 20 (podobnie jak większość innych przepisów przedmiotowego rozporządzenia, które nie są przedmiotem niniejszej skargi) „stosuje się nadal […] do czasu wejścia w życie rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022”.
( ) W myśl owego postanowienia „[k]ażda instytucja działa w granicach uprawnień przyznanych jej na mocy traktatów, zgodnie z procedurami, na warunkach i w celach w nich określonych. Instytucje lojalnie ze sobą współpracują”.
( ) Parlament uważa w szczególności, że art. 15–17 i art. 20 przedmiotowego rozporządzenia zmieniają zasady określone odpowiednio w części B pkt 1 i w części C załącznika VI do rozporządzenia 2019/1241 i w jego załączniku I. Tym samym mają one naruszać art. 10 ust. 4 i art. 15 ust. 2 tego drugiego rozporządzenia, zgodnie z którymi zmiany tych zasad są dokonywane nie przez Radę, lecz przez Komisję.
( ) Zobacz art. 12 rozporządzenia nr 1380/2013 (zatytułowany „Środki Komisji na wypadek poważnego zagrożenia dla żywych zasobów morza”).
( ) Zobacz art. 13 rozporządzenia nr 1380/2013 (zatytułowany „Środki nadzwyczajne państwa członkowskiego”).
( ) Rozporządzenie Rady z dnia 27 stycznia 2020 r. ustalające uprawnienia do połowów na rok 2020 w odniesieniu do niektórych stad ryb i grup stad ryb, mające zastosowanie w wodach Unii oraz, dla unijnych statków rybackich, w niektórych wodach nienależących do Unii (Dz.U. 2020, L 25, s. 1).
( ) W przeciwnym razie TAC musiałby zostać obniżony (w celu zrekompensowania braku takich środków technicznych).
( ) Zobacz: art. 15 ust. 2 rozporządzenia 2019/1241; art. 9 ust. 1 rozporządzenia 2019/472 (zob. także: art. 18 rozporządzenia nr 1380/2013; w szczególności art. 15 ust. 3 rozporządzenia 2019/1241). Taki wymóg nie obowiązuje natomiast w odniesieniu do aktów delegowanych przyjmowanych na podstawie art. 10 ust. 4 tego rozporządzenia.
( ) Zobacz motyw 2 rozporządzenia delegowanego 2021/2324.
( ) Zobacz w szczególności wyroki: z dnia 15 maja 2008 r., Hiszpania/Rada, C‑442/04, EU:C:2008:276, pkt 49 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 16 kwietnia 2013 r., Hiszpania i Włochy/Rada, C‑274/11 i C‑295/11, EU:C:2013:240, pkt 33.
( ) Zobacz podobnie wyrok z dnia 26 listopada 2014 r., Parlament i Komisja/Rada, C‑103/12 i C‑165/12, EU:C:2014:2400, pkt 79, 81.
( ) C‑124/13 i C‑125/13, EU:C:2015:337, pkt 61.
( ) Ibidem, pkt 66.
( ) Zobacz wyrok z dnia 1 grudnia 2015 r., Parlament i Komisja/Rada, C‑124/13 i C‑125/13, EU:C:2015:790, pkt 59.
( ) Pragnę zauważyć, że argumenty przytaczane w tym względzie przez Parlament są do pewnego stopnia sprzeczne. Z jednej strony Parlament wyraźnie stwierdza, że nie zamierza podawać w wątpliwość kwestii tego, czy w braku przyjęcia rozporządzeń podstawowych Rada mogłaby się powołać na art. 43 ust. 3 TFUE, aby przyjąć zaskarżone przepisy. Z drugiej strony wydaje się on nie zgadzać z tym, że art. 15–17 przedmiotowego rozporządzenia są związane z „ustalani[em] […] wielkości dopuszczalnych połowów”. Utrzymuje on bowiem zasadniczo, że gdyby przyjąć tok rozumowania Rady, zgodnie z którym art. 15–17 są związane z „ustalani[em] […] wielkości dopuszczalnych połowów” (w rozumieniu art. 43 ust. 3 TFUE), to Rada byłaby w istocie władna przyjmować, w zastosowaniu tej logiki, środki techniczne dowolnego rodzaju, a tym samym zakłócać „standardową” procedurę przyjmowania środków technicznych w dziedzinie rybołówstwa (której pierwszym etapem jest przyjęcie aktu ustawodawczego w zastosowaniu art. 43 ust. 2 TFUE, a następnie przyjęcie przez Komisję aktów delegowanych na podstawie owego aktu).
