C-279/24

WYROK TRYBUNAŁU (czwarta izba) z dnia 4 grudnia 2025 r. ( *1 ) Odesłanie prejudycjalne – Współpraca sądowa w sprawach cywilnych – Rozporządzenie (WE) nr 593/2008 – Artykuł 3 ust. 1 i 2 – Wybór prawa właściwego – Artykuł 6 – Zakres stosowania – Umowa zawarta między przedsiębiorcą a konsumentem mającym miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim – Działalność przedsiębiorcy skierowana do państwa członkowskiego, w którym konsument ma miejsce zwykłego pobytu, po zawarciu umowy zawierającej klauzulę wyboru prawa właściwego W sprawie C‑279/24 mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Oberster Gerichtshof (sąd najwyższy, Austria) postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2024 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 22 kwietnia 2024 r., w postępowaniu: AY przeciwko Liechtensteinische Landesbank (Österreich) AG, TRYBUNAŁ (czwarta izba), w składzie: I. Jarukaitis, prezes izby, K. Lenaerts, prezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego czwartej izby, M. Condinanzi, N. Jääskinen (sprawozdawca) i R. Frendo, sędziowie, rzecznik generalny: R. Norkus, sekretarz: A. Calot Escobar, uwzględniając pisemny etap postępowania, rozważywszy uwagi, które przedstawili: – w imieniu AY – G. Seirer oraz H. Weichselbraun, Rechtsanwälte, – w imieniu Liechtensteinische Landesbank (Österreich) AG – M. Oppitz, Rechtsanwalt, – w imieniu rządu czeskiego – A. Pagáčová, M. Smolek oraz J. Vláčil, w charakterze pełnomocników, – w imieniu Komisji Europejskiej – P. Kienapfel oraz W. Wils, w charakterze pełnomocników, po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 22 maja 2025 r., wydaje następujący Wyrok Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 593/2008 z dnia 17 czerwca 2008 r. w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych (Rzym I) (Dz.U. 2008, L 177, s. 6) a także art. 3 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (Dz.U. 1993, L 95, s. 29). Wniosek ten został złożony w ramach sporu między AY, konsumentem zamieszkałym we Włoszech, a Liechtensteinische Landesbank (Österreich) AG, bankiem z siedzibą w Austrii (zwanym dalej „bankiem”) w przedmiocie strat poniesionych przez AY w wyniku nabycia produktów finansowych za pośrednictwem banku. Ramy prawne Prawo Unii Rozporządzenie nr 593/2008 Motywy 6, 11, 16 i 23 rozporządzenia nr 593/2008 mają następujące brzmienie: „(6) W celu zwiększenia przewidywalności wyników sporów, pewności dotyczącej prawa właściwego i swobodnego przepływu orzeczeń sądowych prawidłowe funkcjonowanie rynku wewnętrznego wymaga, aby obowiązujące w państwach członkowskich normy kolizyjne wskazywały to samo prawo krajowe bez względu na to, do sądu którego państwa wniesiono sprawę. […] (11) Swoboda wyboru przez strony prawa właściwego powinna stanowić jeden z fundamentów systemu norm kolizyjnych w odniesieniu do zobowiązań umownych. […] (16) Dążąc do realizacji głównego celu niniejszego rozporządzenia, jakim jest zapewnienie pewności prawa w europejskiej przestrzeni sprawiedliwości, normy kolizyjne powinny być w jak największym stopniu przewidywalne. […] […] (23) W odniesieniu do umów zawartych ze stroną uznawaną za słabszą stronie takiej należy zapewnić ochronę za pomocą norm kolizyjnych, które są dla niej korzystniejsze niż reguły ogólne”. Artykuł 3 tego rozporządzenia, zatytułowany „Swoboda wyboru prawa”, przewiduje w ust. 1 i 2: „1.   Umowa podlega prawu wybranemu przez strony. Wybór prawa jest dokonany wyraźnie lub w sposób jednoznaczny wynika z postanowień umowy lub okoliczności sprawy. Strony mogą dokonać wyboru prawa właściwego dla całej umowy lub tylko dla jej części. 2.   Strony mogą w każdym czasie umówić się, że umowa podlega prawu innemu niż to, które dla tej umowy było uprzednio właściwe na podstawie wcześniejszego wyboru dokonanego zgodnie z niniejszym artykułem lub na podstawie innych przepisów niniejszego rozporządzenia. Zmiana prawa właściwego dokonana przez strony po zawarciu umowy nie narusza ważności umowy ze względu na formę w rozumieniu art. 11 ani praw osób trzecich”. Artykuł 6 tego rozporządzenia, zatytułowany „Umowy konsumenckie”, stanowi w ust. 1–4: „1.   Bez uszczerbku dla art. 5 i 7 umowa zawarta przez osobę fizyczną w celu, który można uznać za niezwiązany z jej działalnością gospodarczą lub zawodową (»konsument«), z inną osobą wykonującą działalność gospodarczą lub zawodową (»przedsiębiorca«) podlega prawu państwa, w którym konsument ma miejsce zwykłego pobytu, pod warunkiem że przedsiębiorca: a) wykonuje swoją działalność gospodarczą lub zawodową w państwie, w którym konsument ma miejsce zwykłego pobytu; lub b) w jakikolwiek sposób kieruje taką działalność do tego państwa lub do kilku państw z tym państwem włącznie; a umowa wchodzi w zakres tej działalności. 2.   Niezależnie od ust. 1, dla umowy, która spełnia warunki wymienione w ust. 1, strony mogą dokonać wyboru prawa właściwego zgodnie z art. 3. Wybór taki nie może jednak prowadzić do pozbawienia konsumenta ochrony przyznanej mu na podstawie przepisów, których nie można wyłączyć w drodze umowy, na mocy prawa, jakie zgodnie z ust. 1 byłoby właściwe w braku wyboru. 3.   Jeżeli nie są spełnione warunki określone w ust. 1 lit. a) i b), prawo właściwe dla umowy między konsumentem a przedsiębiorcą ustala się zgodnie z art. 3 i 4. 4.   Ustępów 1 i 2 nie stosuje się do: a) umów o świadczenie usług, jeżeli usługi mają być świadczone na rzecz konsumenta wyłącznie w państwie innym niż to, w którym konsument ma miejsce zwykłego pobytu; […] d) praw i obowiązków stanowiących instrument finansowy […], o ile działania takie nie stanowią świadczenia usług finansowych; […] ”. Dyrektywa 93/13 Artykuł 3 ust. 1 dyrektywy 93/13 przewiduje: „Warunki umowy, które nie były indywidualnie negocjowane, uznaje się za nieuczciwe, jeśli stojąc w sprzeczności z wymogami dobrej wiary, powodują znaczącą nierównowagę wynikających z umowy praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta”. Prawo austriackie Paragraf 879 ust. 3 Allgemeines bürgerliches Gesetzbuch (kodeksu cywilnego) stanowi, co następuje: „Postanowienie umowne zawarte w ogólnych warunkach umów lub w umowach adhezyjnych, które nie ustanawia jednego z głównych zobowiązań stron, jest nieważne z mocy prawa, jeżeli, przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności, wyrządza stronie poważną szkodę”. Postępowanie główne i pytania prejudycjalne W 2013 r. AY, zamieszkały we Włoszech, zawarł umowę w celu otwarcia bieżącego rachunku bankowego i rachunku papierów wartościowych w banku. W tym celu AY udał się najpierw do oddziału banku w Austrii. Następnie przesłał z Włoch wniosek o otwarcie rachunku bankowego oraz wymagane przez bank dokumenty dotyczące „profilu klienta”. Zgodnie z „ogólnymi warunkami transakcji bankowych”, obowiązującymi w banku i których treść była znana AY, wszystkie stosunki prawne łączące strony podlegały prawu austriackiemu. Z postanowienia odsyłającego wynika, że przy zawarciu umowy AY wybrał „transakcję bez doradztwa”. Następnie, mimo że jego profil klienta był wielokrotnie aktualizowany, zawsze przy okazji każdej operacji dokonywanej za pośrednictwem banku, wybierał wyraźnie wyłącznie transakcje „bez doradztwa”. We wrześniu 2015 r. i w czerwcu 2016 r. AY nabył za pośrednictwem banku instrumenty dłużne notowane na giełdzie (exchange traded notes, zwane dalej „ETN”). W lipcu 2016 r. sprzedał je z zyskiem. Następnie, w październiku 2016 r., AY uczestniczył w wydarzeniu zorganizowanym przez włoskie przedsiębiorstwo inwestycyjne w Padwie (Włochy, zwane dalej „wydarzeniem w Padwie”), podczas którego prezes tego przedsiębiorstwa przedstawił fundusz, w którego portfelu znajdowały się