( ) Jak wyjaśniłem w pkt 26 niniejszej opinii, TAC oznacza całkowity dopuszczalny połów. Nie ulega wątpliwości, że ustalanie TAC jest jedną z metod, z jakich Rada może korzystać w celu „ustalania i przydziału wielkości dopuszczalnych połowów” w rozumieniu art. 43 ust. 3 TFUE.
( ) W wyroku tym Trybunał uznał, że przedmiotowe zmiany miały na celu „istotną zmianę” specjalnej procedury corocznego ustalania TAC dla zasobów dorsza i zastąpienie pierwotnie przewidzianej w tym względzie automatycznej redukcji TAC (zob. wyrok z dnia 1 grudnia 2015 r., Parlament i Komisja/Rada, C‑124/13 i C‑125/13, EU:C:2015:790, pkt 73. Trybunał uznał, że właściwą podstawę prawną w owej sprawie stanowił nie art. 43 ust. 3 TFUE, ale art. 43 ust. 2 TFUE.
( ) Ibidem, pkt 79, 80. Zasadniczo środek, który – w przeciwieństwie do zaskarżonych przepisów – ustanawia ramy dla ustalania i przydziału wielkości dopuszczalnych połowów lub stanowi warunek konieczny ich ustalania i przydziału oraz który nie jest środkiem w zamierzeniu służącym jedynie wykonaniu przepisu przyjętego na wyższym poziomie, zazwyczaj nie wchodzi w zakres zastosowania art. 43 ust. 3 TFUE, lecz art. 43 ust. 2 TFUE (zob. wyjaśnienie przedstawione przez rzecznika generalnego N. Wahla w opinii w sprawach połączonych Parlament i Komisja/Rada (C‑124/13 i C‑125/13, EU:C:2015:337, pkt 66).
( ) Ibidem, pkt 58. W tym zakresie nie zgadzam się z argumentacją Rady, w myśl której akty przyjęte na podstawie art. 43 ust. 3 TFUE (takie jak przedmiotowe rozporządzenie) zawsze mają pierwszeństwo nad aktami delegowanymi przyjmowanymi przez Komisję na podstawie uregulowań, których podstawą prawną jest art. 43 ust. 2 TFUE. Moim zdaniem Rada może skorzystać ze swoich uprawnień decyzyjnych wypływających z pierwszego z tych postanowień, jeżeli jest to zgodne z przekazaniem uprawnień dokonanym w aktach przyjętych na podstawie drugiego z tych postanowień, skoro Trybunał uściślił, że między tymi dwoma postanowieniami traktatu FUE istnieje zależność hierarchiczna (zob. wyrok z dnia 26 listopada 2014 r., Parlament i Komisja/Rada, C‑103/12 i C‑165/12, EU:C:2014:2400, pkt 79, 81).
( ) Porozumienie międzyinstytucjonalne pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej a Komisją Europejską w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. (Dz.U. 2016, L 123, s. 1).
( ) Załącznik ten jest zatytułowany „Wspólne porozumienie pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie aktów delegowanych”.
( ) Zobacz podobnie wyrok z dnia 12 lutego 2015 r., Parlament/Rada,C‑48/14, EU:C:2015:91, pkt 57, 58.
( ) Zobacz na przykład wyroki: z dnia 3 września 2009 r., Parlament/Rada, C‑166/07, EU:C:2009:499, pkt 74, 75; z dnia 5 września 2012 r., Parlament/Rada, C‑355/10, EU:C:2012:516, pkt 89, 90; z dnia 6 maja 2014 r., Komisja/Parlament i Rada, C‑43/12, EU:C:2014:298, pkt 54, 56.
( ) Zobacz art. 2 rozporządzenia delegowanego 2021/2324 oraz art. 18 rozporządzenia ustalającego uprawnienia do połowów na rok 2022.
© Unia Europejska, źródło: EUR-Lex (eur-lex.europa.eu), pozyskano 13.07.2026. Autentyczne są wyłącznie wersje opublikowane w Dz. Urz. UE. · Źródło