również ETN. W wydarzeniu tym uczestniczył również pracownik banku, aby przedstawić ów bank obecnym tam inwestorom. Między październikiem 2017 r. i lutym 2018 r. AY nabył z własnej inicjatywy ETN za pośrednictwem banku oraz jednostki ETN jak również jednostki uczestnictwa w funduszu, który przedstawiano mu podczas wydarzenia w Padwie. Niemniej jednak uznał on później, że w następstwie tych zakupów poniósł stratę finansową. AY wystąpił do sądu z powództwem, żądając od banku, w związku z uchybieniem obowiązkowi w zakresie doradztwa i udzielania informacji, odszkodowania w kwocie 140217,10 EUR powiększonego o odsetki, koszty i opłaty dodatkowe. Ponieważ sądy niższych instancji odrzuciły żądanie AY, wniósł on skargę rewizyjną do Oberster Gerichtshof (sądu najwyższego, Austria), który jest sądem odsyłającym. Na poparcie swojej skargi AY podnosi, że skoro jeden z pracowników banku zaprezentował bank podczas wydarzenia w Padwie, to należy uznać, że od daty tego wydarzenia instytucja ta skierowała swoją działalność na rynek włoski w rozumieniu art. 6 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 593/2008. W tych okolicznościach AY utrzymuje, że do transakcji finansowych zrealizowanych po tym wydarzeniu zastosowaniu podlega prawo państwa członkowskiego, w którym ma on zwyczajowe miejsce zamieszkania, czyli przepisy Republiki Włoskiej. Dodaje on, że wyjątek ustanowiony w art. 6 ust. 4 lit. a) rozporządzenia nr 593/2008 nie znajduje zastosowania w niniejszym przypadku, ponieważ bank posiadał stronę internetową, na której mógł on, jako włoski konsument, dokonać wszystkich formalności związanych z zarządzaniem swoimi rachunkami oraz korzystać z opinii i analiz. AY twierdzi ponadto, że właściwe przepisy prawa austriackiego są dla niego mniej korzystne niż te w prawie włoskim. Co więcej – jak twierdzi AY – zawartą w warunkach ogólnych umów banku klauzulę wyboru prawa właściwego należy pominąć jako nieuczciwy warunek, ponieważ powód nie został poinformowany, że jako konsument może powoływać się na ochronę, jaką zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 593/2008 zapewniają mu bezwzględnie obowiązujące przepisy państwa zwykłego pobytu. W tym kontekście sąd odsyłający zastanawia się w pierwszej kolejności, czy w sytuacji gdy bank i AY wybrali prawo austriackie w celu uregulowania ich stosunku prawnego w chwili nawiązania tego stosunku, możliwe jest jednak zastosowanie, na podstawie art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008, prawa włoskiego do transakcji zakupu spornych produktów finansowych. Uważa on bowiem, że począwszy od 2016 r. bank „kierował” swoją działalność do Włoch, które są państwem miejsca zwykłego pobytu AY. Tymczasem art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008 przewiduje zasadniczo, że umowa podlega prawu państwa, w którym dany konsument ma miejsce zwykłego pobytu, jeżeli przedsiębiorca będący stroną umowy kieruje swoją działalność do tego państwa, z zastrzeżeniem spełnienia szeregu innych warunków, które uważa on za spełnione w niniejszej sprawie. W drugiej kolejności, na wypadek udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze, sąd odsyłający zastanawia się nad możliwością zastosowania w niniejszej sprawie wyjątku przewidzianego w art. 6 ust. 4 lit. a) rozporządzenia nr 593/2008. Zgodnie z tym wyjątkiem ust. 1 i 2 tego artykułu, na podstawie których konsument może skorzystać z zastosowania prawa państwa, w którym ma on miejsce zwykłego pobytu, lub przynajmniej z ochrony przewidzianej przez niektóre przepisy tego prawa, nie mają zastosowania do umowy o świadczenie usług, jeżeli usługi należne temu konsumentowi mają być świadczone wyłącznie w państwie innym niż państwo, w którym konsument ten ma miejsce zwykłego pobytu. W trzeciej kolejności, przy założeniu, że zastosowanie ma art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008, nie zaś art. 6 ust. 4 lit. a) tego rozporządzenia, sąd odsyłający zastanawia się zasadniczo, czy klauzulę wyboru prawa właściwego, co do której umówiono się przed spełnieniem przesłanek stosowania art. 6 wspomnianego rozporządzenia, należy uznać po spełnieniu się tych przesłanek za nieuczciwy warunek umowy w rozumieniu art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13, jeżeli klauzula ta nie informuje danego konsumenta o prawach, jakie mogło mu przyznać zastosowanie art. 6 ust. 2 tego samego rozporządzenia. W tych okolicznościach Oberster Gerichtshof (sąd najwyższy) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami prejudycjalnymi: „1) Czy skutki prawne zleceń dotyczących nabycia produktów finansowych, których mający miejsce zamieszkania w państwie A (w tym wypadku we Włoszech) konsument udziela w ramach stałych stosunków handlowych bankowi z siedzibą w państwie B (w tym wypadku w Austrii), należy oceniać w świetle prawa, które wynika z art. 6 rozporządzenia [nr 593/2008], jeżeli przesłanki zastosowania [tego artykułu] były wprawdzie spełnione w chwili udzielania poszczególnych zleceń, ale nie były jeszcze spełnione w chwili nawiązania stosunków handlowych, a strony w odniesieniu do całości stosunków handlowych na podstawie art. 3 [tego] rozporządzenia […] wybrały wówczas prawo państwa B? 2) W wypadku udzielenia na pytanie pierwsze odpowiedzi twierdzącej: Czy wyłączenie, o którym mowa w art. 6 ust. 4 lit. a) rozporządzenia [nr 593/2008], znajduje zastosowanie, jeżeli bank na podstawie umowy otwiera rachunki dla konsumenta mającego miejsce zamieszkania w innym państwie członkowskim, a następnie na podstawie zleceń konsumenta nabywa dla niego produkty finansowe, które są przypisywane do tych rachunków, przy czym konsument może udzielać zleceń (również) zdalnie? 3) W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze i odpowiedzi przeczącej na pytanie drugie: czy wybór prawa dokonany przed wystąpieniem przesłanek zastosowania art. 6 rozporządzenia [nr 593/2008] po wystąpieniu tych przesłanek należy uznać za nieuczciwy w rozumieniu art. 3 ust. 1 dyrektywy [93/13], jeżeli [w klauzuli określającej prawo właściwe] nie wskazano [konsumentowi] skutków prawnych art. 6 ust. 2 [tego] rozporządzenia […]?”. W przedmiocie pytań prejudycjalnych W przedmiocie pytania pierwszego Poprzez pytanie pierwsze sąd odsyłający dąży zasadniczo do ustalenia, czy art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008 należy interpretować w ten sposób, że ma on zastosowanie do umowy zawartej między konsumentem a bankiem, jeżeli przesłanki określone w tym przepisie nie były jeszcze spełnione w chwili zawarcia tej umowy, lecz zostały spełnione w późniejszym czasie. W tym względzie, zgodnie z zasadą ogólną ustanowioną w art. 3 rozporządzenia nr 593/2008, umowa podlega prawu wybranemu przez strony. Artykuł 6 rozporządzenia nr 593/2008, zatytułowany „Umowy konsumenckie”, przewiduje w ust. 1, że umowa zawarta przez konsumenta z przedsiębiorcą podlega prawu państwa, w którym konsument ma miejsce zwykłego pobytu, pod warunkiem że są spełnione przesłanki określone w tym przepisie, a mianowicie że przedsiębiorca wykonuje swoją działalność gospodarczą lub zawodową w państwie, w którym konsument ma miejsce zwykłego pobytu, lub w jakikolwiek sposób kieruje tę działalność do tego państwa lub do kilku państw z tym państwem włącznie, a umowa wchodzi w zakres tej działalności. Ów art. 6 ust. 2 przewiduje jednak, że strony mogą, zgodnie z art. 3 tego rozporządzenia, dokonać wyboru prawa właściwego dla takiej umowy, która spełnia warunki wymienione w ust. 1, z zastrzeżeniem, że wybór ten nie może prowadzić do pozbawienia konsumenta ochrony zapewnionej mu na podstawie przepisów, których nie można wyłączyć w drodze umowy na mocy prawa, jakie byłoby właściwe w przypadku braku wyboru zgodnie z art. 6 ust. 1 tego rozporządzenia. Jedynie w sytuacji, gdy dana umowa nie spełnia przesłanek określonych w art. 6 ust. 1 lit. a) lub b) rozporządzenia nr 593/2008, art. 6 ust. 3 tego rozporządzenia uściśla, że prawo właściwe dla tej umowy ustala się zgodnie z art. 3 i 4 wspomnianego rozporządzenia (zob. podobnie wyrok z dnia 14 września 2023 r., Club La Costa i in., C‑821/21, EU:C:2023:672, pkt 83). W tym względzie z orzecznictwa wynika, że stosowanie rozporządzenia nr 593/2008 zależy od daty zawarcia danej umowy (zob. podobnie wyrok z dnia 25 marca 2021 r., Obala i lučice, C‑307/19, EU:C:2021:236, pkt 56 i przytoczone tam orzecznictwo). Wynika stąd, że przesłanki określone w art. 6 ust. 1 lit. a) lub b) rozporządzenia nr 593/2008 należy zweryfikować, przyjmując tę datę jako punkt odniesienia. W niniejszej sprawie z postanowienia odsyłającego wynika, że w dniu zawarcia rozpatrywanej umowy bank nie prowadził działalności gospodarczej w państwie, w którym konsument miał miejsce zwykłego pobytu, ani nie kierował jej do tego państwa, w związku z czym przesłanki określone w art. 6 ust. 1 lit. a) lub b) rozporządzenia nr 593/2008 nie zostały spełnione. Z akt sprawy przedłożonych Trybunałowi wynika jednak, że sąd odsyłający zadał pytanie pierwsze przy założeniu, że po zawarciu danej umowy bank skierował swoją działalność zawodową do państwa, w którym konsument miał miejsce zwykłego pobytu, w związku z czym przesłanka określona w art. 6 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 593/2008 została spełniona po podpisaniu umowy zawartej między tym konsumentem a bankiem. W tym kontekście należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przy dokonywaniu wykładni przepisu prawa Unii, należy brać pod uwagę nie tylko jego brzmienie, ale także jego kontekst oraz cele regulacji, której część on stanowi (wyroki: z dnia 17 listopada 1983 r., Merck,292/82, EU:C:1983:335, pkt 12; z dnia 8 maja 2025 r., Pielatak,C‑410/23, EU:C:2025:325, pkt 54 i przytoczone tam orzecznictwo). Co się tyczy wykładni literalnej art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008, jak wynika z pkt 25 niniejszego wyroku i jak zauważył rzecznik generalny w pkt 48 opinii, brzmienie tego przepisu nie przewiduje w sposób wyraźny możliwości zmiany prawa właściwego dla umowy konsumenckiej, jeżeli przesłanki określone w tym przepisie nie były spełnione w chwili zawarcia tej umowy, lecz zostały spełnione później w trakcie trwania stosunku handlowego. Co się tyczy wykładni kontekstowej i celowościowej, należy przypomnieć, po pierwsze, że rozporządzenie to, jak wynika z jego motywów 6 i 16, ma w szczególności na celu zagwarantowanie pewności prawa w europejskiej przestrzeni sprawiedliwości poprzez normy kolizyjne w wysokim stopniu przewidywalne (zob. podobnie wyrok z dnia 18 października 2016 r., Nikiforidis,C‑135/15, EU:C:2016:774, pkt 36, 46). Po drugie, art. 6 rozporządzenia nr 593/2008 wpisuje się w jego rozdział II, zatytułowany „Przepisy jednolite”, podobnie jak art. 3 tego rozporządzenia, którego ust. 1 przewiduje, że umowa podlega prawu wybranemu przez strony, i którego ust. 2 precyzuje, że zmiana prawa właściwego dla umowy, ustalona na podstawie porozumienia stron przy jej zawarciu, może wynikać wyłącznie ze zgody tych stron. Motyw 11 wspomnianego rozporządzenia uściśla, że swoboda wyboru przez strony prawa właściwego powinna stanowić jeden z fundamentów systemu norm kolizyjnych w odniesieniu do zobowiązań umownych. Ponadto Trybunał podkreślił, że aby zapewnić pełną skuteczność zasady autonomii woli stron umowy, należy zapewnić poszanowanie swobodnego wyboru przez strony prawa właściwego w ramach ich stosunku umownego (zob. podobnie wyrok z dnia 17 października 2013 r., Unamar,C‑184/12, EU:C:2013:663, pkt 49). Po trzecie, co prawda motyw 23 rozporządzenia nr 593/2008 brzmi, że w odniesieniu do umów zawartych ze stroną uznawaną za słabszą stronie takiej należy zapewnić ochronę za pomocą norm kolizyjnych, które są dla niej korzystniejsze niż reguły ogólne. Niemniej jednak z orzecznictwa wynika, że odmienna wykładnia, zgodnie z którą możliwe byłoby odstąpienie od norm kolizyjnych przewidzianych w tym rozporządzeniu w celu ustalenia prawa właściwego dla umów konsumenckich ze względu na to, że inne prawo byłoby korzystniejsze dla konsumenta, siłą rzeczy poważnie naruszałaby ogólny wymóg przewidywalności prawa, a tym samym zasadę pewności prawa w stosunkach umownych z udziałem konsumentów (wyrok z dnia 14 września 2023 r., Diamond Resorts Europe i in., C‑632/21, EU:C:2023:671, pkt 75). W związku z tym wykładnia, z której wynikałoby, że spełnienie po dniu zawarcia danej umowy przesłanek określonych w art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008 skutkuje zmianą prawa właściwego dla tej umowy, narusza wybór dokonany przez strony zgodnie z art. 3 ust. 1 tego rozporządzenia. W świetle całości powyższych rozważań możliwość zmiany prawa właściwego dla umowy konsumenckiej, jeżeli przesłanki określone w art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008 nie były spełnione w chwili zawarcia tej umowy, lecz zostały spełnione później w trakcie trwania stosunku handlowego, jest wykluczona przez brzmienie tego przepisu, ponieważ systematyka i cele realizowane przez ten przepis potwierdzają taką wykładnię. Ponadto prawdą jest, jak zauważył sąd odsyłający, że badając stosowanie ratione temporis rozporządzenia nr 593/2008, Trybunał orzekł, iż nie jest wykluczone, że pierwotna umowa zawarta przed wejściem w życie tego rozporządzenia może zostać zastąpiona nową umową w przypadku uzgodnionej między umawiającymi się stronami zmiany tej pierwotnej umowy o takiej doniosłości, że prowadziłaby ona nie do zwykłej aktualizacji lub dostosowania tej umowy, lecz do utworzenia między tymi umawiającymi się stronami nowego stosunku prawnego mogącego prowadzić do stosowania norm kolizyjnych przewidzianych we wspomnianym rozporządzeniu (zob. podobnie wyrok z dnia 18 października 2016 r., Nikiforidis,C‑135/15, EU:C:2016:774, pkt 37, 38). Jednakże w niniejszej sprawie i w świetle informacji przekazanych przez sąd odsyłający nie można uznać, że transakcje finansowe przeprowadzone po wydarzeniu w Padwie mogą wchodzić w zakres stosunku prawnego innego niż stosunek określony w umowie, na której opiera się trwała relacja handlowa utrzymywana przez AY z bankiem. W świetle całości powyższych rozważań na pytanie pierwsze należy odpowiedzieć, iż art. 6 ust. 1 rozporządzenia nr 593/2008 należy interpretować w ten sposób, że nie ma on zastosowania do umowy zawartej między konsumentem a bankiem, jeżeli przesłanki określone w tym przepisie nie były spełnione w dniu zawarcia tej umowy, lecz zostały spełnione w późniejszym czasie. W przedmiocie pytań drugiego i trzeciego Z postanowienia odsyłającego wynika, że pytania drugie i trzecie zostały zadane jedynie na wypadek udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze. W świetle odpowiedzi udzielonej na pytanie pierwsze nie ma potrzeby udzielania odpowiedzi na pozostałe pytania. W przedmiocie kosztów Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.   Z powyższych względów Trybunał (czwarta izba) orzeka, co następuje:   Artykuł 6 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 593/2008 z dnia 17 czerwca 2008 r. w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych (Rzym I)   należy interpretować w ten sposób, że:   nie ma on zastosowania do umowy zawartej między konsumentem a bankiem, jeżeli przesłanki określone w tym przepisie nie były spełnione w dniu zawarcia tej umowy, lecz zostały spełnione w późniejszym czasie.   Podpisy ( *1 ) Język postępowania: niemiecki.